{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5316789"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5316789","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Θέατρο και Αναπηρία: η συμβολή του θεάτρου στις ζωές ατόμων με αναπηρία","abstract":"Η παρούσα έρευνα διερευνά τις απόψεις και τις εμπειρίες ηθοποιών με αναπηρία, επαγγελματιών και ερασιτεχνών, αναφορικά με τη συμβολή του θεάτρου στις ζωές των ατόμων με αναπηρία. Το θέατρο, ως μέσο έκφρασης και δημιουργίας, αποτελεί σημαντικό χώρο κοινωνικοποίησης και ενσωμάτωσης, προάγοντας το αίσθημα του ανήκειν και ενισχύοντας τη σύνδεση του ανθρώπου με τον εαυτό του και την κοινωνία. Σκοπός της έρευνας είναι η μελέτη της επίδρασης του θεάτρου στον ψυχισμό και την κοινωνική ζωή των ατόμων με αναπηρία, ο ρόλος που διαδραματίζει η συμμετοχή τους σε θεατρικές ομάδες, καθώς και οι προϋποθέσεις και οι φραγμοί που περιορίζουν την ισότιμη πρόσβασή τους στα πολιτιστικά δρώμενα και τις πολιτιστικές δραστηριότητες της σύγχρονης κοινωνίας. Επιπλέον, η έρευνα αποσκοπεί στην ανάδειξη των φωνών των ατόμων με αναπηρία αναφορικά με τις θεατρικές σπουδές, την πρόσβαση στις δραματικές σχολές και τη συμμετοχή τους σε θεατρικά εργαστήρια. Παράλληλα, εξετάζεται η εικόνα και το πρότυπο του ηθοποιού στη σύγχρονη εποχή και οι μορφές εκπαίδευσης που προσφέρονται σε αυτό το πλαίσιο. Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε είναι ποιοτική, με τη συλλογή δεδομένων να πραγματοποιείται μέσω οκτώ (8) ημιδομημένων συνεντεύξεων από τρεις άνδρες και πέντε γυναίκες που δραστηριοποιούνται στο θέατρο σε επαγγελματικό ή ερασιτεχνικό επίπεδο. Για την ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν ότι το θέατρο λειτουργεί για τα άτομα με αναπηρία ως χώρος ελευθερίας, αποδοχής, δημιουργικότητας και αυτοέκφρασης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προσωπική τους ανάπτυξη και στην κοινωνική τους ένταξη. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο χώρος του θεάτρου, αν και καλλιεργεί την αλληλοαποδοχή, εξακολουθεί να διατηρεί στερεότυπα και προκαταλήψεις απέναντι στην αναπηρία. Το θέατρο, ωστόσο, αναγνωρίζεται από τους συμμετέχοντες ως μέσο που θα μπορούσε να γεφυρώσει τις κοινωνικές αποστάσεις και να συμβάλει στη δημιουργία μιας πραγματικά ενταξιακής κοινωνίας. Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδείχθηκαν αφορά τις συνέπειες του οικονομικού και κοινωνικού αποκλεισμού, που απορρέουν από τις συνθήκες της καπιταλιστικής κοινωνίας. Οι οικονομικοί περιορισμοί, η ανεπαρκής κρατική στήριξη και η απουσία προσβάσιμων υποδομών καθιστούν δύσκολη την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία τόσο στην επαγγελματική θεατρική εκπαίδευση όσο και στην παρακολούθηση θεατρικών παραστάσεων. Πολλά θέατρα και σχολές παραμένουν μη προσβάσιμα, ενώ το κόστος συμμετοχής ιδίως για την παροχή διερμηνείας ή ειδικού εξοπλισμού επιβαρύνει τα ίδια τα άτομα. Παρότι το 2017 καταργήθηκε το διάταγμα περί αρτιμέλειας, το οποίο απέκλειε άτομα με αναπηρία από τις εξετάσεις των δραματικών σχολών, στην πράξη εξακολουθούν να υφίστανται σημαντικά εμπόδια λόγω ελλείψεων σε υποδομές και εξειδικευμένο προσωπικό. Συνολικά, η έρευνα καταδεικνύει ότι, παρόλο που έχουν σημειωθεί ορισμένα βήματα προόδου, το θέατρο στην Ελλάδα εξακολουθεί να μην αποτελεί εύκολη επαγγελματική επιλογή για τα άτομα με αναπηρία. Η έλλειψη θεσμικής και οικονομικής υποστήριξης, η περιορισμένη προσβασιμότητα και τα κοινωνικά στερεότυπα συνεχίζουν να λειτουργούν ως ανασταλτικοί παράγοντες. Παρ’ όλα αυτά, το θέατρο αναδεικνύεται ως ισχυρό μέσο κοινωνικής ενδυνάμωσης και