{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5462114"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5462114","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ανάπτυξη πρωτοκόλλου πειραματικής δοσιμετρίας για κλινικές εφαρμογές Ακτινοθεραπείας με βάση OSLDs οξειδίου του Βηρυλλίου και ακτινοβολητή 90Sr/90Y","abstract":"Τα δοσίμετρα οπτικά διεγειρόμενης φωταύγειας (Optically Stimulated Luminescence Dosimeters, OSLDs) αποτελούν σύγχρονα, εμπορικά διαθέσιμα, δοσίμετρα στερεάς κατάστασης που χρησιμοποιούνται ευρέως στην κλινική πράξη. Στόχος της εργασίας είναι ο βασικός χαρακτηρισμός και η βαθμονόμηση OSLDs ενεργού όγκου από οξείδιο του Βηρυλλίου (BeO) με χρήση ακτινοβολητή 90Sr/90Y καθώς και ο υπολογισμός των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, με απώτερο σκοπό την ενσωμάτωση του ακτινοβολητή στη δοσιμετρική κλινική ρουτίνα του εργαστηρίου για στερεοτακτικές εφαρμογές ακτινοθεραπείας. Για την πειραματική διαδικασία χρησιμοποιήθηκε ο εξοπλισμός myOSLchip (RadPro, Γερμανία), ο οποίος αφορά OSLDs με ενεργό όγκο BeO διαστάσεων 4.65×4.65×0.5 mm3, σύστημα ανάγνωσης και καταγραφής, συσκευή διαγραφής σήματος (οπτική διέγερση στα 480 nm), ακτινοβολητή (IR-200, εκπομπός β- από 90Sr/90Y) και λογισμικό. Για τις ακτινοβολήσεις σε κλινικό γραμμικό επιταχυντή 6MV (VersaHD, Elekta) χρησιμοποιήθηκαν πλάκες από RW3 (PTW, Γερμανία) για να υποδέχονται τα δοσίμετρα. Προσδιορίστηκαν οι παράγοντες ευαισθησίας (individual sensitivity factors) για δύο παρτίδες δοσιμέτρων, μετά από ακτινοβόληση με 6MV (0.5Gy) και με ακτινοβολητή (150 περιστροφές). Μελετήθηκε η απόκριση των δοσιμέτρων σε σχέση με τη δόση στα εύρη 0.5-26Gy (6MV) και 100-1000 στροφές (90Sr/90Y), η απώλεια σήματος ανά ανάγνωση (depletion) καθώς και η χρονική απώλεια σήματος (βραχυπρόθεσμη, μακροπρόθεσμη) των δοσιμέτρων (fading) για διάστημα 10 λεπτών-48 ωρών σε ένα επίπεδο δόσης και 5-35 ημερών σε τρία επίπεδα δόσεων (έως 1000 στροφές). Πραγματοποιήθηκε cross calibration για το σύστημα του ακτινοβολητή με σύστημα αναφοράς (6MV) και προσδιορίστηκε ο παράγοντας Gy/περιστροφή. Τα δοσίμετρα χρησιμοποιήθηκαν στη διαδικασία επιβεβαίωσης πλάνου ενδοκρανιακής στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας, που πραγματοποιήθηκε με τη χρήση ανθρωπόμορφου ομοιώματος κεφαλής (RTSafe, Ελλάδα). Μετά την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων, η αξιολόγηση της συμφωνίας μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων για το πλάνο θεραπείας πραγματοποιήθηκε με τον υπολογισμό των δεικτών γ για διάφορα κριτήρια (5%/2mm, 5%/1mm, 3%/2mm, 3%/1.5mm) για καθολική (global) και τοπική (local) προσέγγιση. Κατά τους υπολογισμούς χρησιμοποιήθηκαν επίσης δύο ομάδες μαρτύρων (δοσίμετρα αναφοράς) διαφορετικής ποιότητας δέσμης (6MV, 90Sr). Οι παράγοντες ευαισθησίας καθορίστηκαν στα εύρη 0.578-1.848 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.888-1.283 (σ=0.080, παρτίδα #2) για τα 6MV και 0.568-1.799 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.885-1.270 (σ=0.073, παρτίδα #2) για την πηγή 90Sr/90Y. Στα 6MV, η απόκριση των δοσιμέτρων είναι γραμμική σε εύρη 0.5-8 Gy (παρτίδα #1), 0.5-2Gy (παρτίδα #2) ενώ με τον ακτινοβολητή η απόκριση παρέμεινε γραμμική σε ολόκληρο το εξεταζόμενο εύρος 100-1000 περιστροφών (<0.3Gy). Υπολογίστηκαν οι παράγοντες depletion (<2%) ενώ η χρονική απώλεια σήματος βρέθηκε μικρότερη του 1% στις πρώτες 11 μέρες μετά την ακτινοβόληση (100στροφές: 0.66±0.01%, 500στροφές: 0.89±0.01%, 1000στροφές: 0.64±0.01%). Η βραχυπρόθεσμη χρονική απώλεια σήματος παρέμεινε στην τάξη