{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5322429"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5322429","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Corneal collagen cross-linking in keratoconus: a systematic review and meta-analysis","abstract":"Εισαγωγή: Το corneal cross-linking (CXL) αποτελεί τη μοναδική θεραπεία με τεκμηριωμένη ικανότητα αναστολής της εξέλιξης του κερατοκώνου, ωστόσο εφαρμόζονται ποικίλα τροποποιημένα πρωτόκολλα με ασαφή συγκριτική αποτελεσματικότητα. Σκοπός: Η συγκριτική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας και της ασφάλειας των σύγχρονων πρωτοκόλλων CXL σε προοδευτικό κερατόκωνο μέσω κλασσικής και network μετα-ανάλυσης. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση σύμφωνα με τις οδηγίες PRISMA. Συμπεριλήφθηκαν 55 μελέτες, εκ των οποίων 43 παρείχαν ποσοτικά δεδομένα, καλύπτοντας περισσότερα από 2.000 θεραπευμένα μάτια. Συγκρίθηκαν τα πρωτόκολλα standard epithelium-off CXL, accelerated epithelium-off CXL (ACXL), transepithelial (epi-on) CXL και iontophoresis-assisted CXL. Οι αναλύσεις διαχωρίστηκαν σε βραχυπρόθεσμη (~12 μήνες) και μακροπρόθεσμη (≥18 μήνες) παρακολούθηση. Πρωτεύον αποτέλεσμα ήταν η μεταβολή του Kmax (ΔKmax), ενώ δευτερεύοντα αποτελέσματα αφορούσαν στην μεταβολή της CDVA,UDVA, SE της παχυμετρίας καθώς και της μεταβολής της πυκνότητας των ενδοθηλιακών κυττάρων. Αποτελέσματα: Σε παρακολούθηση περίπου 12 μηνών, το standard epithelium-off CXL παρουσίασε μέση μείωση του Kmax περίπου −1,5 έως −1,7 διοπτρίες, ενώ σε μακροπρόθεσμη παρακολούθηση (≥18 μήνες) η μείωση ήταν μεγαλύτερη και πιο σταθερή, περίπου −2,5 έως −3,0 διοπτρίες. Σε όλες τις δικτυακές αναλύσεις, το standard epi-off CXL κατέλαβε την υψηλότερη θέση ως προς τη σταθεροποίηση της κερατομετρίας. Το ACXL εμφάνισε συγκρίσιμη βραχυπρόθεσμη αποτελεσματικότητα σε τυχαιοποιημένες μελέτες (μείωση Kmax περίπου −1,3 έως −1,6 διοπτρίες), με αυξημένη όμως ετερογένεια μεταξύ πρωτοκόλλων. Τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα παρουσίασαν μικρότερες και λιγότερο σταθερές μειώσεις του Kmax (συνήθως < −1,0 διοπτρία), υπερείχαν όμως σταθερά της μη θεραπείας. Οι βελτιώσεις της οπτικής οξύτητας ήταν μικρές (≤0,10–0,15 logMAR), ενώ δεν παρατηρήθηκε κλινικά σημαντική απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων ή σημαντική κερατοειδική λέπτυνση. Τα παιδιατρικά δεδομένα ήταν περιορισμένα. Συμπεράσματα: Το standard epithelium-off CXL παραμένει η πλέον αποτελεσματική και αξιόπιστη θεραπεία για την αναστολή της εξέλιξης του κερατοκώνου. Τα επιταχυνόμενα πρωτόκολλα μπορούν να επιτύχουν παρόμοια αποτελέσματα υπό βέλτιστες συνθήκες, ενώ τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα προσφέρουν μεγαλύτερη άνεση με μειωμένη βιομηχανική αποτελεσματικότητα. Απαιτούνται περαιτέρω ποιοτικές τυχαιοποιημένες μελέτες, ιδιαίτερα σε παιδιατρικούς πληθυσμούς.","abstract_html":"Εισαγωγή: Το corneal cross-linking (CXL) αποτελεί τη μοναδική θεραπεία με τεκμηριωμένη ικανότητα αναστολής της εξέλιξης του κερατοκώνου, ωστόσο εφαρμόζονται ποικίλα τροποποιημένα πρωτόκολλα με ασαφή συγκριτική αποτελεσματικότητα. Σκοπός: Η συγκριτική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας και της ασφάλειας των σύγχρονων πρωτοκόλλων CXL σε προοδευτικό κερατόκωνο μέσω κλασσικής και network μετα-ανάλυσης. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση σύμφωνα με τις οδηγίες PRISMA. Συμπεριλήφθηκαν 55 μελέτες, εκ των οποίων 43 παρείχαν ποσοτικά δεδομένα, καλύπτοντας περισσότερα από 2.000 θεραπευμένα μάτια. Συγκρίθηκαν τα πρωτόκολλα standard epithelium-off CXL, accelerated epithelium-off CXL (ACXL), transepithelial (epi-on) CXL και iontophoresis-assisted CXL. Οι αναλύσεις διαχωρίστηκαν σε βραχυπρόθεσμη (~12 μήνες) και μακροπρόθεσμη (≥18 μήνες) παρακολούθηση. Πρωτεύον αποτέλεσμα ήταν η μεταβολή του Kmax (ΔKmax), ενώ δευτερεύοντα αποτελέσματα αφορούσαν στην μεταβολή της CDVA,UDVA, SE της παχυμετρίας καθώς και της μεταβολής της πυκνότητας των ενδοθηλιακών κυττάρων. Αποτελέσματα: Σε παρακολούθηση περίπου 12 μηνών, το standard epithelium-off CXL παρουσίασε μέση μείωση του Kmax περίπου −1,5 έως −1,7 διοπτρίες, ενώ σε μακροπρόθεσμη παρακολούθηση (≥18 μήνες) η μείωση ήταν μεγαλύτερη και πιο σταθερή, περίπου −2,5 έως −3,0 διοπτρίες. Σε όλες τις δικτυακές αναλύσεις, το standard epi-off CXL κατέλαβε την υψηλότερη θέση ως προς τη σταθεροποίηση της κερατομετρίας. Το ACXL εμφάνισε συγκρίσιμη βραχυπρόθεσμη αποτελεσματικότητα σε τυχαιοποιημένες μελέτες (μείωση Kmax περίπου −1,3 έως −1,6 διοπτρίες), με αυξημένη όμως ετερογένεια μεταξύ πρωτοκόλλων. Τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα παρουσίασαν μικρότερες και λιγότερο σταθερές μειώσεις του Kmax (συνήθως &lt; −1,0 διοπτρία), υπερείχαν όμως σταθερά της μη θεραπείας. Οι βελτιώσεις της οπτικής οξύτητας ήταν μικρές (≤0,10–0,15 logMAR), ενώ δεν παρατηρήθηκε κλινικά σημαντική απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων ή σημαντική κερατοειδική λέπτυνση. Τα παιδιατρικά δεδομένα ήταν περιορισμένα. Συμπεράσματα: Το standard epithelium-off CXL παραμένει η πλέον αποτελεσματική και αξιόπιστη θεραπεία για την αναστολή της εξέλιξης του κερατοκώνου. Τα επιταχυνόμενα πρωτόκολλα μπορούν να επιτύχουν παρόμοια αποτελέσματα υπό βέλτιστες συνθήκες, ενώ τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα προσφέρουν μεγαλύτερη άνεση με μειωμένη βιομηχανική αποτελεσματικότητα. Απαιτούνται περαιτέρω ποιοτικές τυχαιοποιημένες μελέτες, ιδιαίτερα σε παιδιατρικούς πληθυσμούς.","abstract_has_math":false,"creators":["Τσούτσουρα Σοφία","Tsoutsoura Sofia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T06:41:38Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5322429"],"render_values":[{"text":"uoadl:5322429","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322429","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322429","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5322429","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Τσούτσουρα Σοφία","Tsoutsoura Sofia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5322429","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322429"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Το corneal cross-linking (CXL) αποτελεί τη μοναδική θεραπεία με τεκμηριωμένη ικανότητα αναστολής της εξέλιξης του κερατοκώνου, ωστόσο εφαρμόζονται ποικίλα τροποποιημένα πρωτόκολλα με ασαφή συγκριτική αποτελεσματικότητα. Σκοπός: Η συγκριτική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας και της ασφάλειας των σύγχρονων πρωτοκόλλων CXL σε προοδευτικό κερατόκωνο μέσω κλασσικής και network μετα-ανάλυσης. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση σύμφωνα με τις οδηγίες PRISMA. Συμπεριλήφθηκαν 55 μελέτες, εκ των οποίων 43 παρείχαν ποσοτικά δεδομένα, καλύπτοντας περισσότερα από 2.000 θεραπευμένα μάτια. Συγκρίθηκαν τα πρωτόκολλα standard epithelium-off CXL, accelerated epithelium-off CXL (ACXL), transepithelial (epi-on) CXL και iontophoresis-assisted CXL. Οι αναλύσεις διαχωρίστηκαν σε βραχυπρόθεσμη (~12 μήνες) και μακροπρόθεσμη (≥18 μήνες) παρακολούθηση. Πρωτεύον αποτέλεσμα ήταν η μεταβολή του Kmax (ΔKmax), ενώ δευτερεύοντα αποτελέσματα αφορούσαν στην μεταβολή της CDVA,UDVA, SE της παχυμετρίας καθώς και της μεταβολής της πυκνότητας των ενδοθηλιακών κυττάρων. Αποτελέσματα: Σε παρακολούθηση περίπου 12 μηνών, το standard epithelium-off CXL παρουσίασε μέση μείωση του Kmax περίπου −1,5 έως −1,7 διοπτρίες, ενώ σε μακροπρόθεσμη παρακολούθηση (≥18 μήνες) η μείωση ήταν μεγαλύτερη και πιο σταθερή, περίπου −2,5 έως −3,0 διοπτρίες. Σε όλες τις δικτυακές αναλύσεις, το standard epi-off CXL κατέλαβε την υψηλότερη θέση ως προς τη σταθεροποίηση της κερατομετρίας. Το ACXL εμφάνισε συγκρίσιμη βραχυπρόθεσμη αποτελεσματικότητα σε τυχαιοποιημένες μελέτες (μείωση Kmax περίπου −1,3 έως −1,6 διοπτρίες), με αυξημένη όμως ετερογένεια μεταξύ πρωτοκόλλων. Τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα παρουσίασαν μικρότερες και λιγότερο σταθερές μειώσεις του Kmax (συνήθως < −1,0 διοπτρία), υπερείχαν όμως σταθερά της μη θεραπείας. Οι βελτιώσεις της οπτικής οξύτητας ήταν μικρές (≤0,10–0,15 logMAR), ενώ δεν παρατηρήθηκε κλινικά σημαντική απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων ή σημαντική κερατοειδική λέπτυνση. Τα παιδιατρικά δεδομένα ήταν περιορισμένα. Συμπεράσματα: Το standard epithelium-off CXL παραμένει η πλέον αποτελεσματική και αξιόπιστη θεραπεία για την αναστολή της εξέλιξης του κερατοκώνου. Τα επιταχυνόμενα πρωτόκολλα μπορούν να επιτύχουν παρόμοια αποτελέσματα υπό βέλτιστες συνθήκες, ενώ τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα προσφέρουν μεγαλύτερη άνεση με μειωμένη βιομηχανική αποτελεσματικότητα. Απαιτούνται περαιτέρω ποιοτικές τυχαιοποιημένες μελέτες, ιδιαίτερα σε παιδιατρικούς πληθυσμούς.","Background: Corneal cross-linking (CXL) is the only treatment shown to halt keratoconus progression, yet multiple protocol variations are currently used in clinical practice with uncertain comparative effectiveness. Objective: To compare the efficacy and safety of contemporary CXL protocols for progressive keratoconus using pairwise and network meta-analysis. Methods: A systematic review was conducted according to PRISMA guidelines. Fifty-five studies were included, of which 43 provided extractable numerical data, comprising over 2,000 treated eyes. Four protocols were evaluated: standard epithelium-off CXL, accelerated epithelium-off CXL (ACXL), transepithelial (epi-on) CXL, and iontophoresis-assisted CXL. Analyses were stratified by follow-up duration (~12 months and ≥18 months). The primary outcome was change in maximum keratometry (ΔKmax), secondary outcomes were change in CDVA, UDVA, pachymetry , SE and endothelial cell density. Random-effects pairwise and network meta-analyses were performed, with extensive sensitivity and inconsistency assessments. Results: At approximately 12 months, standard epithelium-off CXL produced a mean Kmax reduction of approximately −1.5 to −1.7 diopters, while long-term follow-up (≥18 months) demonstrated a larger and more durable effect of approximately −2.5 to −3.0 diopters. Across all network analyses, standard epi-off CXL ranked highest for keratometric stabilization. Accelerated epi-off CXL achieved comparable short-term efficacy in randomized trials, with mean