{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5419589"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5419589","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"The retina as a mirror of longevity: From AI-derived Retinal Age Gap to a lifestyle-integrated Retinal Longevity Index - A scoping review","abstract":"Η βιολογική ηλικία αποτελεί έναν πιο αξιόπιστο δείκτη της συνολικής κατάστασης υγείας και του κινδύνου εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων σε σύγκριση με τη χρονολογική ηλικία. Τα τελευταία χρόνια, ο αμφιβληστροειδής έχει αναδειχθεί ως ένα μοναδικό, μη επεμβατικό «παράθυρο» για την εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης, καθώς οι νευροεκφυλιστικές και μικροαγγειακές μεταβολές του αντανακλούν διεργασίες που εξελίσσονται σε ολόκληρο τον οργανισμό. Παράλληλα, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης έχει οδηγήσει στην ανάπτυξη μοντέλων πρόβλεψης της ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και στην εισαγωγή της έννοιας του Retinal Age Gap (RAG), δηλαδή της διαφοράς μεταξύ της προβλεπόμενης ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και της πραγματικής χρονολογικής ηλικίας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η χαρτογράφηση της διαθέσιμης βιβλιογραφίας σχετικά με τους βιοδείκτες γήρανσης του αμφιβληστροειδούς, τις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης στην εκτίμηση της βιολογικής ηλικίας, καθώς και η διερεύνηση του θεωρητικού ρόλου των παραγόντων τρόπου ζωής στη διαμόρφωση της αμφιβληστροειδικής γήρανσης και της μακροζωίας. Η εργασία πραγματοποιήθηκε ως scoping review, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA-ScR. Πραγματοποιήθηκε συστηματική αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus και Google Scholar, από την οποία συμπεριλήφθηκαν συνολικά 71 δημοσιεύσεις που αφορούσαν τη γήρανση του αμφιβληστροειδούς, τους βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap, την οφθαλμολογική τεχνητή νοημοσύνη, την oculomics και τη σχέση της βιολογικής γήρανσης με τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής. Η ανασκόπηση ανέδειξε ότι οι μικροαγγειακές μεταβολές που καταγράφονται με την OCT-A και οι αλγόριθμοι βαθιάς μάθησης παρέχουν αξιόπιστες πληροφορίες για τη βιολογική ηλικία και σχετίζονται με καρδιαγγειακό κίνδυνο, νευροεκφυλιστικές νόσους και θνητότητα. Παράλληλα, διαπιστώθηκε σημαντικό ερευνητικό κενό ως προς την επίδραση των παραγόντων τρόπου ζωής στο Retinal Age Gap και την έλλειψη διαχρονικών μελετών σε πληθυσμούς εξαιρετικής μακροζωίας. Με βάση τα ευρήματα της βιβλιογραφίας, προτείνεται θεωρητικά η ανάπτυξη ενός Retinal Longevity Index, ενός πολυπαραγοντικού δείκτη που θα ενσωματώνει βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap και τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής, καθώς και μελλοντικές μελέτες σε πληθυσμούς μακροζωίας, με στόχο την πληρέστερη εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης και την ενίσχυση της προληπτικής και εξατομικευμένης ιατρικής.","abstract_html":"Η βιολογική ηλικία αποτελεί έναν πιο αξιόπιστο δείκτη της συνολικής κατάστασης υγείας και του κινδύνου εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων σε σύγκριση με τη χρονολογική ηλικία. Τα τελευταία χρόνια, ο αμφιβληστροειδής έχει αναδειχθεί ως ένα μοναδικό, μη επεμβατικό «παράθυρο» για την εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης, καθώς οι νευροεκφυλιστικές και μικροαγγειακές μεταβολές του αντανακλούν διεργασίες που εξελίσσονται σε ολόκληρο τον οργανισμό. Παράλληλα, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης έχει οδηγήσει στην ανάπτυξη μοντέλων πρόβλεψης της ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και στην εισαγωγή της έννοιας του Retinal Age Gap (RAG), δηλαδή της διαφοράς μεταξύ της προβλεπόμενης ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και της πραγματικής χρονολογικής ηλικίας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η χαρτογράφηση της διαθέσιμης βιβλιογραφίας σχετικά με τους βιοδείκτες γήρανσης του αμφιβληστροειδούς, τις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης στην εκτίμηση της βιολογικής ηλικίας, καθώς