{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5462462"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5462462","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ανάπτυξη και αξιολόγηση μεθόδου εκχύλισης προσρόφησης σε υφασμάτινο μέσο και υγροχρωματογραφίας υψηλής απόδοσης σε σύζευξη με διαδοχική φασματομετρία μαζών (FPSE–LC–ESI MS/MS) για τον ποσοτικό προσδιορισμό αντιυπερλιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα","abstract":"Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η ανάπτυξη βιοαναλυτικής μεθόδου για τον ταυτόχρονο ποσοτικό προσδιορισμό ατορβαστατίνης, ροσουβαστατίνης και εζετιμίμπης σε ανθρώπινο πλάσμα με FPSE–LC–ESI–MS/MS, με προοπτική εφαρμογής στη θεραπευτική παρακολούθηση φαρμάκων, καθώς και σε κλινικές και φαρμακοκινητικές μελέτες ασθενών που λαμβάνουν διαφορετικά θεραπευτικά σχήματα για την αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας. Ο χρωματογραφικός διαχωρισμός πραγματοποιήθηκε σε στήλη EVOsphere RP18-Amide με κινητή φάση ακετονιτρίλιο/νερό παρουσία μυρμηκικού οξέος, ενώ η ανίχνευση έγινε με φασματόμετρο μαζών SCIEX QTRAP® 6500+ σε λειτουργία MRM. Για την κατεργασία των βιολογικών δειγμάτων χρησιμοποιήθηκε κυτταρινικό μέσο FPSE με επίστρωση sol–gel MTMS/PTHF. Η ανάπτυξη της διαδικασίας FPSE πραγματοποιήθηκε με τυχαιοποιημένο παραγοντικό σχεδιασμό δύο επιπέδων, επτά παραγόντων και 34 πειραματικών εκτελέσεων. Ο χρόνος εκχύλισης αναδείχθηκε ως ο σημαντικότερος παράγοντας για τους τρεις αναλύτες. Για τη ροσουβαστατίνη σημαντική επίδραση παρουσίασε επίσης η προσθήκη μυρμηκικού οξέος 0,1%, ενώ για την ατορβαστατίνη διαπιστώθηκε σημαντική αλληλεπίδραση μεταξύ του χρόνου εκχύλισης και του όγκου εκρόφησης. Στις επιλεγμένες συνθήκες, οι πειραματικές ανακτήσεις ήταν 71,3% για την ατορβαστατίνη, 46,7% για τη ροσουβαστατίνη και 61,5% για την εζετιμίμπη. Η μέθοδος αξιολογήθηκε ως προς τα κύρια χαρακτηριστικά ποιότητας και οι περιοχές βαθμονόμησης ήταν 5–100 ng/mL για την ατορβαστατίνη και τη ροσουβαστατίνη και 1,25–50 ng/mL για την εζετιμίμπη. Η ολική ορθότητα κυμάνθηκε από 97,6 έως 106,4%, ενώ η ολική πιστότητα από 3,29 έως 7,37% CV. Παρατηρήθηκε καταστολή του σήματος λόγω επίδρασης μήτρας, χωρίς σημαντικές παρεμποδίσεις στους χρόνους κατακράτησης των αναλυτών και του εσωτερικού προτύπου. Η μέθοδος εφαρμόστηκε επίσης σε δύο κλινικά δείγματα πλάσματος, στα οποία προσδιορίστηκαν ατορβαστατίνη, ροσουβαστατίνη και εζετιμίμπη σε συγκεντρώσεις συμβατές με τη χορηγούμενη φαρμακευτική αγωγή. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν τη δυνατότητα εφαρμογής της προτεινόμενης μεθόδου στον προσδιορισμό των τριών υπολιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα.","abstract_html":"Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η ανάπτυξη βιοαναλυτικής μεθόδου για τον ταυτόχρονο ποσοτικό προσδιορισμό ατορβαστατίνης, ροσουβαστατίνης και εζετιμίμπης σε ανθρώπινο πλάσμα με FPSE–LC–ESI–MS/MS, με προοπτική εφαρμογής στη θεραπευτική παρακολούθηση φαρμάκων, καθώς και σε κλινικές και φαρμακοκινητικές μελέτες ασθενών που λαμβάνουν διαφορετικά θεραπευτικά σχήματα για την αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας. Ο χρωματογραφικός διαχωρισμός πραγματοποιήθηκε σε στήλη EVOsphere RP18-Amide με κινητή φάση ακετονιτρίλιο/νερό παρουσία μυρμηκικού οξέος, ενώ η ανίχνευση έγινε με φασματόμετρο μαζών SCIEX QTRAP® 6500+ σε λειτουργία MRM. Για την κατεργασία των βιολογικών δειγμάτων χρησιμοποιήθηκε κυτταρινικό μέσο FPSE με επίστρωση sol–gel MTMS/PTHF. Η ανάπτυξη της διαδικασίας FPSE πραγματοποιήθηκε με τυχαιοποιημένο παραγοντικό σχεδιασμό δύο επιπέδων, επτά παραγόντων και 34 πειραματικών εκτελέσεων. Ο χρόνος εκχύλισης αναδείχθηκε ως ο σημαντικότερος παράγοντας για τους τρεις αναλύτες. Για τη ροσουβαστατίνη