{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5312134"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5312134","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια εποχή και το κοινωνικό και πολιτικό τους αποτύπωμα","abstract":"Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη δράση των Αγίων της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια περίοδο και εμπλουτίζει τη μελέτη με μια πολυδιάστατη προσέγγιση που συνδυάζει ιστορική, θεολογική και κοινωνιολογική ανάλυση, εστιάζοντας στη συμβολή τους στην διαμόρφωση του κοινωνικού και πολιτικού βίου του ύστερου Βυζαντίου. Μέσα από την ανάλυση αγιολογικών και ιστορικών πηγών, επιχειρείται η αποτύπωση του τρόπου με τον οποίο οι άγιοι λειτούργησαν όχι μόνο ως φορείς πνευματικής καθοδήγησης, αλλά και ως παράγοντες κοινωνικής συνοχής, παιδείας και ιδεολογικής αντίστασης απέναντι σε πολιτικές και πολιτισμικές προκλήσεις της εποχής τους. Η Θεσσαλονίκη, ως δεύτερη πόλη της αυτοκρατορίας και σημαντικό πνευματικό, εμπορικό και διοικητικό της κέντρο, συνιστά το κύριο πλαίσιο στο οποίο αναπτύχθηκαν οι μορφές των συγκεριμένων αγίων. Η πόλη, χαρακτηριζόμενη από έντονη αστική ζωή, θεολογικό διάλογο, μοναστική δραστηριότητα και πολιτική κινητικότητα, καλλιέργησε ένα ιδιαίτερο πνευματικό περιβάλλον που επηρέασε καθοριστικά τη φυσιογνωμια των αγίων της και συνέβαλε στην ανάδειξή τους σε σημαντικές μορφές του πνευματικού και κοινωνικού βίου της εποχής. Η έρευνα επικεντρώνεται στις μορφές του Γερμανού Μαρούλη, Νικοδήμου του Νέου, Σάββα του Βατοπεδινού, Γρηγορίου Παλαμά, Ισιδώρου Βουχειρά και Μακαρίου Μακρή, εξετάζοντας το πώς οι ίδιοι μέσα από τη δράση τους, αλλά κυρίως μέσα από τα κείμενα που γράφτηκαν για τη ζωή τους, τους Βίους, μπορούν να φωτίσουν περισσότερο τις κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της περιόδου εκείνης. Μέσα από τις αγιολογικές συνθέσεις του Φιλοθέου Κόκκινου και του Βίου του Μακαρίου Μακρή και εστιάζοντας σε τρείς χρονολογικές περιόδους, επιχειρείται να αναδειχθεί η λειτουργία των συγκεριμένων αγίων ως φορέων της παιδείας και εκφραστών μιας πνευματικής, ηθικής , θεολογικής και πολιτικής συνείδησης και ταυτότητας η οποία είχε διαμορφωθεί τόσο στην πόλη της Θεσσαλονίκης όσο και σε ολόκληρη την Αυτοκρατορία. Η δράση τους, σε συνθήκες πολιτικής αστάθειας, θεολογικών αντιπαραθέσεων και κοινωνικών εντάσεων, προσέδωσε στο θεσμό της αγιοσύνης την περίοδο εκείνη ένα χαρακτήρα, εκφραστή κοινωνικής ευθύνης και θεολογικής και ταυτοτικής αυτοσυνειδησίας. Η εργασία ουσιαστικά παρουσιάζει πώς οι άγιοι της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης αποτέλεσαν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της πολιτισμικής ταυτότητας και της ορθόδοξης θεολογικής παράδοσης της Αυτοκρατορίας κατά τους τελευταίους αιώνες ύπαρξής της. Η πνευματική τους παρουσία, στενά συνδεδεμένη όχι μόνο με το εκκλησιαστικό αλλά και με το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο, άρρηκτα δεμένη με το ιστορικό, κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης, συνιστά ένα τεκμήριο της αλληλεπίδρασης μεταξύ θρησκείας, πολιτικής και κοινωνίας, φωτίζοντας μερικές από τις πιο καθοριστικές πτυχές της ιστορικής και πολιτισμικής ταυτότητας της καταρρέουσας Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και κοινωνίας.","abstract_html":"Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη δράση των Αγίων της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια περίοδο και εμπλουτίζει τη μελέτη με μια πολυδιάστατη προσέγγιση που συνδυάζει ιστορική, θεολογική και κοινωνιολογική ανάλυση, εστιάζοντας στη συμβολή τους στην διαμόρφωση του κοινωνικού και πολιτικού βίου του ύστερου Βυζαντίου. Μέσα από την ανάλυση αγιολογικών και ιστορικών πηγών, επιχειρείται η αποτύπωση του τρόπου με τον οποίο οι άγιοι λειτούργησαν όχι μόνο ως φορείς πνευματικής καθοδήγησης, αλλά και ως παράγοντες κοινωνικής συνοχής, παιδείας και ιδεολογικής αντίστασης απέναντι