και η διερεύνηση του θεωρητικού ρόλου των παραγόντων τρόπου ζωής στη διαμόρφωση της αμφιβληστροειδικής γήρανσης και της μακροζωίας. Η εργασία πραγματοποιήθηκε ως scoping review, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA-ScR. Πραγματοποιήθηκε συστηματική αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus και Google Scholar, από την οποία συμπεριλήφθηκαν συνολικά 71 δημοσιεύσεις που αφορούσαν τη γήρανση του αμφιβληστροειδούς, τους βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap, την οφθαλμολογική τεχνητή νοημοσύνη, την oculomics και τη σχέση της βιολογικής γήρανσης με τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής. Η ανασκόπηση ανέδειξε ότι οι μικροαγγειακές μεταβολές που καταγράφονται με την OCT-A και οι αλγόριθμοι βαθιάς μάθησης παρέχουν αξιόπιστες πληροφορίες για τη βιολογική ηλικία και σχετίζονται με καρδιαγγειακό κίνδυνο, νευροεκφυλιστικές νόσους και θνητότητα. Παράλληλα, διαπιστώθηκε σημαντικό ερευνητικό κενό ως προς την επίδραση των παραγόντων τρόπου ζωής στο Retinal Age Gap και την έλλειψη διαχρονικών μελετών σε πληθυσμούς εξαιρετικής μακροζωίας. Με βάση τα ευρήματα της βιβλιογραφίας, προτείνεται θεωρητικά η ανάπτυξη ενός Retinal Longevity Index, ενός πολυπαραγοντικού δείκτη που θα ενσωματώνει βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap και τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής, καθώς και μελλοντικές μελέτες σε πληθυσμούς μακροζωίας, με στόχο την πληρέστερη εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης και την ενίσχυση της προληπτικής και εξατομικευμένης ιατρικής.","abstract_has_math":false,"creators":["Τζαμουράνη Δήμητρα","Tzamourani Dimitra"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:20:04Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5419589"],"render_values":[{"text":"uoadl:5419589","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5419589","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5419589","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5419589","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Τζαμουράνη Δήμητρα","Tzamourani Dimitra"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5419589","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5419589"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η βιολογική ηλικία αποτελεί έναν πιο αξιόπιστο δείκτη της συνολικής κατάστασης υγείας και του κινδύνου εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων σε σύγκριση με τη χρονολογική ηλικία. Τα τελευταία χρόνια, ο αμφιβληστροειδής έχει αναδειχθεί ως ένα μοναδικό, μη επεμβατικό «παράθυρο» για την εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης, καθώς οι νευροεκφυλιστικές και μικροαγγειακές μεταβολές του αντανακλούν διεργασίες που εξελίσσονται σε ολόκληρο τον οργανισμό. Παράλληλα, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης έχει οδηγήσει στην ανάπτυξη μοντέλων πρόβλεψης της ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και στην εισαγωγή της έννοιας του Retinal Age Gap (RAG), δηλαδή της διαφοράς μεταξύ της προβλεπόμενης ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και της πραγματικής χρονολογικής ηλικίας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η χαρτογράφηση της διαθέσιμης βιβλιογραφίας σχετικά με τους βιοδείκτες γήρανσης του αμφιβληστροειδούς, τις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης στην εκτίμηση της βιολογικής ηλικίας, καθώς και η διερεύνηση του θεωρητικού ρόλου των παραγόντων τρόπου ζωής στη διαμόρφωση της αμφιβληστροειδικής γήρανσης και της μακροζωίας. Η εργασία πραγματοποιήθηκε ως scoping review, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA-ScR. Πραγματοποιήθηκε συστηματική αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus και Google Scholar, από την οποία συμπεριλήφθηκαν συνολικά 71 δημοσιεύσεις που αφορούσαν τη γήρανση του αμφιβληστροειδούς, τους βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap, την οφθαλμολογική τεχνητή νοημοσύνη, την oculomics και τη σχέση της βιολογικής γήρανσης με τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής. Η ανασκόπηση ανέδειξε ότι οι μικροαγγειακές μεταβολές που καταγράφονται με την OCT-A και