{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5319321"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5319321","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ψυχολογικές παρεμβάσεις αντιμετώπισης χρόνιου πόνου σε ασθενείς με κάκωση νωτιαίου μυελού και κοινωνική επανένταξη","abstract":"Εισαγωγή: Η κάκωση νωτιαίου μυελού (ΚΝΜ) προκαλεί σημαντικές δυσλειτουργίες που επηρεάζουν τη σωματική κινητικότητα, την ψυχολογική ευημερία και την κοινωνική συμμετοχή. Ο χρόνιος πόνος, ως μία από τις πιο συχνές και επίμονες επιπλοκές, συνδέεται με αυξημένα επίπεδα κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες, καθώς και με χαμηλότερη ποιότητα ζωής. Η πολυπλοκότητα της εμπειρίας του πόνου καθιστά αναγκαία την αξιολόγηση και παρέμβαση. Στην τελευταία δεκαετία, η έρευνα έχει στραφεί στην ανάπτυξη ψυχολογικών παρεμβάσεων που συνδυάζονται με ιατρικές πρακτικές, με στόχο την ολιστική αποκατάσταση. Σκοπός: Στόχος της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης είναι να διερευνηθούν οι ψυχολογικές συνέπειες του χρόνιου πόνου σε άτομα με ΚΝΜ και παράλληλα να εξεταστεί η αποτελεσματικότητα ψυχολογικών, φαρμακολογικών και πολυπαραγοντικών παρεμβάσεων στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της κοινωνικής επανένταξης. Μέθοδος: Η αναζήτηση πραγματοποιήθηκε σε PubMed, Google Scholar, journal of biomedicine και ARA PsychNet για την περίοδο 2015–2025. Χρησιμοποιήθηκαν συνδυασμοί λέξεων-κλειδιών που αφορούσαν τον χρόνιο πόνο, την ψυχολογική προσαρμογή και τις παρεμβάσεις μετά από ΚΝΜ. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν δημοσιευμένα άρθρα σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα, με εστίαση σε πληθυσμό με ΚΝΜ. Η αξιολόγηση της ποιότητας έγινε με τα εργαλεία AMSTAR II (για τις συστηματικές ανασκοπήσεις), AXIS (για τις παρατηρησιακές μελέτες), CASP (για τις ποιοτικές μελέτες), JBI (για τις μικτές μεθοδολογίες) και PEDro (για τα RCTs). Από το σύνολο των 1246 άρθρων μετά την αφαίρεση διπλότυπων και μη επιλέξιμων συμπεριλήφθηκαν 36 άρθρα. Αποτελέσματα: Ο χρόνιος πόνος σχετίζεται με αυξημένα ποσοστά κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες (PTSD). Η κοινωνική απομόνωση και οι δυσκολίες οικογενειακής/κοινοτικής επανένταξης επιδεινώνουν τη ψυχολογική κατάσταση. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, και ιδιαίτερα η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία (CBT), συνδέθηκαν με μείωση της έντασης του πόνου, βελτίωση της αυτό-αποτελεσματικότητας και της ποιότητας ζωής. Παρεμβάσεις ενσυνειδητότητας (mindfulness), αναπνευστικές και χαλαρωτικές τεχνικές βρέθηκαν αποτελεσματικές στη μείωση του άγχους, ενώ οι πολυπαραγοντικές στρατηγικές που συνδύασαν ψυχολογική, φαρμακολογική και κοινωνική υποστήριξη απέδωσαν τα καλύτερα αποτελέσματα. Η μεθοδολογική ποιότητα των μελετών ήταν κυρίως μέτρια έως υψηλή με έναν κύριο περιορισμό τη μικρή γενικευσιμότητα. Συζήτηση: Τα αποτελέσματα της παρούσας ανασκόπησης επιβεβαιώνουν ότι ο χρόνιος πόνος μετά από ΚΝΜ αποτελεί πολυδιάστατο πρόβλημα με έντονη ψυχολογική διάσταση. Η αμφίδρομη σχέση μεταξύ πόνου και ψυχολογικών διαταραχών δημιουργεί φαύλο κύκλο που μειώνει την ποιότητα ζωής και περιορίζει τη συμμετοχή στην κοινότητα. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, ιδίως η CBT, πρέπει να ενσωματώνονται συστηματικά στα προγράμματα αποκατάστασης. Η προσθήκη τεχνικών επίγνωσης, νευροανάδρασης και πολυπαραγοντικών στρατηγικών ενισχύει την ολιστική προσέγγιση. Ωστόσο, η ετερογένεια των μεθοδολογιών και τα μικρά δείγματα περιορίζουν τη γενίκευση. Απαιτούνται περαιτέρω RCTs μεγάλης κλίμακας, καθώς και μακροχρόνιες μελέτες για να επιβεβαιωθεί η βιωσιμότητα των παρεμβάσεων. Η επένδυση σε ψυχοκοινωνική υποστήριξη και σε οικογενειακά/κοινοτικά δίκτυα ενδέχεται να αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η κάκωση νωτιαίου μυελού (ΚΝΜ) προκαλεί σημαντικές δυσλειτουργίες που επηρεάζουν τη σωματική κινητικότητα, την ψυχολογική ευημερία και την κοινωνική συμμετοχή. Ο χρόνιος πόνος, ως μία από τις πιο συχνές και επίμονες επιπλοκές, συνδέεται με αυξημένα επίπεδα κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες, καθώς και με χαμηλότερη ποιότητα ζωής. Η πολυπλοκότητα της εμπειρίας του πόνου καθιστά αναγκαία την αξιολόγηση και παρέμβαση. Στην τελευταία δεκαετία, η έρευνα έχει στραφεί στην ανάπτυξη ψυχολογικών παρεμβάσεων που συνδυάζονται με ιατρικές πρακτικές, με στόχο την ολιστική αποκατάσταση. Σκοπός: Στόχος της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης είναι να διερευνηθούν οι ψυχολογικές συνέπειες του χρόνιου πόνου σε άτομα με ΚΝΜ και παράλληλα να εξεταστεί η αποτελεσματικότητα ψυχολογικών, φαρμακολογικών και πολυπαραγοντικών παρεμβάσεων στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της κοινωνικής επανένταξης. Μέθοδος: Η αναζήτηση πραγματοποιήθηκε σε PubMed, Google Scholar, journal of biomedicine και ARA PsychNet για την περίοδο 2015–2025. Χρησιμοποιήθηκαν συνδυασμοί λέξεων-κλειδιών που αφορούσαν τον χρόνιο πόνο, την ψυχολογική προσαρμογή και τις παρεμβάσεις μετά από ΚΝΜ. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν δημοσιευμένα άρθρα σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα, με εστίαση σε πληθυσμό με ΚΝΜ. Η αξιολόγηση της ποιότητας έγινε με τα εργαλεία AMSTAR II (για τις συστηματικές ανασκοπήσεις), AXIS (για τις παρατηρησιακές μελέτες), CASP (για τις ποιοτικές μελέτες), JBI (για τις μικτές μεθοδολογίες) και PEDro (για τα RCTs). Από το σύνολο των 1246 άρθρων μετά την αφαίρεση διπλότυπων και μη επιλέξιμων συμπεριλήφθηκαν 36 άρθρα. Αποτελέσματα: Ο χρόνιος πόνος σχετίζεται με αυξημένα ποσοστά κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες (PTSD). Η κοινωνική απομόνωση και οι δυσκολίες οικογενειακής/κοινοτικής επανένταξης επιδεινώνουν τη ψυχολογική κατάσταση. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, και ιδιαίτερα η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία (CBT), συνδέθηκαν με μείωση της έντασης του πόνου, βελτίωση της αυτό-αποτελεσματικότητας και της ποιότητας ζωής. Παρεμβάσεις ενσυνειδητότητας (mindfulness), αναπνευστικές και χαλαρωτικές τεχνικές βρέθηκαν αποτελεσματικές στη μείωση του άγχους, ενώ οι πολυπαραγοντικές στρατηγικές που συνδύασαν ψυχολογική, φαρμακολογική και κοινωνική υποστήριξη απέδωσαν τα καλύτερα αποτελέσματα. Η μεθοδολογική ποιότητα των μελετών ήταν κυρίως μέτρια έως υψηλή με έναν κύριο περιορισμό τη μικρή γενικευσιμότητα. Συζήτηση: Τα αποτελέσματα της παρούσας ανασκόπησης επιβεβαιώνουν ότι ο χρόνιος πόνος μετά από ΚΝΜ αποτελεί πολυδιάστατο πρόβλημα με έντονη ψυχολογική διάσταση. Η αμφίδρομη σχέση μεταξύ πόνου και ψυχολογικών διαταραχών δημιουργεί φαύλο κύκλο που μειώνει την ποιότητα ζωής και περιορίζει τη συμμετοχή στην κοινότητα. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, ιδίως η CBT, πρέπει να ενσωματώνονται συστηματικά στα προγράμματα αποκατάστασης. Η προσθήκη τεχνικών επίγνωσης, νευροανάδρασης και πολυπαραγοντικών στρατηγικών ενισχύει την ολιστική προσέγγιση. Ωστόσο, η ετερογένεια των μεθοδολογιών και τα μικρά δείγματα περιορίζουν τη γενίκευση. Απαιτούνται περαιτέρω RCTs μεγάλης κλίμακας, καθώς και μακροχρόνιες μελέτες για να επιβεβαιωθεί η βιωσιμότητα των παρεμβάσεων. Η επένδυση σε ψυχοκοινωνική υποστήριξη και σε οικογενειακά/κοινοτικά δίκτυα ενδέχεται να αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής.","abstract_has_math":false,"creators":["Μελισσουργού