σημαντική επίδραση παρουσίασε επίσης η προσθήκη μυρμηκικού οξέος 0,1%, ενώ για την ατορβαστατίνη διαπιστώθηκε σημαντική αλληλεπίδραση μεταξύ του χρόνου εκχύλισης και του όγκου εκρόφησης. Στις επιλεγμένες συνθήκες, οι πειραματικές ανακτήσεις ήταν 71,3% για την ατορβαστατίνη, 46,7% για τη ροσουβαστατίνη και 61,5% για την εζετιμίμπη. Η μέθοδος αξιολογήθηκε ως προς τα κύρια χαρακτηριστικά ποιότητας και οι περιοχές βαθμονόμησης ήταν 5–100 ng/mL για την ατορβαστατίνη και τη ροσουβαστατίνη και 1,25–50 ng/mL για την εζετιμίμπη. Η ολική ορθότητα κυμάνθηκε από 97,6 έως 106,4%, ενώ η ολική πιστότητα από 3,29 έως 7,37% CV. Παρατηρήθηκε καταστολή του σήματος λόγω επίδρασης μήτρας, χωρίς σημαντικές παρεμποδίσεις στους χρόνους κατακράτησης των αναλυτών και του εσωτερικού προτύπου. Η μέθοδος εφαρμόστηκε επίσης σε δύο κλινικά δείγματα πλάσματος, στα οποία προσδιορίστηκαν ατορβαστατίνη, ροσουβαστατίνη και εζετιμίμπη σε συγκεντρώσεις συμβατές με τη χορηγούμενη φαρμακευτική αγωγή. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν τη δυνατότητα εφαρμογής της προτεινόμενης μεθόδου στον προσδιορισμό των τριών υπολιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα.","abstract_has_math":false,"creators":["ΜΑΥΡΑΚΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ","MAVRAKI AIKATERINI"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:21:17Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5462462"],"render_values":[{"text":"uoadl:5462462","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462462","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462462","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5462462","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΜΑΥΡΑΚΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ","MAVRAKI AIKATERINI"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5462462","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462462"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η ανάπτυξη βιοαναλυτικής μεθόδου για τον ταυτόχρονο ποσοτικό προσδιορισμό ατορβαστατίνης, ροσουβαστατίνης και εζετιμίμπης σε ανθρώπινο πλάσμα με FPSE–LC–ESI–MS/MS, με προοπτική εφαρμογής στη θεραπευτική παρακολούθηση φαρμάκων, καθώς και σε κλινικές και φαρμακοκινητικές μελέτες ασθενών που λαμβάνουν διαφορετικά θεραπευτικά σχήματα για την αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας. Ο χρωματογραφικός διαχωρισμός πραγματοποιήθηκε σε στήλη EVOsphere RP18-Amide με κινητή φάση ακετονιτρίλιο/νερό παρουσία μυρμηκικού οξέος, ενώ η ανίχνευση έγινε με φασματόμετρο μαζών SCIEX QTRAP® 6500+ σε λειτουργία MRM. Για την κατεργασία των βιολογικών δειγμάτων χρησιμοποιήθηκε κυτταρινικό μέσο FPSE με επίστρωση sol–gel MTMS/PTHF. Η ανάπτυξη της διαδικασίας FPSE πραγματοποιήθηκε με τυχαιοποιημένο παραγοντικό σχεδιασμό δύο επιπέδων, επτά παραγόντων και 34 πειραματικών εκτελέσεων. Ο χρόνος εκχύλισης αναδείχθηκε ως ο σημαντικότερος παράγοντας για τους τρεις αναλύτες. Για τη ροσουβαστατίνη σημαντική επίδραση παρουσίασε επίσης η προσθήκη μυρμηκικού οξέος 0,1%, ενώ για την ατορβαστατίνη διαπιστώθηκε σημαντική αλληλεπίδραση μεταξύ του χρόνου εκχύλισης και του όγκου εκρόφησης. Στις επιλεγμένες συνθήκες, οι πειραματικές ανακτήσεις ήταν 71,3% για την ατορβαστατίνη, 46,7% για τη ροσουβαστατίνη και 61,5% για την εζετιμίμπη. Η μέθοδος αξιολογήθηκε ως προς τα κύρια χαρακτηριστικά ποιότητας και οι περιοχές βαθμονόμησης ήταν 5–100 ng/mL για την ατορβαστατίνη και τη ροσουβαστατίνη και 1,25–50 ng/mL για την εζετιμίμπη. Η ολική ορθότητα κυμάνθηκε από 97,6 έως 106,4%, ενώ η ολική πιστότητα από 3,29 έως 7,37% CV. Παρατηρήθηκε καταστολή του σήματος λόγω επίδρασης μήτρας, χωρίς σημαντικές παρεμποδίσεις στους χρόνους κατακράτησης των αναλυτών και του εσωτερικού προτύπου. Η μέθοδος εφαρμόστηκε επίσης σε δύο κλινικά δείγματα πλάσματος, στα οποία προσδιορίστηκαν ατορβαστατίνη, ροσουβαστατίνη και εζετιμίμπη σε συγκεντρώσεις συμβατές με τη χορηγούμενη φαρμακευτική αγωγή. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν τη δυνατότητα εφαρμογής της προτεινόμενης μεθόδου στον προσδιορισμό των τριών υπολιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα.","The aim of the present study was to develop a bioanalytical method for the simultaneous quantitative determination of atorvastatin, rosuvastatin, and ezetimibe in human plasma by FPSE–LC–ESI–MS/MS, with potential application in therapeutic drug monitoring and in clinical or pharmacokinetic studies involving different antihyperlipidemic treatments. Chromatographic separation was performed on an EVOsphere RP18-Amide column using an acetonitrile/water mobile phase containing formic acid, while detection was carried out with a SCIEX QTRAP® 6500+ mass spectrometer operating in MRM mode. A cellulose-based FPSE medium coated with sol–gel MTMS/PTHF was used for sample preparation. The FPSE procedure was developed using a randomized two-level factorial design involving seven factors and 34 experimental runs. Extraction time was identified as the most important factor for all three analytes. The addition of 0.1% formic acid also had a significant effect on rosuvastatin, whereas a significant interaction between extraction time and desorption volume was observed for atorvastatin. Under the selected conditions, experimental recoveries were 71.3% for atorvastatin, 46.7% for rosuvastatin, and 61.5% for ezetimibe. The method was evaluated with respect to selected performance characteristics, and the calibration ranges were 5–100 ng/mL for atorvastatin and rosuvastatin and 1.25–50 ng/mL for ezetimibe. Overall accuracy ranged from 97.6 to 106.4%, while overall precision ranged from 3.29 to 7.37% CV. Signal suppression due to matrix effects was observed, with no significant interferences at the retention times of the analytes and the internal standard. The method was also applied to two clinical plasma samples, in which atorvastatin, rosuvastatin, and ezetimibe were determined at concentrations consistent with the administered pharmacological treatment. The results support the applicability of the proposed method for the determination of the three lipid-lowering drugs in human plasma."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ανάπτυξη και αξιολόγηση μεθόδου εκχύλισης προσρόφησης σε υφασμάτινο μέσο και υγροχρωματογραφίας υψηλής απόδοσης σε σύζευξη με διαδοχική φασματομετρία μαζών (FPSE–LC–ESI MS/MS) για τον ποσοτικό προσδιορισμό αντιυπερλιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΜΑΥΡΑΚΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ","MAVRAKI AIKATERINI"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η ανάπτυξη βιοαναλυτικής μεθόδου για τον ταυτόχρονο ποσοτικό προσδιορισμό ατορβαστατίνης, ροσουβαστατίνης και εζετιμίμπης σε ανθρώπινο πλάσμα με FPSE–LC–ESI–MS/MS, με προοπτική εφαρμογής στη θεραπευτική παρακολούθηση φαρμάκων, καθώς και σε κλινικές και φαρμακοκινητικές μελέτες ασθενών που λαμβάνουν διαφορετικά θεραπευτικά σχήματα για την αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας. Ο χρωματογραφικός διαχωρισμός πραγματοποιήθηκε σε στήλη EVOsphere RP18-Amide με κινητή φάση ακετονιτρίλιο/νερό παρουσία μυρμηκικού οξέος, ενώ η ανίχνευση έγινε με φασματόμετρο μαζών SCIEX QTRAP® 6500+ σε λειτουργία MRM. Για την κατεργασία των βιολογικών δειγμάτων χρησιμοποιήθηκε κυτταρινικό μέσο FPSE με επίστρωση sol–gel MTMS/PTHF. Η ανάπτυξη της διαδικασίας FPSE πραγματοποιήθηκε με τυχαιοποιημένο παραγοντικό σχεδιασμό δύο επιπέδων, επτά παραγόντων και 34 πειραματικών εκτελέσεων. Ο χρόνος