{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5420706"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5420706","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Σακχαρώδης διαβήτης και ξηροστομία","abstract":"Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) αποτελεί μια χρόνια πολυσυστηματική μεταβολική νόσο, η οποία συνδέεται με ποικίλες στοματικές εκδηλώσεις, μεταξύ των οποίων η ξηροστομία κατέχει ιδιαίτερη θέση λόγω του υψηλού επιπολασμού και των επιπτώσεων της στην ποιότητα ζωής των ασθενών. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση της σχέσης μεταξύ ΣΔ και ξηροστομίας, με έμφαση στα επιδημιολογικά δεδομένα, στους παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς, στις κλινικές επιπτώσεις καθώς και στις διαθέσιμες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις. Η ανάλυση της βιβλιογραφίας έδειξε ότι η ξηροστομία και η μείωση της παραγωγής του σιάλου (υποσιαλία) εμφανίζονται συχνότερα στους ασθενείς με ΣΔ όταν συνυπάρχουν ανεπαρκής γλυκαιμικός έλεγχος, μακροχρόνια διάρκεια νόσου, διαβητικές επιπλοκές και πολυφαρμακία. Η χρόνια υπεργλυκαιμία, η μικροαγγειακή δυσλειτουργία, η αυτόνομη νευροπάθεια, το οξειδωτικό στρες και η φλεγμονώδης ενεργοποίηση φαίνεται ότι συμβάλλουν στη δυσλειτουργία των σιαλογόνων αδένων, η οποία εκφράζεται με διαταραχή τόσο της ροής όσο και της σύστασης του σιάλου, ευνοώντας την ανάπτυξη τερηδόνας, περιοδοντικής νόσου, μυκητιασικών λοιμώξεων και διαταραχών της γεύσης. Επιπλέον, αναδείχθηκε ότι το υποκειμενικό σύμπτωμα της ξηροστομίας δεν ταυτίζεται πάντοτε με την αντικειμενική μείωση της ροής του σιάλου, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη συνδυαστική αξιολόγηση ιστορικού, κλινικής εξέτασης και σιαλομετρίας. Συμπερασματικά, η ξηροστομία στον ΣΔ αποτελεί πολυπαραγοντική και κλινικά σημαντική επιπλοκή, με ουσιαστική επίδραση στη στοματική υγεία και στη λειτουργικότητα των ασθενών. Η έγκαιρη αναγνώριση και η ολιστική, διεπιστημονική αντιμετώπισή της μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της συνολικής φροντίδας των ατόμων με ΣΔ.","abstract_html":"Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) αποτελεί μια χρόνια πολυσυστηματική μεταβολική νόσο, η οποία συνδέεται με ποικίλες στοματικές εκδηλώσεις, μεταξύ των οποίων η ξηροστομία κατέχει ιδιαίτερη θέση λόγω του υψηλού επιπολασμού και των επιπτώσεων της στην ποιότητα ζωής των ασθενών. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση της σχέσης μεταξύ ΣΔ και ξηροστομίας, με έμφαση στα επιδημιολογικά δεδομένα, στους παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς, στις κλινικές επιπτώσεις καθώς και στις διαθέσιμες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις. Η ανάλυση της βιβλιογραφίας έδειξε ότι η ξηροστομία και η μείωση της παραγωγής του σιάλου (υποσιαλία) εμφανίζονται συχνότερα στους ασθενείς με ΣΔ όταν συνυπάρχουν ανεπαρκής γλυκαιμικός έλεγχος, μακροχρόνια διάρκεια νόσου, διαβητικές επιπλοκές και πολυφαρμακία. Η χρόνια υπεργλυκαιμία, η μικροαγγειακή δυσλειτουργία, η αυτόνομη νευροπάθεια, το οξειδωτικό στρες και η φλεγμονώδης ενεργοποίηση φαίνεται ότι συμβάλλουν στη δυσλειτουργία των σιαλογόνων αδένων, η οποία εκφράζεται με διαταραχή τόσο της ροής όσο και της σύστασης του σιάλου, ευνοώντας την ανάπτυξη τερηδόνας, περιοδοντικής νόσου, μυκητιασικών λοιμώξεων και διαταραχών της γεύσης. Επιπλέον, αναδείχθηκε ότι το υποκειμενικό σύμπτωμα της ξηροστομίας δεν ταυτίζεται πάντοτε με την αντικειμενική μείωση της ροής του σιάλου, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη συνδυαστική αξιολόγηση ιστορικού, κλινικής εξέτασης και σιαλομετρίας. Συμπερασματικά, η ξηροστομία στον ΣΔ αποτελεί πολυπαραγοντική και κλινικά σημαντική επιπλοκή, με ουσιαστική επίδραση στη στοματική υγεία και στη λειτουργικότητα των ασθενών. Η έγκαιρη αναγνώριση και η ολιστική, διεπιστημονική αντιμετώπισή της μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της συνολικής φροντίδας των ατόμων με ΣΔ.","abstract_has_math":false,"creators":["Μπεντούρ Ελένη","Bentour