σε πολιτικές και πολιτισμικές προκλήσεις της εποχής τους. Η Θεσσαλονίκη, ως δεύτερη πόλη της αυτοκρατορίας και σημαντικό πνευματικό, εμπορικό και διοικητικό της κέντρο, συνιστά το κύριο πλαίσιο στο οποίο αναπτύχθηκαν οι μορφές των συγκεριμένων αγίων. Η πόλη, χαρακτηριζόμενη από έντονη αστική ζωή, θεολογικό διάλογο, μοναστική δραστηριότητα και πολιτική κινητικότητα, καλλιέργησε ένα ιδιαίτερο πνευματικό περιβάλλον που επηρέασε καθοριστικά τη φυσιογνωμια των αγίων της και συνέβαλε στην ανάδειξή τους σε σημαντικές μορφές του πνευματικού και κοινωνικού βίου της εποχής. Η έρευνα επικεντρώνεται στις μορφές του Γερμανού Μαρούλη, Νικοδήμου του Νέου, Σάββα του Βατοπεδινού, Γρηγορίου Παλαμά, Ισιδώρου Βουχειρά και Μακαρίου Μακρή, εξετάζοντας το πώς οι ίδιοι μέσα από τη δράση τους, αλλά κυρίως μέσα από τα κείμενα που γράφτηκαν για τη ζωή τους, τους Βίους, μπορούν να φωτίσουν περισσότερο τις κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της περιόδου εκείνης. Μέσα από τις αγιολογικές συνθέσεις του Φιλοθέου Κόκκινου και του Βίου του Μακαρίου Μακρή και εστιάζοντας σε τρείς χρονολογικές περιόδους, επιχειρείται να αναδειχθεί η λειτουργία των συγκεριμένων αγίων ως φορέων της παιδείας και εκφραστών μιας πνευματικής, ηθικής , θεολογικής και πολιτικής συνείδησης και ταυτότητας η οποία είχε διαμορφωθεί τόσο στην πόλη της Θεσσαλονίκης όσο και σε ολόκληρη την Αυτοκρατορία. Η δράση τους, σε συνθήκες πολιτικής αστάθειας, θεολογικών αντιπαραθέσεων και κοινωνικών εντάσεων, προσέδωσε στο θεσμό της αγιοσύνης την περίοδο εκείνη ένα χαρακτήρα, εκφραστή κοινωνικής ευθύνης και θεολογικής και ταυτοτικής αυτοσυνειδησίας. Η εργασία ουσιαστικά παρουσιάζει πώς οι άγιοι της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης αποτέλεσαν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της πολιτισμικής ταυτότητας και της ορθόδοξης θεολογικής παράδοσης της Αυτοκρατορίας κατά τους τελευταίους αιώνες ύπαρξής της. Η πνευματική τους παρουσία, στενά συνδεδεμένη όχι μόνο με το εκκλησιαστικό αλλά και με το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο, άρρηκτα δεμένη με το ιστορικό, κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης, συνιστά ένα τεκμήριο της αλληλεπίδρασης μεταξύ θρησκείας, πολιτικής και κοινωνίας, φωτίζοντας μερικές από τις πιο καθοριστικές πτυχές της ιστορικής και πολιτισμικής ταυτότητας της καταρρέουσας Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και κοινωνίας.","abstract_has_math":false,"creators":["Γεωργάτος Πρόδρομος","Georgatos Prodromos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:40:49Z","subjects":["Ιστορία","History"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5312134"],"render_values":[{"text":"uoadl:5312134","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312134","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312134","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5312134","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Γεωργάτος Πρόδρομος","Georgatos Prodromos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Ιστορία","History"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5312134","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312134"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη δράση των Αγίων της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια περίοδο και εμπλουτίζει τη μελέτη με μια πολυδιάστατη προσέγγιση που συνδυάζει ιστορική, θεολογική και κοινωνιολογική ανάλυση, εστιάζοντας στη συμβολή τους στην διαμόρφωση του κοινωνικού και πολιτικού βίου του ύστερου Βυζαντίου. Μέσα από την ανάλυση αγιολογικών και ιστορικών πηγών, επιχειρείται η αποτύπωση του τρόπου με τον οποίο οι άγιοι λειτούργησαν όχι μόνο ως φορείς πνευματικής καθοδήγησης, αλλά και ως παράγοντες κοινωνικής συνοχής, παιδείας και ιδεολογικής αντίστασης απέναντι σε πολιτικές και πολιτισμικές προκλήσεις της εποχής τους. Η Θεσσαλονίκη, ως δεύτερη πόλη της αυτοκρατορίας και σημαντικό