του 1-2% και για τις δύο παρτίδες έως και τις 48 ώρες (παρτίδα #1: 1.47±0.05% , παρτίδα #2: 1.97±0.03% ) Ο παράγοντας Gy/περιστροφή του ακτινοβολητή βρέθηκε ίσος με 0.229±0.006 mGy/περιστροφή και 0.230±0.003 mGy/περιστροφή για την παρτίδα 1 και 2 αντίστοιχα. Κατά την εφαρμογή βρέθηκαν οι παράγοντες βαθμονόμησης για 6MV και 90Sr, οι οποίοι παρουσίασαν μεταξύ τους απόκλιση ~1% που είναι εντός των αβεβαιοτήτων και δεν υποδηλώνει ανιχνεύσιμη ενεργειακή εξάρτηση. Η αξιολόγηση του στερεοτακτικού πλάνου θεραπείας σε ανθρωπόμορφο ομοίωμα έδειξε ικανοποιητική συμφωνία μεταξύ μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων με τη χρήση κριτηρίων 5%/1mm και 5%/2mm, με τη δέσμη 6MV να υπερέχει ελαφρώς σε ποσοστά επιτυχίας έναντι της πηγής 90Sr και με τις 2 όμως ποιότητες δέσμης να υστερούν στην εφαρμογή αυστηρότερων κριτηρίων. Το παρόν σύστημα δοσιμετρίας μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο σε δοσιμετρικές εφαρμογές και επιβεβαίωση πλάνων στερεοτακτικής ακτινοθεραπείας, με προϋπόθεση τη διενέργεια του χαρακτηρισμού, της βαθμονόμησης και την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, όπως πραγματοποιήθηκε. Το σύστημα παρουσιάζει υψηλή σταθερότητα και αξιοπιστία και δεν εμφανίζει σημαντικές αποκλίσεις από το σύστημα αναφοράς, καθιστώντας το κατάλληλο για κλινική χρήση.","abstract_html":"Τα δοσίμετρα οπτικά διεγειρόμενης φωταύγειας (Optically Stimulated Luminescence Dosimeters, OSLDs) αποτελούν σύγχρονα, εμπορικά διαθέσιμα, δοσίμετρα στερεάς κατάστασης που χρησιμοποιούνται ευρέως στην κλινική πράξη. Στόχος της εργασίας είναι ο βασικός χαρακτηρισμός και η βαθμονόμηση OSLDs ενεργού όγκου από οξείδιο του Βηρυλλίου (BeO) με χρήση ακτινοβολητή 90Sr/90Y καθώς και ο υπολογισμός των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, με απώτερο σκοπό την ενσωμάτωση του ακτινοβολητή στη δοσιμετρική κλινική ρουτίνα του εργαστηρίου για στερεοτακτικές εφαρμογές ακτινοθεραπείας. Για την πειραματική διαδικασία χρησιμοποιήθηκε ο εξοπλισμός myOSLchip (RadPro, Γερμανία), ο οποίος αφορά OSLDs με ενεργό όγκο BeO διαστάσεων 4.65×4.65×0.5 mm3, σύστημα ανάγνωσης και καταγραφής, συσκευή διαγραφής σήματος (οπτική διέγερση στα 480 nm), ακτινοβολητή (IR-200, εκπομπός β- από 90Sr/90Y) και λογισμικό. Για τις ακτινοβολήσεις σε κλινικό γραμμικό επιταχυντή 6MV (VersaHD, Elekta) χρησιμοποιήθηκαν πλάκες από RW3 (PTW, Γερμανία) για να υποδέχονται τα δοσίμετρα. Προσδιορίστηκαν οι παράγοντες ευαισθησίας (individual sensitivity factors) για δύο παρτίδες δοσιμέτρων, μετά από ακτινοβόληση με 6MV (0.5Gy) και με ακτινοβολητή (150 περιστροφές). Μελετήθηκε η απόκριση των δοσιμέτρων σε σχέση με τη δόση στα εύρη 0.5-26Gy (6MV) και 100-1000 στροφές (90Sr/90Y), η απώλεια σήματος ανά ανάγνωση (depletion) καθώς και η χρονική απώλεια σήματος (βραχυπρόθεσμη, μακροπρόθεσμη) των δοσιμέτρων (fading) για διάστημα 10 λεπτών-48 ωρών σε ένα επίπεδο δόσης και 5-35 ημερών σε τρία επίπεδα δόσεων (έως 1000 στροφές). Πραγματοποιήθηκε cross calibration για το σύστημα του ακτινοβολητή με σύστημα αναφοράς (6MV) και προσδιορίστηκε ο παράγοντας Gy/περιστροφή. Τα δοσίμετρα χρησιμοποιήθηκαν στη διαδικασία επιβεβαίωσης πλάνου ενδοκρανιακής στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας, που πραγματοποιήθηκε με τη χρήση ανθρωπόμορφου ομοιώματος κεφαλής (RTSafe, Ελλάδα). Μετά την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων, η αξιολόγηση της συμφωνίας μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων για το πλάνο θεραπείας πραγματοποιήθηκε με τον υπολογισμό των δεικτών γ για διάφορα κριτήρια (5%/2mm, 5%/1mm, 3%/2mm, 3%/1.5mm) για καθολική (global) και τοπική (local) προσέγγιση. Κατά τους υπολογισμούς χρησιμοποιήθηκαν επίσης δύο ομάδες μαρτύρων (δοσίμετρα αναφοράς) διαφορετικής ποιότητας δέσμης (6MV, 90Sr). Οι παράγοντες ευαισθησίας καθορίστηκαν στα εύρη 0.578-1.848 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.888-1.283 (σ=0.080, παρτίδα #2) για τα 6MV και 0.568-1.799 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.885-1.270 (σ=0.073, παρτίδα #2) για την πηγή 90Sr/90Y. Στα 6MV, η απόκριση των δοσιμέτρων είναι γραμμική σε εύρη 0.5-8 Gy (παρτίδα #1), 0.5-2Gy (παρτίδα #2) ενώ με τον ακτινοβολητή η απόκριση παρέμεινε γραμμική σε ολόκληρο το εξεταζόμενο εύρος 100-1000 περιστροφών (&lt;0.3Gy). Υπολογίστηκαν οι παράγοντες depletion (&lt;2%) ενώ η χρονική απώλεια σήματος βρέθηκε μικρότερη του 1% στις πρώτες 11 μέρες μετά την ακτινοβόληση (100στροφές: 0.66±0.01%, 500στροφές: 0.89±0.01%, 1000στροφές: 0.64±0.01%). Η βραχυπρόθεσμη χρονική απώλεια σήματος παρέμεινε στην τάξη του 1-2% και για τις δύο παρτίδες έως και τις 48 ώρες (παρτίδα #1: 1.47±0.05% , παρτίδα #2: 1.97±0.03% ) Ο παράγοντας Gy/περιστροφή του ακτινοβολητή βρέθηκε ίσος με 0.229±0.006 mGy/περιστροφή και 0.230±0.003 mGy/περιστροφή για την παρτίδα 1 και 2 αντίστοιχα. Κατά την εφαρμογή βρέθηκαν οι παράγοντες βαθμονόμησης για 6MV και 90Sr, οι οποίοι παρουσίασαν μεταξύ τους απόκλιση ~1% που είναι εντός των αβεβαιοτήτων και δεν υποδηλώνει ανιχνεύσιμη ενεργειακή εξάρτηση. Η αξιολόγηση του στερεοτακτικού πλάνου θεραπείας σε ανθρωπόμορφο ομοίωμα έδειξε ικανοποιητική συμφωνία μεταξύ μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων με τη χρήση κριτηρίων 5%/1mm και 5%/2mm, με τη δέσμη 6MV να υπερέχει ελαφρώς σε ποσοστά επιτυχίας έναντι της πηγής 90Sr και με τις 2 όμως ποιότητες δέσμης να υστερούν στην εφαρμογή αυστηρότερων κριτηρίων. Το παρόν σύστημα δοσιμετρίας μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο σε δοσιμετρικές εφαρμογές και επιβεβαίωση πλάνων στερεοτακτικής ακτινοθεραπείας, με προϋπόθεση τη διενέργεια του χαρακτηρισμού, της βαθμονόμησης και την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, όπως πραγματοποιήθηκε. Το σύστημα παρουσιάζει υψηλή σταθερότητα και αξιοπιστία και δεν εμφανίζει σημαντικές αποκλίσεις από το σύστημα αναφοράς, καθιστώντας το κατάλληλο για κλινική χρήση.","abstract_has_math":false,"creators":["Ζάχου Αικατερίνη","Zachou Aikaterini"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:21:17Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5462114"],"render_values":[{"text":"uoadl:5462114","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462114","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462114","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5462114","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Ζάχου Αικατερίνη","Zachou Aikaterini"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5462114","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462114"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Τα δοσίμετρα οπτικά διεγειρόμενης φωταύγειας (Optically Stimulated Luminescence Dosimeters, OSLDs) αποτελούν σύγχρονα, εμπορικά διαθέσιμα, δοσίμετρα στερεάς κατάστασης που χρησιμοποιούνται ευρέως στην κλινική πράξη. Στόχος της εργασίας είναι ο βασικός χαρακτηρισμός και η βαθμονόμηση OSLDs ενεργού όγκου από οξείδιο του Βηρυλλίου (BeO) με χρήση ακτινοβολητή 90Sr/90Y καθώς και ο υπολογισμός των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, με απώτερο σκοπό την ενσωμάτωση του ακτινοβολητή στη δοσιμετρική κλινική ρουτίνα