{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5322438"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5322438","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η δικαιοπολιτική συζήτηση γύρω από την ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα","abstract":"Η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά αντικείμενο έντονης επιστημονικής και πολιτικής συζήτησης, ιδίως στο πλαίσιο συνταγματικών αναθεωρήσεων. Παρά το γεγονός ότι στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών κρατών έχει υιοθετηθεί συγκεντρωτικός έλεγχος της συνταγματικότητας μέσω Συνταγματικών Δικαστηρίων, η ελληνική έννομη τάξη επέλεξε εξαρχής το σύστημα του διάχυτου και παρεμπίπτοντος ελέγχου, το οποίο ασκείται από το σύνολο των δικαστηρίων. Με την πάροδο του χρόνου επιχειρήθηκαν βελτιώσεις του ελληνικού συστήματος και ενσωματώθηκαν περιορισμένα στοιχεία συγκεντρωτικότητας, οδηγώντας σε μια μορφή μεικτού συστήματος, χωρίς όμως να εγκαταλειφθεί ο βασικός διάχυτος και παρεμπίπτων χαρακτήρας του. Η επιλογή αυτή συνδέεται άμεσα με τη θεώρηση του ελέγχου συνταγματικότητας ως εγγενούς στοιχείου της δικαστικής λειτουργίας, όπως κατοχυρώνεται ιδίως στο άρθρο 93 παρ. 4 του Συντάγματος. Τυχόν ουσιώδης μεταβολή του συστήματος προϋποθέτει συνταγματική αναθεώρηση και δεν μπορεί να γίνει ευκαιριακά. Η μελέτη αναδεικνύει ότι τα συστήματα ελέγχου της συνταγματικότητας δεν μπορούν να αξιολογούνται απομονωμένα, αλλά σε συνάρτηση με τα θεσμικά χαρακτηριστικά και τις ισορροπίες κάθε έννομης τάξης. Αν και η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου δεν είναι κατ’ αρχήν ασύμβατη με την ελληνική έννομη τάξη, οι σχετικές προτάσεις κινούνται κυρίως προς τη δημιουργία ενός μεικτού συστήματος. Ωστόσο, εγείρονται σοβαρές επιφυλάξεις σχετικά με τη σύνθεση, την αμεροληψία, την αποτελεσματικότητα ενός τέτοιου δικαστηρίου, καθώς και τη σχέση του με τον έλεγχο συμβατότητας του εθνικού δικαίου προς το ενωσιακό. Τελικά, από τη συγκριτική επισκόπηση και τη στάθμιση των επιχειρημάτων προκύπτει ότι για την ελληνική έννομη τάξη ο διάχυτος και παρεμπίπτων έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμων εξακολουθεί να συνιστά την προσφορότερη λύση, καθώς εδράζεται στη φύση της δικαιοδοτικής λειτουργίας και κατοχυρώνεται στο ίδιο το Σύνταγμα.","abstract_html":"Η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά αντικείμενο έντονης επιστημονικής και πολιτικής συζήτησης, ιδίως στο πλαίσιο συνταγματικών αναθεωρήσεων. Παρά το γεγονός ότι στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών κρατών έχει υιοθετηθεί συγκεντρωτικός έλεγχος της συνταγματικότητας μέσω Συνταγματικών Δικαστηρίων, η ελληνική έννομη τάξη επέλεξε εξαρχής το σύστημα του διάχυτου και παρεμπίπτοντος ελέγχου, το οποίο ασκείται από το σύνολο των δικαστηρίων. Με την πάροδο του χρόνου επιχειρήθηκαν βελτιώσεις του ελληνικού συστήματος και ενσωματώθηκαν περιορισμένα στοιχεία συγκεντρωτικότητας, οδηγώντας σε μια μορφή μεικτού συστήματος, χωρίς όμως να εγκαταλειφθεί ο βασικός διάχυτος και παρεμπίπτων χαρακτήρας του. Η επιλογή αυτή συνδέεται άμεσα με τη θεώρηση του ελέγχου συνταγματικότητας ως εγγενούς στοιχείου της δικαστικής λειτουργίας, όπως κατοχυρώνεται ιδίως στο άρθρο 93 παρ. 4 του Συντάγματος. Τυχόν ουσιώδης μεταβολή του συστήματος προϋποθέτει συνταγματική αναθεώρηση και δεν μπορεί να γίνει ευκαιριακά. Η μελέτη αναδεικνύει ότι τα συστήματα ελέγχου της συνταγματικότητας δεν μπορούν να αξιολογούνται απομονωμένα, αλλά σε συνάρτηση με τα θεσμικά χαρακτηριστικά και τις ισορροπίες κάθε έννομης τάξης. Αν και η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου δεν είναι κατ’ αρχήν ασύμβατη με την ελληνική έννομη τάξη, οι σχετικές προτάσεις κινούνται κυρίως προς τη δημιουργία ενός μεικτού συστήματος. Ωστόσο, εγείρονται σοβαρές επιφυλάξεις σχετικά με τη σύνθεση, την αμεροληψία, την αποτελεσματικότητα ενός τέτοιου δικαστηρίου, καθώς και τη σχέση του με τον έλεγχο συμβατότητας του εθνικού δικαίου προς το ενωσιακό. Τελικά, από τη συγκριτική επισκόπηση και τη στάθμιση των επιχειρημάτων προκύπτει ότι για την ελληνική έννομη τάξη ο διάχυτος και παρεμπίπτων έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμων εξακολουθεί να συνιστά την προσφορότερη λύση, καθώς εδράζεται στη φύση της δικαιοδοτικής λειτουργίας και κατοχυρώνεται στο ίδιο το Σύνταγμα.","abstract_has_math":false,"creators":["ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΕΤΤΑ","GEORGOPOULOU