πνευματικό, εμπορικό και διοικητικό της κέντρο, συνιστά το κύριο πλαίσιο στο οποίο αναπτύχθηκαν οι μορφές των συγκεριμένων αγίων. Η πόλη, χαρακτηριζόμενη από έντονη αστική ζωή, θεολογικό διάλογο, μοναστική δραστηριότητα και πολιτική κινητικότητα, καλλιέργησε ένα ιδιαίτερο πνευματικό περιβάλλον που επηρέασε καθοριστικά τη φυσιογνωμια των αγίων της και συνέβαλε στην ανάδειξή τους σε σημαντικές μορφές του πνευματικού και κοινωνικού βίου της εποχής. Η έρευνα επικεντρώνεται στις μορφές του Γερμανού Μαρούλη, Νικοδήμου του Νέου, Σάββα του Βατοπεδινού, Γρηγορίου Παλαμά, Ισιδώρου Βουχειρά και Μακαρίου Μακρή, εξετάζοντας το πώς οι ίδιοι μέσα από τη δράση τους, αλλά κυρίως μέσα από τα κείμενα που γράφτηκαν για τη ζωή τους, τους Βίους, μπορούν να φωτίσουν περισσότερο τις κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της περιόδου εκείνης. Μέσα από τις αγιολογικές συνθέσεις του Φιλοθέου Κόκκινου και του Βίου του Μακαρίου Μακρή και εστιάζοντας σε τρείς χρονολογικές περιόδους, επιχειρείται να αναδειχθεί η λειτουργία των συγκεριμένων αγίων ως φορέων της παιδείας και εκφραστών μιας πνευματικής, ηθικής , θεολογικής και πολιτικής συνείδησης και ταυτότητας η οποία είχε διαμορφωθεί τόσο στην πόλη της Θεσσαλονίκης όσο και σε ολόκληρη την Αυτοκρατορία. Η δράση τους, σε συνθήκες πολιτικής αστάθειας, θεολογικών αντιπαραθέσεων και κοινωνικών εντάσεων, προσέδωσε στο θεσμό της αγιοσύνης την περίοδο εκείνη ένα χαρακτήρα, εκφραστή κοινωνικής ευθύνης και θεολογικής και ταυτοτικής αυτοσυνειδησίας. Η εργασία ουσιαστικά παρουσιάζει πώς οι άγιοι της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης αποτέλεσαν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της πολιτισμικής ταυτότητας και της ορθόδοξης θεολογικής παράδοσης της Αυτοκρατορίας κατά τους τελευταίους αιώνες ύπαρξής της. Η πνευματική τους παρουσία, στενά συνδεδεμένη όχι μόνο με το εκκλησιαστικό αλλά και με το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο, άρρηκτα δεμένη με το ιστορικό, κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης, συνιστά ένα τεκμήριο της αλληλεπίδρασης μεταξύ θρησκείας, πολιτικής και κοινωνίας, φωτίζοντας μερικές από τις πιο καθοριστικές πτυχές της ιστορικής και πολιτισμικής ταυτότητας της καταρρέουσας Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και κοινωνίας.","This dissertation examines the activity of the Saints of Thessaloniki during the Palaiologian period, enriching the study with a multidimensional approach that combines historical, theological, and sociological analysis, focusing on their contribution to the formation of the social and political life of late Byzantium. Through the analysis of hagiographical and historical sources, it attempts to outline the way in which the saints functioned not only as agents of spiritual guidance but also as factors of social cohesion, education, and ideological resistance in the face of the political and cultural challenges of their era. Thessaloniki, as the second city of the empire and an important spiritual, commercial, and administrative center, constitutes the primary context in which the figures of these specific saints developed. The city, characterized by intense urban life, theological dialogue, monastic activity, and political mobility, cultivated a unique spiritual environment that decisively influenced the physiognomy of its saints and contributed to their emergence as significant figures in the spiritual and social life of the era. The research focuses on the figures of Germanos Maroulis, Nikodemos the New, Sabbas of Vatopedi, Gregory Palamas, Isidore Boucheiras, and Makarios Makres, examining how they themselves, through their actions, but primarily through the texts written about their lives—the so-called Βίοι (in greek)—can shed more light on the social and political conditions of that period. Through the hagiographical compositions of Philotheos Kokkinos and the *Life of Makarios