Kmax changes close to −1.3 to −1.6 diopters, but showed greater heterogeneity across study designs and irradiance–time protocols. Transepithelial and iontophoresis-assisted CXL yielded smaller and more variable Kmax reductions (generally < −1.0 diopter), although both were consistently superior to untreated controls. Improvements in visual acuity were modest across all active interventions, typically ≤0.10–0.15 logMAR, while no clinically meaningful endothelial cell loss or progressive thinning was detected. Pediatric data were limited, with only one comparison contributing to quantitative synthesis. Conclusions: Standard epithelium-off CXL remains the most effective and durable intervention for halting keratoconus progression. Accelerated epi-off protocols can achieve similar outcomes under optimized photochemical conditions, whereas transepithelial and iontophoresis-assisted techniques offer improved tolerability at the expense of reduced biomechanical efficacy. Further high-quality randomized trials, particularly in pediatric populations, are required."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Corneal collagen cross-linking in keratoconus: a systematic review and meta-analysis"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Τσούτσουρα Σοφία","Tsoutsoura Sofia"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Εισαγωγή: Το corneal cross-linking (CXL) αποτελεί τη μοναδική θεραπεία με τεκμηριωμένη ικανότητα αναστολής της εξέλιξης του κερατοκώνου, ωστόσο εφαρμόζονται ποικίλα τροποποιημένα πρωτόκολλα με ασαφή συγκριτική αποτελεσματικότητα. Σκοπός: Η συγκριτική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας και της ασφάλειας των σύγχρονων πρωτοκόλλων CXL σε προοδευτικό κερατόκωνο μέσω κλασσικής και network μετα-ανάλυσης. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση σύμφωνα με τις οδηγίες PRISMA. Συμπεριλήφθηκαν 55 μελέτες, εκ των οποίων 43 παρείχαν ποσοτικά δεδομένα, καλύπτοντας περισσότερα από 2.000 θεραπευμένα μάτια. Συγκρίθηκαν τα πρωτόκολλα standard epithelium-off CXL, accelerated epithelium-off CXL (ACXL), transepithelial (epi-on) CXL και iontophoresis-assisted CXL. Οι αναλύσεις διαχωρίστηκαν σε βραχυπρόθεσμη (~12 μήνες) και μακροπρόθεσμη (≥18 μήνες) παρακολούθηση. Πρωτεύον αποτέλεσμα ήταν η μεταβολή του Kmax (ΔKmax), ενώ δευτερεύοντα αποτελέσματα αφορούσαν στην μεταβολή της CDVA,UDVA, SE της παχυμετρίας καθώς και της μεταβολής της πυκνότητας των ενδοθηλιακών κυττάρων. Αποτελέσματα: Σε παρακολούθηση περίπου 12 μηνών, το standard epithelium-off CXL παρουσίασε μέση μείωση του Kmax περίπου −1,5 έως −1,7 διοπτρίες, ενώ σε μακροπρόθεσμη παρακολούθηση (≥18 μήνες) η μείωση ήταν μεγαλύτερη και πιο σταθερή, περίπου −2,5 έως −3,0 διοπτρίες. Σε όλες τις δικτυακές αναλύσεις, το standard epi-off CXL κατέλαβε την υψηλότερη θέση ως προς τη σταθεροποίηση της κερατομετρίας. Το ACXL εμφάνισε συγκρίσιμη βραχυπρόθεσμη αποτελεσματικότητα σε τυχαιοποιημένες μελέτες (μείωση Kmax περίπου −1,3 έως −1,6 διοπτρίες), με αυξημένη όμως ετερογένεια μεταξύ πρωτοκόλλων. Τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα παρουσίασαν μικρότερες και λιγότερο σταθερές μειώσεις του Kmax (συνήθως < −1,0 διοπτρία), υπερείχαν όμως σταθερά της μη θεραπείας. Οι βελτιώσεις της οπτικής οξύτητας ήταν μικρές (≤0,10–0,15 logMAR), ενώ δεν παρατηρήθηκε κλινικά σημαντική απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων ή σημαντική κερατοειδική