{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5312777"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5312777","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Εναισθησία στο πρώτο ψυχωσικό επεισόδιο – συστηματική ανασκόπηση διαχρονικών μελετών","abstract":"Εισαγωγή. Η κλινική εναισθησία αποτελεί κεντρικό παράγοντα στην κατανόηση και την αντιμετώπιση του πρώτου ψυχωσικού επεισοδίου (ΠΨΕ). Η παρουσία ή η απουσία της επηρεάζει την πορεία της νόσου, τη συμμόρφωση στη θεραπεία, την πρόγνωση και τη λειτουργικότητα των ασθενών. Η εναισθησία παραμένει πολυδιάστατη έννοια, με διαφορετικές διαστάσεις και εργαλεία αξιολόγησης. Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης, η οποία βασίστηκε αποκλειστικά σε διαχρονικές μελέτες, ήταν η διερεύνηση των επιπέδων και της πορείας της εναισθησίας σε ασθενείς με ΠΨΕ, καθώς και η εξέταση της σχέσης της με κλινικούς και ψυχοπαθολογικούς δείκτες. Μέθοδος. Η αναζήτηση και επιλογή των μελετών πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA. Περιλήφθηκαν μόνο διαχρονικές μελέτες που διέθεταν τουλάχιστον δύο μετρήσεις της εναισθησίας (αρχική εκτίμηση και μετά από ένα έτος ή περισσότερο). Συνολικά, εντάχθηκαν 32 μελέτες με δείγμα 6.229 ασθενών. Η εναισθησία αξιολογήθηκε με διαφορετικά εργαλεία, όπως οι SUMD, BIS, SAI-E και PANSS G12. Αποτελέσματα. Η σύνθεση των ευρημάτων τεκμηριώνει ότι η εναισθησία στο ΠΨΕ αποτελεί δυναμική έννοια, με τη μεγαλύτερη βελτίωση να παρατηρείται εντός του πρώτου 6–12μήνου. Η πρώιμη αύξηση της εναισθησίας αναδεικνύεται σε προγνωστικό δείκτη ευνοϊκής έκβασης—ιδίως ύφεσης θετικών συμπτωμάτων—καθώς και καλύτερης συμμόρφωσης και λειτουργικότητας, ενώ η χαμηλή/ασταθής εναισθησία συνδέεται με αρνητικά συμπτώματα, αποδιοργάνωση, καθυστέρηση επίτευξης ύφεσης και υποτροπές. Παράλληλα, η σχέση με την καταθλιπτική συμπτωματολογία είναι σύνθετη: στην οξεία φάση, υψηλότερη εναισθησία δύναται να συνυπάρχει με αυξημένη κατάθλιψη/αυτοκτονικότητα, γεγονός που υποδεικνύει την ανάγκη συνδυαστικών παρεμβάσεων που ενισχύουν την επίγνωση και αντιμετωπίζουν έγκαιρα τη συναισθηματική ευαλωτότητα. Συμπεράσματα. Η εναισθησία στο ΠΨΕ δεν είναι σταθερή αλλά μεταβάλλεται κατά την εξέλιξη της νόσου, ενώ αναδείχτηκε η προγνωστική της αξία στην πορεία της νόσου. Η κατανόηση των παραγόντων που την επηρεάζουν μπορεί να καθοδηγήσει στοχευμένες παρεμβάσεις, οι οποίες θα ενισχύσουν τη συμμόρφωση, θα μειώσουν τις υποτροπές και θα βελτιώσουν τη λειτουργικότητα. Μελλοντικές έρευνες χρειάζεται να εστιάσουν πιο στοχευμένα στον προγνωστικό ρόλο της εναισθησίας.","abstract_html":"Εισαγωγή. Η κλινική εναισθησία αποτελεί κεντρικό παράγοντα στην κατανόηση και την αντιμετώπιση του πρώτου ψυχωσικού επεισοδίου (ΠΨΕ). Η παρουσία ή η απουσία της επηρεάζει την πορεία της νόσου, τη συμμόρφωση στη θεραπεία, την πρόγνωση και τη λειτουργικότητα των ασθενών. Η εναισθησία παραμένει πολυδιάστατη έννοια, με διαφορετικές διαστάσεις και εργαλεία αξιολόγησης. Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης, η οποία βασίστηκε αποκλειστικά σε διαχρονικές μελέτες, ήταν η διερεύνηση των επιπέδων και της πορείας της εναισθησίας σε ασθενείς με ΠΨΕ, καθώς και η εξέταση της σχέσης της με κλινικούς και ψυχοπαθολογικούς δείκτες. Μέθοδος. Η αναζήτηση και επιλογή των μελετών πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA. Περιλήφθηκαν μόνο διαχρονικές μελέτες που διέθεταν τουλάχιστον δύο μετρήσεις της εναισθησίας (αρχική εκτίμηση και μετά από ένα έτος ή περισσότερο). Συνολικά, εντάχθηκαν 32 μελέτες με δείγμα 6.229 ασθενών. Η εναισθησία αξιολογήθηκε με διαφορετικά εργαλεία, όπως οι SUMD, BIS, SAI-E και PANSS G12. Αποτελέσματα. Η σύνθεση των ευρημάτων τεκμηριώνει ότι η εναισθησία στο ΠΨΕ αποτελεί δυναμική έννοια, με τη μεγαλύτερη βελτίωση