Eleni"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:20:07Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5420706"],"render_values":[{"text":"uoadl:5420706","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5420706","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5420706","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5420706","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μπεντούρ Ελένη","Bentour Eleni"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5420706","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5420706"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) αποτελεί μια χρόνια πολυσυστηματική μεταβολική νόσο, η οποία συνδέεται με ποικίλες στοματικές εκδηλώσεις, μεταξύ των οποίων η ξηροστομία κατέχει ιδιαίτερη θέση λόγω του υψηλού επιπολασμού και των επιπτώσεων της στην ποιότητα ζωής των ασθενών. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση της σχέσης μεταξύ ΣΔ και ξηροστομίας, με έμφαση στα επιδημιολογικά δεδομένα, στους παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς, στις κλινικές επιπτώσεις καθώς και στις διαθέσιμες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις. Η ανάλυση της βιβλιογραφίας έδειξε ότι η ξηροστομία και η μείωση της παραγωγής του σιάλου (υποσιαλία) εμφανίζονται συχνότερα στους ασθενείς με ΣΔ όταν συνυπάρχουν ανεπαρκής γλυκαιμικός έλεγχος, μακροχρόνια διάρκεια νόσου, διαβητικές επιπλοκές και πολυφαρμακία. Η χρόνια υπεργλυκαιμία, η μικροαγγειακή δυσλειτουργία, η αυτόνομη νευροπάθεια, το οξειδωτικό στρες και η φλεγμονώδης ενεργοποίηση φαίνεται ότι συμβάλλουν στη δυσλειτουργία των σιαλογόνων αδένων, η οποία εκφράζεται με διαταραχή τόσο της ροής όσο και της σύστασης του σιάλου, ευνοώντας την ανάπτυξη τερηδόνας, περιοδοντικής νόσου, μυκητιασικών λοιμώξεων και διαταραχών της γεύσης. Επιπλέον, αναδείχθηκε ότι το υποκειμενικό σύμπτωμα της ξηροστομίας δεν ταυτίζεται πάντοτε με την αντικειμενική μείωση της ροής του σιάλου, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη συνδυαστική αξιολόγηση ιστορικού, κλινικής εξέτασης και σιαλομετρίας. Συμπερασματικά, η ξηροστομία στον ΣΔ αποτελεί πολυπαραγοντική και κλινικά σημαντική επιπλοκή, με ουσιαστική επίδραση στη στοματική υγεία και στη λειτουργικότητα των ασθενών. Η έγκαιρη αναγνώριση και η ολιστική, διεπιστημονική αντιμετώπισή της μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της συνολικής φροντίδας των ατόμων με ΣΔ.","Diabetes mellitus (DM) is a chronic multisystem metabolic disease associated with a wide range of oral manifestations, among which xerostomia stands out due to its high prevalence and significant impact on patients’ quality of life. The aim of this thesis was to investigate the association between diabetes mellitus and xerostomia, focusing on the epidemiological data, the underlying pathophysiological mechanisms and the clinical implications, as well as on the current diagnostic and therapeutic approaches. Review of the literature indicates that xerostomia and hyposalivation are more prevalent among individuals with diabetes mellitus compared to the general population, especially in cases of poor glycemic control, prolonged disease duration, presence of diabetic complications, and polypharmacy. Multiple mechanisms, including chronic hyperglycemia, microvascular impairment, autonomic neuropathy, oxidative stress, and inflammatory processes are implicated in salivary gland dysfunction. This impairment affects both the flow and composition of saliva, thereby increasing the risk of dental caries, periodontal disease, fungal infections, and taste disturbances. Furthermore, subjective xerostomia does not consistently align with objectively measured hyposalivation, highlighting the importance of a comprehensive evaluation that includes medical history, clinical examination, and sialometry. In conclusion, xerostomia in diabetes mellitus represents a multifactorial and clinically significant disorder, with substantial effects on oral health and patients’ functional capacity. Early recognition and a comprehensive, multidisciplinary management strategy may substantially enhance the overall care of individuals with diabetes mellitus."