{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5433924"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5433924","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Οι επιπτώσεις των καταστροφών στις μη μεταδοτικές ασθένειες (NCDs). Προκλήσεις και στρατηγικές διαχείρισης. Συστηματική ανασκόπηση","abstract":"Οι φυσικές και ανθρωπογενείς καταστροφές αποτελούν σημαντικές απειλές για τη δημόσια υγεία και μπορούν να επηρεάσουν ιδιαίτερα τα άτομα που πάσχουν από μη μεταδοτικά νοσήματα (ΜΜΝ). Η διακοπή της λειτουργίας των υπηρεσιών υγείας, η περιορισμένη πρόσβαση σε φαρμακευτική αγωγή και ιατρικό εξοπλισμό, η καταστροφή υποδομών, η μετακίνηση των πληθυσμών και η ψυχοκοινωνική επιβάρυνση μπορούν να οδηγήσουν σε επιδείνωση της υγείας και σε διαταραχή της συνέχειας της φροντίδας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση και η σύνθεση των διαθέσιμων επιστημονικών δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις των φυσικών και ανθρωπογενών καταστροφών στα ΜΜΝ, καθώς και η ανάδειξη των βασικών προκλήσεων για τη διαχείριση και τη συνέχεια της φροντίδας των ασθενών. Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA 2020. Η αναζήτηση επικεντρώθηκε σε μελέτες που εξέταζαν την επίδραση καταστροφών σε άτομα με ΜΜΝ, συμπεριλαμβανομένων καρδιαγγειακών νοσημάτων, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνιων αναπνευστικών νοσημάτων, καρκίνου και συναφών ψυχοκοινωνικών επιπτώσεων. Τα ευρήματα ανέδειξαν τέσσερις βασικούς άξονες επιβάρυνσης: την επιδείνωση ή απορρύθμιση των χρόνιων νοσημάτων, τη διακοπή της συνέχειας της φροντίδας, την περιορισμένη πρόσβαση σε φάρμακα, υπηρεσίες και υποδομές υγείας και την αυξημένη ψυχοκοινωνική επιβάρυνση. Οι επιπτώσεις ήταν ιδιαίτερα σημαντικές σε ευάλωτους πληθυσμούς, όπως ηλικιωμένοι, άτομα με περιορισμένους οικονομικούς και κοινωνικούς πόρους και ασθενείς που εξαρτώνται από σύνθετες ή συνεχιζόμενες θεραπείες. Παράλληλα, αναδείχθηκε η ανάγκη ενσωμάτωσης των ΜΜΝ στον σχεδιασμό έκτακτης ανάγκης και στην επιχειρησιακή δράση των ομάδων έκτακτης ιατρικής βοήθειας. Συμπερασματικά, οι καταστροφές μπορούν να μετατρέψουν ένα οξύ γεγονός σε παρατεταμένη κρίση για τα άτομα με ΜΜΝ. Η αποτελεσματική προστασία των ασθενών απαιτεί ενίσχυση της ετοιμότητας και της ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας, εξασφάλιση της συνέχειας της θεραπείας και ενσωμάτωση των ΜΜΝ σε όλα τα στάδια του κύκλου διαχείρισης καταστροφών, από την πρόληψη και την ετοιμότητα έως την άμεση απόκριση, την αποκατάσταση και τη μακροπρόθεσμη ανάκαμψη.","abstract_html":"Οι φυσικές και ανθρωπογενείς καταστροφές αποτελούν σημαντικές απειλές για τη δημόσια υγεία και μπορούν να επηρεάσουν ιδιαίτερα τα άτομα που πάσχουν από μη μεταδοτικά νοσήματα (ΜΜΝ). Η διακοπή της λειτουργίας των υπηρεσιών υγείας, η περιορισμένη πρόσβαση σε φαρμακευτική αγωγή και ιατρικό εξοπλισμό, η καταστροφή υποδομών, η μετακίνηση των πληθυσμών και η ψυχοκοινωνική επιβάρυνση μπορούν να οδηγήσουν σε επιδείνωση της υγείας και σε διαταραχή της συνέχειας της φροντίδας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση και η σύνθεση των διαθέσιμων επιστημονικών δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις των φυσικών και ανθρωπογενών καταστροφών στα ΜΜΝ, καθώς και η ανάδειξη των βασικών προκλήσεων για τη διαχείριση και τη συνέχεια της φροντίδας των ασθενών. Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA 2020. Η αναζήτηση επικεντρώθηκε σε μελέτες που εξέταζαν την επίδραση καταστροφών σε άτομα με ΜΜΝ, συμπεριλαμβανομένων καρδιαγγειακών νοσημάτων, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνιων αναπνευστικών νοσημάτων, καρκίνου και συναφών ψυχοκοινωνικών επιπτώσεων. Τα ευρήματα ανέδειξαν τέσσερις βασικούς άξονες επιβάρυνσης: την επιδείνωση ή απορρύθμιση των χρόνιων νοσημάτων, τη διακοπή της συνέχειας της φροντίδας, την περιορισμένη πρόσβαση σε φάρμακα, υπηρεσίες και υποδομές υγείας και την αυξημένη ψυχοκοινωνική επιβάρυνση. Οι επιπτώσεις ήταν ιδιαίτερα σημαντικές σε ευάλωτους πληθυσμούς, όπως ηλικιωμένοι, άτομα με περιορισμένους οικονομικούς και κοινωνικούς πόρους και ασθενείς που εξαρτώνται από σύνθετες ή συνεχιζόμενες θεραπείες. Παράλληλα, αναδείχθηκε η ανάγκη ενσωμάτωσης των ΜΜΝ στον σχεδιασμό έκτακτης ανάγκης και στην επιχειρησιακή δράση των ομάδων έκτακτης ιατρικής βοήθειας. Συμπερασματικά, οι καταστροφές μπορούν να μετατρέψουν ένα οξύ γεγονός σε παρατεταμένη κρίση για τα άτομα με ΜΜΝ. Η αποτελεσματική προστασία των ασθενών απαιτεί ενίσχυση της ετοιμότητας και της ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας, εξασφάλιση της συνέχειας της θεραπείας και ενσωμάτωση των ΜΜΝ σε όλα τα στάδια του κύκλου διαχείρισης καταστροφών, από την πρόληψη και την ετοιμότητα έως την άμεση απόκριση, την αποκατάσταση και τη μακροπρόθεσμη ανάκαμψη.","abstract_has_math":false,"creators":["Κανάκη Μαρία","Kanaki Maria"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:20:38Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5433924"],"render_values":[{"text":"uoadl:5433924","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5433924","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5433924","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5433924","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Κανάκη Μαρία","Kanaki Maria"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5433924","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5433924"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Οι φυσικές και ανθρωπογενείς καταστροφές αποτελούν σημαντικές απειλές για τη δημόσια υγεία και μπορούν να επηρεάσουν ιδιαίτερα τα άτομα που πάσχουν από μη μεταδοτικά νοσήματα (ΜΜΝ). Η διακοπή της λειτουργίας των υπηρεσιών υγείας, η περιορισμένη πρόσβαση σε φαρμακευτική αγωγή και ιατρικό εξοπλισμό, η καταστροφή υποδομών, η μετακίνηση των πληθυσμών και η ψυχοκοινωνική επιβάρυνση μπορούν να οδηγήσουν σε επιδείνωση της υγείας και σε διαταραχή της συνέχειας της φροντίδας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση και η σύνθεση των διαθέσιμων επιστημονικών δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις των φυσικών και ανθρωπογενών καταστροφών στα ΜΜΝ, καθώς και η ανάδειξη των βασικών προκλήσεων για τη διαχείριση και τη συνέχεια της φροντίδας των ασθενών. Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA 2020. Η αναζήτηση επικεντρώθηκε σε μελέτες που εξέταζαν την επίδραση καταστροφών σε άτομα με ΜΜΝ, συμπεριλαμβανομένων καρδιαγγειακών νοσημάτων, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνιων αναπνευστικών νοσημάτων, καρκίνου και συναφών ψυχοκοινωνικών επιπτώσεων. Τα ευρήματα ανέδειξαν τέσσερις βασικούς άξονες επιβάρυνσης: την επιδείνωση ή απορρύθμιση των χρόνιων νοσημάτων, τη διακοπή της συνέχειας της φροντίδας, την περιορισμένη πρόσβαση σε φάρμακα, υπηρεσίες και υποδομές υγείας και την αυξημένη ψυχοκοινωνική επιβάρυνση. Οι επιπτώσεις ήταν ιδιαίτερα σημαντικές σε ευάλωτους πληθυσμούς, όπως ηλικιωμένοι, άτομα με περιορισμένους οικονομικούς και κοινωνικούς πόρους και ασθενείς που εξαρτώνται από σύνθετες ή συνεχιζόμενες θεραπείες. Παράλληλα, αναδείχθηκε η ανάγκη ενσωμάτωσης των ΜΜΝ στον σχεδιασμό έκτακτης ανάγκης και στην επιχειρησιακή δράση των ομάδων έκτακτης ιατρικής βοήθειας. Συμπερασματικά, οι καταστροφές μπορούν να μετατρέψουν ένα οξύ γεγονός σε παρατεταμένη κρίση για τα άτομα με ΜΜΝ. Η αποτελεσματική προστασία των ασθενών απαιτεί ενίσχυση της ετοιμότητας και της ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας, εξασφάλιση της συνέχειας της θεραπείας και ενσωμάτωση των ΜΜΝ σε όλα τα στάδια του κύκλου διαχείρισης καταστροφών, από την πρόληψη και την ετοιμότητα έως την άμεση απόκριση, την αποκατάσταση και τη μακροπρόθεσμη ανάκαμψη.","Natural and human-made disasters gravely jeopardize public health and may disproportionately affect individuals living with non-communicable diseases (NCDs). Disruptions to healthcare services, limited access to medication and medical equipment, damage to health infrastructure, population displacement, and increased psychosocial stress may contribute to disease exacerbation and compromise continuity of care. The aim of this study was to investigate and synthesize the available evidence on the impact of natural and human-made disasters on NCDs and to identify the main challenges associated with the management and continuity of care for affected populations. A systematic review of the international literature was conducted in accordance with the PRISMA 2020 guidelines. The review focused on studies examining the impact of disasters on individuals with NCDs, including cardiovascular diseases, diabetes mellitus, chronic respiratory diseases, cancer, and related psychosocial consequences. The findings identified four major areas of disaster-related impact: exacerbation or poor control of chronic diseases, disruption of continuity of care, limited access to medications, healthcare services and infrastructure, and increased psychosocial burden. The effects were particularly pronounced among vulnerable populations, including older adults, individuals with limited socioeconomic resources, and patients dependent on complex or continuous treatment. The findings also highlighted the importance of integrating NCD management into emergency preparedness and the operational response of emergency medical teams. In conclusion, disasters can transform an acute event into a prolonged health crisis for individuals living with NCDs. Effective protection of these populations requires strengthening healthcare system preparedness and resilience, ensuring continuity of essential treatment and care, and integrating NCD management across all stages of the disaster management cycle, including prevention, preparedness, response, recovery, and long-term rehabilitation."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Οι επιπτώσεις των καταστροφών στις μη μεταδοτικές ασθένειες (NCDs). Προκλήσεις και στρατηγικές διαχείρισης. Συστηματική ανασκόπηση"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Κανάκη Μαρία","Kanaki Maria"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Οι φυσικές και ανθρωπογενείς καταστροφές αποτελούν σημαντικές απειλές για τη δημόσια υγεία και μπορούν να επηρεάσουν ιδιαίτερα τα άτομα που πάσχουν από μη μεταδοτικά νοσήματα (ΜΜΝ). Η διακοπή της λειτουργίας των υπηρεσιών υγείας, η περιορισμένη πρόσβαση σε φαρμακευτική αγωγή και ιατρικό εξοπλισμό, η καταστροφή υποδομών, η μετακίνηση των πληθυσμών και η ψυχοκοινωνική επιβάρυνση μπορούν να οδηγήσουν σε επιδείνωση της υγείας και σε διαταραχή της συνέχειας της φροντίδας. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση και η σύνθεση των διαθέσιμων επιστημονικών δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις των φυσικών και ανθρωπογενών καταστροφών στα ΜΜΝ, καθώς και η ανάδειξη των βασικών προκλήσεων για τη διαχείριση και τη συνέχεια της φροντίδας των ασθενών. Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της διεθνούς βιβλιογραφίας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA 2020. Η αναζήτηση επικεντρώθηκε σε μελέτες που εξέταζαν την επίδραση καταστροφών σε άτομα με ΜΜΝ, συμπεριλαμβανομένων καρδιαγγειακών νοσημάτων, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνιων αναπνευστικών νοσημάτων, καρκίνου και συναφών ψυχοκοινωνικών επιπτώσεων. Τα ευρήματα ανέδειξαν τέσσερις βασικούς άξονες επιβάρυνσης: την επιδείνωση ή απορρύθμιση των χρόνιων νοσημάτων, τη διακοπή της συνέχειας της φροντίδας, την περιορισμένη πρόσβαση σε φάρμακα, υπηρεσίες και υποδομές υγείας και την αυξημένη ψυχοκοινωνική επιβάρυνση. Οι επιπτώσεις ήταν ιδιαίτερα σημαντικές σε ευάλωτους πληθυσμούς, όπως ηλικιωμένοι, άτομα με περιορισμένους οικονομικούς και κοινωνικούς πόρους και ασθενείς που εξαρτώνται από σύνθετες ή συνεχιζόμενες θεραπείες. Παράλληλα, αναδείχθηκε η ανάγκη ενσωμάτωσης των ΜΜΝ στον σχεδιασμό έκτακτης ανάγκης και στην επιχειρησιακή δράση των ομάδων έκτακτης ιατρικής βοήθειας. Συμπερασματικά, οι καταστροφές μπορούν να μετατρέψουν ένα οξύ γεγονός σε παρατεταμένη κρίση για τα άτομα με ΜΜΝ. Η αποτελεσματική προστασία των ασθενών απαιτεί ενίσχυση της ετοιμότητας και της ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας, εξασφάλιση της συνέχειας της θεραπείας και ενσωμάτωση των ΜΜΝ σε όλα τα στάδια του κύκλου διαχείρισης καταστροφών, από την πρόληψη και την ετοιμότητα έως την άμεση απόκριση, την αποκατάσταση και τη μακροπρόθεσμη ανάκαμψη.","Natural and human-made disasters gravely jeopardize public health and may disproportionately affect individuals living with non-communicable diseases (NCDs). Disruptions to healthcare services, limited access to medication and medical equipment, damage to health infrastructure, population displacement, and increased psychosocial stress may contribute to disease exacerbation and compromise continuity of care. The aim of this study was to investigate and synthesize the available evidence on the impact of natural and human-made disasters on NCDs and to identify the main challenges associated with the management and continuity of care for affected populations. A systematic review of the international literature was conducted in accordance with the PRISMA 2020 guidelines. The review focused on studies examining the impact of disasters on individuals with NCDs, including cardiovascular diseases, diabetes mellitus, chronic respiratory diseases, cancer, and related psychosocial consequences. The findings identified four major areas of disaster-related impact: exacerbation or poor control of chronic diseases, disruption of continuity of care, limited access to medications, healthcare services and infrastructure, and increased psychosocial burden. The effects were particularly pronounced among vulnerable populations, including older adults, individuals with limited socioeconomic resources, and patients dependent on complex or continuous treatment. The findings also highlighted the importance of integrating NCD management into emergency preparedness and the operational response of emergency medical teams. In conclusion, disasters can transform an acute event into a prolonged health crisis for individuals living with NCDs. Effective protection of these populations requires strengthening healthcare system preparedness and resilience, ensuring continuity of essential treatment and care, and integrating NCD management across all stages of the disaster management cycle, including prevention, preparedness, response, recovery, and long-term rehabilitation."],"dc:identifier":["uoadl:5433924","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5433924"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Οι επιπτώσεις των καταστροφών στις μη μεταδοτικές ασθένειες (NCDs). Προκλήσεις και στρατηγικές διαχείρισης. Συστηματική ανασκόπηση"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:20:38Z"}