{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5321150"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5321150","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Cybersecurity and use of force in Air and Space","abstract":"Σε μια εποχή κατά την οποία οι κυβερνοεπιθέσεις κατά συστημάτων ή εγκαταστάσεων της πολιτικής αεροπορίας αποτελούν καθημερινό φαινόμενο και εκείνες κατά δορυφόρων δεν ανήκουν πλέον στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, η ανάγκη εφαρμογής του διεθνούς δικαίου στον κυβερνοχώρο, ιδίως στους τομείς του αέρα και του διαστήματος, καθίσταται ολοένα και πιο επιτακτική. Η παρούσα διπλωματική εξετάζει κριτικά την επάρκεια των υφιστάμενων διεθνών νομικών πλαισίων ως προς την αντιμετώπιση της χρήσης κυβερνοδύναμης στους τομείς του αέρα και του διαστήματος. Η μελέτη εκκινεί από τους γενικούς κανόνες του δημοσίου διεθνούς δικαίου αναφορικά με την έννοια της χρήσης βίας βάσει του άρθρου 2§4 και του άρθρου 51 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και αμφισβητεί την εφαρμογή τους στο πεδίο των κυβερνοεπιχειρήσεων, εν απουσία ενός ενιαίου και παγκοσμίως αποδεκτού δικαίου του κυβερνοχώρου. Παρότι πλήθος συνθηκών του δικαίου του αέρα και του διαστήματος, ενδεικτικά η Σύμβαση του Σικάγο, η Σύμβαση του Πεκίνου, η Συνθήκη για το Εξώτερο Διάστημα και οι Κανονισμοί της ITU, καταρτίστηκαν χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις κυβερνοεπιθέσεις, άφησαν ωστόσο περιθώριο για την υιοθέτηση συνεκτικών ερμηνειών αναφορικά με τα κατώφλια χρήσης βίας ή τη νομιμότητα αμυντικών αντιδράσεων. Μέσω λειτουργικής ανάλυσης και εξέτασης συγκεκριμένων περιπτώσεων κυβερνοεπιθέσεων κατά συστημάτων αεροπορίας και διαστήματος, η διπλωματική καταδεικνύει ότι, μολονότι δεν υφίστανται εξειδικευμένα νομικά πρότυπα, καταβάλλεται τουλάχιστον προσπάθεια ρύθμισης της κυβερνοδύναμης μέσω μέσων ήπιας δικαίου (soft law), όπως το Εγχειρίδιο του Ταλίν. Κατά συνέπεια, η ανυπαρξία ρύθμισης ενέχει τον κίνδυνο είτε της υπέρμετρης επέκτασης του δόγματος του jus ad bellum είτε της παράλυσης της νόμιμης αυτοάμυνας ή των αντίμετρων, εξελίξεις που υπονομεύουν τη διεθνή σταθερότητα. Το τελευταίο κεφάλαιο της διπλωματικής εξετάζει την πολύπλοκη αλληλεπίδραση μεταξύ της προληπτικής κυβερνοασφάλειας και του jus ad bellum, η οποία δημιουργεί μια εκτεταμένη νομική γκρίζα ζώνη, δυνητικά ικανή να δικαιολογήσει προληπτικές κυβερνοεπιχειρήσεις στον αέρα και στο διάστημα υπό το πρόσχημα της αυτοάμυνας. Πλοηγούμενη σε αυτό το σχεδόν ανεξερεύνητο πεδίο του διεθνούς δικαίου, η μελέτη προσφέρει πρωτότυπη συμβολή στη διερεύνηση της σύζευξης κυβερνοχώρου, αέρα και διαστήματος, προωθώντας τη διατομεακή συνεργασία υπό το πρίσμα της αυξανόμενης ψηφιοποίησης των δραστηριοτήτων της αεροπορίας και του διαστήματος, με σκοπό την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων κυβερνοασφάλειας.","abstract_html":"Σε μια εποχή κατά την οποία οι κυβερνοεπιθέσεις κατά συστημάτων ή εγκαταστάσεων της πολιτικής αεροπορίας αποτελούν καθημερινό φαινόμενο και εκείνες κατά δορυφόρων δεν ανήκουν πλέον στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, η ανάγκη εφαρμογής του διεθνούς δικαίου στον κυβερνοχώρο, ιδίως στους τομείς του αέρα και του διαστήματος, καθίσταται ολοένα και πιο επιτακτική. Η παρούσα διπλωματική εξετάζει κριτικά την επάρκεια των υφιστάμενων διεθνών νομικών πλαισίων ως προς την αντιμετώπιση της χρήσης κυβερνοδύναμης στους τομείς του αέρα και του διαστήματος. Η μελέτη εκκινεί από τους γενικούς κανόνες του δημοσίου διεθνούς δικαίου αναφορικά με την έννοια της χρήσης βίας βάσει του άρθρου 2§4 και του άρθρου 51 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και αμφισβητεί την εφαρμογή τους στο πεδίο των κυβερνοεπιχειρήσεων, εν απουσία ενός ενιαίου και παγκοσμίως αποδεκτού δικαίου του κυβερνοχώρου. Παρότι πλήθος συνθηκών του δικαίου του αέρα και του διαστήματος, ενδεικτικά η Σύμβαση του Σικάγο, η Σύμβαση του Πεκίνου, η Συνθήκη για το Εξώτερο Διάστημα και οι Κανονισμοί της ITU, καταρτίστηκαν χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις κυβερνοεπιθέσεις, άφησαν ωστόσο περιθώριο για την υιοθέτηση συνεκτικών