{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5425432"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5425432","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Προγνωστικοί παράγοντες για χειρουργική αντιμετώπιση και εξέλιξη της ποιότητας ζωής μετά από εξάρθρημα της επιγονατίδας: ανάλυση δεδομένων από προοπτική μελέτη","abstract":"Εισαγωγή – Σκοπός: Η επιγονατιδομηριαία αστάθεια αποτελεί συχνή παθολογία στα παιδιά και τους εφήβους, με ποσοστά υποτροπής έως 50% και σημαντική επίπτωση στην ποιότητα ζωής. Παρά τη μεγάλη βιβλιογραφία, η βέλτιστη θεραπευτική στρατηγική και οι παράγοντες που καθοδηγούν τη χειρουργική απόφαση παραμένουν αδιευκρίνιστοι, ιδιαίτερα σε παιδιατρικές κοόρτες. Κύριος σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αναγνώριση ανεξάρτητων προγνωστικών παραγόντων χειρουργικής αντιμετώπισης, καθώς και η αξιολόγηση της εξέλιξης της ποιότητας ζωής στους 12 μήνες παρακολούθησης. Υλικό και Μέθοδος: Πραγματοποιήθηκε προοπτική μελέτη κοόρτης σε 109 παιδιά και εφήβους ηλικίας <18 ετών με διάγνωση εξαρθρήματος επιγονατίδας (ICD-10: S83.0, M22.0), που προσήλθαν στα επείγοντα ή στα εξωτερικά ιατρεία (χρονική στιγμή ένταξης/έναρξης παρακολούθησης t=0) στην Α΄ Ορθοπαιδική Κλινική του ΓΝΠ «Παναγιώτη & Αγλαΐας Κυριακού» (ΑΔΑ: ΨΔΠΙ46906Ρ-6ΜΧ) κατά την περίοδο Σεπτεμβρίου 2023 – Μαρτίου 2025. Από τους 109 ασθενείς, 42 αντιμετωπίστηκαν χειρουργικά και 67 συντηρητικά. Η παρακολούθηση ήταν πλήρης σε πέντε χρονικά σημεία (2, 3, 6, 9, 12 μήνες), χωρίς ελλείπουσες τιμές στα δεδομένα ποιότητας ζωής. Η ποιότητα ζωής αξιολογήθηκε με το Norwich Patellar Instability Score (NPS) και το Banff Patella Instability Instrument 2.0 (BANFF 2.0). Για τη διερεύνηση των παραγόντων που σχετίζονται με τη χειρουργική αντιμετώπιση (δίτιμη εξαρτημένη μεταβλητή: χειρουργείο ναι/όχι) εφαρμόστηκε πολυπαραγοντική λογιστική παλινδρόμηση επιλέγοντας τις μεταβλητές μέσω στρατηγικής Collett και αμφίδρομη επιλογή AIC, καθώς και μοντέλα μηχανικής μάθησης (Lasso, Random Forest) με 10-πλή διασταυρούμενη επικύρωση. Για τη μοντελοποίηση της διαχρονικής εξέλιξης των σκορ ποιότητας ζωής (NPS, BANFF 2.0) χρησιμοποιήθηκαν γραμμικά μεικτά μοντέλα (LME) με έλεγχο γραμμικότητας (LRT). Η αξιοπιστία εντός και μεταξύ εξεταστών εκτιμήθηκε με ICC, ανάλυση Bland-Altman, Lin's CCC και τον συντελεστή kappa (κ), ενώ αξιολογήθηκε η συμφωνία μεταξύ των δεικτών ύψους επιγονατίδας (IS, BP, CD). Αποτελέσματα: Στο πολυπαραγοντικό μοντέλο λογιστικής παλινδρόμησης, μόνο η επιγονατίδα σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την προσέλευση αναδείχθηκε ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας χειρουργικής αντιμετώπισης (OR = 3,24, 95% CI: 1,20–8,80, p = 0,02· Nagelkerke R² = 0,17). Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης παρουσίασαν μέτρια προβλεπτική απόδοση (CV AUC: Lasso 0,55, Random Forest 0,65), με τους απεικονιστικούς δείκτες (CD, IS, BP) να εμφανίζουν τη μεγαλύτερη σπουδαιότητα μεταβλητών (variable importance) στο Random Forest. Η ποιότητα ζωής βελτιώθηκε σημαντικά και στις δύο ομάδες, με μη στατιστικά σημαντική διαφορά στους ρυθμούς ανάκαμψης (αλληλεπίδραση χρόνου × θεραπείας: p = 0,50 για NPS και BANFF). Το NPS ακολούθησε γραμμική τροχιά (β = −1,77 ανά μήνα, p < 0,001· marginal R² = 0,22), ενώ το BANFF 2.0 τετραγωνική (β(time²) = +0,29, p < 0,001· marginal R² = 0,61). Η αξιοπιστία μεταξύ εξεταστών ήταν Καλή για τον BP (ICC = 0,80) και Μέτρια για τους IS (0,56) και CD (0,62). Κανένα τυποποιημένο όριο ταξινόμησης patella alta (IS > 1,2, BP > 1,0, CD > 1,2) δεν αναπαρήγαγε επαρκώς την κλινική ακτινολογική διάγνωση (κ < 0,04). Οι τρεις δείκτες εμφάνισαν αμελητέο βαθμό συμφωνίας (concordance) μεταξύ τους (CCC: −0,14 έως 0,14) και δεν είναι εναλλάξιμοι. Συμπεράσματα: Η παρουσία της επιγονατίδας σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την πρώτη προσέλευση αποτελεί τον κύριο ανεξάρτητο προγνωστικό παράγοντα χειρουργικής αντιμετώπισης. Δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά στη διαχρονική εξέλιξη της ποιότητας ζωής μεταξύ χειρουργικής και συντηρητικής ομάδας εντός 12 μηνών, υποστηρίζοντας την εξατομικευμένη λήψη απόφασης. Τα τυποποιημένα όρια ταξινόμησης patella alta αποτυγχάνουν στον πληθυσμό παιδιών και εφήβων, και οι δείκτες IS, BP, CD δεν είναι εναλλάξιμοι — ευρήματα που θέτουν σοβαρά ερωτήματα για την εφαρμογή τους στην κλινική πράξη και την έρευνα.","abstract_html":"Εισαγωγή – Σκοπός: Η επιγονατιδομηριαία αστάθεια αποτελεί συχνή παθολογία στα παιδιά και τους εφήβους, με ποσοστά υποτροπής έως 50% και σημαντική επίπτωση στην ποιότητα ζωής. Παρά τη μεγάλη βιβλιογραφία, η βέλτιστη θεραπευτική στρατηγική και οι παράγοντες που καθοδηγούν τη χειρουργική απόφαση παραμένουν αδιευκρίνιστοι, ιδιαίτερα σε παιδιατρικές κοόρτες. Κύριος σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αναγνώριση ανεξάρτητων προγνωστικών παραγόντων χειρουργικής αντιμετώπισης, καθώς και η αξιολόγηση της εξέλιξης της ποιότητας ζωής στους 12 μήνες παρακολούθησης. Υλικό και Μέθοδος: Πραγματοποιήθηκε προοπτική μελέτη κοόρτης σε 109 παιδιά και εφήβους ηλικίας &lt;18 ετών με διάγνωση εξαρθρήματος επιγονατίδας (ICD-10: S83.0, M22.0), που προσήλθαν στα επείγοντα ή στα εξωτερικά ιατρεία (χρονική στιγμή ένταξης/έναρξης παρακολούθησης t=0) στην Α΄ Ορθοπαιδική Κλινική του ΓΝΠ «Παναγιώτη &amp; Αγλαΐας Κυριακού» (ΑΔΑ: ΨΔΠΙ46906Ρ-6ΜΧ) κατά την περίοδο Σεπτεμβρίου 2023 – Μαρτίου 2025. Από τους 109 ασθενείς, 42 αντιμετωπίστηκαν χειρουργικά και 67 συντηρητικά. Η παρακολούθηση ήταν πλήρης σε πέντε χρονικά σημεία (2, 3, 6, 9, 12 μήνες), χωρίς ελλείπουσες τιμές στα δεδομένα ποιότητας ζωής. Η ποιότητα ζωής αξιολογήθηκε με το Norwich Patellar Instability Score (NPS) και το Banff Patella Instability Instrument 2.0 (BANFF 2.0). Για τη διερεύνηση των παραγόντων που σχετίζονται με τη χειρουργική αντιμετώπιση (δίτιμη εξαρτημένη μεταβλητή: χειρουργείο ναι/όχι) εφαρμόστηκε πολυπαραγοντική λογιστική παλινδρόμηση επιλέγοντας τις μεταβλητές μέσω στρατηγικής Collett και αμφίδρομη επιλογή AIC, καθώς και μοντέλα μηχανικής μάθησης (Lasso, Random Forest) με 10-πλή διασταυρούμενη επικύρωση. Για τη μοντελοποίηση της διαχρονικής εξέλιξης των σκορ ποιότητας ζωής (NPS, BANFF 2.0) χρησιμοποιήθηκαν γραμμικά μεικτά μοντέλα (LME) με έλεγχο γραμμικότητας (LRT). Η αξιοπιστία εντός και μεταξύ εξεταστών εκτιμήθηκε με ICC, ανάλυση Bland-Altman, Lin&#x27;s CCC και τον συντελεστή kappa (κ), ενώ αξιολογήθηκε η συμφωνία μεταξύ των δεικτών ύψους επιγονατίδας (IS, BP, CD). Αποτελέσματα: Στο πολυπαραγοντικό μοντέλο λογιστικής παλινδρόμησης, μόνο η επιγονατίδα σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την προσέλευση αναδείχθηκε ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας χειρουργικής αντιμετώπισης (OR = 3,24, 95% CI: 1,20–8,80, p = 0,02· Nagelkerke R² = 0,17). Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης παρουσίασαν μέτρια προβλεπτική απόδοση (CV AUC: Lasso 0,55, Random Forest 0,65), με τους απεικονιστικούς δείκτες (CD, IS, BP) να εμφανίζουν τη μεγαλύτερη σπουδαιότητα μεταβλητών (variable importance) στο Random Forest. Η ποιότητα ζωής βελτιώθηκε σημαντικά και στις δύο ομάδες, με μη στατιστικά σημαντική διαφορά στους ρυθμούς ανάκαμψης (αλληλεπίδραση χρόνου × θεραπείας: p = 0,50 για NPS και BANFF). Το NPS ακολούθησε γραμμική τροχιά (β = −1,77 ανά μήνα, p &lt; 0,001· marginal R² = 0,22), ενώ το BANFF 2.0 τετραγωνική (β(time²) = +0,29, p &lt; 0,001· marginal R² = 0,61). Η αξιοπιστία μεταξύ εξεταστών ήταν Καλή για τον BP (ICC = 0,80) και Μέτρια για τους IS (0,56) και CD (0,62). Κανένα τυποποιημένο όριο ταξινόμησης patella alta (IS &gt; 1,2, BP &gt; 1,0, CD &gt; 1,2) δεν αναπαρήγαγε επαρκώς την κλινική ακτινολογική διάγνωση (κ &lt; 0,04). Οι τρεις δείκτες εμφάνισαν αμελητέο βαθμό συμφωνίας (concordance) μεταξύ τους (CCC: −0,14 έως 0,14) και δεν είναι εναλλάξιμοι. Συμπεράσματα: Η παρουσία της επιγονατίδας σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την πρώτη προσέλευση αποτελεί τον κύριο ανεξάρτητο προγνωστικό παράγοντα χειρουργικής αντιμετώπισης. Δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά στη διαχρονική εξέλιξη της ποιότητας ζωής μεταξύ χειρουργικής και συντηρητικής ομάδας εντός 12 μηνών, υποστηρίζοντας την εξατομικευμένη λήψη απόφασης. Τα τυποποιημένα όρια ταξινόμησης patella alta αποτυγχάνουν στον πληθυσμό παιδιών και εφήβων, και οι δείκτες IS, BP, CD δεν είναι εναλλάξιμοι — ευρήματα που θέτουν σοβαρά ερωτήματα για την εφαρμογή τους στην κλινική πράξη και την έρευνα.","abstract_has_math":false,"creators":["Πεχλιβανίδου Ευμορφία","Pechlivanidou Evmorfia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:20:18Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5425432"],"render_values":[{"text":"uoadl:5425432","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5425432","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5425432","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5425432","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Πεχλιβανίδου Ευμορφία","Pechlivanidou Evmorfia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5425432","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5425432"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή – Σκοπός: Η επιγονατιδομηριαία αστάθεια αποτελεί συχνή παθολογία στα παιδιά και τους εφήβους, με ποσοστά υποτροπής έως 50% και σημαντική επίπτωση στην ποιότητα ζωής. Παρά τη μεγάλη βιβλιογραφία, η βέλτιστη θεραπευτική στρατηγική και οι παράγοντες που καθοδηγούν τη χειρουργική απόφαση παραμένουν αδιευκρίνιστοι, ιδιαίτερα σε παιδιατρικές κοόρτες. Κύριος σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αναγνώριση