{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5450162"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5450162","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Επιπτώσεις του συστήματος βαρδιών στον ύπνο και την διατροφή των νοσηλευτών","abstract":"Εισαγωγή: Στη σύγχρονη κοινωνία, η ανάγκη για ένα ευέλικτο και διαρκώς διαθέσιμο εργατικό δυναμικό που λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο είναι πια αναγκαία. Υπολογίζεται ότι περίπου το 20% του παγκόσμιου πληθυσμού απασχολείται σε συστήματα βαρδιών, συμπεριλαμβανομένης και της νυχτερινής εργασίας. Ιδιαίτερα σε τομείς, όπως η νοσηλευτική, που σχετίζονται με την ασφάλεια και την υγεία των πολιτών, η συνεχής παρουσία του προσωπικού είναι αναγκαία για την παροχή ποιοτικών και αποτελεσματικών υπηρεσιών. Ο ανθρώπινος οργανισμός ρυθμίζεται από τον κιρκάδιο ρυθμό, έναν εσωτερικό μηχανισμό που προετοιμάζει τον οργανισμό για ύπνο τη νύχτα και τον κρατάει σε εγρήγορση την ημέρα. Η διατάραξη αυτού του ρυθμού, όπως συμβαίνει στην εργασία με βάρδιες, συσχετίζεται με την εμφάνιση χρόνιων νοσημάτων και επιβαρύνει την υγεία του ατόμου. Σκοπός: Η διερεύνηση των επιπτώσεων του κυλιόμενου ωραρίου εργασίας στις διατροφικές συνήθειες και την ποιότητα ύπνου του νοσηλευτικού προσωπικού, με στόχο την ανάδειξη δεδομένων που θα συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και των εργασιακών συνθηκών του πληθυσμού αυτού. Μεθοδολογία: Για την παρούσα συγχρονική μελέτη, η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά μέσω ειδικής πλατφόρμας του ΕΚΠΑ, εξασφαλίζοντας την ανωνυμία και εμπιστευτικότητα των συμμετεχόντων. Το δείγμα περιλάμβανε 128 νοσηλευτές. Η δειγματοληψία ήταν ευκολίας και τυχαία, βάσει προκαθορισμένων κριτηρίων ένταξης και αποκλεισμού. Χρησιμοποιήθηκε το Ερωτηματολόγιο Συχνότητας Τροφίμων (Food Frequency Questionnaire – FFQ) σε συνδυασμό με το Ερωτηματολόγιο Συνηθειών Διατροφής για την διατροφικής αξιολόγησης και το Standard Shiftwork Index – Ενότητα Sleep Questionnaire για την εκτίμηση των συνηθειών ύπνου. Η στατιστική ανάλυση έγινε µε το στατιστικό πρόγραμμα SPSS 28. Πραγματοποιήθηκε περιγραφική και επαγωγική ανάλυση. Σε όλα τα στατιστικά τεστ χρησιμοποιήθηκε επίπεδο σημαντικότητας α= 0,05. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ότι η εργασία σε κυλιόμενο ωράριο συνδέεται με σημαντική επιβάρυνση τόσο της διατροφικής συμπεριφοράς όσο και της ποιότητας ύπνου. Οι νοσηλευτές που εργάζονταν σε βάρδιες παρουσίασαν συχνότερη παράλειψη γευμάτων, αυξημένη κατανάλωση fast food, αμυλούχων τροφίμων και καφεΐνης, καθώς και μεγαλύτερη εξάρτηση από το κυλικείο του νοσοκομείου, σε σύγκριση με τους εργαζόμενους σε σταθερό ωράριο, οι οποίοι εμφάνιζαν πιο ισορροπημένο διατροφικό προφίλ και καλύτερη προσκόλληση σε υγιεινά πρότυπα διατροφής. Παράλληλα, η μελέτη κατέδειξε ότι οι νοσηλευτές σε βάρδιες εμφάνιζαν χαμηλότερη ποιότητα ύπνου και αυξημένα επίπεδα χρόνιας κόπωσης, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού και στην ανεπαρκή αποκατάσταση μεταξύ των βαρδιών. Επιπλέον, κοινωνικοί και δημογραφικοί παράγοντες, όπως το φύλο, η οικογενειακή κατάσταση, η ηλικία και τα έτη προϋπηρεσίας, φάνηκε να επηρεάζουν σημαντικά τόσο τις διατροφικές συνήθειες όσο και την ποιότητα ύπνου των συμμετεχόντων. Ιδιαίτερα οι χωρισμένοι, διαζευγμένοι ή χήροι νοσηλευτές παρουσίασαν μεγαλύτερη επιβάρυνση σε δείκτες διατροφής και ύπνου. Συμπεράσματα: Συμπερασματικά, η εργασία σε βάρδιες φαίνεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση μεταβολικών διαταραχών, επαγγελματικής εξουθένωσης και μειωμένης λειτουργικότητας του νοσηλευτικού προσωπικού. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη εφαρμογής οργανωτικών και υποστηρικτικών παρεμβάσεων στα νοσοκομεία, με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας, της ποιότητας ύπνου και των διατροφικών συνηθειών των νοσηλευτών, συμβάλλοντας παράλληλα στην ασφάλεια και την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας υγείας.","abstract_html":"Εισαγωγή: Στη σύγχρονη κοινωνία, η ανάγκη για ένα ευέλικτο και διαρκώς διαθέσιμο εργατικό δυναμικό που λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο είναι πια αναγκαία. Υπολογίζεται ότι περίπου το 20% του παγκόσμιου πληθυσμού απασχολείται σε συστήματα βαρδιών, συμπεριλαμβανομένης και της νυχτερινής εργασίας. Ιδιαίτερα σε τομείς, όπως η νοσηλευτική, που σχετίζονται με την ασφάλεια και την υγεία των πολιτών, η συνεχής παρουσία του προσωπικού είναι αναγκαία για την παροχή ποιοτικών και αποτελεσματικών υπηρεσιών. Ο ανθρώπινος οργανισμός ρυθμίζεται από τον κιρκάδιο ρυθμό, έναν εσωτερικό μηχανισμό που προετοιμάζει τον οργανισμό για ύπνο τη νύχτα και τον κρατάει σε εγρήγορση την ημέρα. Η διατάραξη αυτού του ρυθμού, όπως συμβαίνει στην εργασία με βάρδιες, συσχετίζεται με την εμφάνιση χρόνιων νοσημάτων και επιβαρύνει την υγεία του ατόμου. Σκοπός: Η διερεύνηση των επιπτώσεων του κυλιόμενου ωραρίου εργασίας στις διατροφικές συνήθειες και την ποιότητα ύπνου του νοσηλευτικού προσωπικού, με στόχο την ανάδειξη δεδομένων που θα συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και των εργασιακών συνθηκών του πληθυσμού αυτού. Μεθοδολογία: Για την παρούσα συγχρονική μελέτη, η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά μέσω ειδικής πλατφόρμας του ΕΚΠΑ, εξασφαλίζοντας την ανωνυμία και εμπιστευτικότητα των συμμετεχόντων. Το δείγμα περιλάμβανε 128 νοσηλευτές. Η δειγματοληψία ήταν ευκολίας και τυχαία, βάσει προκαθορισμένων κριτηρίων ένταξης και αποκλεισμού. Χρησιμοποιήθηκε το Ερωτηματολόγιο Συχνότητας Τροφίμων (Food Frequency Questionnaire – FFQ) σε συνδυασμό με το Ερωτηματολόγιο Συνηθειών Διατροφής για την διατροφικής αξιολόγησης και το Standard Shiftwork Index – Ενότητα Sleep Questionnaire για την εκτίμηση των συνηθειών ύπνου. Η στατιστική ανάλυση έγινε µε το στατιστικό πρόγραμμα SPSS 28. Πραγματοποιήθηκε περιγραφική και επαγωγική ανάλυση. Σε όλα τα στατιστικά τεστ χρησιμοποιήθηκε επίπεδο σημαντικότητας α= 0,05. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ότι η εργασία σε κυλιόμενο ωράριο συνδέεται με σημαντική επιβάρυνση τόσο της διατροφικής συμπεριφοράς όσο και της ποιότητας ύπνου. Οι νοσηλευτές που εργάζονταν σε βάρδιες παρουσίασαν συχνότερη παράλειψη γευμάτων, αυξημένη κατανάλωση fast food, αμυλούχων τροφίμων και καφεΐνης, καθώς και μεγαλύτερη εξάρτηση από το κυλικείο του νοσοκομείου, σε σύγκριση με τους εργαζόμενους σε σταθερό ωράριο, οι οποίοι εμφάνιζαν πιο ισορροπημένο διατροφικό προφίλ και καλύτερη προσκόλληση σε υγιεινά πρότυπα διατροφής. Παράλληλα, η μελέτη κατέδειξε ότι οι νοσηλευτές σε βάρδιες εμφάνιζαν χαμηλότερη ποιότητα ύπνου και αυξημένα επίπεδα χρόνιας κόπωσης, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού και στην ανεπαρκή αποκατάσταση μεταξύ των βαρδιών. Επιπλέον, κοινωνικοί και δημογραφικοί παράγοντες, όπως το φύλο, η οικογενειακή κατάσταση, η ηλικία και τα έτη προϋπηρεσίας, φάνηκε να επηρεάζουν σημαντικά τόσο τις διατροφικές συνήθειες όσο και την ποιότητα ύπνου των συμμετεχόντων. Ιδιαίτερα οι χωρισμένοι, διαζευγμένοι ή χήροι νοσηλευτές παρουσίασαν μεγαλύτερη επιβάρυνση σε δείκτες διατροφής και ύπνου. Συμπεράσματα: Συμπερασματικά, η εργασία σε βάρδιες φαίνεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση μεταβολικών διαταραχών, επαγγελματικής εξουθένωσης και μειωμένης λειτουργικότητας του νοσηλευτικού προσωπικού. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη εφαρμογής οργανωτικών και υποστηρικτικών παρεμβάσεων στα νοσοκομεία, με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας, της ποιότητας ύπνου και των διατροφικών συνηθειών των νοσηλευτών, συμβάλλοντας παράλληλα στην ασφάλεια και την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας υγείας.","abstract_has_math":false,"creators":["Τζώρτζη Ευγενία","Tzortzi Evgenia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:20:46Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5450162"],"render_values":[{"text":"uoadl:5450162","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5450162","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5450162","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5450162","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Τζώρτζη Ευγενία","Tzortzi Evgenia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5450162","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5450162"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Στη σύγχρονη κοινωνία, η ανάγκη για ένα ευέλικτο και διαρκώς διαθέσιμο εργατικό δυναμικό που λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο είναι πια αναγκαία. Υπολογίζεται ότι περίπου το 20% του παγκόσμιου πληθυσμού απασχολείται σε συστήματα βαρδιών, συμπεριλαμβανομένης και της νυχτερινής εργασίας. Ιδιαίτερα σε τομείς, όπως η νοσηλευτική, που σχετίζονται με την ασφάλεια και την υγεία των πολιτών, η συνεχής παρουσία του προσωπικού είναι αναγκαία για την παροχή ποιοτικών και αποτελεσματικών υπηρεσιών. Ο ανθρώπινος οργανισμός ρυθμίζεται από τον κιρκάδιο ρυθμό, έναν εσωτερικό μηχανισμό που προετοιμάζει τον οργανισμό για ύπνο τη νύχτα και τον κρατάει σε εγρήγορση την ημέρα. Η διατάραξη αυτού του ρυθμού, όπως συμβαίνει στην εργασία με βάρδιες, συσχετίζεται με την εμφάνιση χρόνιων νοσημάτων και επιβαρύνει την υγεία του ατόμου. Σκοπός: Η διερεύνηση των επιπτώσεων του κυλιόμενου ωραρίου εργασίας στις διατροφικές συνήθειες και την ποιότητα ύπνου του νοσηλευτικού προσωπικού, με στόχο την ανάδειξη δεδομένων που θα συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και των εργασιακών συνθηκών του πληθυσμού αυτού. Μεθοδολογία: Για την παρούσα συγχρονική μελέτη, η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά μέσω ειδικής πλατφόρμας του ΕΚΠΑ, εξασφαλίζοντας την ανωνυμία και εμπιστευτικότητα των συμμετεχόντων. Το δείγμα περιλάμβανε 128 νοσηλευτές. Η δειγματοληψία ήταν ευκολίας και τυχαία, βάσει προκαθορισμένων κριτηρίων ένταξης και αποκλεισμού. Χρησιμοποιήθηκε το Ερωτηματολόγιο Συχνότητας Τροφίμων (Food Frequency Questionnaire – FFQ) σε συνδυασμό με το Ερωτηματολόγιο Συνηθειών Διατροφής για την διατροφικής αξιολόγησης και το Standard Shiftwork Index – Ενότητα Sleep Questionnaire για την εκτίμηση των συνηθειών ύπνου. Η στατιστική ανάλυση έγινε µε το στατιστικό πρόγραμμα SPSS 28. Πραγματοποιήθηκε περιγραφική και επαγωγική ανάλυση. Σε όλα τα στατιστικά τεστ χρησιμοποιήθηκε επίπεδο σημαντικότητας α= 0,05. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ότι η εργασία σε κυλιόμενο ωράριο συνδέεται με σημαντική επιβάρυνση τόσο της διατροφικής συμπεριφοράς όσο και της ποιότητας ύπνου. Οι νοσηλευτές που εργάζονταν σε βάρδιες παρουσίασαν συχνότερη παράλειψη γευμάτων, αυξημένη κατανάλωση fast food, αμυλούχων τροφίμων και καφεΐνης, καθώς και μεγαλύτερη εξάρτηση από το κυλικείο του νοσοκομείου, σε σύγκριση με τους εργαζόμενους σε σταθερό ωράριο, οι οποίοι εμφάνιζαν πιο ισορροπημένο διατροφικό προφίλ και καλύτερη προσκόλληση σε υγιεινά πρότυπα διατροφής. Παράλληλα, η μελέτη κατέδειξε ότι οι νοσηλευτές σε βάρδιες εμφάνιζαν χαμηλότερη ποιότητα ύπνου και αυξημένα επίπεδα χρόνιας κόπωσης, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού και στην ανεπαρκή αποκατάσταση μεταξύ των βαρδιών. Επιπλέον, κοινωνικοί και δημογραφικοί παράγοντες, όπως το φύλο, η οικογενειακή κατάσταση, η ηλικία και τα έτη προϋπηρεσίας, φάνηκε να επηρεάζουν σημαντικά τόσο τις διατροφικές συνήθειες όσο και την ποιότητα ύπνου των συμμετεχόντων. Ιδιαίτερα οι χωρισμένοι, διαζευγμένοι ή χήροι νοσηλευτές παρουσίασαν μεγαλύτερη επιβάρυνση σε δείκτες διατροφής και ύπνου. Συμπεράσματα: Συμπερασματικά, η εργασία σε βάρδιες φαίνεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση μεταβολικών διαταραχών, επαγγελματικής εξουθένωσης και μειωμένης λειτουργικότητας του νοσηλευτικού προσωπικού. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη εφαρμογής οργανωτικών και υποστηρικτικών παρεμβάσεων στα νοσοκομεία, με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας, της ποιότητας ύπνου και των διατροφικών συνηθειών των νοσηλευτών, συμβάλλοντας παράλληλα στην ασφάλεια και την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας υγείας.","Introduction: In modern society, the need for a flexible and continuously available workforce operating 24 hours a day has become essential. It is estimated that approximately 20% of the global population is employed in shift work systems, including night work. Particularly in fields such as nursing, which are directly related to citizens’ safety and health, the continuous presence of personnel is necessary to ensure the provision of high-quality and effective services. The human body is regulated by the circadian rhythm, an internal mechanism that prepares the body for sleep at night and keeps it alert during the day. The disruption of this rhythm, as it occurs in shift work, is associated with the development of chronic diseases and negatively affects an individual’s health. Aim: This study focuses on investigating the impact of rotating work schedules on the dietary habits and sleep quality of nursing staff, aiming to highlight parameters that may contribute to improving the quality of life and working conditions of this population. Methodology: For this cross-sectional study, data collection was conducted online through a specialized platform of the National and Kapodistrian University of Athens (NKUA), ensuring participants’ anonymity and confidentiality. The sample consisted of 128 nurses. Convenience and random sampling were applied based on predefined inclusion and exclusion criteria. The Food Frequency Questionnaire (FFQ) combined with the Eating Habits Questionnaire was used for dietary assessment, and the Standard Shiftwork Index – Sleep Questionnaire section was used for the evaluation of sleep habits. Statistical analysis was performed with SPSS version 28, using both descriptive and inferential statistics. A significance level of α = 0.05 was applied in all statistical tests. Results: The findings revealed that shift work is associated with a significant deterioration in both dietary behavior and sleep quality. Nurses working rotating shifts demonstrated more frequent meal skipping, increased consumption of fast food, starchy foods, and caffeine, as well as greater reliance on the hospital cafeteria, compared to nurses working fixed schedules, who exhibited a more balanced dietary profile and better adherence to healthy eating patterns. Furthermore, the study showed that shift-working nurses experienced poorer sleep quality and higher levels of chronic fatigue, mainly attributed to circadian rhythm disruption and inadequate recovery between shifts. In addition, social and demographic factors, such as gender, marital status, age, and years of professional experience, appeared to significantly influence both dietary habits and sleep quality among participants. In particular, divorced, separated, or widowed nurses demonstrated greater impairment in both dietary and sleep-related indicators. Conclusions: In conclusion, shift work appears to constitute a significant risk factor for the development of metabolic disorders, occupational burnout, and reduced functional capacity among nursing staff. The findings highlight the need for organizational and supportive interventions within hospitals aimed at improving working conditions, sleep quality, and dietary habits of nurses, while also contributing to patient safety and the overall quality of healthcare services provided."