{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5451090"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5451090","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις / Portosystemic anastomoses","abstract":"Οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις αποτελούν φυσικές ή επίκτητες αγγειακές επικοινωνίες μεταξύ του πυλαίου φλεβικού συστήματος και της συστηματικής κυκλοφορίας, οι οποίες υπό φυσιολογικές συνθήκες αποτελούν αγγεία ελάχιστης ροής άνευ κλινικής σημασίας, αλλά διατείνονται και αναπτύσσονται σε καταστάσεις πυλαίας υπέρτασης, κυρίως στο πλαίσιο της κίρρωσης ήπατος. Η παρούσα βιβλιογραφική ανασκόπηση επιχειρεί να αναδείξει τον σύνθετο και ουσιαστικά διφορούμενο ρόλο αυτών των αναστομώσεων, εστιάζοντας ιδιαίτερα στις αυτόματες πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις (Spontaneous Portosystemic Shunts- SPSS) που αναπτύσσονται στους κιρρωτικούς ασθενείς, στην κλινική τους σημασία και στις σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί για την αντιμετώπισή τους. Από τη σύνθεση της βιβλιογραφίας προκύπτει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις κατατάσσονται ανατομικά σε οισοφαγογαστρικές, ορθοπρωκτικές, παραομφαλικές και οπισθοπεριτοναϊκές, με το αυτόματο σπληνονεφρικό shunt να αποτελεί το συχνότερα ανευρισκόμενο μεγάλο SPSS σε προχωρημένη κίρρωση. Η παρουσία SPSS, ιδιαίτερα όταν το συνολικό εμβαδόν τους (Total Shunt Area) υπερβαίνει τα 83mm2, σχετίζεται ανεξαρτήτως με αυξημένο κίνδυνο ηπατικής εγκεφαλοπάθειας και θνητότητας, ανεξαρτήτως της βαθμολογίας Child-Pugh ή MELD. Παράλληλα, η συσχέτιση των SPSS με την κιρσορραγία αποδεικνύεται λιγότερο γραμμική απ’ ό,τι αρχικά θεωρούταν, καθώς η παρουσία τους δεν φαίνεται να προσφέρει την αναμενόμενη προστασία από αιμορραγικά επεισόδια. Η θεραπευτική αντιμετώπιση των επιπλοκών που σχετίζονται με τις πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις στηρίζεται σήμερα κυρίως στο διαδερμικό ενδοηπατικό πυλαιοσυστηματικό shunt (TIPS), το οποίο προσφέρει ελεγχόμενη εκτροπή της πυλαίας ροής, καθώς και σε τεχνικές εκλεκτικού εμβολισμού μεγάλων αυτόματων αναστομώσεων, όπως το BRTO, το PARTO και το CARTO, οι οποίες στοχεύουν κυρίως στην αντιμετώπιση της ηπατικής εγκεφαλοπάθειας που οφείλεται σε shunt (φυσικό ή τεχνητό). Τα χειρουργικά πυλαιοσυστηματικά shunts, αν και έχουν περιοριστεί σημαντικά μετά την καθιέρωση των ανωτέρω ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών, διατηρούν θέση σε επιλεγμένες κατηγορίες ασθενών, ιδίως σε νέους ασθενείς με μη κιρρωτική πυλαία υπέρταση. Συνολικά, η παρούσα ανασκόπηση καταλήγει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις δεν αποτελούν ουδέτερο εύρημα της απεικόνισης, αλλά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη φυσική πορεία της κίρρωσης, με αρχικά αντιρροπιστικό αλλά μακροπρόθεσμα επιβαρυντικό χαρακτήρα. Η αναγνώριση, η ποσοτικοποίηση και η εξατομικευμένη διαχείρισή τους αναδεικνύονται κρίσιμες παράμετροι στη σύγχρονη κλινική προσέγγιση του ασθενούς με κίρρωση και πυλαία υπέρταση.","abstract_html":"Οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις αποτελούν φυσικές ή επίκτητες αγγειακές επικοινωνίες μεταξύ του πυλαίου φλεβικού συστήματος και της συστηματικής κυκλοφορίας, οι οποίες υπό φυσιολογικές συνθήκες αποτελούν αγγεία ελάχιστης ροής άνευ κλινικής σημασίας, αλλά διατείνονται και αναπτύσσονται σε καταστάσεις πυλαίας υπέρτασης, κυρίως στο πλαίσιο της κίρρωσης ήπατος. Η παρούσα βιβλιογραφική ανασκόπηση επιχειρεί να αναδείξει τον σύνθετο και ουσιαστικά διφορούμενο ρόλο αυτών των