ευαισθητοποίησης, ικανό να προάγει την αποδοχή και την ενσωμάτωση της διαφορετικότητας. Η μελέτη, βασισμένη στο κοινωνικό μοντέλο της αναπηρίας, υπογραμμίζει την ανάγκη για κρατική μέριμνα, θεσμικές παρεμβάσεις και εκπαιδευτικές πολιτικές που θα ενισχύουν την προσβασιμότητα και την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στον πολιτισμό και τις τέχνες. Η ενίσχυση της ενταξιακής πολιτιστικής πολιτικής και η αλλαγή στάσεων απέναντι στην αναπηρία αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη δημιουργία μιας κοινωνίας που θα φροντίζει ουσιαστικά για όλους τους πολίτες της, προάγοντας την ισότητα και τη συμμετοχή.","abstract_html":"Η παρούσα έρευνα διερευνά τις απόψεις και τις εμπειρίες ηθοποιών με αναπηρία, επαγγελματιών και ερασιτεχνών, αναφορικά με τη συμβολή του θεάτρου στις ζωές των ατόμων με αναπηρία. Το θέατρο, ως μέσο έκφρασης και δημιουργίας, αποτελεί σημαντικό χώρο κοινωνικοποίησης και ενσωμάτωσης, προάγοντας το αίσθημα του ανήκειν και ενισχύοντας τη σύνδεση του ανθρώπου με τον εαυτό του και την κοινωνία. Σκοπός της έρευνας είναι η μελέτη της επίδρασης του θεάτρου στον ψυχισμό και την κοινωνική ζωή των ατόμων με αναπηρία, ο ρόλος που διαδραματίζει η συμμετοχή τους σε θεατρικές ομάδες, καθώς και οι προϋποθέσεις και οι φραγμοί που περιορίζουν την ισότιμη πρόσβασή τους στα πολιτιστικά δρώμενα και τις πολιτιστικές δραστηριότητες της σύγχρονης κοινωνίας. Επιπλέον, η έρευνα αποσκοπεί στην ανάδειξη των φωνών των ατόμων με αναπηρία αναφορικά με τις θεατρικές σπουδές, την πρόσβαση στις δραματικές σχολές και τη συμμετοχή τους σε θεατρικά εργαστήρια. Παράλληλα, εξετάζεται η εικόνα και το πρότυπο του ηθοποιού στη σύγχρονη εποχή και οι μορφές εκπαίδευσης που προσφέρονται σε αυτό το πλαίσιο. Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε είναι ποιοτική, με τη συλλογή δεδομένων να πραγματοποιείται μέσω οκτώ (8) ημιδομημένων συνεντεύξεων από τρεις άνδρες και πέντε γυναίκες που δραστηριοποιούνται στο θέατρο σε επαγγελματικό ή ερασιτεχνικό επίπεδο. Για την ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν ότι το θέατρο λειτουργεί για τα άτομα με αναπηρία ως χώρος ελευθερίας, αποδοχής, δημιουργικότητας και αυτοέκφρασης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προσωπική τους ανάπτυξη και στην κοινωνική τους ένταξη. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο χώρος του θεάτρου, αν και καλλιεργεί την αλληλοαποδοχή, εξακολουθεί να διατηρεί στερεότυπα και προκαταλήψεις απέναντι στην αναπηρία. Το θέατρο, ωστόσο, αναγνωρίζεται από τους συμμετέχοντες ως μέσο που θα μπορούσε να γεφυρώσει τις κοινωνικές αποστάσεις και να συμβάλει στη δημιουργία μιας πραγματικά ενταξιακής κοινωνίας. Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδείχθηκαν αφορά τις συνέπειες του οικονομικού και κοινωνικού αποκλεισμού, που απορρέουν από τις συνθήκες της καπιταλιστικής κοινωνίας. Οι οικονομικοί περιορισμοί, η ανεπαρκής κρατική στήριξη και η απουσία προσβάσιμων υποδομών καθιστούν δύσκολη την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία τόσο στην επαγγελματική θεατρική εκπαίδευση όσο και στην παρακολούθηση θεατρικών παραστάσεων. Πολλά θέατρα και σχολές παραμένουν μη προσβάσιμα, ενώ το κόστος συμμετοχής ιδίως για την παροχή διερμηνείας ή ειδικού εξοπλισμού επιβαρύνει τα ίδια τα άτομα. Παρότι το 2017 καταργήθηκε το διάταγμα περί αρτιμέλειας, το οποίο απέκλειε άτομα με αναπηρία από τις εξετάσεις των δραματικών σχολών, στην πράξη εξακολουθούν να υφίστανται σημαντικά εμπόδια λόγω ελλείψεων σε υποδομές και εξειδικευμένο προσωπικό. Συνολικά, η έρευνα καταδεικνύει ότι, παρόλο που έχουν