MARIETTA"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T06:41:38Z","subjects":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5322438"],"render_values":[{"text":"uoadl:5322438","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322438","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322438","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5322438","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΕΤΤΑ","GEORGOPOULOU MARIETTA"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5322438","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322438"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά αντικείμενο έντονης επιστημονικής και πολιτικής συζήτησης, ιδίως στο πλαίσιο συνταγματικών αναθεωρήσεων. Παρά το γεγονός ότι στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών κρατών έχει υιοθετηθεί συγκεντρωτικός έλεγχος της συνταγματικότητας μέσω Συνταγματικών Δικαστηρίων, η ελληνική έννομη τάξη επέλεξε εξαρχής το σύστημα του διάχυτου και παρεμπίπτοντος ελέγχου, το οποίο ασκείται από το σύνολο των δικαστηρίων. Με την πάροδο του χρόνου επιχειρήθηκαν βελτιώσεις του ελληνικού συστήματος και ενσωματώθηκαν περιορισμένα στοιχεία συγκεντρωτικότητας, οδηγώντας σε μια μορφή μεικτού συστήματος, χωρίς όμως να εγκαταλειφθεί ο βασικός διάχυτος και παρεμπίπτων χαρακτήρας του. Η επιλογή αυτή συνδέεται άμεσα με τη θεώρηση του ελέγχου συνταγματικότητας ως εγγενούς στοιχείου της δικαστικής λειτουργίας, όπως κατοχυρώνεται ιδίως στο άρθρο 93 παρ. 4 του Συντάγματος. Τυχόν ουσιώδης μεταβολή του συστήματος προϋποθέτει συνταγματική αναθεώρηση και δεν μπορεί να γίνει ευκαιριακά. Η μελέτη αναδεικνύει ότι τα συστήματα ελέγχου της συνταγματικότητας δεν μπορούν να αξιολογούνται απομονωμένα, αλλά σε συνάρτηση με τα θεσμικά χαρακτηριστικά και τις ισορροπίες κάθε έννομης τάξης. Αν και η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου δεν είναι κατ’ αρχήν ασύμβατη με την ελληνική έννομη τάξη, οι σχετικές προτάσεις κινούνται κυρίως προς τη δημιουργία ενός μεικτού συστήματος. Ωστόσο, εγείρονται σοβαρές επιφυλάξεις σχετικά με τη σύνθεση, την αμεροληψία, την αποτελεσματικότητα ενός τέτοιου δικαστηρίου, καθώς και τη σχέση του με τον έλεγχο συμβατότητας του εθνικού δικαίου προς το ενωσιακό. Τελικά, από τη συγκριτική επισκόπηση και τη στάθμιση των επιχειρημάτων προκύπτει ότι για την ελληνική έννομη τάξη ο διάχυτος και παρεμπίπτων έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμων εξακολουθεί να συνιστά την προσφορότερη λύση, καθώς εδράζεται στη φύση της δικαιοδοτικής λειτουργίας και κατοχυρώνεται στο ίδιο το Σύνταγμα.","The establishment of a Constitutional Court in Greece has long been, and continues to be, a subject of intense academic and political debate, particularly in the context of constitutional revision. Although the majority of European states have adopted a centralized system of constitutional review exercised by Constitutional Courts, the Greek legal order has, from the outset, embraced a system of diffuse and incidental constitutional review, exercised by all courts. Over time, efforts have been made to improve the Greek system through the incorporation of limited elements of centralized review, leading to the emergence of a mixed model, without, however, abandoning its fundamentally diffuse and incidental character. This choice is closely linked to the perception of constitutional review as an inherent feature of the judicial function, as expressly enshrined, inter alia, in Article 93(4) of the Greek Constitution. Any substantial modification of the existing system therefore requires constitutional revision and cannot be implemented on an ad hoc basis. The study highlights that systems of constitutional review cannot be assessed in isolation, but must be examined in light of the institutional characteristics and balances of each legal order. While the establishment of a Constitutional Court is not, in principle, incompatible with the Greek legal order, relevant proposals tend to favor the creation of a mixed system. Nevertheless, serious concerns arise regarding the composition, impartiality, and effectiveness of such a court, as well as its interaction with the review of compatibility between national law and European Union law. Ultimately, the comparative analysis and the weighing of arguments on both sides indicate that, for the Greek legal system, diffuse and incidental constitutional review remains the most appropriate option. This conclusion is grounded in the very nature of the judicial function and is firmly rooted in the Constitution itself, which assigns the power of constitutional review to the judiciary as a whole."