του εργαστηρίου για στερεοτακτικές εφαρμογές ακτινοθεραπείας. Για την πειραματική διαδικασία χρησιμοποιήθηκε ο εξοπλισμός myOSLchip (RadPro, Γερμανία), ο οποίος αφορά OSLDs με ενεργό όγκο BeO διαστάσεων 4.65×4.65×0.5 mm3, σύστημα ανάγνωσης και καταγραφής, συσκευή διαγραφής σήματος (οπτική διέγερση στα 480 nm), ακτινοβολητή (IR-200, εκπομπός β- από 90Sr/90Y) και λογισμικό. Για τις ακτινοβολήσεις σε κλινικό γραμμικό επιταχυντή 6MV (VersaHD, Elekta) χρησιμοποιήθηκαν πλάκες από RW3 (PTW, Γερμανία) για να υποδέχονται τα δοσίμετρα. Προσδιορίστηκαν οι παράγοντες ευαισθησίας (individual sensitivity factors) για δύο παρτίδες δοσιμέτρων, μετά από ακτινοβόληση με 6MV (0.5Gy) και με ακτινοβολητή (150 περιστροφές). Μελετήθηκε η απόκριση των δοσιμέτρων σε σχέση με τη δόση στα εύρη 0.5-26Gy (6MV) και 100-1000 στροφές (90Sr/90Y), η απώλεια σήματος ανά ανάγνωση (depletion) καθώς και η χρονική απώλεια σήματος (βραχυπρόθεσμη, μακροπρόθεσμη) των δοσιμέτρων (fading) για διάστημα 10 λεπτών-48 ωρών σε ένα επίπεδο δόσης και 5-35 ημερών σε τρία επίπεδα δόσεων (έως 1000 στροφές). Πραγματοποιήθηκε cross calibration για το σύστημα του ακτινοβολητή με σύστημα αναφοράς (6MV) και προσδιορίστηκε ο παράγοντας Gy/περιστροφή. Τα δοσίμετρα χρησιμοποιήθηκαν στη διαδικασία επιβεβαίωσης πλάνου ενδοκρανιακής στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας, που πραγματοποιήθηκε με τη χρήση ανθρωπόμορφου ομοιώματος κεφαλής (RTSafe, Ελλάδα). Μετά την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων, η αξιολόγηση της συμφωνίας μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων για το πλάνο θεραπείας πραγματοποιήθηκε με τον υπολογισμό των δεικτών γ για διάφορα κριτήρια (5%/2mm, 5%/1mm, 3%/2mm, 3%/1.5mm) για καθολική (global) και τοπική (local) προσέγγιση. Κατά τους υπολογισμούς χρησιμοποιήθηκαν επίσης δύο ομάδες μαρτύρων (δοσίμετρα αναφοράς) διαφορετικής ποιότητας δέσμης (6MV, 90Sr). Οι παράγοντες ευαισθησίας καθορίστηκαν στα εύρη 0.578-1.848 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.888-1.283 (σ=0.080, παρτίδα #2) για τα 6MV και 0.568-1.799 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.885-1.270 (σ=0.073, παρτίδα #2) για την πηγή 90Sr/90Y. Στα 6MV, η απόκριση των δοσιμέτρων είναι γραμμική σε εύρη 0.5-8 Gy (παρτίδα #1), 0.5-2Gy (παρτίδα #2) ενώ με τον ακτινοβολητή η απόκριση παρέμεινε γραμμική σε ολόκληρο το εξεταζόμενο εύρος 100-1000 περιστροφών (<0.3Gy). Υπολογίστηκαν οι παράγοντες depletion (<2%) ενώ η χρονική απώλεια σήματος βρέθηκε μικρότερη του 1% στις πρώτες 11 μέρες μετά την ακτινοβόληση (100στροφές: 0.66±0.01%, 500στροφές: 0.89±0.01%, 1000στροφές: 0.64±0.01%). Η βραχυπρόθεσμη χρονική απώλεια σήματος παρέμεινε στην τάξη του 1-2% και για τις δύο παρτίδες έως και τις 48 ώρες (παρτίδα #1: 1.47±0.05% , παρτίδα #2: 1.97±0.03% ) Ο παράγοντας Gy/περιστροφή του ακτινοβολητή βρέθηκε ίσος με 0.229±0.006 mGy/περιστροφή και 0.230±0.003 mGy/περιστροφή για την παρτίδα 1 και 2 αντίστοιχα. Κατά την εφαρμογή βρέθηκαν οι παράγοντες βαθμονόμησης για 6MV και 90Sr, οι οποίοι παρουσίασαν μεταξύ τους απόκλιση ~1% που είναι εντός των αβεβαιοτήτων και δεν υποδηλώνει ανιχνεύσιμη ενεργειακή εξάρτηση. Η αξιολόγηση του στερεοτακτικού πλάνου θεραπείας σε ανθρωπόμορφο ομοίωμα έδειξε ικανοποιητική συμφωνία μεταξύ μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων με τη χρήση κριτηρίων 5%/1mm και 5%/2mm, με τη δέσμη 6MV να υπερέχει ελαφρώς σε ποσοστά επιτυχίας έναντι της πηγής 90Sr και με τις 2 όμως ποιότητες δέσμης να υστερούν στην εφαρμογή αυστηρότερων κριτηρίων. Το παρόν σύστημα δοσιμετρίας μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο σε δοσιμετρικές εφαρμογές και επιβεβαίωση πλάνων στερεοτακτικής ακτινοθεραπείας, με προϋπόθεση τη διενέργεια του χαρακτηρισμού, της βαθμονόμησης και την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, όπως πραγματοποιήθηκε. Το σύστημα παρουσιάζει υψηλή σταθερότητα και αξιοπιστία και δεν εμφανίζει σημαντικές αποκλίσεις από το σύστημα αναφοράς, καθιστώντας το κατάλληλο για κλινική χρήση.","Optically Stimulated Luminescence Dosimeters (OSLDs) are modern, commercially available solid-state dosimeters widely used in clinical practice. The aim of this work is the basic dosimetric characterization and calibration of Beryllium Oxide (BeO) OSLDs using a 90Sr/90Y irradiator, as well as the calculation of appropriate correction factors according to the AAPM TG-191 protocol, with the ultimate goal of integrating the irradiator into the laboratory's clinical dosimetry routine for stereotactic radiotherapy applications. For the experimental procedure, the myOSLchip equipment (RadPro, Germany) was used, comprising OSLDs with BeO active volume and overall dimensions of 4.65×4.65×0.5 mm3, a signal readout and recording system, a signal erasure device (optical stimulation at 480 nm), an irradiator (IR-200, beta emitter of 90Sr/90Y), and accompanying software. For irradiations in a 6\" MV\" clinical linear accelerator (VersaHD, Elekta), RW3 slabs (PTW, Germany) were used to hold the dosimeters. Individual sensitivity factors were determined for two batches of dosimeters after irradiation with 6MV (0.5Gy) and with the 90Sr/90Y irradiator (150 rotations). The dosimeter response relative to dose was studied in the ranges of 0.5-26Gy (6MV) and 100-1000 rotations (90Sr/90Y), along with signal depletion per readout and the short-term and long-term temporal signal loss (fading) of the dosimeters for intervals ranging from 10 minutes up to 48 hours at a single dose level and 5- 35 days at three dose levels (up to1000 rotations). Cross-calibration of the irradiator system against a reference system (6MV) was performed, and the Gy/rotation factor was determined. The dosimeters were used in the verification process of an intracranial Stereotactic Radiotherapy treatment plan, performed using an anthropomorphic head phantom (RTSafe, Greece). Following the application of the correction factors, the evaluation of the compliance between measured and calculated doses for the treatment plan was carried out by calculating gamma indexes for various criteria (5%/2mm, 5%/1mm, 3%/2mm, 3%/1.5mm) using both global and local approaches. Reference dosimeters of different beam qualities (6MV, 90Sr) were also used during the calculations. The sensitivity factors were determined to be in the ranges of 0.578-1.848 (σ=0.219, batch #1) and 0.888-1.283 (σ=0.080, batch #2) for the 6MV beam, and 0.568-1.799 (σ=0.219, batch #1) and 0.885-1.270 (σ=0.073, batch #2) for the 90Sr/90Y source. At 6MV, the dosimeter response is linear in the ranges of 0.5-8 Gy (batch #1) and 0.5-2 Gy (batch #2), whereas with the irradiator, the response remained linear across the entire examined range of 100-1000 rotations (<0.3Gy). Depletion factors were calculated (<2%), while signal fading was found to be less than 1% during the first 11\" days\" post-irradiation (100 rotations: 0.66±0.01%, 500 rotations: 0.89±0.01%,1000 rotations: 0.64±0.01%). The short-term signal fading remained on the order of 1-2% for both batches up to 48\" hours\" (batch #1: 1.47±0.05%, batch #2: 1.97±0.03%). The Gy/rotation