σημειωθεί ορισμένα βήματα προόδου, το θέατρο στην Ελλάδα εξακολουθεί να μην αποτελεί εύκολη επαγγελματική επιλογή για τα άτομα με αναπηρία. Η έλλειψη θεσμικής και οικονομικής υποστήριξης, η περιορισμένη προσβασιμότητα και τα κοινωνικά στερεότυπα συνεχίζουν να λειτουργούν ως ανασταλτικοί παράγοντες. Παρ’ όλα αυτά, το θέατρο αναδεικνύεται ως ισχυρό μέσο κοινωνικής ενδυνάμωσης και ευαισθητοποίησης, ικανό να προάγει την αποδοχή και την ενσωμάτωση της διαφορετικότητας. Η μελέτη, βασισμένη στο κοινωνικό μοντέλο της αναπηρίας, υπογραμμίζει την ανάγκη για κρατική μέριμνα, θεσμικές παρεμβάσεις και εκπαιδευτικές πολιτικές που θα ενισχύουν την προσβασιμότητα και την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στον πολιτισμό και τις τέχνες. Η ενίσχυση της ενταξιακής πολιτιστικής πολιτικής και η αλλαγή στάσεων απέναντι στην αναπηρία αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη δημιουργία μιας κοινωνίας που θα φροντίζει ουσιαστικά για όλους τους πολίτες της, προάγοντας την ισότητα και τη συμμετοχή.","abstract_has_math":false,"creators":["ΧΡΥΣΙΔΟΥ ΙΩΑΝΝΑ","CHRYSIDOU IOANNA"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:41:18Z","subjects":["Καλές Τέχνες - Ψυχαγωγία","Fine arts - Entertainment"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5316789"],"render_values":[{"text":"uoadl:5316789","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5316789","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5316789","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5316789","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΧΡΥΣΙΔΟΥ ΙΩΑΝΝΑ","CHRYSIDOU IOANNA"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Καλές Τέχνες - Ψυχαγωγία","Fine arts - Entertainment"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5316789","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5316789"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα έρευνα διερευνά τις απόψεις και τις εμπειρίες ηθοποιών με αναπηρία, επαγγελματιών και ερασιτεχνών, αναφορικά με τη συμβολή του θεάτρου στις ζωές των ατόμων με αναπηρία. Το θέατρο, ως μέσο έκφρασης και δημιουργίας, αποτελεί σημαντικό χώρο κοινωνικοποίησης και ενσωμάτωσης, προάγοντας το αίσθημα του ανήκειν και ενισχύοντας τη σύνδεση του ανθρώπου με τον εαυτό του και την κοινωνία. Σκοπός της έρευνας είναι η μελέτη της επίδρασης του θεάτρου στον ψυχισμό και την κοινωνική ζωή των ατόμων με αναπηρία, ο ρόλος που διαδραματίζει η συμμετοχή τους σε θεατρικές ομάδες, καθώς και οι προϋποθέσεις και οι φραγμοί που περιορίζουν την ισότιμη πρόσβασή τους στα πολιτιστικά δρώμενα και τις πολιτιστικές δραστηριότητες της σύγχρονης κοινωνίας. Επιπλέον, η έρευνα αποσκοπεί στην ανάδειξη των φωνών των ατόμων με αναπηρία αναφορικά με τις θεατρικές σπουδές, την πρόσβαση στις δραματικές σχολές και τη συμμετοχή τους σε θεατρικά εργαστήρια. Παράλληλα, εξετάζεται η εικόνα και το πρότυπο του ηθοποιού στη σύγχρονη εποχή και οι μορφές εκπαίδευσης που προσφέρονται σε αυτό το πλαίσιο. Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε είναι ποιοτική, με τη συλλογή δεδομένων να πραγματοποιείται μέσω οκτώ (8) ημιδομημένων συνεντεύξεων από τρεις άνδρες και πέντε γυναίκες που δραστηριοποιούνται στο θέατρο σε επαγγελματικό ή ερασιτεχνικό επίπεδο. Για την ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν ότι το θέατρο λειτουργεί για τα άτομα με αναπηρία ως χώρος ελευθερίας, αποδοχής, δημιουργικότητας και αυτοέκφρασης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προσωπική τους ανάπτυξη και στην κοινωνική τους ένταξη. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο χώρος του θεάτρου, αν και καλλιεργεί την αλληλοαποδοχή, εξακολουθεί να διατηρεί στερεότυπα και προκαταλήψεις απέναντι στην αναπηρία. Το θέατρο, ωστόσο, αναγνωρίζεται από τους συμμετέχοντες ως μέσο που θα μπορούσε να γεφυρώσει τις κοινωνικές αποστάσεις και να συμβάλει στη δημιουργία μιας πραγματικά ενταξιακής κοινωνίας. Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδείχθηκαν αφορά τις συνέπειες του οικονομικού και κοινωνικού αποκλεισμού, που απορρέουν από τις συνθήκες της καπιταλιστικής κοινωνίας. Οι οικονομικοί περιορισμοί, η ανεπαρκής κρατική στήριξη και η απουσία προσβάσιμων υποδομών καθιστούν δύσκολη την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία τόσο στην επαγγελματική θεατρική εκπαίδευση όσο και στην παρακολούθηση θεατρικών παραστάσεων. Πολλά θέατρα και σχολές παραμένουν μη προσβάσιμα, ενώ το κόστος συμμετοχής ιδίως για την παροχή διερμηνείας ή ειδικού εξοπλισμού επιβαρύνει τα ίδια τα άτομα. Παρότι το 2017 καταργήθηκε το διάταγμα περί αρτιμέλειας, το οποίο απέκλειε άτομα με αναπηρία από τις εξετάσεις των δραματικών σχολών, στην πράξη εξακολουθούν να υφίστανται σημαντικά εμπόδια λόγω ελλείψεων σε υποδομές και εξειδικευμένο προσωπικό. Συνολικά, η έρευνα καταδεικνύει ότι, παρόλο που έχουν σημειωθεί ορισμένα βήματα προόδου, το θέατρο στην Ελλάδα εξακολουθεί να μην αποτελεί εύκολη επαγγελματική επιλογή για τα άτομα με αναπηρία. Η έλλειψη θεσμικής και οικονομικής υποστήριξης, η περιορισμένη προσβασιμότητα και τα κοινωνικά στερεότυπα συνεχίζουν να λειτουργούν ως ανασταλτικοί παράγοντες. Παρ’ όλα αυτά, το θέατρο αναδεικνύεται ως ισχυρό μέσο κοινωνικής ενδυνάμωσης και ευαισθητοποίησης, ικανό να προάγει την αποδοχή και την ενσωμάτωση της διαφορετικότητας. Η μελέτη, βασισμένη στο κοινωνικό μοντέλο της αναπηρίας, υπογραμμίζει την ανάγκη για κρατική μέριμνα, θεσμικές παρεμβάσεις και εκπαιδευτικές πολιτικές που θα ενισχύουν την προσβασιμότητα και την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στον πολιτισμό και τις τέχνες. Η ενίσχυση της ενταξιακής πολιτιστικής πολιτικής και η αλλαγή στάσεων απέναντι στην αναπηρία αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη δημιουργία μιας κοινωνίας που θα φροντίζει ουσιαστικά για όλους τους πολίτες της, προάγοντας την ισότητα και τη συμμετοχή.","The present research explores the views and experiences of actors with disabilities—both professional and amateur—regarding the contribution of theatre to the lives of people with disabilities. Theatre, as a medium of expression and creativity, constitutes an important space for socialization and inclusion, fostering a sense of belonging and enhancing individuals’ connection with themselves and with society. The purpose of the study is to examine how theatre affects the psychology and social life of people with disabilities, the role that participation in theatrical groups plays in their lives, and the conditions and barriers that hinder their equal participation in the cultural events and artistic activities of contemporary society. Furthermore, the research aims to highlight the voices of people with disabilities concerning their access to drama studies, theatre workshops, and drama schools. It also investigates the current image and model of the actor and the form of training provided within this framework. The study follows a qualitative research design, utilizing eight (8) semi-structured interviews conducted with three men and five women who engage with theatre either professionally or as amateurs. Thematic content analysis was applied to process and interpret the collected data. The