αναστομώσεων, εστιάζοντας ιδιαίτερα στις αυτόματες πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις (Spontaneous Portosystemic Shunts- SPSS) που αναπτύσσονται στους κιρρωτικούς ασθενείς, στην κλινική τους σημασία και στις σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί για την αντιμετώπισή τους. Από τη σύνθεση της βιβλιογραφίας προκύπτει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις κατατάσσονται ανατομικά σε οισοφαγογαστρικές, ορθοπρωκτικές, παραομφαλικές και οπισθοπεριτοναϊκές, με το αυτόματο σπληνονεφρικό shunt να αποτελεί το συχνότερα ανευρισκόμενο μεγάλο SPSS σε προχωρημένη κίρρωση. Η παρουσία SPSS, ιδιαίτερα όταν το συνολικό εμβαδόν τους (Total Shunt Area) υπερβαίνει τα 83mm2, σχετίζεται ανεξαρτήτως με αυξημένο κίνδυνο ηπατικής εγκεφαλοπάθειας και θνητότητας, ανεξαρτήτως της βαθμολογίας Child-Pugh ή MELD. Παράλληλα, η συσχέτιση των SPSS με την κιρσορραγία αποδεικνύεται λιγότερο γραμμική απ’ ό,τι αρχικά θεωρούταν, καθώς η παρουσία τους δεν φαίνεται να προσφέρει την αναμενόμενη προστασία από αιμορραγικά επεισόδια. Η θεραπευτική αντιμετώπιση των επιπλοκών που σχετίζονται με τις πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις στηρίζεται σήμερα κυρίως στο διαδερμικό ενδοηπατικό πυλαιοσυστηματικό shunt (TIPS), το οποίο προσφέρει ελεγχόμενη εκτροπή της πυλαίας ροής, καθώς και σε τεχνικές εκλεκτικού εμβολισμού μεγάλων αυτόματων αναστομώσεων, όπως το BRTO, το PARTO και το CARTO, οι οποίες στοχεύουν κυρίως στην αντιμετώπιση της ηπατικής εγκεφαλοπάθειας που οφείλεται σε shunt (φυσικό ή τεχνητό). Τα χειρουργικά πυλαιοσυστηματικά shunts, αν και έχουν περιοριστεί σημαντικά μετά την καθιέρωση των ανωτέρω ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών, διατηρούν θέση σε επιλεγμένες κατηγορίες ασθενών, ιδίως σε νέους ασθενείς με μη κιρρωτική πυλαία υπέρταση. Συνολικά, η παρούσα ανασκόπηση καταλήγει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις δεν αποτελούν ουδέτερο εύρημα της απεικόνισης, αλλά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη φυσική πορεία της κίρρωσης, με αρχικά αντιρροπιστικό αλλά μακροπρόθεσμα επιβαρυντικό χαρακτήρα. Η αναγνώριση, η ποσοτικοποίηση και η εξατομικευμένη διαχείρισή τους αναδεικνύονται κρίσιμες παράμετροι στη σύγχρονη κλινική προσέγγιση του ασθενούς με κίρρωση και πυλαία υπέρταση.","abstract_has_math":false,"creators":["Νταλαούτης Άγγελος","Ntalaoutis Angelos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:20:47Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5451090"],"render_values":[{"text":"uoadl:5451090","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5451090","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5451090","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5451090","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Νταλαούτης Άγγελος","Ntalaoutis Angelos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5451090","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5451090"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις αποτελούν φυσικές ή επίκτητες αγγειακές επικοινωνίες μεταξύ του πυλαίου φλεβικού συστήματος και της συστηματικής κυκλοφορίας, οι οποίες υπό φυσιολογικές συνθήκες αποτελούν αγγεία ελάχιστης ροής άνευ κλινικής σημασίας, αλλά διατείνονται και αναπτύσσονται σε καταστάσεις πυλαίας υπέρτασης, κυρίως στο πλαίσιο της κίρρωσης ήπατος. Η παρούσα βιβλιογραφική ανασκόπηση επιχειρεί να αναδείξει τον σύνθετο και ουσιαστικά διφορούμενο ρόλο αυτών των αναστομώσεων, εστιάζοντας ιδιαίτερα στις αυτόματες πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις (Spontaneous Portosystemic Shunts- SPSS) που αναπτύσσονται στους κιρρωτικούς ασθενείς, στην κλινική τους σημασία και στις σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί για την αντιμετώπισή τους. Από τη σύνθεση της βιβλιογραφίας προκύπτει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις κατατάσσονται ανατομικά σε οισοφαγογαστρικές, ορθοπρωκτικές, παραομφαλικές και οπισθοπεριτοναϊκές, με το αυτόματο σπληνονεφρικό shunt να αποτελεί το συχνότερα ανευρισκόμενο μεγάλο SPSS σε προχωρημένη κίρρωση. Η παρουσία SPSS, ιδιαίτερα όταν το συνολικό εμβαδόν τους (Total Shunt Area) υπερβαίνει τα 83mm2, σχετίζεται ανεξαρτήτως με αυξημένο κίνδυνο ηπατικής εγκεφαλοπάθειας και θνητότητας, ανεξαρτήτως της βαθμολογίας Child-Pugh ή MELD. Παράλληλα, η συσχέτιση των SPSS με την κιρσορραγία αποδεικνύεται λιγότερο γραμμική απ’ ό,τι αρχικά θεωρούταν, καθώς η παρουσία τους δεν φαίνεται να προσφέρει την αναμενόμενη προστασία από αιμορραγικά επεισόδια. Η θεραπευτική αντιμετώπιση των επιπλοκών που σχετίζονται με τις πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις στηρίζεται σήμερα κυρίως στο διαδερμικό ενδοηπατικό πυλαιοσυστηματικό shunt (TIPS), το οποίο προσφέρει ελεγχόμενη εκτροπή της πυλαίας ροής, καθώς και σε τεχνικές εκλεκτικού εμβολισμού μεγάλων αυτόματων αναστομώσεων, όπως το BRTO, το PARTO και το CARTO, οι οποίες στοχεύουν κυρίως στην αντιμετώπιση της ηπατικής εγκεφαλοπάθειας που οφείλεται σε shunt (φυσικό ή τεχνητό). Τα χειρουργικά πυλαιοσυστηματικά shunts, αν και έχουν περιοριστεί σημαντικά μετά την καθιέρωση των ανωτέρω ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών, διατηρούν θέση σε επιλεγμένες κατηγορίες ασθενών, ιδίως σε νέους ασθενείς με μη κιρρωτική πυλαία υπέρταση. Συνολικά, η παρούσα ανασκόπηση καταλήγει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις δεν αποτελούν ουδέτερο εύρημα της απεικόνισης, αλλά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη φυσική πορεία της κίρρωσης, με αρχικά αντιρροπιστικό αλλά μακροπρόθεσμα επιβαρυντικό χαρακτήρα. Η αναγνώριση, η ποσοτικοποίηση και η εξατομικευμένη διαχείρισή τους αναδεικνύονται κρίσιμες παράμετροι στη σύγχρονη κλινική προσέγγιση του ασθενούς με κίρρωση και πυλαία υπέρταση.","Portosystemic anastomoses represent natural or acquired vascular communications between the portal venous system and the systemic circulation, which under physiological conditions constitute vessels of minimal flow and no clinical significance, yet become dilated and develop in states of portal hypertension, predominantly in the context of liver cirrhosis. The present narrative review aims to elucidate the complex and essentially dual role of these anastomoses, with particular focus on the spontaneous portosystemic shunts (SPSS) that develop in cirrhotic patients, their clinical significance, and the contemporary therapeutic approaches that have been established for their management. The synthesis of the literature reveals that portosystemic anastomoses are anatomically classified into oesophagogastric, anorectal, paraumbilical, and retroperitoneal types, with the spontaneous splenorenal shunt representing the most commonly identified large SPSS in advanced cirrhosis. The presence of SPSS, particularly when their total shunt area exceeds 83mm2, is independently associated with an increased risk of hepatic encephalopathy and mortality, regardless of Child-Pugh or MELD score. At the same time, the relationship between SPSS and variceal bleeding proves to be less straightforward than originally believed, as their presence does