ερμηνειών αναφορικά με τα κατώφλια χρήσης βίας ή τη νομιμότητα αμυντικών αντιδράσεων. Μέσω λειτουργικής ανάλυσης και εξέτασης συγκεκριμένων περιπτώσεων κυβερνοεπιθέσεων κατά συστημάτων αεροπορίας και διαστήματος, η διπλωματική καταδεικνύει ότι, μολονότι δεν υφίστανται εξειδικευμένα νομικά πρότυπα, καταβάλλεται τουλάχιστον προσπάθεια ρύθμισης της κυβερνοδύναμης μέσω μέσων ήπιας δικαίου (soft law), όπως το Εγχειρίδιο του Ταλίν. Κατά συνέπεια, η ανυπαρξία ρύθμισης ενέχει τον κίνδυνο είτε της υπέρμετρης επέκτασης του δόγματος του jus ad bellum είτε της παράλυσης της νόμιμης αυτοάμυνας ή των αντίμετρων, εξελίξεις που υπονομεύουν τη διεθνή σταθερότητα. Το τελευταίο κεφάλαιο της διπλωματικής εξετάζει την πολύπλοκη αλληλεπίδραση μεταξύ της προληπτικής κυβερνοασφάλειας και του jus ad bellum, η οποία δημιουργεί μια εκτεταμένη νομική γκρίζα ζώνη, δυνητικά ικανή να δικαιολογήσει προληπτικές κυβερνοεπιχειρήσεις στον αέρα και στο διάστημα υπό το πρόσχημα της αυτοάμυνας. Πλοηγούμενη σε αυτό το σχεδόν ανεξερεύνητο πεδίο του διεθνούς δικαίου, η μελέτη προσφέρει πρωτότυπη συμβολή στη διερεύνηση της σύζευξης κυβερνοχώρου, αέρα και διαστήματος, προωθώντας τη διατομεακή συνεργασία υπό το πρίσμα της αυξανόμενης ψηφιοποίησης των δραστηριοτήτων της αεροπορίας και του διαστήματος, με σκοπό την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων κυβερνοασφάλειας.","abstract_has_math":false,"creators":["ΚΟΥΚΟΥΦΙΛΙΠΠΟΥ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗ","KOUKOUFILIPPOU EFFROSYNI"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T06:41:33Z","subjects":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5321150"],"render_values":[{"text":"uoadl:5321150","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5321150","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5321150","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5321150","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΚΟΥΚΟΥΦΙΛΙΠΠΟΥ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗ","KOUKOUFILIPPOU EFFROSYNI"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5321150","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5321150"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Σε μια εποχή κατά την οποία οι κυβερνοεπιθέσεις κατά συστημάτων ή εγκαταστάσεων της πολιτικής αεροπορίας αποτελούν καθημερινό φαινόμενο και εκείνες κατά δορυφόρων δεν ανήκουν πλέον στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, η ανάγκη εφαρμογής του διεθνούς δικαίου στον κυβερνοχώρο, ιδίως στους τομείς του αέρα και του διαστήματος, καθίσταται ολοένα και πιο επιτακτική. Η παρούσα διπλωματική εξετάζει κριτικά την επάρκεια των υφιστάμενων διεθνών νομικών πλαισίων ως προς την αντιμετώπιση της χρήσης κυβερνοδύναμης στους τομείς του αέρα και του διαστήματος. Η μελέτη εκκινεί από τους γενικούς κανόνες του δημοσίου διεθνούς δικαίου αναφορικά με την έννοια της χρήσης βίας βάσει του άρθρου 2§4 και του άρθρου 51 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και αμφισβητεί την εφαρμογή τους στο πεδίο των κυβερνοεπιχειρήσεων, εν απουσία ενός ενιαίου και παγκοσμίως αποδεκτού δικαίου του κυβερνοχώρου. Παρότι πλήθος συνθηκών του δικαίου του αέρα και του διαστήματος, ενδεικτικά η Σύμβαση του Σικάγο, η Σύμβαση του Πεκίνου, η Συνθήκη για το Εξώτερο Διάστημα και οι Κανονισμοί της ITU, καταρτίστηκαν χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις κυβερνοεπιθέσεις, άφησαν ωστόσο περιθώριο για την υιοθέτηση συνεκτικών ερμηνειών αναφορικά με τα κατώφλια χρήσης βίας ή τη νομιμότητα αμυντικών αντιδράσεων. Μέσω λειτουργικής ανάλυσης και εξέτασης συγκεκριμένων περιπτώσεων κυβερνοεπιθέσεων κατά συστημάτων αεροπορίας και διαστήματος, η διπλωματική καταδεικνύει ότι, μολονότι δεν υφίστανται εξειδικευμένα νομικά πρότυπα, καταβάλλεται τουλάχιστον προσπάθεια ρύθμισης της κυβερνοδύναμης μέσω μέσων ήπιας δικαίου (soft law), όπως το Εγχειρίδιο του Ταλίν. Κατά συνέπεια, η ανυπαρξία ρύθμισης ενέχει τον κίνδυνο είτε της υπέρμετρης επέκτασης του δόγματος του jus ad bellum είτε της παράλυσης της νόμιμης αυτοάμυνας ή των αντίμετρων, εξελίξεις που υπονομεύουν τη διεθνή σταθερότητα. Το