findings reveal that theatre serves as a space of freedom, acceptance, creativity, and self-expression for people with disabilities, significantly contributing to their personal development and social integration. Participants described theatre as a safe and inclusive environment that promotes mutual respect and understanding, while also acknowledging the persistence of stereotypes and prejudices. Nonetheless, theatre is perceived as a powerful medium capable of bridging social distances and contributing to the formation of a truly inclusive society. A key issue highlighted by the participants concerns the impact of economic and social exclusion rooted in capitalist societal structures. Financial limitations, insufficient state support, and the lack of accessible infrastructures make equal participation in professional theatre education and cultural events particularly challenging for people with disabilities. Many theatres and drama schools remain inaccessible, both structurally and functionally, while the cost of participation—especially regarding sign language interpretation or assistive technologies—often burdens the individuals themselves. Although the 2017 amendment to the “physical integrity” decree legally allowed people with disabilities to participate in drama school entrance examinations, in practice, barriers persist due to infrastructural shortcomings and the lack of trained personnel. Overall, the study demonstrates that, despite certain progress, theatre in Greece still rarely represents a feasible professional pathway for people with disabilities. The absence of institutional and financial support, combined with persistent social stereotypes, continues to act as a deterrent. Nevertheless, theatre emerges as a significant means of empowerment and social awareness, capable of promoting the acceptance and inclusion of diversity within the cultural sphere. Grounded in the social model of disability, this research underscores the necessity of state responsibility, institutional interventions, and educational policies that enhance accessibility and equal participation of people with disabilities in culture and the arts. Strengthening inclusive cultural policies and transforming social attitudes toward disability are essential steps toward building a society that genuinely cares for all its citizens, fostering equality, accessibility, and participation."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Θέατρο και Αναπηρία: η συμβολή του θεάτρου στις ζωές ατόμων με αναπηρία"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΧΡΥΣΙΔΟΥ ΙΩΑΝΝΑ","CHRYSIDOU IOANNA"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η παρούσα έρευνα διερευνά τις απόψεις και τις εμπειρίες ηθοποιών με αναπηρία, επαγγελματιών και ερασιτεχνών, αναφορικά με τη συμβολή του θεάτρου στις ζωές των ατόμων με αναπηρία. Το θέατρο, ως μέσο έκφρασης και δημιουργίας, αποτελεί σημαντικό χώρο κοινωνικοποίησης και ενσωμάτωσης, προάγοντας το αίσθημα του ανήκειν και ενισχύοντας τη σύνδεση του ανθρώπου με τον εαυτό του και την κοινωνία. Σκοπός της έρευνας είναι η μελέτη της επίδρασης του θεάτρου στον ψυχισμό και την κοινωνική ζωή των ατόμων με αναπηρία, ο ρόλος που διαδραματίζει η συμμετοχή τους σε θεατρικές ομάδες, καθώς και οι προϋποθέσεις και οι φραγμοί που περιορίζουν την ισότιμη πρόσβασή τους στα πολιτιστικά δρώμενα και τις πολιτιστικές δραστηριότητες της σύγχρονης κοινωνίας. Επιπλέον, η έρευνα αποσκοπεί στην ανάδειξη των φωνών των ατόμων με αναπηρία αναφορικά με τις θεατρικές σπουδές, την πρόσβαση στις δραματικές