{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5309036"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5309036","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ","abstract":"Η παρούσα εργασία διερευνά τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση σε σχέση με την εκπαίδευση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και τον Δημοκρατικό Πολιτισμό, με σημείο αναφοράς το Πλαίσιο Ικανοτήτων για τον Δημοκρατικό Πολιτισμό (ΠΑΙΔΠ) του Συμβουλίου της Ευρώπης. Αρχικά παρουσιάζεται η έννοια και η ιστορική εξέλιξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καθώς και το διεθνές, ευρωπαϊκό και ελληνικό θεσμικό πλαίσιο που τα κατοχυρώνει, αναδεικνύοντας τη σημασία της εκπαίδευσης ως βασικού μοχλού καλλιέργειας αξιών, στάσεων και δεξιοτήτων που θεμελιώνουν τη δημοκρατική κοινωνία. Στη συνέχεια, εξετάζεται η πορεία του μαθήματος των Θρησκευτικών από τον παραδοσιακό, ομολογιακό και κατηχητικό χαρακτήρα του παρελθόντος έως τις σύγχρονες παιδαγωγικές και διαπολιτισμικές προσεγγίσεις που δίνουν έμφαση στον σεβασμό της θρησκευτικής ετερότητας, την ανεκτικότητα και τον διάλογο. Μέσα από την ανάλυση του επίσημου Προγράμματος Σπουδών και την αποτύπωση των αντιλήψεων και πρακτικών των εκπαιδευτικών, η εργασία επιχειρεί να απαντήσει σε κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο το μάθημα ενσωματώνει αξίες και δεξιότητες που σχετίζονται με τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και πώς μπορεί να συμβάλει στην καλλιέργεια δημοκρατικών στάσεων στους μαθητές. Τα ερευνητικά ευρήματα δείχνουν ότι, παρά τις προκλήσεις και τις θεσμικές αντιφάσεις, το μάθημα διαθέτει σημαντικές δυνατότητες να αποτελέσει πεδίο εκπαίδευσης για τον δημοκρατικό πολιτισμό και την ενεργό πολιτειότητα. Η εργασία ολοκληρώνεται με προτάσεις για τον διδακτικό σχεδιασμό, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών και την υιοθέτηση παιδαγωγικών και πολιτικών πρακτικών που θα ενισχύσουν τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών ως μέσου καλλιέργειας ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διαπολιτισμικού διαλόγου και δημοκρατικής συνύπαρξης στο σύγχρονο σχολείο.","abstract_html":"Η παρούσα εργασία διερευνά τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση σε σχέση με την εκπαίδευση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και τον Δημοκρατικό Πολιτισμό, με σημείο αναφοράς το Πλαίσιο Ικανοτήτων για τον Δημοκρατικό Πολιτισμό (ΠΑΙΔΠ) του Συμβουλίου της Ευρώπης. Αρχικά παρουσιάζεται η έννοια και η ιστορική εξέλιξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καθώς και το διεθνές, ευρωπαϊκό και ελληνικό θεσμικό πλαίσιο που τα κατοχυρώνει, αναδεικνύοντας τη σημασία της εκπαίδευσης ως βασικού μοχλού καλλιέργειας αξιών, στάσεων και δεξιοτήτων που θεμελιώνουν τη δημοκρατική κοινωνία. Στη συνέχεια, εξετάζεται η πορεία του μαθήματος των Θρησκευτικών από τον παραδοσιακό, ομολογιακό και κατηχητικό χαρακτήρα του παρελθόντος έως τις σύγχρονες παιδαγωγικές και διαπολιτισμικές προσεγγίσεις που δίνουν έμφαση στον σεβασμό της θρησκευτικής ετερότητας, την ανεκτικότητα και τον διάλογο. Μέσα από την ανάλυση του επίσημου Προγράμματος Σπουδών και την αποτύπωση των αντιλήψεων και πρακτικών των εκπαιδευτικών, η εργασία επιχειρεί να απαντήσει σε κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο το μάθημα ενσωματώνει αξίες και δεξιότητες που σχετίζονται με τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και πώς μπορεί να συμβάλει στην καλλιέργεια δημοκρατικών στάσεων στους μαθητές. Τα ερευνητικά ευρήματα δείχνουν ότι, παρά τις προκλήσεις και τις θεσμικές αντιφάσεις, το μάθημα διαθέτει σημαντικές δυνατότητες να αποτελέσει πεδίο εκπαίδευσης για τον δημοκρατικό πολιτισμό και την ενεργό πολιτειότητα. Η εργασία ολοκληρώνεται με προτάσεις για τον διδακτικό σχεδιασμό, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών και την υιοθέτηση παιδαγωγικών και πολιτικών πρακτικών που θα ενισχύσουν τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών ως μέσου καλλιέργειας ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διαπολιτισμικού διαλόγου και δημοκρατικής συνύπαρξης στο σύγχρονο σχολείο.","abstract_has_math":false,"creators":["ΓΚΕΡΤΣΑΚΗ ΑΝΘΟΥΛΑ","GKERTSAKI ANTHOULA"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:40:24Z","subjects":["Θρησκεία","Religion"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5309036"],"render_values":[{"text":"uoadl:5309036","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5309036","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5309036","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5309036","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΓΚΕΡΤΣΑΚΗ ΑΝΘΟΥΛΑ","GKERTSAKI ANTHOULA"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θρησκεία","Religion"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5309036","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5309036"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα εργασία διερευνά τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση σε σχέση με την εκπαίδευση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και τον Δημοκρατικό Πολιτισμό, με σημείο αναφοράς το Πλαίσιο Ικανοτήτων για τον Δημοκρατικό Πολιτισμό (ΠΑΙΔΠ) του Συμβουλίου της Ευρώπης. Αρχικά παρουσιάζεται η έννοια και η ιστορική εξέλιξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καθώς και το διεθνές, ευρωπαϊκό και ελληνικό θεσμικό πλαίσιο που τα κατοχυρώνει, αναδεικνύοντας τη σημασία της εκπαίδευσης ως βασικού μοχλού καλλιέργειας αξιών, στάσεων και δεξιοτήτων που θεμελιώνουν τη δημοκρατική κοινωνία. Στη συνέχεια, εξετάζεται η πορεία του μαθήματος των Θρησκευτικών από τον παραδοσιακό, ομολογιακό και κατηχητικό χαρακτήρα του παρελθόντος έως τις σύγχρονες παιδαγωγικές και διαπολιτισμικές προσεγγίσεις που δίνουν έμφαση στον σεβασμό της θρησκευτικής ετερότητας, την ανεκτικότητα και τον διάλογο. Μέσα από την ανάλυση του επίσημου Προγράμματος Σπουδών και την αποτύπωση των αντιλήψεων και πρακτικών των εκπαιδευτικών, η εργασία επιχειρεί να απαντήσει σε κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο το μάθημα ενσωματώνει αξίες και δεξιότητες που σχετίζονται με τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και πώς μπορεί να συμβάλει στην καλλιέργεια δημοκρατικών στάσεων στους μαθητές. Τα ερευνητικά ευρήματα δείχνουν ότι, παρά τις προκλήσεις και τις θεσμικές αντιφάσεις, το μάθημα διαθέτει σημαντικές δυνατότητες να αποτελέσει πεδίο εκπαίδευσης για τον δημοκρατικό πολιτισμό και την ενεργό πολιτειότητα. Η εργασία ολοκληρώνεται με προτάσεις για τον διδακτικό σχεδιασμό, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών και την υιοθέτηση παιδαγωγικών και πολιτικών πρακτικών που θα ενισχύσουν τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών ως μέσου καλλιέργειας ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διαπολιτισμικού διαλόγου και δημοκρατικής συνύπαρξης στο σύγχρονο σχολείο.","This dissertation examines the relationship between Religious Education in Greek Primary Schools and Human Rights Education, with a special focus on the Council of Europe’s Reference Framework of Competences for Democratic Culture (RFCDC). Human Rights are approached not only as legal principles, but also as cultural and pedagogical foundations for the development of respect, tolerance, solidarity, and democratic coexistence. The study highlights the historical evolution of human rights from antiquity to contemporary international and European conventions, and it analyzes the legal and institutional framework that safeguards them in the Greek context. Against this background, Religious Education is explored as a subject traditionally connected with Orthodox Christian catechesis and moral formation, but which, in recent decades, has been gradually redefined towards pluralism, intercultural dialogue, and the promotion of democratic values.The research investigates how the official curriculum and teaching guidelines reflect these transformations and to what extent they integrate elements related to respect for diversity, freedom of religion, human dignity, and social justice. Particular attention is given to the pedagogical approaches currently applied, such as experiential learning, cooperative teaching, interdisciplinary projects, and the integration of digital tools, which aim to move the subject away from rote learning and towards active participation, critical thinking, and dialogue. The empirical part of the study, based on a qualitative methodology and semi-structured interviews with primary school teachers, reveals their perceptions, challenges, and practices concerning the implementation of the RFCDC within the subject of Religious Education. Findings show that although tensions remain between the confessional orientation mandated by the Constitution and the international requirements for religious freedom and pluralism, teachers recognize the subject’s potential to cultivate democratic competences and respect for human rights when taught with openness and intercultural sensitivity. In conclusion, this dissertation argues that Religious Education can and should function as a field of education for Human Rights and Democratic Culture, provided that teachers are properly trained, curricula are enriched with intercultural and rights-based perspectives, and policies support innovation and inclusivity. By proposing concrete pedagogical strategies and policy recommendations, the study contributes to the ongoing dialogue on the role of education in fostering active, responsible, and democratic citizens in contemporary Greek society."