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Σακχαρώδης διαβήτης και ξηροστομία"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μπεντούρ Ελένη","Bentour Eleni"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) αποτελεί μια χρόνια πολυσυστηματική μεταβολική νόσο, η οποία συνδέεται με ποικίλες στοματικές εκδηλώσεις, μεταξύ των οποίων η ξηροστομία κατέχει ιδιαίτερη θέση λόγω του υψηλού επιπολασμού και των επιπτώσεων της στην ποιότητα ζωής των ασθενών. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση της σχέσης μεταξύ ΣΔ και ξηροστομίας, με έμφαση στα επιδημιολογικά δεδομένα, στους παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς, στις κλινικές επιπτώσεις καθώς και στις διαθέσιμες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις. Η ανάλυση της βιβλιογραφίας έδειξε ότι η ξηροστομία και η μείωση της παραγωγής του σιάλου (υποσιαλία) εμφανίζονται συχνότερα στους ασθενείς με ΣΔ όταν συνυπάρχουν ανεπαρκής γλυκαιμικός έλεγχος, μακροχρόνια διάρκεια νόσου, διαβητικές επιπλοκές και πολυφαρμακία. Η χρόνια υπεργλυκαιμία, η μικροαγγειακή δυσλειτουργία, η αυτόνομη νευροπάθεια, το οξειδωτικό στρες και η φλεγμονώδης ενεργοποίηση φαίνεται ότι συμβάλλουν στη δυσλειτουργία των σιαλογόνων αδένων, η οποία εκφράζεται με διαταραχή τόσο της ροής όσο και της σύστασης του σιάλου, ευνοώντας την ανάπτυξη τερηδόνας, περιοδοντικής νόσου, μυκητιασικών λοιμώξεων και διαταραχών της γεύσης. Επιπλέον, αναδείχθηκε ότι το υποκειμενικό σύμπτωμα της ξηροστομίας δεν ταυτίζεται πάντοτε με την αντικειμενική μείωση της ροής του σιάλου, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη συνδυαστική αξιολόγηση ιστορικού, κλινικής εξέτασης και σιαλομετρίας. Συμπερασματικά, η ξηροστομία στον ΣΔ αποτελεί πολυπαραγοντική και κλινικά σημαντική επιπλοκή, με ουσιαστική επίδραση στη στοματική υγεία και στη λειτουργικότητα των ασθενών. Η έγκαιρη αναγνώριση και η ολιστική, διεπιστημονική αντιμετώπισή της μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της συνολικής φροντίδας των ατόμων με ΣΔ.","Diabetes mellitus (DM) is a chronic multisystem metabolic disease associated with a wide range of oral manifestations, among which xerostomia stands out due to its high prevalence and significant impact on patients’ quality of life. The aim of this thesis was to investigate the association between diabetes mellitus and xerostomia, focusing on the epidemiological data, the underlying pathophysiological mechanisms and the clinical implications, as well as on the current diagnostic and therapeutic approaches. Review of the literature indicates that xerostomia and hyposalivation are more prevalent among individuals with diabetes mellitus compared to the general population, especially in cases of poor glycemic control, prolonged disease duration, presence of diabetic complications, and polypharmacy. Multiple mechanisms, including chronic hyperglycemia, microvascular impairment, autonomic neuropathy, oxidative stress, and inflammatory processes are implicated in salivary gland dysfunction. This impairment affects both the flow and composition of saliva, thereby increasing the risk of dental caries, periodontal disease, fungal infections, and taste disturbances. Furthermore, subjective xerostomia does not consistently align with objectively measured hyposalivation, highlighting the importance of a comprehensive evaluation that includes medical history, clinical examination, and sialometry. In conclusion, xerostomia in diabetes mellitus represents a multifactorial and clinically significant disorder, with substantial effects on oral health and patients’ functional capacity. Early recognition and a comprehensive, multidisciplinary management strategy may substantially enhance the overall care of individuals with diabetes mellitus."],"dc:identifier":["uoadl:5420706","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5420706"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Σακχαρώδης διαβήτης και ξηροστομία"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:20:07Z"}