ανεξάρτητων προγνωστικών παραγόντων χειρουργικής αντιμετώπισης, καθώς και η αξιολόγηση της εξέλιξης της ποιότητας ζωής στους 12 μήνες παρακολούθησης. Υλικό και Μέθοδος: Πραγματοποιήθηκε προοπτική μελέτη κοόρτης σε 109 παιδιά και εφήβους ηλικίας <18 ετών με διάγνωση εξαρθρήματος επιγονατίδας (ICD-10: S83.0, M22.0), που προσήλθαν στα επείγοντα ή στα εξωτερικά ιατρεία (χρονική στιγμή ένταξης/έναρξης παρακολούθησης t=0) στην Α΄ Ορθοπαιδική Κλινική του ΓΝΠ «Παναγιώτη & Αγλαΐας Κυριακού» (ΑΔΑ: ΨΔΠΙ46906Ρ-6ΜΧ) κατά την περίοδο Σεπτεμβρίου 2023 – Μαρτίου 2025. Από τους 109 ασθενείς, 42 αντιμετωπίστηκαν χειρουργικά και 67 συντηρητικά. Η παρακολούθηση ήταν πλήρης σε πέντε χρονικά σημεία (2, 3, 6, 9, 12 μήνες), χωρίς ελλείπουσες τιμές στα δεδομένα ποιότητας ζωής. Η ποιότητα ζωής αξιολογήθηκε με το Norwich Patellar Instability Score (NPS) και το Banff Patella Instability Instrument 2.0 (BANFF 2.0). Για τη διερεύνηση των παραγόντων που σχετίζονται με τη χειρουργική αντιμετώπιση (δίτιμη εξαρτημένη μεταβλητή: χειρουργείο ναι/όχι) εφαρμόστηκε πολυπαραγοντική λογιστική παλινδρόμηση επιλέγοντας τις μεταβλητές μέσω στρατηγικής Collett και αμφίδρομη επιλογή AIC, καθώς και μοντέλα μηχανικής μάθησης (Lasso, Random Forest) με 10-πλή διασταυρούμενη επικύρωση. Για τη μοντελοποίηση της διαχρονικής εξέλιξης των σκορ ποιότητας ζωής (NPS, BANFF 2.0) χρησιμοποιήθηκαν γραμμικά μεικτά μοντέλα (LME) με έλεγχο γραμμικότητας (LRT). Η αξιοπιστία εντός και μεταξύ εξεταστών εκτιμήθηκε με ICC, ανάλυση Bland-Altman, Lin's CCC και τον συντελεστή kappa (κ), ενώ αξιολογήθηκε η συμφωνία μεταξύ των δεικτών ύψους επιγονατίδας (IS, BP, CD). Αποτελέσματα: Στο πολυπαραγοντικό μοντέλο λογιστικής παλινδρόμησης, μόνο η επιγονατίδα σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την προσέλευση αναδείχθηκε ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας χειρουργικής αντιμετώπισης (OR = 3,24, 95% CI: 1,20–8,80, p = 0,02· Nagelkerke R² = 0,17). Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης παρουσίασαν μέτρια προβλεπτική απόδοση (CV AUC: Lasso 0,55, Random Forest 0,65), με τους απεικονιστικούς δείκτες (CD, IS, BP) να εμφανίζουν τη μεγαλύτερη σπουδαιότητα μεταβλητών (variable importance) στο Random Forest. Η ποιότητα ζωής βελτιώθηκε σημαντικά και στις δύο ομάδες, με μη στατιστικά σημαντική διαφορά στους ρυθμούς ανάκαμψης (αλληλεπίδραση χρόνου × θεραπείας: p = 0,50 για NPS και BANFF). Το NPS ακολούθησε γραμμική τροχιά (β = −1,77 ανά μήνα, p < 0,001· marginal R² = 0,22), ενώ το BANFF 2.0 τετραγωνική (β(time²) = +0,29, p < 0,001· marginal R² = 0,61). Η αξιοπιστία μεταξύ εξεταστών ήταν Καλή για τον BP (ICC = 0,80) και Μέτρια για τους IS (0,56) και CD (0,62). Κανένα τυποποιημένο όριο ταξινόμησης patella alta (IS > 1,2, BP > 1,0, CD > 1,2) δεν αναπαρήγαγε επαρκώς την κλινική ακτινολογική διάγνωση (κ < 0,04). Οι τρεις δείκτες εμφάνισαν αμελητέο βαθμό συμφωνίας (concordance) μεταξύ τους (CCC: −0,14 έως 0,14) και δεν είναι εναλλάξιμοι. Συμπεράσματα: Η παρουσία της επιγονατίδας σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την πρώτη προσέλευση αποτελεί τον κύριο ανεξάρτητο προγνωστικό παράγοντα χειρουργικής αντιμετώπισης. Δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά στη διαχρονική εξέλιξη της ποιότητας ζωής μεταξύ χειρουργικής και συντηρητικής ομάδας εντός 12 μηνών, υποστηρίζοντας την εξατομικευμένη λήψη απόφασης. Τα τυποποιημένα όρια ταξινόμησης patella alta αποτυγχάνουν στον πληθυσμό παιδιών και εφήβων, και οι δείκτες IS, BP, CD δεν είναι εναλλάξιμοι — ευρήματα που θέτουν σοβαρά ερωτήματα για την εφαρμογή τους στην κλινική πράξη και την έρευνα.","Background and Objectives: Patellofemoral instability is a common condition in children and adolescents, with recurrence rates up to 50% and substantial impact on quality of life. Despite the extensive literature, the optimal treatment strategy and the factors influencing surgical decision-making remain poorly defined, particularly in paediatric cohorts. The primary aim of this study was to identify independent prognostic factors for surgical management, and to evaluate quality of life trajectories over a 12-month follow-up. Material and Methods: A prospective cohort study was conducted including 109 patients aged <18 years presenting with patellar dislocation (ICD-10: S83.0, M22.0) at the emergency department or the outpatient clinic (initiation moment, t=0) of the 1st Orthopaedic Department of P. & A. Kyriakou Children's Hospital, Athens (approval: ΑΔΑ ΨΔΠΙ46906Ρ-6ΜΧ), enrolled between September 2023 and March 2025. Of the 109 patients, 42 underwent surgery and 67 were managed conservatively. Follow-up was complete at five time points (2, 3, 6, 9, 12 months), with no missing quality-of-life values. Disease-specific quality of life was assessed using the Norwich Patellar Instability Score (NPS) and the Banff Patella Instability Instrument 2.0 (BANFF 2.0). For the identification of factors associated with surgical management (binary outcome: surgery yes/no), multivariable logistic regression was applied, with covariate selection based on Collett model-building strategy and stepwise AIC selection, supplemented by machine learning models (Lasso, Random Forest) with 10-fold cross-validation. For the longitudinal modelling of quality-of-life scores (NPS, BANFF 2.0), linear mixed-effects (LME) models with formal linearity testing (LRT) were used. Inter- and intra-observer reliability was assessed using ICC, Bland-Altman analysis, Lin's CCC and kappa statistic, and agreement among patellar height indices (IS, BP, CD) was evaluated. Results: In the multivariable logistic regression model, only patellar dislocation/subluxation at presentation was identified as an independent prognostic factor for surgical management (OR = 3.24, 95% CI: 1.20–8.80, p = 0.02; Nagelkerke R² = 0.17). Machine learning models demonstrated modest predictive performance (CV AUC: Lasso 0.55, Random Forest 0.65), with imaging indices (CD, IS, BP) showing the highest variable importance in the Random Forest model. Quality of life improved significantly in both groups, with no statistically significant difference in recovery rates (time × treatment interaction: p = 0.50 for both NPS and BANFF). NPS followed a linear trajectory (β = −1.77 per month, p < 0.001; marginal R² = 0.22), while BANFF 2.0 followed a quadratic trajectory (β(time²) = +0.29, p < 0.001; marginal R² = 