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΓΚΕΡΤΣΑΚΗ ΑΝΘΟΥΛΑ","GKERTSAKI ANTHOULA"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η παρούσα εργασία διερευνά τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση σε σχέση με την εκπαίδευση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και τον Δημοκρατικό Πολιτισμό, με σημείο αναφοράς το Πλαίσιο Ικανοτήτων για τον Δημοκρατικό Πολιτισμό (ΠΑΙΔΠ) του Συμβουλίου της Ευρώπης. Αρχικά παρουσιάζεται η έννοια και η ιστορική εξέλιξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καθώς και το διεθνές, ευρωπαϊκό και ελληνικό θεσμικό πλαίσιο που τα κατοχυρώνει, αναδεικνύοντας τη σημασία της εκπαίδευσης ως βασικού μοχλού καλλιέργειας αξιών, στάσεων και δεξιοτήτων που θεμελιώνουν τη δημοκρατική κοινωνία. Στη συνέχεια, εξετάζεται η πορεία του μαθήματος των Θρησκευτικών από τον παραδοσιακό, ομολογιακό και κατηχητικό χαρακτήρα του παρελθόντος έως τις σύγχρονες παιδαγωγικές και διαπολιτισμικές προσεγγίσεις που δίνουν έμφαση στον σεβασμό της θρησκευτικής ετερότητας, την ανεκτικότητα και τον διάλογο. Μέσα από την ανάλυση του επίσημου Προγράμματος Σπουδών και την αποτύπωση των αντιλήψεων και πρακτικών των εκπαιδευτικών, η εργασία επιχειρεί να απαντήσει σε κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο το μάθημα ενσωματώνει αξίες και δεξιότητες που σχετίζονται με τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και πώς μπορεί να συμβάλει στην καλλιέργεια δημοκρατικών στάσεων στους μαθητές. Τα ερευνητικά ευρήματα δείχνουν ότι, παρά τις προκλήσεις και τις θεσμικές αντιφάσεις, το μάθημα διαθέτει σημαντικές δυνατότητες να αποτελέσει πεδίο εκπαίδευσης για τον δημοκρατικό πολιτισμό και την ενεργό πολιτειότητα. Η εργασία ολοκληρώνεται με προτάσεις για τον διδακτικό σχεδιασμό, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών και την υιοθέτηση παιδαγωγικών και πολιτικών πρακτικών που θα ενισχύσουν τον ρόλο του μαθήματος των Θρησκευτικών ως μέσου καλλιέργειας ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διαπολιτισμικού διαλόγου και δημοκρατικής συνύπαρξης στο σύγχρονο σχολείο.","This dissertation examines the relationship between Religious Education in Greek Primary Schools and Human Rights Education, with a special focus on the Council of Europe’s Reference Framework of Competences for Democratic Culture (RFCDC). Human Rights are approached not only as legal principles, but also as cultural and pedagogical foundations for the development of respect, tolerance, solidarity, and democratic coexistence. The study highlights the historical evolution of human rights from antiquity to contemporary international and European conventions, and it analyzes the legal and institutional framework that safeguards them in the Greek context. Against this background, Religious Education is explored as a subject traditionally connected with Orthodox Christian catechesis and moral formation, but which, in recent decades, has been gradually redefined towards pluralism, intercultural dialogue, and the promotion of democratic values.The research investigates how the official curriculum and teaching guidelines reflect these transformations and to what extent they integrate elements related to respect for diversity, freedom of religion, human dignity, and social justice. Particular attention is given to the pedagogical approaches currently applied, such as experiential learning, cooperative teaching, interdisciplinary projects, and the integration of digital tools, which aim to move the subject away from rote learning and towards active participation, critical thinking, and dialogue. The empirical part of the study, based on a qualitative methodology and semi-structured interviews with primary school teachers, reveals their perceptions, challenges, and practices concerning the implementation of the RFCDC within the subject of Religious Education. Findings show that although tensions remain between the confessional orientation mandated by the Constitution and the international requirements for religious freedom and pluralism, teachers recognize the subject’s potential to cultivate democratic competences and respect for human rights when taught with openness and intercultural sensitivity. In conclusion, this dissertation argues that Religious Education can and should function as a field of education for Human Rights and Democratic Culture, provided that teachers are properly trained, curricula are enriched with intercultural and rights-based perspectives, and policies support innovation and inclusivity. By proposing concrete pedagogical strategies and policy recommendations, the study contributes to the ongoing dialogue on the role of education in fostering active, responsible, and democratic citizens in contemporary Greek society."],"dc:identifier":["uoadl:5309036","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5309036"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θρησκεία","Religion"],"dc:title":["ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:40:24Z"}