σχολές και τη συμμετοχή τους σε θεατρικά εργαστήρια. Παράλληλα, εξετάζεται η εικόνα και το πρότυπο του ηθοποιού στη σύγχρονη εποχή και οι μορφές εκπαίδευσης που προσφέρονται σε αυτό το πλαίσιο. Η μεθοδολογία που ακολουθήθηκε είναι ποιοτική, με τη συλλογή δεδομένων να πραγματοποιείται μέσω οκτώ (8) ημιδομημένων συνεντεύξεων από τρεις άνδρες και πέντε γυναίκες που δραστηριοποιούνται στο θέατρο σε επαγγελματικό ή ερασιτεχνικό επίπεδο. Για την ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Τα ευρήματα της έρευνας αναδεικνύουν ότι το θέατρο λειτουργεί για τα άτομα με αναπηρία ως χώρος ελευθερίας, αποδοχής, δημιουργικότητας και αυτοέκφρασης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην προσωπική τους ανάπτυξη και στην κοινωνική τους ένταξη. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο χώρος του θεάτρου, αν και καλλιεργεί την αλληλοαποδοχή, εξακολουθεί να διατηρεί στερεότυπα και προκαταλήψεις απέναντι στην αναπηρία. Το θέατρο, ωστόσο, αναγνωρίζεται από τους συμμετέχοντες ως μέσο που θα μπορούσε να γεφυρώσει τις κοινωνικές αποστάσεις και να συμβάλει στη δημιουργία μιας πραγματικά ενταξιακής κοινωνίας. Ένα από τα βασικά ζητήματα που αναδείχθηκαν αφορά τις συνέπειες του οικονομικού και κοινωνικού αποκλεισμού, που απορρέουν από τις συνθήκες της καπιταλιστικής κοινωνίας. Οι οικονομικοί περιορισμοί, η ανεπαρκής κρατική στήριξη και η απουσία προσβάσιμων υποδομών καθιστούν δύσκολη την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία τόσο στην επαγγελματική θεατρική εκπαίδευση όσο και στην παρακολούθηση θεατρικών παραστάσεων. Πολλά θέατρα και σχολές παραμένουν μη προσβάσιμα, ενώ το κόστος συμμετοχής ιδίως για την παροχή διερμηνείας ή ειδικού εξοπλισμού επιβαρύνει τα ίδια τα άτομα. Παρότι το 2017 καταργήθηκε το διάταγμα περί αρτιμέλειας, το οποίο απέκλειε άτομα με αναπηρία από τις εξετάσεις των δραματικών σχολών, στην πράξη εξακολουθούν να υφίστανται σημαντικά εμπόδια λόγω ελλείψεων σε υποδομές και εξειδικευμένο προσωπικό. Συνολικά, η έρευνα καταδεικνύει ότι, παρόλο που έχουν σημειωθεί ορισμένα βήματα προόδου, το θέατρο στην Ελλάδα εξακολουθεί να μην αποτελεί εύκολη επαγγελματική επιλογή για τα άτομα με αναπηρία. Η έλλειψη θεσμικής και οικονομικής υποστήριξης, η περιορισμένη προσβασιμότητα και τα κοινωνικά στερεότυπα συνεχίζουν να λειτουργούν ως ανασταλτικοί παράγοντες. Παρ’ όλα αυτά, το θέατρο αναδεικνύεται ως ισχυρό μέσο κοινωνικής ενδυνάμωσης και ευαισθητοποίησης, ικανό να προάγει την αποδοχή και την ενσωμάτωση της διαφορετικότητας. Η μελέτη, βασισμένη στο κοινωνικό μοντέλο της αναπηρίας, υπογραμμίζει την ανάγκη για κρατική μέριμνα, θεσμικές παρεμβάσεις και εκπαιδευτικές πολιτικές που θα ενισχύουν την προσβασιμότητα και την ισότιμη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στον πολιτισμό και τις τέχνες. Η ενίσχυση της ενταξιακής πολιτιστικής πολιτικής και η αλλαγή στάσεων απέναντι στην αναπηρία αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη δημιουργία μιας κοινωνίας που θα φροντίζει ουσιαστικά για όλους τους πολίτες της, προάγοντας την ισότητα και τη συμμετοχή.","The present research explores the views and experiences of actors with disabilities—both professional and amateur—regarding the contribution of theatre to the lives of people with disabilities. Theatre, as a medium of expression and creativity, constitutes an important space for socialization and inclusion, fostering a sense of belonging and enhancing individuals’ connection with themselves and with society. The purpose of the study is to examine how theatre affects the psychology and social life of people