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Επιπτώσεις του συστήματος βαρδιών στον ύπνο και την διατροφή των νοσηλευτών"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Τζώρτζη Ευγενία","Tzortzi Evgenia"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Εισαγωγή: Στη σύγχρονη κοινωνία, η ανάγκη για ένα ευέλικτο και διαρκώς διαθέσιμο εργατικό δυναμικό που λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο είναι πια αναγκαία. Υπολογίζεται ότι περίπου το 20% του παγκόσμιου πληθυσμού απασχολείται σε συστήματα βαρδιών, συμπεριλαμβανομένης και της νυχτερινής εργασίας. Ιδιαίτερα σε τομείς, όπως η νοσηλευτική, που σχετίζονται με την ασφάλεια και την υγεία των πολιτών, η συνεχής παρουσία του προσωπικού είναι αναγκαία για την παροχή ποιοτικών και αποτελεσματικών υπηρεσιών. Ο ανθρώπινος οργανισμός ρυθμίζεται από τον κιρκάδιο ρυθμό, έναν εσωτερικό μηχανισμό που προετοιμάζει τον οργανισμό για ύπνο τη νύχτα και τον κρατάει σε εγρήγορση την ημέρα. Η διατάραξη αυτού του ρυθμού, όπως συμβαίνει στην εργασία με βάρδιες, συσχετίζεται με την εμφάνιση χρόνιων νοσημάτων και επιβαρύνει την υγεία του ατόμου. Σκοπός: Η διερεύνηση των επιπτώσεων του κυλιόμενου ωραρίου εργασίας στις διατροφικές συνήθειες και την ποιότητα ύπνου του νοσηλευτικού προσωπικού, με στόχο την ανάδειξη δεδομένων που θα συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και των εργασιακών συνθηκών του πληθυσμού αυτού. Μεθοδολογία: Για την παρούσα συγχρονική μελέτη, η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά μέσω ειδικής πλατφόρμας του ΕΚΠΑ, εξασφαλίζοντας την ανωνυμία και εμπιστευτικότητα των συμμετεχόντων. Το δείγμα περιλάμβανε 128 νοσηλευτές. Η δειγματοληψία ήταν ευκολίας και τυχαία, βάσει προκαθορισμένων κριτηρίων ένταξης και αποκλεισμού. Χρησιμοποιήθηκε το Ερωτηματολόγιο Συχνότητας Τροφίμων (Food Frequency Questionnaire – FFQ) σε συνδυασμό με το Ερωτηματολόγιο Συνηθειών Διατροφής για την διατροφικής αξιολόγησης και το Standard Shiftwork Index – Ενότητα Sleep Questionnaire για την εκτίμηση των συνηθειών ύπνου. Η στατιστική ανάλυση έγινε µε το στατιστικό πρόγραμμα SPSS 28. Πραγματοποιήθηκε περιγραφική και επαγωγική ανάλυση. Σε όλα τα στατιστικά τεστ χρησιμοποιήθηκε επίπεδο σημαντικότητας α= 0,05. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ότι η εργασία σε κυλιόμενο ωράριο συνδέεται με σημαντική επιβάρυνση τόσο της διατροφικής συμπεριφοράς όσο και της ποιότητας ύπνου. Οι νοσηλευτές που εργάζονταν σε βάρδιες παρουσίασαν συχνότερη παράλειψη γευμάτων, αυξημένη κατανάλωση fast food, αμυλούχων τροφίμων και καφεΐνης, καθώς και μεγαλύτερη εξάρτηση από το κυλικείο του νοσοκομείου, σε σύγκριση με τους εργαζόμενους σε σταθερό ωράριο, οι οποίοι εμφάνιζαν πιο ισορροπημένο διατροφικό προφίλ και καλύτερη προσκόλληση σε υγιεινά πρότυπα διατροφής. Παράλληλα, η μελέτη κατέδειξε ότι οι νοσηλευτές σε βάρδιες εμφάνιζαν χαμηλότερη ποιότητα ύπνου και αυξημένα επίπεδα χρόνιας κόπωσης, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού και στην ανεπαρκή αποκατάσταση μεταξύ των βαρδιών. Επιπλέον, κοινωνικοί και δημογραφικοί παράγοντες, όπως το φύλο, η οικογενειακή κατάσταση, η ηλικία και τα έτη προϋπηρεσίας, φάνηκε να επηρεάζουν σημαντικά τόσο τις διατροφικές συνήθειες όσο και την ποιότητα ύπνου των συμμετεχόντων. Ιδιαίτερα οι χωρισμένοι, διαζευγμένοι ή χήροι νοσηλευτές παρουσίασαν μεγαλύτερη επιβάρυνση σε δείκτες διατροφής και ύπνου. Συμπεράσματα: Συμπερασματικά, η εργασία σε βάρδιες φαίνεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση μεταβολικών διαταραχών, επαγγελματικής εξουθένωσης και μειωμένης λειτουργικότητας του νοσηλευτικού προσωπικού. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη εφαρμογής οργανωτικών και υποστηρικτικών παρεμβάσεων στα νοσοκομεία, με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας, της ποιότητας ύπνου και των διατροφικών συνηθειών των νοσηλευτών, συμβάλλοντας παράλληλα στην ασφάλεια και την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας υγείας.","Introduction: In modern society, the need for a flexible and continuously available workforce operating 24 hours a day has become essential. It is estimated that approximately 20% of the global population is employed in shift work systems, including night work. Particularly in fields such as nursing, which are directly related to citizens’ safety and health, the continuous presence of personnel is necessary to ensure the provision of high-quality and effective services. The human body is regulated by the circadian rhythm, an internal mechanism that prepares the body for sleep at night and keeps it alert during the day. The disruption of this rhythm, as it occurs in shift work, is associated with the development of chronic diseases and negatively affects an individual’s health. Aim: This study focuses on investigating the impact of rotating work schedules on the dietary habits and sleep quality of nursing staff, aiming to highlight parameters that may contribute to improving the quality of life and working conditions of this population. Methodology: For this cross-sectional study, data collection was conducted online through a specialized platform of the National and Kapodistrian University of Athens (NKUA), ensuring participants’ anonymity and confidentiality. The sample consisted of 128 nurses. Convenience and random sampling were applied based on predefined inclusion and exclusion criteria. The Food Frequency Questionnaire (FFQ) combined with the Eating Habits Questionnaire was used for dietary assessment, and the Standard Shiftwork Index – Sleep Questionnaire section was used for the evaluation of sleep habits. Statistical analysis was performed with SPSS version 28, using both descriptive and inferential statistics. A significance level of α = 0.05 was applied in all statistical tests. Results: The findings revealed that shift work is associated with a significant deterioration in both dietary behavior and sleep quality. Nurses working rotating shifts demonstrated more frequent meal skipping, increased consumption of fast food, starchy foods, and caffeine, as well as greater reliance on the hospital cafeteria, compared to nurses working fixed schedules, who exhibited a more balanced dietary profile and better adherence to healthy eating patterns. Furthermore, the study showed that shift-working nurses experienced poorer sleep quality and higher levels of chronic fatigue, mainly attributed to circadian rhythm disruption and inadequate recovery between shifts. In addition, social and demographic factors, such as gender, marital status, age, and years of professional experience, appeared to significantly influence both dietary habits and sleep quality among participants. In particular, divorced, separated, or widowed nurses demonstrated greater impairment in both dietary and sleep-related indicators. Conclusions: In conclusion, shift work appears to constitute a significant risk factor for the development of metabolic disorders, occupational burnout, and reduced functional capacity among nursing staff. The findings highlight the need for organizational and supportive interventions within hospitals aimed at improving working conditions, sleep quality, and dietary habits of nurses, while also contributing to patient safety and the overall quality of healthcare services provided."],"dc:identifier":["uoadl:5450162","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5450162"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Επιπτώσεις του συστήματος βαρδιών στον ύπνο και την διατροφή των νοσηλευτών"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:20:46Z"}