να παρατηρείται εντός του πρώτου 6–12μήνου. Η πρώιμη αύξηση της εναισθησίας αναδεικνύεται σε προγνωστικό δείκτη ευνοϊκής έκβασης—ιδίως ύφεσης θετικών συμπτωμάτων—καθώς και καλύτερης συμμόρφωσης και λειτουργικότητας, ενώ η χαμηλή/ασταθής εναισθησία συνδέεται με αρνητικά συμπτώματα, αποδιοργάνωση, καθυστέρηση επίτευξης ύφεσης και υποτροπές. Παράλληλα, η σχέση με την καταθλιπτική συμπτωματολογία είναι σύνθετη: στην οξεία φάση, υψηλότερη εναισθησία δύναται να συνυπάρχει με αυξημένη κατάθλιψη/αυτοκτονικότητα, γεγονός που υποδεικνύει την ανάγκη συνδυαστικών παρεμβάσεων που ενισχύουν την επίγνωση και αντιμετωπίζουν έγκαιρα τη συναισθηματική ευαλωτότητα. Συμπεράσματα. Η εναισθησία στο ΠΨΕ δεν είναι σταθερή αλλά μεταβάλλεται κατά την εξέλιξη της νόσου, ενώ αναδείχτηκε η προγνωστική της αξία στην πορεία της νόσου. Η κατανόηση των παραγόντων που την επηρεάζουν μπορεί να καθοδηγήσει στοχευμένες παρεμβάσεις, οι οποίες θα ενισχύσουν τη συμμόρφωση, θα μειώσουν τις υποτροπές και θα βελτιώσουν τη λειτουργικότητα. Μελλοντικές έρευνες χρειάζεται να εστιάσουν πιο στοχευμένα στον προγνωστικό ρόλο της εναισθησίας.","abstract_has_math":false,"creators":["Παναγοπούλου Νικολέττα","Panagopoulou Nikoletta"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:40:51Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5312777"],"render_values":[{"text":"uoadl:5312777","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312777","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312777","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5312777","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Παναγοπούλου Νικολέττα","Panagopoulou Nikoletta"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5312777","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312777"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή. Η κλινική εναισθησία αποτελεί κεντρικό παράγοντα στην κατανόηση και την αντιμετώπιση του πρώτου ψυχωσικού επεισοδίου (ΠΨΕ). Η παρουσία ή η απουσία της επηρεάζει την πορεία της νόσου, τη συμμόρφωση στη θεραπεία, την πρόγνωση και τη λειτουργικότητα των ασθενών. Η εναισθησία παραμένει πολυδιάστατη έννοια, με διαφορετικές διαστάσεις και εργαλεία αξιολόγησης. Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης, η οποία βασίστηκε αποκλειστικά σε διαχρονικές μελέτες, ήταν η διερεύνηση των επιπέδων και της πορείας της εναισθησίας σε ασθενείς με ΠΨΕ, καθώς και η εξέταση της σχέσης της με κλινικούς και ψυχοπαθολογικούς δείκτες. Μέθοδος. Η αναζήτηση και επιλογή των μελετών πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA. Περιλήφθηκαν μόνο διαχρονικές μελέτες που διέθεταν τουλάχιστον δύο μετρήσεις της εναισθησίας (αρχική εκτίμηση και μετά από ένα έτος ή περισσότερο). Συνολικά, εντάχθηκαν 32 μελέτες με δείγμα 6.229 ασθενών. Η εναισθησία αξιολογήθηκε με διαφορετικά εργαλεία, όπως οι SUMD, BIS, SAI-E και PANSS G12. Αποτελέσματα. Η σύνθεση των ευρημάτων τεκμηριώνει ότι η εναισθησία στο ΠΨΕ αποτελεί δυναμική έννοια, με τη μεγαλύτερη βελτίωση να παρατηρείται εντός του πρώτου 6–12μήνου. Η πρώιμη αύξηση της εναισθησίας αναδεικνύεται σε προγνωστικό δείκτη ευνοϊκής έκβασης—ιδίως ύφεσης θετικών συμπτωμάτων—καθώς και καλύτερης συμμόρφωσης και λειτουργικότητας, ενώ η χαμηλή/ασταθής εναισθησία συνδέεται με αρνητικά συμπτώματα, αποδιοργάνωση, καθυστέρηση επίτευξης ύφεσης και υποτροπές. Παράλληλα, η σχέση με την καταθλιπτική συμπτωματολογία είναι σύνθετη: στην οξεία φάση, υψηλότερη εναισθησία δύναται να συνυπάρχει με αυξημένη κατάθλιψη/αυτοκτονικότητα, γεγονός που υποδεικνύει την ανάγκη συνδυαστικών παρεμβάσεων που ενισχύουν την επίγνωση και αντιμετωπίζουν έγκαιρα τη συναισθηματική ευαλωτότητα. Συμπεράσματα. Η εναισθησία στο ΠΨΕ δεν είναι σταθερή αλλά μεταβάλλεται κατά την εξέλιξη της