τελευταίο κεφάλαιο της διπλωματικής εξετάζει την πολύπλοκη αλληλεπίδραση μεταξύ της προληπτικής κυβερνοασφάλειας και του jus ad bellum, η οποία δημιουργεί μια εκτεταμένη νομική γκρίζα ζώνη, δυνητικά ικανή να δικαιολογήσει προληπτικές κυβερνοεπιχειρήσεις στον αέρα και στο διάστημα υπό το πρόσχημα της αυτοάμυνας. Πλοηγούμενη σε αυτό το σχεδόν ανεξερεύνητο πεδίο του διεθνούς δικαίου, η μελέτη προσφέρει πρωτότυπη συμβολή στη διερεύνηση της σύζευξης κυβερνοχώρου, αέρα και διαστήματος, προωθώντας τη διατομεακή συνεργασία υπό το πρίσμα της αυξανόμενης ψηφιοποίησης των δραστηριοτήτων της αεροπορίας και του διαστήματος, με σκοπό την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων κυβερνοασφάλειας.","In an era where cyber-attacks against aviation systems or facilities are an everyday phenomenon and those against satellites is not science fiction anymore, the need for application of international law in cyberspace, especially in the domains of air and space, becomes increasingly high. This thesis critically interrogates the adequacy of existing international legal frameworks in addressing the use of cyber force in the air and space domains. The study departs from general norms of public international law with regard to the notion of use of force under Article 2(4) and Article 51 of the UN Charter and contests their application within the scope of cyber operations in the absence of a uniform global cyber law. Even though plenty of air and space law treaties, indicatively the Chicago Convention, the Beijing Convention, the Outer Space Treaty and the ITU Regulations, where drafted without the contemplation of cyber-attacks, they have left the door open for the incorporation of coherent interpretations related to the thresholds of force or the legitimacy of defensive responses. Through a functional analysis and case-based examination of cyber-attacks against aviation and space systems, this thesis highlights that while there are no tailored legal standards, there is at least an effort to regulate cyber force via soft law instruments, like the Tallinn Manual. Thus, the inexistence of regulation risks either the over-extension of the jus ad bellum doctrine or the paralysis of lawful self-defence or countermeasures, both of which undermine international stability. The last chapter of the thesis addresses the complex interplay between preventive cybersecurity and jus ad bellum, which creates a broad legal gray zone potentially justifying anticipatory cyber operations in air and space under the guise of self-defence. Navigating through this nearly unexplored territory of international law, the study contributes original insight into the cyber-air-space nexus through cross-sector collaboration in the light of the increasing digitization of aviation and space activities in order to address the current cybersecurity concerns."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Cybersecurity and use of force in Air and Space"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΚΟΥΚΟΥΦΙΛΙΠΠΟΥ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗ","KOUKOUFILIPPOU EFFROSYNI"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Σε μια εποχή κατά την οποία οι κυβερνοεπιθέσεις κατά συστημάτων ή εγκαταστάσεων της πολιτικής αεροπορίας αποτελούν καθημερινό φαινόμενο και εκείνες κατά δορυφόρων δεν ανήκουν πλέον στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, η ανάγκη εφαρμογής του διεθνούς δικαίου στον κυβερνοχώρο, ιδίως στους τομείς του αέρα και του διαστήματος, καθίσταται ολοένα και πιο επιτακτική. Η παρούσα διπλωματική εξετάζει κριτικά την επάρκεια των υφιστάμενων διεθνών νομικών πλαισίων ως προς την αντιμετώπιση της χρήσης κυβερνοδύναμης στους τομείς του αέρα και του διαστήματος. Η μελέτη εκκινεί από τους γενικούς κανόνες του δημοσίου διεθνούς δικαίου αναφορικά με την έννοια της χρήσης βίας βάσει του άρθρου 2§4 και του άρθρου 51 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και αμφισβητεί την εφαρμογή τους στο πεδίο των κυβερνοεπιχειρήσεων, εν απουσία ενός ενιαίου και παγκοσμίως αποδεκτού δικαίου του κυβερνοχώρου. Παρότι πλήθος συνθηκών