not appear to confer the anticipated protection against haemorrhagic events. The therapeutic management of complications associated with portosystemic anastomoses currently relies primarily on the transjugular intrahepatic portosystemic shunts (TIPS), which provides controlled diversion of portal flow, as well as on selective embolization techniques targeting large spontaneous anastomoses, such as BRTO, PARTO, and CARTO, which are aimed principally at the treatment of hepatic encephalopathy attributable to shunting-whether spontaneous or iatrogenic. Surgical portosystemic shunts, although significantly curtailed following the establishment of the aforementioned minimally invasive techniques, retain a role in selected patient categories, particularly young patients with non-cirrhotic portal hypertension. Overall, this review concludes that portosystemic anastomoses do not represent a neutral imaging finding, but play a significant role in the natural course of cirrhosis, with an initially compensatory yet ultimately detrimental character. Their recognition, quantification, and individualized management emerge as critical parameters in the contemporary clinical approach to the patient with cirrhosis and portal hypertension."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις / Portosystemic anastomoses"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Νταλαούτης Άγγελος","Ntalaoutis Angelos"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις αποτελούν φυσικές ή επίκτητες αγγειακές επικοινωνίες μεταξύ του πυλαίου φλεβικού συστήματος και της συστηματικής κυκλοφορίας, οι οποίες υπό φυσιολογικές συνθήκες αποτελούν αγγεία ελάχιστης ροής άνευ κλινικής σημασίας, αλλά διατείνονται και αναπτύσσονται σε καταστάσεις πυλαίας υπέρτασης, κυρίως στο πλαίσιο της κίρρωσης ήπατος. Η παρούσα βιβλιογραφική ανασκόπηση επιχειρεί να αναδείξει τον σύνθετο και ουσιαστικά διφορούμενο ρόλο αυτών των αναστομώσεων, εστιάζοντας ιδιαίτερα στις αυτόματες πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις (Spontaneous Portosystemic Shunts- SPSS) που αναπτύσσονται στους κιρρωτικούς ασθενείς, στην κλινική τους σημασία και στις σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί για την αντιμετώπισή τους. Από τη σύνθεση της βιβλιογραφίας προκύπτει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις κατατάσσονται ανατομικά σε οισοφαγογαστρικές, ορθοπρωκτικές, παραομφαλικές και οπισθοπεριτοναϊκές, με το αυτόματο σπληνονεφρικό shunt να αποτελεί το συχνότερα ανευρισκόμενο μεγάλο SPSS σε προχωρημένη κίρρωση. Η παρουσία SPSS, ιδιαίτερα όταν το συνολικό εμβαδόν τους (Total Shunt Area) υπερβαίνει τα 83mm2, σχετίζεται ανεξαρτήτως με αυξημένο κίνδυνο ηπατικής εγκεφαλοπάθειας και θνητότητας, ανεξαρτήτως της βαθμολογίας Child-Pugh ή MELD. Παράλληλα, η συσχέτιση των SPSS με την κιρσορραγία αποδεικνύεται λιγότερο γραμμική απ’ ό,τι αρχικά θεωρούταν, καθώς η παρουσία τους δεν φαίνεται να προσφέρει την αναμενόμενη προστασία από αιμορραγικά επεισόδια. Η θεραπευτική αντιμετώπιση των επιπλοκών που σχετίζονται με τις πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις στηρίζεται σήμερα κυρίως στο διαδερμικό ενδοηπατικό πυλαιοσυστηματικό shunt (TIPS), το οποίο προσφέρει ελεγχόμενη εκτροπή της πυλαίας ροής, καθώς και σε τεχνικές εκλεκτικού εμβολισμού μεγάλων αυτόματων αναστομώσεων, όπως το BRTO, το PARTO και το CARTO, οι οποίες στοχεύουν κυρίως στην αντιμετώπιση της ηπατικής εγκεφαλοπάθειας που οφείλεται σε shunt (φυσικό ή τεχνητό). Τα χειρουργικά πυλαιοσυστηματικά shunts, αν και έχουν περιοριστεί σημαντικά