νόσου, ενώ αναδείχτηκε η προγνωστική της αξία στην πορεία της νόσου. Η κατανόηση των παραγόντων που την επηρεάζουν μπορεί να καθοδηγήσει στοχευμένες παρεμβάσεις, οι οποίες θα ενισχύσουν τη συμμόρφωση, θα μειώσουν τις υποτροπές και θα βελτιώσουν τη λειτουργικότητα. Μελλοντικές έρευνες χρειάζεται να εστιάσουν πιο στοχευμένα στον προγνωστικό ρόλο της εναισθησίας.","Introduction. Clinical insight is a central factor in understanding and managing first-episode psychosis (FEP). Its presence or absence affects the course of illness, treatment adherence, prognosis, and patients’ functioning. Insight remains a multidimensional concept, with distinct dimensions and assessment tools. The aim of this systematic review, which was based exclusively on longitudinal studies, was to investigate the levels and trajectory of insight in patients with FEP, as well as to examine its relationship with clinical and psychopathological indicators. Method. The search and selection of studies were conducted in accordance with PRISMA guidelines. Only longitudinal studies that included at least two insight assessments (a baseline assessment and one at one year or more) were included. In total, 32 studies with a combined sample of 6,229 patients were incorporated. Insight was assessed using various instruments, such as the SUMD, BIS, SAI-E, and the PANSS G12 item. Results. The synthesis of findings demonstrates that insight in FEP is a dynamic construct, with the greatest improvement observed within the first 6–12 months. Early increases in insight emerge as a prognostic indicator of favorable outcomes— particularly remission of positive symptoms—as well as better adherence and functioning, whereas low/unstable insight is associated with negative symptoms, disorganization, delayed attainment of remission, and relapse. At the same time, the relationship with depressive symptomatology is complex: in the acute phase, higher insight may co-occur with increased depression/suicidality, indicating the need for combined interventions that both enhance awareness and promptly address emotional vulnerability. Conclusions. Insight in FEP is not stable but varies over the course of the illness, and its prognostic value for the illness course was highlighted. Understanding the factors that influence it may guide targeted interventions that enhance adherence, reduce relapses, and improve functioning. Future research should more precisely examine the predictive role of insight."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Εναισθησία στο πρώτο ψυχωσικό επεισόδιο – συστηματική ανασκόπηση διαχρονικών μελετών"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Παναγοπούλου Νικολέττα","Panagopoulou Nikoletta"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Εισαγωγή. Η κλινική εναισθησία αποτελεί κεντρικό παράγοντα στην κατανόηση και την αντιμετώπιση του πρώτου ψυχωσικού επεισοδίου (ΠΨΕ). Η παρουσία ή η απουσία της επηρεάζει την πορεία της νόσου, τη συμμόρφωση στη θεραπεία, την πρόγνωση και τη λειτουργικότητα των ασθενών. Η εναισθησία παραμένει πολυδιάστατη έννοια, με διαφορετικές διαστάσεις και εργαλεία αξιολόγησης. Σκοπός της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης, η οποία βασίστηκε αποκλειστικά σε διαχρονικές μελέτες, ήταν η διερεύνηση των επιπέδων και της πορείας της εναισθησίας σε ασθενείς με ΠΨΕ, καθώς και η εξέταση της σχέσης της με κλινικούς και ψυχοπαθολογικούς δείκτες. Μέθοδος. Η αναζήτηση και επιλογή των μελετών πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA. Περιλήφθηκαν μόνο διαχρονικές μελέτες που διέθεταν τουλάχιστον δύο μετρήσεις της εναισθησίας (αρχική εκτίμηση και μετά από ένα έτος ή περισσότερο). Συνολικά, εντάχθηκαν 32 μελέτες με δείγμα 6.229 ασθενών. Η