0.61). Inter-observer reliability of patellar height indices was Good for BP (ICC = 0.80) and Moderate for IS (0.56) and CD (0.62). None of the standard threshold criteria for patella alta (IS > 1.20, BP > 1.00, CD > 1.20) adequately reproduced the clinical radiological diagnosis (κ < 0.04). The three indices showed negligible pairwise concordance (CCC: −0.14 to 0.14) and are not interchangeable. Conclusions: Patellar dislocation/subluxation at presentation is the primary independent prognostic factor for surgical management of patellar instability in children and adolescents. Surgical and conservative treatment showed no statistically significant difference in the longitudinal evolution of quality of life within 12 months, supporting individualised shared decision-making. Standard patella alta threshold criteria appear to fail in this age group, and the IS, BP, and CD indices are not interchangeable — findings that raise important questions regarding their application in clinical practice and research."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Προγνωστικοί παράγοντες για χειρουργική αντιμετώπιση και εξέλιξη της ποιότητας ζωής μετά από εξάρθρημα της επιγονατίδας: ανάλυση δεδομένων από προοπτική μελέτη"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Πεχλιβανίδου Ευμορφία","Pechlivanidou Evmorfia"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Εισαγωγή – Σκοπός: Η επιγονατιδομηριαία αστάθεια αποτελεί συχνή παθολογία στα παιδιά και τους εφήβους, με ποσοστά υποτροπής έως 50% και σημαντική επίπτωση στην ποιότητα ζωής. Παρά τη μεγάλη βιβλιογραφία, η βέλτιστη θεραπευτική στρατηγική και οι παράγοντες που καθοδηγούν τη χειρουργική απόφαση παραμένουν αδιευκρίνιστοι, ιδιαίτερα σε παιδιατρικές κοόρτες. Κύριος σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αναγνώριση ανεξάρτητων προγνωστικών παραγόντων χειρουργικής αντιμετώπισης, καθώς και η αξιολόγηση της εξέλιξης της ποιότητας ζωής στους 12 μήνες παρακολούθησης. Υλικό και Μέθοδος: Πραγματοποιήθηκε προοπτική μελέτη κοόρτης σε 109 παιδιά και εφήβους ηλικίας <18 ετών με διάγνωση εξαρθρήματος επιγονατίδας (ICD-10: S83.0, M22.0), που προσήλθαν στα επείγοντα ή στα εξωτερικά ιατρεία (χρονική στιγμή ένταξης/έναρξης παρακολούθησης t=0) στην Α΄ Ορθοπαιδική Κλινική του ΓΝΠ «Παναγιώτη & Αγλαΐας Κυριακού» (ΑΔΑ: ΨΔΠΙ46906Ρ-6ΜΧ) κατά την περίοδο Σεπτεμβρίου 2023 – Μαρτίου 2025. Από τους 109 ασθενείς, 42 αντιμετωπίστηκαν χειρουργικά και 67 συντηρητικά. Η παρακολούθηση ήταν πλήρης σε πέντε χρονικά σημεία (2, 3, 6, 9, 12 μήνες), χωρίς ελλείπουσες τιμές στα δεδομένα ποιότητας ζωής. Η ποιότητα ζωής αξιολογήθηκε με το Norwich Patellar Instability Score (NPS) και το Banff Patella Instability Instrument 2.0 (BANFF 2.0). Για τη διερεύνηση των παραγόντων που σχετίζονται με τη χειρουργική αντιμετώπιση (δίτιμη εξαρτημένη μεταβλητή: χειρουργείο ναι/όχι) εφαρμόστηκε πολυπαραγοντική λογιστική παλινδρόμηση επιλέγοντας τις μεταβλητές μέσω στρατηγικής Collett και αμφίδρομη επιλογή AIC, καθώς και μοντέλα μηχανικής μάθησης (Lasso, Random Forest) με 10-πλή διασταυρούμενη επικύρωση. Για τη μοντελοποίηση της διαχρονικής εξέλιξης των σκορ ποιότητας ζωής (NPS, BANFF 2.0) χρησιμοποιήθηκαν γραμμικά μεικτά