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η δικαιοπολιτική συζήτηση γύρω από την ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΕΤΤΑ","GEORGOPOULOU MARIETTA"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά αντικείμενο έντονης επιστημονικής και πολιτικής συζήτησης, ιδίως στο πλαίσιο συνταγματικών αναθεωρήσεων. Παρά το γεγονός ότι στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών κρατών έχει υιοθετηθεί συγκεντρωτικός έλεγχος της συνταγματικότητας μέσω Συνταγματικών Δικαστηρίων, η ελληνική έννομη τάξη επέλεξε εξαρχής το σύστημα του διάχυτου και παρεμπίπτοντος ελέγχου, το οποίο ασκείται από το σύνολο των δικαστηρίων. Με την πάροδο του χρόνου επιχειρήθηκαν βελτιώσεις του ελληνικού συστήματος και ενσωματώθηκαν περιορισμένα στοιχεία συγκεντρωτικότητας, οδηγώντας σε μια μορφή μεικτού συστήματος, χωρίς όμως να εγκαταλειφθεί ο βασικός διάχυτος και παρεμπίπτων χαρακτήρας του. Η επιλογή αυτή συνδέεται άμεσα με τη θεώρηση του ελέγχου συνταγματικότητας ως εγγενούς στοιχείου της δικαστικής λειτουργίας, όπως κατοχυρώνεται ιδίως στο άρθρο 93 παρ. 4 του Συντάγματος. Τυχόν ουσιώδης μεταβολή του συστήματος προϋποθέτει συνταγματική αναθεώρηση και δεν μπορεί να γίνει ευκαιριακά. Η μελέτη αναδεικνύει ότι τα συστήματα ελέγχου της συνταγματικότητας δεν μπορούν να αξιολογούνται απομονωμένα, αλλά σε συνάρτηση με τα θεσμικά χαρακτηριστικά και τις ισορροπίες κάθε έννομης τάξης. Αν και η ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου δεν είναι κατ’ αρχήν ασύμβατη με την ελληνική έννομη τάξη, οι σχετικές προτάσεις κινούνται κυρίως προς τη δημιουργία ενός μεικτού συστήματος. Ωστόσο, εγείρονται σοβαρές επιφυλάξεις σχετικά με τη σύνθεση, την αμεροληψία, την αποτελεσματικότητα ενός τέτοιου δικαστηρίου, καθώς και τη σχέση του με τον έλεγχο συμβατότητας του εθνικού δικαίου προς το ενωσιακό. Τελικά, από τη συγκριτική επισκόπηση και τη στάθμιση των επιχειρημάτων προκύπτει ότι για την ελληνική έννομη τάξη ο διάχυτος και παρεμπίπτων έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμων εξακολουθεί να συνιστά την προσφορότερη λύση, καθώς εδράζεται στη φύση της δικαιοδοτικής λειτουργίας και κατοχυρώνεται στο ίδιο το Σύνταγμα.","The establishment of a Constitutional Court in Greece has long been, and continues to be, a subject of intense academic and political debate, particularly in the context of constitutional revision. Although the majority of European states have adopted a centralized system of constitutional review exercised by Constitutional Courts, the Greek legal order has, from the outset, embraced a system of diffuse and incidental constitutional review, exercised by all courts. Over time, efforts have been made to improve the Greek system through the incorporation of limited elements of centralized review, leading to the emergence of a mixed model, without, however, abandoning its fundamentally diffuse and incidental character. This choice is closely linked to the perception of constitutional review as an inherent feature of the judicial function, as expressly enshrined, inter alia, in Article 93(4) of the Greek Constitution. Any substantial modification of the existing system therefore requires constitutional revision and cannot be implemented on an ad hoc basis. The study highlights that systems of constitutional review cannot be assessed in isolation, but must be examined in light of the institutional characteristics and balances of each legal order. While the establishment of a Constitutional Court is not, in principle, incompatible with the Greek legal order, relevant proposals tend to favor the creation of a mixed system. Nevertheless, serious concerns arise regarding the composition, impartiality, and effectiveness of such a court, as well as its interaction with the review of compatibility between national law and European Union law. Ultimately, the comparative analysis and the weighing of arguments on both sides indicate that, for the Greek legal system, diffuse and incidental constitutional review remains the most appropriate option. This conclusion is grounded in the very nature of the judicial function and is firmly rooted in the Constitution itself, which assigns the power of constitutional review to the judiciary as a whole."],"dc:identifier":["uoadl:5322438","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5322438"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"],"dc:title":["Η δικαιοπολιτική συζήτηση γύρω από την ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου στην Ελλάδα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:41:38Z"}