Makres*, and by focusing on three chronological periods, the study endeavors to highlight the function of these saints as bearers of *paideia* (education/culture) and exponents of a spiritual, moral, theological, and political consciousness and identity which had been formed both in the city of Thessaloniki and throughout the entire Empire. Their action, under conditions of political instability, theological controversies, and social tensions, endowed the institution of sainthood during that period with a character expressive of social responsibility and theological and identity-based self-awareness. Essentially, the thesis demonstrates how the saints of Palaiologan Thessaloniki were crucial factors in preserving the cultural identity and the orthodox theological tradition of the Empire during the last centuries of its existence. Their spiritual presence, closely connected not only to the ecclesiastical but also to the socio-political context, and inextricably linked to the historical, social, and political environment of Palaiologan Thessaloniki, constitutes a testament to the interaction between religion, politics, and society, illuminating some of the most decisive aspects of the historical and cultural identity of the collapsing Byzantine Empire and society."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια εποχή και το κοινωνικό και πολιτικό τους αποτύπωμα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Γεωργάτος Πρόδρομος","Georgatos Prodromos"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη δράση των Αγίων της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια περίοδο και εμπλουτίζει τη μελέτη με μια πολυδιάστατη προσέγγιση που συνδυάζει ιστορική, θεολογική και κοινωνιολογική ανάλυση, εστιάζοντας στη συμβολή τους στην διαμόρφωση του κοινωνικού και πολιτικού βίου του ύστερου Βυζαντίου. Μέσα από την ανάλυση αγιολογικών και ιστορικών πηγών, επιχειρείται η αποτύπωση του τρόπου με τον οποίο οι άγιοι λειτούργησαν όχι μόνο ως φορείς πνευματικής καθοδήγησης, αλλά και ως παράγοντες κοινωνικής συνοχής, παιδείας και ιδεολογικής αντίστασης απέναντι σε πολιτικές και πολιτισμικές προκλήσεις της εποχής τους. Η Θεσσαλονίκη, ως δεύτερη πόλη της αυτοκρατορίας και σημαντικό πνευματικό, εμπορικό και διοικητικό της κέντρο, συνιστά το κύριο πλαίσιο στο οποίο αναπτύχθηκαν οι μορφές των συγκεριμένων αγίων. Η πόλη, χαρακτηριζόμενη από έντονη αστική ζωή, θεολογικό διάλογο, μοναστική δραστηριότητα και πολιτική κινητικότητα, καλλιέργησε ένα ιδιαίτερο πνευματικό περιβάλλον που επηρέασε καθοριστικά τη φυσιογνωμια των αγίων της και συνέβαλε στην ανάδειξή τους σε σημαντικές μορφές του πνευματικού και κοινωνικού βίου της εποχής. Η έρευνα επικεντρώνεται στις μορφές του Γερμανού Μαρούλη, Νικοδήμου του Νέου, Σάββα του Βατοπεδινού, Γρηγορίου Παλαμά, Ισιδώρου Βουχειρά και Μακαρίου Μακρή, εξετάζοντας το πώς οι ίδιοι μέσα από τη δράση τους, αλλά κυρίως μέσα από τα κείμενα που γράφτηκαν για τη ζωή τους, τους Βίους, μπορούν να φωτίσουν περισσότερο τις κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες της περιόδου εκείνης. Μέσα από τις αγιολογικές συνθέσεις του Φιλοθέου Κόκκινου και του Βίου του Μακαρίου Μακρή και εστιάζοντας σε τρείς χρονολογικές περιόδους, επιχειρείται να αναδειχθεί η λειτουργία των συγκεριμένων αγίων ως φορέων της παιδείας και εκφραστών μιας πνευματικής, ηθικής , θεολογικής και πολιτικής συνείδησης και ταυτότητας η οποία είχε διαμορφωθεί τόσο στην πόλη της Θεσσαλονίκης όσο και σε ολόκληρη την Αυτοκρατορία. Η δράση τους, σε συνθήκες πολιτικής αστάθειας, θεολογικών αντιπαραθέσεων και κοινωνικών εντάσεων, προσέδωσε στο θεσμό της αγιοσύνης την περίοδο εκείνη ένα χαρακτήρα, εκφραστή κοινωνικής ευθύνης και θεολογικής και ταυτοτικής αυτοσυνειδησίας. Η εργασία ουσιαστικά παρουσιάζει πώς οι άγιοι της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης αποτέλεσαν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της πολιτισμικής