οι αλγόριθμοι βαθιάς μάθησης παρέχουν αξιόπιστες πληροφορίες για τη βιολογική ηλικία και σχετίζονται με καρδιαγγειακό κίνδυνο, νευροεκφυλιστικές νόσους και θνητότητα. Παράλληλα, διαπιστώθηκε σημαντικό ερευνητικό κενό ως προς την επίδραση των παραγόντων τρόπου ζωής στο Retinal Age Gap και την έλλειψη διαχρονικών μελετών σε πληθυσμούς εξαιρετικής μακροζωίας. Με βάση τα ευρήματα της βιβλιογραφίας, προτείνεται θεωρητικά η ανάπτυξη ενός Retinal Longevity Index, ενός πολυπαραγοντικού δείκτη που θα ενσωματώνει βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap και τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής, καθώς και μελλοντικές μελέτες σε πληθυσμούς μακροζωίας, με στόχο την πληρέστερη εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης και την ενίσχυση της προληπτικής και εξατομικευμένης ιατρικής.","Biological age is a more reliable indicator of overall health status and risk of chronic diseases than chronological age. In recent years, the retina has emerged as a unique, non-invasive “window” for assessing biological aging, as its neurodegenerative and microvascular changes reflect processes that occur throughout the body. At the same time, the use of artificial intelligence has led to the development of retinal age prediction models and the introduction of the concept of Retinal Age Gap (RAG), i.e. the difference between the predicted retinal age and the actual chronological age. The aim of this study was to map the available literature on retinal aging biomarkers, the applications of artificial intelligence in the assessment of biological age, as well as to investigate the theoretical role of lifestyle factors in shaping retinal aging and longevity. The study was conducted as a scoping review, in accordance with the PRISMA-ScR guidelines. A systematic search was performed in the PubMed, Scopus and Google Scholar databases, which included a total of 71 publications related to retinal aging, OCT-A biomarkers, the Retinal Age Gap, ophthalmic artificial intelligence, oculomics and the relationship of biological aging with modifiable lifestyle factors. The review showed that microvascular changes recorded with OCT-A and deep learning algorithms provide reliable information on biological age and are related to cardiovascular risk, neurodegenerative diseases and mortality. At the same time, a significant research gap was identified regarding the influence of lifestyle factors on the Retinal Age Gap and the lack of longitudinal studies in populations of exceptional longevity. Based on the findings of the literature, the development of a Retinal Longevity Index, a multivariate index that will integrate OCT-A biomarkers, the Retinal Age Gap and modifiable lifestyle factors, as well as future studies in long-lived populations, is theoretically proposed, aiming to more fully assess biological aging and enhance preventive and personalized medicine."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["The retina as a mirror of longevity: From AI-derived Retinal Age Gap to a lifestyle-integrated Retinal Longevity Index - A scoping review"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Τζαμουράνη Δήμητρα","Tzamourani Dimitra"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Η βιολογική ηλικία αποτελεί έναν πιο αξιόπιστο δείκτη της συνολικής κατάστασης υγείας και του κινδύνου εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων σε σύγκριση με τη χρονολογική ηλικία. Τα τελευταία χρόνια, ο αμφιβληστροειδής έχει αναδειχθεί ως ένα μοναδικό, μη επεμβατικό «παράθυρο» για την εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης, καθώς οι νευροεκφυλιστικές και μικροαγγειακές μεταβολές του αντανακλούν διεργασίες που εξελίσσονται σε ολόκληρο τον οργανισμό. Παράλληλα, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης έχει οδηγήσει στην ανάπτυξη μοντέλων πρόβλεψης της ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και στην εισαγωγή της έννοιας του Retinal Age Gap (RAG), δηλαδή της διαφοράς μεταξύ της προβλεπόμενης ηλικίας του αμφιβληστροειδούς και της πραγματικής χρονολογικής ηλικίας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η χαρτογράφηση