Αικατερίνη","Melissourgou Aikaterini"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:41:26Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5319321"],"render_values":[{"text":"uoadl:5319321","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5319321","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5319321","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5319321","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μελισσουργού Αικατερίνη","Melissourgou Aikaterini"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5319321","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5319321"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η κάκωση νωτιαίου μυελού (ΚΝΜ) προκαλεί σημαντικές δυσλειτουργίες που επηρεάζουν τη σωματική κινητικότητα, την ψυχολογική ευημερία και την κοινωνική συμμετοχή. Ο χρόνιος πόνος, ως μία από τις πιο συχνές και επίμονες επιπλοκές, συνδέεται με αυξημένα επίπεδα κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες, καθώς και με χαμηλότερη ποιότητα ζωής. Η πολυπλοκότητα της εμπειρίας του πόνου καθιστά αναγκαία την αξιολόγηση και παρέμβαση. Στην τελευταία δεκαετία, η έρευνα έχει στραφεί στην ανάπτυξη ψυχολογικών παρεμβάσεων που συνδυάζονται με ιατρικές πρακτικές, με στόχο την ολιστική αποκατάσταση. Σκοπός: Στόχος της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης είναι να διερευνηθούν οι ψυχολογικές συνέπειες του χρόνιου πόνου σε άτομα με ΚΝΜ και παράλληλα να εξεταστεί η αποτελεσματικότητα ψυχολογικών, φαρμακολογικών και πολυπαραγοντικών παρεμβάσεων στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της κοινωνικής επανένταξης. Μέθοδος: Η αναζήτηση πραγματοποιήθηκε σε PubMed, Google Scholar, journal of biomedicine και ARA PsychNet για την περίοδο 2015–2025. Χρησιμοποιήθηκαν συνδυασμοί λέξεων-κλειδιών που αφορούσαν τον χρόνιο πόνο, την ψυχολογική προσαρμογή και τις παρεμβάσεις μετά από ΚΝΜ. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν δημοσιευμένα άρθρα σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα, με εστίαση σε πληθυσμό με ΚΝΜ. Η αξιολόγηση της ποιότητας έγινε με τα εργαλεία AMSTAR II (για τις συστηματικές ανασκοπήσεις), AXIS (για τις παρατηρησιακές μελέτες), CASP (για τις ποιοτικές μελέτες), JBI (για τις μικτές μεθοδολογίες) και PEDro (για τα RCTs). Από το σύνολο των 1246 άρθρων μετά την αφαίρεση διπλότυπων και μη επιλέξιμων συμπεριλήφθηκαν 36 άρθρα. Αποτελέσματα: Ο χρόνιος πόνος σχετίζεται με αυξημένα ποσοστά κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες (PTSD). Η κοινωνική απομόνωση και οι δυσκολίες οικογενειακής/κοινοτικής επανένταξης επιδεινώνουν τη ψυχολογική κατάσταση. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, και ιδιαίτερα η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία (CBT), συνδέθηκαν με μείωση της έντασης του πόνου, βελτίωση της αυτό-αποτελεσματικότητας και της ποιότητας ζωής. Παρεμβάσεις ενσυνειδητότητας (mindfulness), αναπνευστικές και χαλαρωτικές τεχνικές βρέθηκαν αποτελεσματικές στη μείωση του άγχους, ενώ οι πολυπαραγοντικές στρατηγικές που συνδύασαν ψυχολογική, φαρμακολογική και κοινωνική υποστήριξη απέδωσαν τα καλύτερα αποτελέσματα. Η μεθοδολογική ποιότητα των μελετών ήταν κυρίως μέτρια έως υψηλή με έναν κύριο περιορισμό τη μικρή γενικευσιμότητα. Συζήτηση: Τα αποτελέσματα της παρούσας ανασκόπησης επιβεβαιώνουν ότι ο χρόνιος πόνος μετά από ΚΝΜ αποτελεί πολυδιάστατο πρόβλημα με έντονη ψυχολογική διάσταση. Η αμφίδρομη σχέση μεταξύ πόνου και ψυχολογικών διαταραχών δημιουργεί φαύλο κύκλο που μειώνει την ποιότητα ζωής και περιορίζει τη συμμετοχή στην κοινότητα. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, ιδίως η CBT, πρέπει να ενσωματώνονται συστηματικά στα προγράμματα αποκατάστασης. Η προσθήκη τεχνικών επίγνωσης, νευροανάδρασης και πολυπαραγοντικών στρατηγικών ενισχύει την ολιστική προσέγγιση. Ωστόσο, η ετερογένεια των μεθοδολογιών και τα μικρά δείγματα περιορίζουν τη γενίκευση. Απαιτούνται περαιτέρω RCTs μεγάλης κλίμακας, καθώς και μακροχρόνιες μελέτες για να επιβεβαιωθεί η βιωσιμότητα των παρεμβάσεων. Η επένδυση σε ψυχοκοινωνική υποστήριξη και σε οικογενειακά/κοινοτικά δίκτυα ενδέχεται να αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής.","Introduction: Spinal cord injury (SCI) causes significant dysfunctions that affect physical mobility, psychological well-being, and social participation. Chronic pain, as one of the most frequent and persistent complications, is associated with increased levels of depression, anxiety, and post-traumatic stress, as well as lower quality of life. The complexity of the pain experience makes multifactorial assessment and intervention necessary. Over the last decade, research has increasingly focused on the development of psychological interventions combined with medical practices, aiming for holistic rehabilitation. Aim: The objectives of this systematic review were, to investigate the psychological consequences of chronic pain in individuals with SCI; and to assess the effectiveness of psychological, pharmacological, and multidisciplinary interventions in improving quality of life and community reintegration. Method: A literature search was conducted in PubMed, Google Scholar, journal of biomedicine covering the period 2015–2025. Search terms included combinations related to chronic pain, psychological adjustment, and interventions after SCI. Inclusion criteria were peer-reviewed articles published in English or Greek, focusing on SCI populations. Methodological quality was assessed using AMSTAR II (systematic reviews), AXIS (observational studies), CASP (qualitative studies), JBI (mixed-methods studies), and PEDro (RCTs). Out of 1,246 records, after removing duplicates and non-eligible studies, 36 articles were included. Results: chronic pain is associated with higher rates of depression, anxiety, and post-traumatic stress (PTSD). Social isolation and challenges in family and community reintegration further worsen psychological outcomes. Psychological interventions, particularly cognitive-behavioral therapy (CBT), were linked to reduced pain intensity, improved self-efficacy, and enhanced quality of life. Mindfulness-based interventions, breathing, and relaxation techniques were effective in reducing anxiety, while multidisciplinary strategies combining psychological, pharmacological, and social support produced the most favorable outcomes. The methodological quality of the studies was mostly moderate to high, with the main limitation being low generalizability. Discussion: Findings confirm that chronic pain after SCI represents a multidimensional problem with a strong psychological component. The bidirectional relationship between pain and psychological disorders creates a vicious cycle that decreases quality of life and limits community participation. Psychological interventions, especially CBT, should be systematically integrated into rehabilitation programs. The addition of mindfulness techniques, neurofeedback, and multidisciplinary strategies further strengthens a holistic approach. However, the heterogeneity of methodologies and small sample sizes limit generalization. Large-scale RCTs and long-term follow-up studies are needed to confirm the sustainability of these interventions. Investment in psychosocial support and family/community networks may be a critical factor in improving quality of life."