ταυτότητας και της ορθόδοξης θεολογικής παράδοσης της Αυτοκρατορίας κατά τους τελευταίους αιώνες ύπαρξής της. Η πνευματική τους παρουσία, στενά συνδεδεμένη όχι μόνο με το εκκλησιαστικό αλλά και με το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο, άρρηκτα δεμένη με το ιστορικό, κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον της Παλαιολόγειας Θεσσαλονίκης, συνιστά ένα τεκμήριο της αλληλεπίδρασης μεταξύ θρησκείας, πολιτικής και κοινωνίας, φωτίζοντας μερικές από τις πιο καθοριστικές πτυχές της ιστορικής και πολιτισμικής ταυτότητας της καταρρέουσας Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και κοινωνίας.","This dissertation examines the activity of the Saints of Thessaloniki during the Palaiologian period, enriching the study with a multidimensional approach that combines historical, theological, and sociological analysis, focusing on their contribution to the formation of the social and political life of late Byzantium. Through the analysis of hagiographical and historical sources, it attempts to outline the way in which the saints functioned not only as agents of spiritual guidance but also as factors of social cohesion, education, and ideological resistance in the face of the political and cultural challenges of their era. Thessaloniki, as the second city of the empire and an important spiritual, commercial, and administrative center, constitutes the primary context in which the figures of these specific saints developed. The city, characterized by intense urban life, theological dialogue, monastic activity, and political mobility, cultivated a unique spiritual environment that decisively influenced the physiognomy of its saints and contributed to their emergence as significant figures in the spiritual and social life of the era. The research focuses on the figures of Germanos Maroulis, Nikodemos the New, Sabbas of Vatopedi, Gregory Palamas, Isidore Boucheiras, and Makarios Makres, examining how they themselves, through their actions, but primarily through the texts written about their lives—the so-called Βίοι (in greek)—can shed more light on the social and political conditions of that period. Through the hagiographical compositions of Philotheos Kokkinos and the *Life of Makarios Makres*, and by focusing on three chronological periods, the study endeavors to highlight the function of these saints as bearers of *paideia* (education/culture) and exponents of a spiritual, moral, theological, and political consciousness and identity which had been formed both in the city of Thessaloniki and throughout the entire Empire. Their action, under conditions of political instability, theological controversies, and social tensions, endowed the institution of sainthood during that period with a character expressive of social responsibility and theological and identity-based self-awareness. Essentially, the thesis demonstrates how the saints of Palaiologan Thessaloniki were crucial factors in preserving the cultural identity and the orthodox theological tradition of the Empire during the last centuries of its existence. Their spiritual presence, closely connected not only to the ecclesiastical but also to the socio-political context, and inextricably linked to the historical, social, and political environment of Palaiologan Thessaloniki, constitutes a testament to the interaction between religion, politics, and society, illuminating some of the most decisive aspects of the historical and cultural identity of the collapsing Byzantine Empire and society."],"dc:identifier":["uoadl:5312134","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312134"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Ιστορία","History"],"dc:title":["Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης κατά την Παλαιολόγεια εποχή και το κοινωνικό και πολιτικό τους αποτύπωμα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:40:49Z"}