μοντέλα (LME) με έλεγχο γραμμικότητας (LRT). Η αξιοπιστία εντός και μεταξύ εξεταστών εκτιμήθηκε με ICC, ανάλυση Bland-Altman, Lin's CCC και τον συντελεστή kappa (κ), ενώ αξιολογήθηκε η συμφωνία μεταξύ των δεικτών ύψους επιγονατίδας (IS, BP, CD). Αποτελέσματα: Στο πολυπαραγοντικό μοντέλο λογιστικής παλινδρόμησης, μόνο η επιγονατίδα σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την προσέλευση αναδείχθηκε ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας χειρουργικής αντιμετώπισης (OR = 3,24, 95% CI: 1,20–8,80, p = 0,02· Nagelkerke R² = 0,17). Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης παρουσίασαν μέτρια προβλεπτική απόδοση (CV AUC: Lasso 0,55, Random Forest 0,65), με τους απεικονιστικούς δείκτες (CD, IS, BP) να εμφανίζουν τη μεγαλύτερη σπουδαιότητα μεταβλητών (variable importance) στο Random Forest. Η ποιότητα ζωής βελτιώθηκε σημαντικά και στις δύο ομάδες, με μη στατιστικά σημαντική διαφορά στους ρυθμούς ανάκαμψης (αλληλεπίδραση χρόνου × θεραπείας: p = 0,50 για NPS και BANFF). Το NPS ακολούθησε γραμμική τροχιά (β = −1,77 ανά μήνα, p < 0,001· marginal R² = 0,22), ενώ το BANFF 2.0 τετραγωνική (β(time²) = +0,29, p < 0,001· marginal R² = 0,61). Η αξιοπιστία μεταξύ εξεταστών ήταν Καλή για τον BP (ICC = 0,80) και Μέτρια για τους IS (0,56) και CD (0,62). Κανένα τυποποιημένο όριο ταξινόμησης patella alta (IS > 1,2, BP > 1,0, CD > 1,2) δεν αναπαρήγαγε επαρκώς την κλινική ακτινολογική διάγνωση (κ < 0,04). Οι τρεις δείκτες εμφάνισαν αμελητέο βαθμό συμφωνίας (concordance) μεταξύ τους (CCC: −0,14 έως 0,14) και δεν είναι εναλλάξιμοι. Συμπεράσματα: Η παρουσία της επιγονατίδας σε θέση εξαρθρήματος/υπεξαρθρήματος κατά την πρώτη προσέλευση αποτελεί τον κύριο ανεξάρτητο προγνωστικό παράγοντα χειρουργικής αντιμετώπισης. Δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά στη διαχρονική εξέλιξη της ποιότητας ζωής μεταξύ χειρουργικής και συντηρητικής ομάδας εντός 12 μηνών, υποστηρίζοντας την εξατομικευμένη λήψη απόφασης. Τα τυποποιημένα όρια ταξινόμησης patella alta αποτυγχάνουν στον πληθυσμό παιδιών και εφήβων, και οι δείκτες IS, BP, CD δεν είναι εναλλάξιμοι — ευρήματα που θέτουν σοβαρά ερωτήματα για την εφαρμογή τους στην κλινική πράξη και την έρευνα.","Background and Objectives: Patellofemoral instability is a common condition in children and adolescents, with recurrence rates up to 50% and substantial impact on quality of life. Despite the extensive literature, the optimal treatment strategy and the factors influencing surgical decision-making remain poorly defined, particularly in paediatric cohorts. The primary aim of this study was to identify independent prognostic factors for surgical management, and to evaluate quality of life trajectories over a 12-month follow-up. Material and Methods: A prospective cohort study was conducted including 109 patients aged <18 years presenting with patellar dislocation (ICD-10: S83.0, M22.0) at the emergency department or the outpatient clinic (initiation moment, t=0) of the 1st Orthopaedic Department of P. & A. Kyriakou Children's Hospital, Athens (approval: ΑΔΑ ΨΔΠΙ46906Ρ-6ΜΧ), enrolled between September 2023 and March 2025. Of the 109 patients, 42 underwent surgery and 67 were