μετά την καθιέρωση των ανωτέρω ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών, διατηρούν θέση σε επιλεγμένες κατηγορίες ασθενών, ιδίως σε νέους ασθενείς με μη κιρρωτική πυλαία υπέρταση. Συνολικά, η παρούσα ανασκόπηση καταλήγει ότι οι πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις δεν αποτελούν ουδέτερο εύρημα της απεικόνισης, αλλά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη φυσική πορεία της κίρρωσης, με αρχικά αντιρροπιστικό αλλά μακροπρόθεσμα επιβαρυντικό χαρακτήρα. Η αναγνώριση, η ποσοτικοποίηση και η εξατομικευμένη διαχείρισή τους αναδεικνύονται κρίσιμες παράμετροι στη σύγχρονη κλινική προσέγγιση του ασθενούς με κίρρωση και πυλαία υπέρταση.","Portosystemic anastomoses represent natural or acquired vascular communications between the portal venous system and the systemic circulation, which under physiological conditions constitute vessels of minimal flow and no clinical significance, yet become dilated and develop in states of portal hypertension, predominantly in the context of liver cirrhosis. The present narrative review aims to elucidate the complex and essentially dual role of these anastomoses, with particular focus on the spontaneous portosystemic shunts (SPSS) that develop in cirrhotic patients, their clinical significance, and the contemporary therapeutic approaches that have been established for their management. The synthesis of the literature reveals that portosystemic anastomoses are anatomically classified into oesophagogastric, anorectal, paraumbilical, and retroperitoneal types, with the spontaneous splenorenal shunt representing the most commonly identified large SPSS in advanced cirrhosis. The presence of SPSS, particularly when their total shunt area exceeds 83mm2, is independently associated with an increased risk of hepatic encephalopathy and mortality, regardless of Child-Pugh or MELD score. At the same time, the relationship between SPSS and variceal bleeding proves to be less straightforward than originally believed, as their presence does not appear to confer the anticipated protection against haemorrhagic events. The therapeutic management of complications associated with portosystemic anastomoses currently relies primarily on the transjugular intrahepatic portosystemic shunts (TIPS), which provides controlled diversion of portal flow, as well as on selective embolization techniques targeting large spontaneous anastomoses, such as BRTO, PARTO, and CARTO, which are aimed principally at the treatment of hepatic encephalopathy attributable to shunting-whether spontaneous or iatrogenic. Surgical portosystemic shunts, although significantly curtailed following the establishment of the aforementioned minimally invasive techniques, retain a role in selected patient categories, particularly young patients with non-cirrhotic portal hypertension. Overall, this review concludes that portosystemic anastomoses do not represent a neutral imaging finding, but play a significant role in the natural course of cirrhosis, with an initially compensatory yet ultimately detrimental character. Their recognition, quantification, and individualized management emerge as critical parameters in the contemporary clinical approach to the patient with cirrhosis and portal hypertension."],"dc:identifier":["uoadl:5451090","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5451090"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Πυλαιοσυστηματικές αναστομώσεις / Portosystemic anastomoses"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:20:47Z"}