της διαθέσιμης βιβλιογραφίας σχετικά με τους βιοδείκτες γήρανσης του αμφιβληστροειδούς, τις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης στην εκτίμηση της βιολογικής ηλικίας, καθώς και η διερεύνηση του θεωρητικού ρόλου των παραγόντων τρόπου ζωής στη διαμόρφωση της αμφιβληστροειδικής γήρανσης και της μακροζωίας. Η εργασία πραγματοποιήθηκε ως scoping review, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA-ScR. Πραγματοποιήθηκε συστηματική αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus και Google Scholar, από την οποία συμπεριλήφθηκαν συνολικά 71 δημοσιεύσεις που αφορούσαν τη γήρανση του αμφιβληστροειδούς, τους βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap, την οφθαλμολογική τεχνητή νοημοσύνη, την oculomics και τη σχέση της βιολογικής γήρανσης με τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής. Η ανασκόπηση ανέδειξε ότι οι μικροαγγειακές μεταβολές που καταγράφονται με την OCT-A και οι αλγόριθμοι βαθιάς μάθησης παρέχουν αξιόπιστες πληροφορίες για τη βιολογική ηλικία και σχετίζονται με καρδιαγγειακό κίνδυνο, νευροεκφυλιστικές νόσους και θνητότητα. Παράλληλα, διαπιστώθηκε σημαντικό ερευνητικό κενό ως προς την επίδραση των παραγόντων τρόπου ζωής στο Retinal Age Gap και την έλλειψη διαχρονικών μελετών σε πληθυσμούς εξαιρετικής μακροζωίας. Με βάση τα ευρήματα της βιβλιογραφίας, προτείνεται θεωρητικά η ανάπτυξη ενός Retinal Longevity Index, ενός πολυπαραγοντικού δείκτη που θα ενσωματώνει βιοδείκτες OCT-A, το Retinal Age Gap και τροποποιήσιμους παράγοντες τρόπου ζωής, καθώς και μελλοντικές μελέτες σε πληθυσμούς μακροζωίας, με στόχο την πληρέστερη εκτίμηση της βιολογικής γήρανσης και την ενίσχυση της προληπτικής και εξατομικευμένης ιατρικής.","Biological age is a more reliable indicator of overall health status and risk of chronic diseases than chronological age. In recent years, the retina has emerged as a unique, non-invasive “window” for assessing biological aging, as its neurodegenerative and microvascular changes reflect processes that occur throughout the body. At the same time, the use of artificial intelligence has led to the development of retinal age prediction models and the introduction of the concept of Retinal Age Gap (RAG), i.e. the difference between the predicted retinal age and the actual chronological age. The aim of this study was to map the available literature on retinal aging biomarkers, the applications of artificial intelligence in the assessment of biological age, as well as to investigate the theoretical role of lifestyle factors in shaping retinal aging and longevity. The study was conducted as a scoping review, in accordance with the PRISMA-ScR guidelines. A systematic search was performed in the PubMed, Scopus and Google Scholar databases, which included a total of 71 publications related to retinal aging, OCT-A biomarkers, the Retinal Age Gap, ophthalmic artificial intelligence, oculomics and the relationship of biological aging with modifiable lifestyle factors. The review showed that microvascular changes recorded with OCT-A and deep learning algorithms provide reliable information on biological age and are related to cardiovascular risk, neurodegenerative diseases and mortality. At the same time, a significant research gap was identified regarding the influence of lifestyle factors on the Retinal Age Gap and the lack of longitudinal studies in populations of exceptional longevity. Based on the findings of the literature, the development of a Retinal Longevity Index, a multivariate index that will integrate OCT-A biomarkers, the Retinal Age Gap and modifiable lifestyle factors, as well as future studies in long-lived populations, is theoretically proposed, aiming to more fully assess biological aging and enhance preventive and personalized medicine."],"dc:identifier":["uoadl:5419589","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5419589"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["The retina as a mirror of longevity: From AI-derived Retinal Age Gap to a lifestyle-integrated Retinal Longevity Index - A scoping review"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:20:04Z"}