λέπτυνση. Τα παιδιατρικά δεδομένα ήταν περιορισμένα. Συμπεράσματα: Το standard epithelium-off CXL παραμένει η πλέον αποτελεσματική και αξιόπιστη θεραπεία για την αναστολή της εξέλιξης του κερατοκώνου. Τα επιταχυνόμενα πρωτόκολλα μπορούν να επιτύχουν παρόμοια αποτελέσματα υπό βέλτιστες συνθήκες, ενώ τα transepithelial και iontophoresis-assisted πρωτόκολλα προσφέρουν μεγαλύτερη άνεση με μειωμένη βιομηχανική αποτελεσματικότητα. Απαιτούνται περαιτέρω ποιοτικές τυχαιοποιημένες μελέτες, ιδιαίτερα σε παιδιατρικούς πληθυσμούς.","Background: Corneal cross-linking (CXL) is the only treatment shown to halt keratoconus progression, yet multiple protocol variations are currently used in clinical practice with uncertain comparative effectiveness. Objective: To compare the efficacy and safety of contemporary CXL protocols for progressive keratoconus using pairwise and network meta-analysis. Methods: A systematic review was conducted according to PRISMA guidelines. Fifty-five studies were included, of which 43 provided extractable numerical data, comprising over 2,000 treated eyes. Four protocols were evaluated: standard epithelium-off CXL, accelerated epithelium-off CXL (ACXL), transepithelial (epi-on) CXL, and iontophoresis-assisted CXL. Analyses were stratified by follow-up duration (~12 months and ≥18 months). The primary outcome was change in maximum keratometry (ΔKmax), secondary outcomes were change in CDVA, UDVA, pachymetry , SE and endothelial cell density. Random-effects pairwise and network meta-analyses were performed, with extensive sensitivity and inconsistency assessments. Results: At approximately 12 months, standard epithelium-off CXL produced a mean Kmax reduction of approximately −1.5 to −1.7 diopters, while long-term follow-up (≥18 months) demonstrated a larger and more durable effect of approximately −2.5 to −3.0 diopters. Across all network analyses, standard epi-off CXL ranked highest for keratometric stabilization. Accelerated epi-off CXL achieved comparable short-term efficacy in randomized trials, with mean Kmax changes close to −1.3 to −1.6 diopters, but showed greater heterogeneity across study designs and irradiance–time protocols. Transepithelial and iontophoresis-assisted CXL yielded smaller and more variable Kmax reductions (generally < −1.0 diopter), although both were consistently superior to untreated controls. Improvements in visual acuity were modest across all active interventions, typically ≤0.10–0.15 logMAR, while no clinically meaningful endothelial cell loss or progressive thinning was detected. Pediatric data were limited, with only one comparison contributing to quantitative synthesis. Conclusions: Standard epithelium-off CXL remains the most effective and durable intervention for halting keratoconus progression. Accelerated epi-off protocols can achieve similar outcomes under optimized photochemical conditions, whereas transepithelial and iontophoresis-assisted techniques offer improved tolerability at the expense of reduced biomechanical efficacy. Further high-quality randomized trials, particularly in pediatric populations, are required."],"dc:identifier":["uoadl:5322429","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322429"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Corneal collagen cross-linking in keratoconus: a systematic review and meta-analysis"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:41:38Z"}