του δικαίου του αέρα και του διαστήματος, ενδεικτικά η Σύμβαση του Σικάγο, η Σύμβαση του Πεκίνου, η Συνθήκη για το Εξώτερο Διάστημα και οι Κανονισμοί της ITU, καταρτίστηκαν χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις κυβερνοεπιθέσεις, άφησαν ωστόσο περιθώριο για την υιοθέτηση συνεκτικών ερμηνειών αναφορικά με τα κατώφλια χρήσης βίας ή τη νομιμότητα αμυντικών αντιδράσεων. Μέσω λειτουργικής ανάλυσης και εξέτασης συγκεκριμένων περιπτώσεων κυβερνοεπιθέσεων κατά συστημάτων αεροπορίας και διαστήματος, η διπλωματική καταδεικνύει ότι, μολονότι δεν υφίστανται εξειδικευμένα νομικά πρότυπα, καταβάλλεται τουλάχιστον προσπάθεια ρύθμισης της κυβερνοδύναμης μέσω μέσων ήπιας δικαίου (soft law), όπως το Εγχειρίδιο του Ταλίν. Κατά συνέπεια, η ανυπαρξία ρύθμισης ενέχει τον κίνδυνο είτε της υπέρμετρης επέκτασης του δόγματος του jus ad bellum είτε της παράλυσης της νόμιμης αυτοάμυνας ή των αντίμετρων, εξελίξεις που υπονομεύουν τη διεθνή σταθερότητα. Το τελευταίο κεφάλαιο της διπλωματικής εξετάζει την πολύπλοκη αλληλεπίδραση μεταξύ της προληπτικής κυβερνοασφάλειας και του jus ad bellum, η οποία δημιουργεί μια εκτεταμένη νομική γκρίζα ζώνη, δυνητικά ικανή να δικαιολογήσει προληπτικές κυβερνοεπιχειρήσεις στον αέρα και στο διάστημα υπό το πρόσχημα της αυτοάμυνας. Πλοηγούμενη σε αυτό το σχεδόν ανεξερεύνητο πεδίο του διεθνούς δικαίου, η μελέτη προσφέρει πρωτότυπη συμβολή στη διερεύνηση της σύζευξης κυβερνοχώρου, αέρα και διαστήματος, προωθώντας τη διατομεακή συνεργασία υπό το πρίσμα της αυξανόμενης ψηφιοποίησης των δραστηριοτήτων της αεροπορίας και του διαστήματος, με σκοπό την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων κυβερνοασφάλειας.","In an era where cyber-attacks against aviation systems or facilities are an everyday phenomenon and those against satellites is not science fiction anymore, the need for application of international law in cyberspace, especially in the domains of air and space, becomes increasingly high. This thesis critically interrogates the adequacy of existing international legal frameworks in addressing the use of cyber force in the air and space domains. The study departs from general norms of public international law with regard to the notion of use of force under Article 2(4) and Article 51 of the UN Charter and contests their application within the scope of cyber operations in the absence of a uniform global cyber law. Even though plenty of air and space law treaties, indicatively the Chicago Convention, the Beijing Convention, the Outer Space Treaty and the ITU Regulations, where drafted without the contemplation of cyber-attacks, they have left the door open for the incorporation of coherent interpretations related to the thresholds of force or the legitimacy of defensive responses. Through a functional analysis and case-based examination of cyber-attacks against aviation and space systems, this thesis highlights that while there are no tailored legal standards, there is at least an effort to regulate cyber force via soft law instruments, like the Tallinn Manual. Thus, the inexistence of regulation risks either the over-extension of the jus ad bellum doctrine or the paralysis of lawful self-defence or countermeasures, both of which undermine international stability. The last chapter of the thesis addresses the complex interplay between preventive cybersecurity and jus ad bellum, which creates a broad legal gray zone potentially justifying anticipatory cyber operations in air and space under the guise of self-defence. Navigating through this nearly unexplored territory of international law, the study contributes original insight into the cyber-air-space nexus through cross-sector collaboration in the light of the increasing digitization of aviation and space activities in order to address the current cybersecurity concerns."],"dc:identifier":["uoadl:5321150","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5321150"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"],"dc:title":["Cybersecurity and use of force in Air and Space"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:41:33Z"}