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ψυχολογικές παρεμβάσεις αντιμετώπισης χρόνιου πόνου σε ασθενείς με κάκωση νωτιαίου μυελού και κοινωνική επανένταξη"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μελισσουργού Αικατερίνη","Melissourgou Aikaterini"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η κάκωση νωτιαίου μυελού (ΚΝΜ) προκαλεί σημαντικές δυσλειτουργίες που επηρεάζουν τη σωματική κινητικότητα, την ψυχολογική ευημερία και την κοινωνική συμμετοχή. Ο χρόνιος πόνος, ως μία από τις πιο συχνές και επίμονες επιπλοκές, συνδέεται με αυξημένα επίπεδα κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες, καθώς και με χαμηλότερη ποιότητα ζωής. Η πολυπλοκότητα της εμπειρίας του πόνου καθιστά αναγκαία την αξιολόγηση και παρέμβαση. Στην τελευταία δεκαετία, η έρευνα έχει στραφεί στην ανάπτυξη ψυχολογικών παρεμβάσεων που συνδυάζονται με ιατρικές πρακτικές, με στόχο την ολιστική αποκατάσταση. Σκοπός: Στόχος της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης είναι να διερευνηθούν οι ψυχολογικές συνέπειες του χρόνιου πόνου σε άτομα με ΚΝΜ και παράλληλα να εξεταστεί η αποτελεσματικότητα ψυχολογικών, φαρμακολογικών και πολυπαραγοντικών παρεμβάσεων στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της κοινωνικής επανένταξης. Μέθοδος: Η αναζήτηση πραγματοποιήθηκε σε PubMed, Google Scholar, journal of biomedicine και ARA PsychNet για την περίοδο 2015–2025. Χρησιμοποιήθηκαν συνδυασμοί λέξεων-κλειδιών που αφορούσαν τον χρόνιο πόνο, την ψυχολογική προσαρμογή και τις παρεμβάσεις μετά από ΚΝΜ. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν δημοσιευμένα άρθρα σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα, με εστίαση σε πληθυσμό με ΚΝΜ. Η αξιολόγηση της ποιότητας έγινε με τα εργαλεία AMSTAR II (για τις συστηματικές ανασκοπήσεις), AXIS (για τις παρατηρησιακές μελέτες), CASP (για τις ποιοτικές μελέτες), JBI (για τις μικτές μεθοδολογίες) και PEDro (για τα RCTs). Από το σύνολο των 1246 άρθρων μετά την αφαίρεση διπλότυπων και μη επιλέξιμων συμπεριλήφθηκαν 36 άρθρα. Αποτελέσματα: Ο χρόνιος πόνος σχετίζεται με αυξημένα ποσοστά κατάθλιψης, άγχους και μετατραυματικού στρες (PTSD). Η κοινωνική απομόνωση και οι δυσκολίες οικογενειακής/κοινοτικής επανένταξης επιδεινώνουν τη ψυχολογική κατάσταση. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, και ιδιαίτερα η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία (CBT), συνδέθηκαν με μείωση της έντασης του πόνου, βελτίωση της αυτό-αποτελεσματικότητας και της ποιότητας ζωής. Παρεμβάσεις ενσυνειδητότητας (mindfulness), αναπνευστικές και χαλαρωτικές τεχνικές βρέθηκαν αποτελεσματικές στη μείωση του άγχους, ενώ οι πολυπαραγοντικές στρατηγικές που συνδύασαν ψυχολογική, φαρμακολογική και κοινωνική υποστήριξη απέδωσαν τα καλύτερα αποτελέσματα. Η μεθοδολογική ποιότητα των μελετών ήταν κυρίως μέτρια έως υψηλή με έναν κύριο περιορισμό τη μικρή γενικευσιμότητα. Συζήτηση: Τα αποτελέσματα της παρούσας ανασκόπησης επιβεβαιώνουν ότι ο χρόνιος πόνος μετά από ΚΝΜ αποτελεί πολυδιάστατο πρόβλημα με έντονη ψυχολογική διάσταση. Η αμφίδρομη σχέση μεταξύ πόνου και ψυχολογικών διαταραχών δημιουργεί φαύλο κύκλο που μειώνει την ποιότητα ζωής και περιορίζει τη συμμετοχή στην κοινότητα. Οι ψυχολογικές παρεμβάσεις, ιδίως η CBT, πρέπει να ενσωματώνονται συστηματικά στα προγράμματα αποκατάστασης. Η προσθήκη τεχνικών επίγνωσης, νευροανάδρασης και πολυπαραγοντικών στρατηγικών ενισχύει την ολιστική προσέγγιση. Ωστόσο, η ετερογένεια των μεθοδολογιών και τα μικρά δείγματα περιορίζουν τη γενίκευση. Απαιτούνται περαιτέρω RCTs μεγάλης κλίμακας, καθώς και μακροχρόνιες μελέτες για να επιβεβαιωθεί η βιωσιμότητα