factor of the irradiator was found to be equal to 0.229±0.006 mGy/rotation and 0.230±0.003 mGy/rotation for batch 1 and batch 2, respectively. Upon application, the calibration factors for 6MV and 90Sr showed a mutual discrepancy of ~1%, a value that falls within the uncertainties and does not indicate a detectable energy dependence. Evaluation of the stereotactic treatment plan in the anthropomorphic phantom showed satisfactory agreement between measured and calculated doses using 5%/1mm and 5%/2mm criteria, with the 6MV beam performing slightly better in terms of passing rates compared to the 90Sr source, though both beam qualities fell short when stricter criteria were applied. The present dosimetry system can serve as a useful tool in dosimetry applications and the verification of stereotactic radiotherapy treatment plans, provided that characterization, calibration, and the application of appropriate correction factors are performed in accordance with the AAPM TG-191 protocol, as implemented herein. The system exhibits high stability and reliability and shows no significant deviations from the reference system, making it suitable for clinical use."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ανάπτυξη πρωτοκόλλου πειραματικής δοσιμετρίας για κλινικές εφαρμογές Ακτινοθεραπείας με βάση OSLDs οξειδίου του Βηρυλλίου και ακτινοβολητή 90Sr/90Y"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Ζάχου Αικατερίνη","Zachou Aikaterini"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Τα δοσίμετρα οπτικά διεγειρόμενης φωταύγειας (Optically Stimulated Luminescence Dosimeters, OSLDs) αποτελούν σύγχρονα, εμπορικά διαθέσιμα, δοσίμετρα στερεάς κατάστασης που χρησιμοποιούνται ευρέως στην κλινική πράξη. Στόχος της εργασίας είναι ο βασικός χαρακτηρισμός και η βαθμονόμηση OSLDs ενεργού όγκου από οξείδιο του Βηρυλλίου (BeO) με χρήση ακτινοβολητή 90Sr/90Y καθώς και ο υπολογισμός των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, με απώτερο σκοπό την ενσωμάτωση του ακτινοβολητή στη δοσιμετρική κλινική ρουτίνα του εργαστηρίου για στερεοτακτικές εφαρμογές ακτινοθεραπείας. Για την πειραματική διαδικασία χρησιμοποιήθηκε ο εξοπλισμός myOSLchip (RadPro, Γερμανία), ο οποίος αφορά OSLDs με ενεργό όγκο BeO διαστάσεων 4.65×4.65×0.5 mm3, σύστημα ανάγνωσης και καταγραφής, συσκευή διαγραφής σήματος (οπτική διέγερση στα 480 nm), ακτινοβολητή (IR-200, εκπομπός β- από 90Sr/90Y) και λογισμικό. Για τις ακτινοβολήσεις σε κλινικό γραμμικό επιταχυντή 6MV (VersaHD, Elekta) χρησιμοποιήθηκαν πλάκες από RW3 (PTW, Γερμανία) για να υποδέχονται τα δοσίμετρα. Προσδιορίστηκαν οι παράγοντες ευαισθησίας (individual sensitivity factors) για δύο παρτίδες δοσιμέτρων, μετά από ακτινοβόληση με 6MV (0.5Gy) και με ακτινοβολητή (150 περιστροφές). Μελετήθηκε η απόκριση των δοσιμέτρων σε σχέση με τη δόση στα εύρη 0.5-26Gy (6MV) και 100-1000 στροφές (90Sr/90Y), η απώλεια σήματος ανά ανάγνωση (depletion) καθώς και η χρονική απώλεια σήματος (βραχυπρόθεσμη, μακροπρόθεσμη) των δοσιμέτρων (fading) για διάστημα 10 λεπτών-48 ωρών σε ένα επίπεδο δόσης και 5-35 ημερών σε τρία επίπεδα δόσεων (έως 1000 στροφές). Πραγματοποιήθηκε cross calibration για το σύστημα του ακτινοβολητή με σύστημα αναφοράς (6MV) και προσδιορίστηκε ο παράγοντας Gy/περιστροφή. Τα δοσίμετρα χρησιμοποιήθηκαν στη διαδικασία επιβεβαίωσης πλάνου ενδοκρανιακής στερεοτακτικής Ακτινοθεραπείας, που πραγματοποιήθηκε με τη χρήση ανθρωπόμορφου ομοιώματος κεφαλής (RTSafe, Ελλάδα). Μετά την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων, η αξιολόγηση της