managed conservatively. Follow-up was complete at five time points (2, 3, 6, 9, 12 months), with no missing quality-of-life values. Disease-specific quality of life was assessed using the Norwich Patellar Instability Score (NPS) and the Banff Patella Instability Instrument 2.0 (BANFF 2.0). For the identification of factors associated with surgical management (binary outcome: surgery yes/no), multivariable logistic regression was applied, with covariate selection based on Collett model-building strategy and stepwise AIC selection, supplemented by machine learning models (Lasso, Random Forest) with 10-fold cross-validation. For the longitudinal modelling of quality-of-life scores (NPS, BANFF 2.0), linear mixed-effects (LME) models with formal linearity testing (LRT) were used. Inter- and intra-observer reliability was assessed using ICC, Bland-Altman analysis, Lin's CCC and kappa statistic, and agreement among patellar height indices (IS, BP, CD) was evaluated. Results: In the multivariable logistic regression model, only patellar dislocation/subluxation at presentation was identified as an independent prognostic factor for surgical management (OR = 3.24, 95% CI: 1.20–8.80, p = 0.02; Nagelkerke R² = 0.17). Machine learning models demonstrated modest predictive performance (CV AUC: Lasso 0.55, Random Forest 0.65), with imaging indices (CD, IS, BP) showing the highest variable importance in the Random Forest model. Quality of life improved significantly in both groups, with no statistically significant difference in recovery rates (time × treatment interaction: p = 0.50 for both NPS and BANFF). NPS followed a linear trajectory (β = −1.77 per month, p < 0.001; marginal R² = 0.22), while BANFF 2.0 followed a quadratic trajectory (β(time²) = +0.29, p < 0.001; marginal R² = 0.61). Inter-observer reliability of patellar height indices was Good for BP (ICC = 0.80) and Moderate for IS (0.56) and CD (0.62). None of the standard threshold criteria for patella alta (IS > 1.20, BP > 1.00, CD > 1.20) adequately reproduced the clinical radiological diagnosis (κ < 0.04). The three indices showed negligible pairwise concordance (CCC: −0.14 to 0.14) and are not interchangeable. Conclusions: Patellar dislocation/subluxation at presentation is the primary independent prognostic factor for surgical management of patellar instability in children and adolescents. Surgical and conservative treatment showed no statistically significant difference in the longitudinal evolution of quality of life within 12 months, supporting individualised shared decision-making. Standard patella alta threshold criteria appear to fail in this age group, and the IS, BP, and CD indices are not interchangeable — findings that raise important questions regarding their application in clinical practice and research."],"dc:identifier":["uoadl:5425432","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5425432"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Προγνωστικοί παράγοντες για χειρουργική αντιμετώπιση και εξέλιξη της ποιότητας ζωής μετά από εξάρθρημα της επιγονατίδας: ανάλυση δεδομένων από προοπτική μελέτη"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:20:18Z"}