των παρεμβάσεων. Η επένδυση σε ψυχοκοινωνική υποστήριξη και σε οικογενειακά/κοινοτικά δίκτυα ενδέχεται να αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής.","Introduction: Spinal cord injury (SCI) causes significant dysfunctions that affect physical mobility, psychological well-being, and social participation. Chronic pain, as one of the most frequent and persistent complications, is associated with increased levels of depression, anxiety, and post-traumatic stress, as well as lower quality of life. The complexity of the pain experience makes multifactorial assessment and intervention necessary. Over the last decade, research has increasingly focused on the development of psychological interventions combined with medical practices, aiming for holistic rehabilitation. Aim: The objectives of this systematic review were, to investigate the psychological consequences of chronic pain in individuals with SCI; and to assess the effectiveness of psychological, pharmacological, and multidisciplinary interventions in improving quality of life and community reintegration. Method: A literature search was conducted in PubMed, Google Scholar, journal of biomedicine covering the period 2015–2025. Search terms included combinations related to chronic pain, psychological adjustment, and interventions after SCI. Inclusion criteria were peer-reviewed articles published in English or Greek, focusing on SCI populations. Methodological quality was assessed using AMSTAR II (systematic reviews), AXIS (observational studies), CASP (qualitative studies), JBI (mixed-methods studies), and PEDro (RCTs). Out of 1,246 records, after removing duplicates and non-eligible studies, 36 articles were included. Results: chronic pain is associated with higher rates of depression, anxiety, and post-traumatic stress (PTSD). Social isolation and challenges in family and community reintegration further worsen psychological outcomes. Psychological interventions, particularly cognitive-behavioral therapy (CBT), were linked to reduced pain intensity, improved self-efficacy, and enhanced quality of life. Mindfulness-based interventions, breathing, and relaxation techniques were effective in reducing anxiety, while multidisciplinary strategies combining psychological, pharmacological, and social support produced the most favorable outcomes. The methodological quality of the studies was mostly moderate to high, with the main limitation being low generalizability. Discussion: Findings confirm that chronic pain after SCI represents a multidimensional problem with a strong psychological component. The bidirectional relationship between pain and psychological disorders creates a vicious cycle that decreases quality of life and limits community participation. Psychological interventions, especially CBT, should be systematically integrated into rehabilitation programs. The addition of mindfulness techniques, neurofeedback, and multidisciplinary strategies further strengthens a holistic approach. However, the heterogeneity of methodologies and small sample sizes limit generalization. Large-scale RCTs and long-term follow-up studies are needed to confirm the sustainability of these interventions. Investment in psychosocial support and family/community networks may be a critical factor in improving quality of life."],"dc:identifier":["uoadl:5319321","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5319321"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Ψυχολογικές παρεμβάσεις αντιμετώπισης χρόνιου πόνου σε ασθενείς με κάκωση νωτιαίου μυελού και κοινωνική επανένταξη"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:41:26Z"}