εναισθησία αξιολογήθηκε με διαφορετικά εργαλεία, όπως οι SUMD, BIS, SAI-E και PANSS G12. Αποτελέσματα. Η σύνθεση των ευρημάτων τεκμηριώνει ότι η εναισθησία στο ΠΨΕ αποτελεί δυναμική έννοια, με τη μεγαλύτερη βελτίωση να παρατηρείται εντός του πρώτου 6–12μήνου. Η πρώιμη αύξηση της εναισθησίας αναδεικνύεται σε προγνωστικό δείκτη ευνοϊκής έκβασης—ιδίως ύφεσης θετικών συμπτωμάτων—καθώς και καλύτερης συμμόρφωσης και λειτουργικότητας, ενώ η χαμηλή/ασταθής εναισθησία συνδέεται με αρνητικά συμπτώματα, αποδιοργάνωση, καθυστέρηση επίτευξης ύφεσης και υποτροπές. Παράλληλα, η σχέση με την καταθλιπτική συμπτωματολογία είναι σύνθετη: στην οξεία φάση, υψηλότερη εναισθησία δύναται να συνυπάρχει με αυξημένη κατάθλιψη/αυτοκτονικότητα, γεγονός που υποδεικνύει την ανάγκη συνδυαστικών παρεμβάσεων που ενισχύουν την επίγνωση και αντιμετωπίζουν έγκαιρα τη συναισθηματική ευαλωτότητα. Συμπεράσματα. Η εναισθησία στο ΠΨΕ δεν είναι σταθερή αλλά μεταβάλλεται κατά την εξέλιξη της νόσου, ενώ αναδείχτηκε η προγνωστική της αξία στην πορεία της νόσου. Η κατανόηση των παραγόντων που την επηρεάζουν μπορεί να καθοδηγήσει στοχευμένες παρεμβάσεις, οι οποίες θα ενισχύσουν τη συμμόρφωση, θα μειώσουν τις υποτροπές και θα βελτιώσουν τη λειτουργικότητα. Μελλοντικές έρευνες χρειάζεται να εστιάσουν πιο στοχευμένα στον προγνωστικό ρόλο της εναισθησίας.","Introduction. Clinical insight is a central factor in understanding and managing first-episode psychosis (FEP). Its presence or absence affects the course of illness, treatment adherence, prognosis, and patients’ functioning. Insight remains a multidimensional concept, with distinct dimensions and assessment tools. The aim of this systematic review, which was based exclusively on longitudinal studies, was to investigate the levels and trajectory of insight in patients with FEP, as well as to examine its relationship with clinical and psychopathological indicators. Method. The search and selection of studies were conducted in accordance with PRISMA guidelines. Only longitudinal studies that included at least two insight assessments (a baseline assessment and one at one year or more) were included. In total, 32 studies with a combined sample of 6,229 patients were incorporated. Insight was assessed using various instruments, such as the SUMD, BIS, SAI-E, and the PANSS G12 item. Results. The synthesis of findings demonstrates that insight in FEP is a dynamic construct, with the greatest improvement observed within the first 6–12 months. Early increases in insight emerge as a prognostic indicator of favorable outcomes— particularly remission of positive symptoms—as well as better adherence and functioning, whereas low/unstable insight is associated with negative symptoms, disorganization, delayed attainment of remission, and relapse. At the same time, the relationship with depressive symptomatology is complex: in the acute phase, higher insight may co-occur with increased depression/suicidality, indicating the need for combined interventions that both enhance awareness and promptly address emotional vulnerability. Conclusions. Insight in FEP is not stable but varies over the course of the illness, and its prognostic value for the illness course was highlighted. Understanding the factors that influence it may guide targeted interventions that enhance adherence, reduce relapses, and improve functioning. Future research should more precisely examine the predictive role of insight."],"dc:identifier":["uoadl:5312777","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5312777"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Εναισθησία στο πρώτο ψυχωσικό επεισόδιο – συστηματική ανασκόπηση διαχρονικών μελετών"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:40:51Z"}