εκχύλισης αναδείχθηκε ως ο σημαντικότερος παράγοντας για τους τρεις αναλύτες. Για τη ροσουβαστατίνη σημαντική επίδραση παρουσίασε επίσης η προσθήκη μυρμηκικού οξέος 0,1%, ενώ για την ατορβαστατίνη διαπιστώθηκε σημαντική αλληλεπίδραση μεταξύ του χρόνου εκχύλισης και του όγκου εκρόφησης. Στις επιλεγμένες συνθήκες, οι πειραματικές ανακτήσεις ήταν 71,3% για την ατορβαστατίνη, 46,7% για τη ροσουβαστατίνη και 61,5% για την εζετιμίμπη. Η μέθοδος αξιολογήθηκε ως προς τα κύρια χαρακτηριστικά ποιότητας και οι περιοχές βαθμονόμησης ήταν 5–100 ng/mL για την ατορβαστατίνη και τη ροσουβαστατίνη και 1,25–50 ng/mL για την εζετιμίμπη. Η ολική ορθότητα κυμάνθηκε από 97,6 έως 106,4%, ενώ η ολική πιστότητα από 3,29 έως 7,37% CV. Παρατηρήθηκε καταστολή του σήματος λόγω επίδρασης μήτρας, χωρίς σημαντικές παρεμποδίσεις στους χρόνους κατακράτησης των αναλυτών και του εσωτερικού προτύπου. Η μέθοδος εφαρμόστηκε επίσης σε δύο κλινικά δείγματα πλάσματος, στα οποία προσδιορίστηκαν ατορβαστατίνη, ροσουβαστατίνη και εζετιμίμπη σε συγκεντρώσεις συμβατές με τη χορηγούμενη φαρμακευτική αγωγή. Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν τη δυνατότητα εφαρμογής της προτεινόμενης μεθόδου στον προσδιορισμό των τριών υπολιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα.","The aim of the present study was to develop a bioanalytical method for the simultaneous quantitative determination of atorvastatin, rosuvastatin, and ezetimibe in human plasma by FPSE–LC–ESI–MS/MS, with potential application in therapeutic drug monitoring and in clinical or pharmacokinetic studies involving different antihyperlipidemic treatments. Chromatographic separation was performed on an EVOsphere RP18-Amide column using an acetonitrile/water mobile phase containing formic acid, while detection was carried out with a SCIEX QTRAP® 6500+ mass spectrometer operating in MRM mode. A cellulose-based FPSE medium coated with sol–gel MTMS/PTHF was used for sample preparation. The FPSE procedure was developed using a randomized two-level factorial design involving seven factors and 34 experimental runs. Extraction time was identified as the most important factor for all three analytes. The addition of 0.1% formic acid also had a significant effect on rosuvastatin, whereas a significant interaction between extraction time and desorption volume was observed for atorvastatin. Under the selected conditions, experimental recoveries were 71.3% for atorvastatin, 46.7% for rosuvastatin, and 61.5% for ezetimibe. The method was evaluated with respect to selected performance characteristics, and the calibration ranges were 5–100 ng/mL for atorvastatin and rosuvastatin and 1.25–50 ng/mL for ezetimibe. Overall accuracy ranged from 97.6 to 106.4%, while overall precision ranged from 3.29 to 7.37% CV. Signal suppression due to matrix effects was observed, with no significant interferences at the retention times of the analytes and the internal standard. The method was also applied to two clinical plasma samples, in which atorvastatin, rosuvastatin, and ezetimibe were determined at concentrations consistent with the administered pharmacological treatment. The results support the applicability of the proposed method for the determination of the three lipid-lowering drugs in human plasma."],"dc:identifier":["uoadl:5462462","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5462462"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Ανάπτυξη και αξιολόγηση μεθόδου εκχύλισης προσρόφησης σε υφασμάτινο μέσο και υγροχρωματογραφίας υψηλής απόδοσης σε σύζευξη με διαδοχική φασματομετρία μαζών (FPSE–LC–ESI MS/MS) για τον ποσοτικό προσδιορισμό αντιυπερλιπιδαιμικών φαρμάκων σε ανθρώπινο πλάσμα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:21:17Z"}