συμφωνίας μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων για το πλάνο θεραπείας πραγματοποιήθηκε με τον υπολογισμό των δεικτών γ για διάφορα κριτήρια (5%/2mm, 5%/1mm, 3%/2mm, 3%/1.5mm) για καθολική (global) και τοπική (local) προσέγγιση. Κατά τους υπολογισμούς χρησιμοποιήθηκαν επίσης δύο ομάδες μαρτύρων (δοσίμετρα αναφοράς) διαφορετικής ποιότητας δέσμης (6MV, 90Sr). Οι παράγοντες ευαισθησίας καθορίστηκαν στα εύρη 0.578-1.848 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.888-1.283 (σ=0.080, παρτίδα #2) για τα 6MV και 0.568-1.799 (σ=0.219, παρτίδα #1) και 0.885-1.270 (σ=0.073, παρτίδα #2) για την πηγή 90Sr/90Y. Στα 6MV, η απόκριση των δοσιμέτρων είναι γραμμική σε εύρη 0.5-8 Gy (παρτίδα #1), 0.5-2Gy (παρτίδα #2) ενώ με τον ακτινοβολητή η απόκριση παρέμεινε γραμμική σε ολόκληρο το εξεταζόμενο εύρος 100-1000 περιστροφών (<0.3Gy). Υπολογίστηκαν οι παράγοντες depletion (<2%) ενώ η χρονική απώλεια σήματος βρέθηκε μικρότερη του 1% στις πρώτες 11 μέρες μετά την ακτινοβόληση (100στροφές: 0.66±0.01%, 500στροφές: 0.89±0.01%, 1000στροφές: 0.64±0.01%). Η βραχυπρόθεσμη χρονική απώλεια σήματος παρέμεινε στην τάξη του 1-2% και για τις δύο παρτίδες έως και τις 48 ώρες (παρτίδα #1: 1.47±0.05% , παρτίδα #2: 1.97±0.03% ) Ο παράγοντας Gy/περιστροφή του ακτινοβολητή βρέθηκε ίσος με 0.229±0.006 mGy/περιστροφή και 0.230±0.003 mGy/περιστροφή για την παρτίδα 1 και 2 αντίστοιχα. Κατά την εφαρμογή βρέθηκαν οι παράγοντες βαθμονόμησης για 6MV και 90Sr, οι οποίοι παρουσίασαν μεταξύ τους απόκλιση ~1% που είναι εντός των αβεβαιοτήτων και δεν υποδηλώνει ανιχνεύσιμη ενεργειακή εξάρτηση. Η αξιολόγηση του στερεοτακτικού πλάνου θεραπείας σε ανθρωπόμορφο ομοίωμα έδειξε ικανοποιητική συμφωνία μεταξύ μετρούμενων και υπολογιζόμενων δόσεων με τη χρήση κριτηρίων 5%/1mm και 5%/2mm, με τη δέσμη 6MV να υπερέχει ελαφρώς σε ποσοστά επιτυχίας έναντι της πηγής 90Sr και με τις 2 όμως ποιότητες δέσμης να υστερούν στην εφαρμογή αυστηρότερων κριτηρίων. Το παρόν σύστημα δοσιμετρίας μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο σε δοσιμετρικές εφαρμογές και επιβεβαίωση πλάνων στερεοτακτικής ακτινοθεραπείας, με προϋπόθεση τη διενέργεια του χαρακτηρισμού, της βαθμονόμησης και την εφαρμογή των κατάλληλων διορθωτικών παραγόντων σύμφωνα με το πρωτόκολλο AAPM TG-191, όπως πραγματοποιήθηκε. Το σύστημα παρουσιάζει υψηλή σταθερότητα και αξιοπιστία και δεν εμφανίζει σημαντικές αποκλίσεις από το σύστημα αναφοράς, καθιστώντας το κατάλληλο για κλινική χρήση.","Optically Stimulated Luminescence Dosimeters (OSLDs) are modern, commercially available solid-state dosimeters widely used in clinical practice. The aim of this work is the basic dosimetric characterization and calibration of Beryllium Oxide (BeO) OSLDs using a 90Sr/90Y irradiator, as well as the calculation of appropriate correction factors according to the AAPM TG-191 protocol, with the ultimate goal of integrating the irradiator into the laboratory's clinical dosimetry routine for stereotactic radiotherapy applications. For the experimental procedure, the myOSLchip equipment (RadPro, Germany) was used, comprising OSLDs with BeO active volume and overall dimensions of 4.65×4.65×0.5 mm3, a signal readout and recording system, a signal erasure device (optical stimulation at 480 nm), an irradiator (IR-200, beta emitter of 90Sr/90Y), and accompanying software. For irradiations in a 6\" MV\" clinical linear accelerator (VersaHD, Elekta), RW3 slabs (PTW, Germany) were used to hold the dosimeters. Individual sensitivity factors were determined for two batches of dosimeters