with disabilities, the role that participation in theatrical groups plays in their lives, and the conditions and barriers that hinder their equal participation in the cultural events and artistic activities of contemporary society. Furthermore, the research aims to highlight the voices of people with disabilities concerning their access to drama studies, theatre workshops, and drama schools. It also investigates the current image and model of the actor and the form of training provided within this framework. The study follows a qualitative research design, utilizing eight (8) semi-structured interviews conducted with three men and five women who engage with theatre either professionally or as amateurs. Thematic content analysis was applied to process and interpret the collected data. The findings reveal that theatre serves as a space of freedom, acceptance, creativity, and self-expression for people with disabilities, significantly contributing to their personal development and social integration. Participants described theatre as a safe and inclusive environment that promotes mutual respect and understanding, while also acknowledging the persistence of stereotypes and prejudices. Nonetheless, theatre is perceived as a powerful medium capable of bridging social distances and contributing to the formation of a truly inclusive society. A key issue highlighted by the participants concerns the impact of economic and social exclusion rooted in capitalist societal structures. Financial limitations, insufficient state support, and the lack of accessible infrastructures make equal participation in professional theatre education and cultural events particularly challenging for people with disabilities. Many theatres and drama schools remain inaccessible, both structurally and functionally, while the cost of participation—especially regarding sign language interpretation or assistive technologies—often burdens the individuals themselves. Although the 2017 amendment to the “physical integrity” decree legally allowed people with disabilities to participate in drama school entrance examinations, in practice, barriers persist due to infrastructural shortcomings and the lack of trained personnel. Overall, the study demonstrates that, despite certain progress, theatre in Greece still rarely represents a feasible professional pathway for people with disabilities. The absence of institutional and financial support, combined with persistent social stereotypes, continues to act as a deterrent. Nevertheless, theatre emerges as a significant means of empowerment and social awareness, capable of promoting the acceptance and inclusion of diversity within the cultural sphere. Grounded in the social model of disability, this research underscores the necessity of state responsibility, institutional interventions, and educational policies that enhance accessibility and equal participation of people with disabilities in culture and the arts. Strengthening inclusive cultural policies and transforming social attitudes toward disability are essential steps toward building a society that genuinely cares for all its citizens, fostering equality, accessibility, and participation."],"dc:identifier":["uoadl:5316789","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5316789"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Καλές Τέχνες - Ψυχαγωγία","Fine arts - Entertainment"],"dc:title":["Θέατρο και Αναπηρία: η συμβολή του θεάτρου στις ζωές ατόμων με αναπηρία"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:41:18Z"}