after irradiation with 6MV (0.5Gy) and with the 90Sr/90Y irradiator (150 rotations). The dosimeter response relative to dose was studied in the ranges of 0.5-26Gy (6MV) and 100-1000 rotations (90Sr/90Y), along with signal depletion per readout and the short-term and long-term temporal signal loss (fading) of the dosimeters for intervals ranging from 10 minutes up to 48 hours at a single dose level and 5- 35 days at three dose levels (up to1000 rotations). Cross-calibration of the irradiator system against a reference system (6MV) was performed, and the Gy/rotation factor was determined. The dosimeters were used in the verification process of an intracranial Stereotactic Radiotherapy treatment plan, performed using an anthropomorphic head phantom (RTSafe, Greece). Following the application of the correction factors, the evaluation of the compliance between measured and calculated doses for the treatment plan was carried out by calculating gamma indexes for various criteria (5%/2mm, 5%/1mm, 3%/2mm, 3%/1.5mm) using both global and local approaches. Reference dosimeters of different beam qualities (6MV, 90Sr) were also used during the calculations. The sensitivity factors were determined to be in the ranges of 0.578-1.848 (σ=0.219, batch #1) and 0.888-1.283 (σ=0.080, batch #2) for the 6MV beam, and 0.568-1.799 (σ=0.219, batch #1) and 0.885-1.270 (σ=0.073, batch #2) for the 90Sr/90Y source. At 6MV, the dosimeter response is linear in the ranges of 0.5-8 Gy (batch #1) and 0.5-2 Gy (batch #2), whereas with the irradiator, the response remained linear across the entire examined range of 100-1000 rotations (<0.3Gy). Depletion factors were calculated (<2%), while signal fading was found to be less than 1% during the first 11\" days\" post-irradiation (100 rotations: 0.66±0.01%, 500 rotations: 0.89±0.01%,1000 rotations: 0.64±0.01%). The short-term signal fading remained on the order of 1-2% for both batches up to 48\" hours\" (batch #1: 1.47±0.05%, batch #2: 1.97±0.03%). The Gy/rotation factor of the irradiator was found to be equal to 0.229±0.006 mGy/rotation and 0.230±0.003 mGy/rotation for batch 1 and batch 2, respectively. Upon application, the calibration factors for 6MV and 90Sr showed a mutual discrepancy of ~1%, a value that falls within the uncertainties and does not indicate a detectable energy dependence. Evaluation of the stereotactic treatment plan in the anthropomorphic phantom showed satisfactory agreement between measured and calculated doses using 5%/1mm and 5%/2mm criteria, with the 6MV beam performing slightly better in terms of passing rates compared to the 90Sr source, though both beam qualities fell short when stricter criteria were applied. The present dosimetry system can serve as a useful tool in dosimetry applications and the verification of stereotactic radiotherapy treatment plans, provided that characterization, calibration, and the application of appropriate correction factors are performed in accordance with the AAPM TG-191 protocol, as implemented herein. The system exhibits high stability and reliability and shows no significant deviations from the reference system, making it suitable for clinical use."],"dc:identifier":["uoadl:5462114","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462114"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Ανάπτυξη πρωτοκόλλου πειραματικής δοσιμετρίας για κλινικές εφαρμογές Ακτινοθεραπείας με βάση OSLDs οξειδίου του Βηρυλλίου και ακτινοβολητή 90Sr/90Y"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:21:17Z"}