{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5463310"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5463310","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η πολιτιστική κληρονομιά απέναντι στην κλιματική κρίση: Συγκριτική μελέτη περιπτώσεων διαχείρισης κινδύνων και απειλών της πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα, Νορβηγία και Ιταλία","abstract":"Η κλιματική κρίση αποτελεί μία από τις σοβαρότερες προκλήσεις του 21ου αιώνα, επηρεάζοντας όχι μόνο τα φυσικά οικοσυστήματα και τις ανθρώπινες κοινωνίες, αλλά και την πολιτιστική κληρονομιά. Τα μνημεία, οι αρχαιολογικοί χώροι, τα ιστορικά κέντρα πόλεων, τα μουσεία και τα πολιτιστικά τοπία εκτίθενται ολοένα και περισσότερο σε κινδύνους που προέρχονται από την άνοδο της θερμοκρασίας, τη μεταβολή των βροχοπτώσεων, την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, τις πλημμύρες, τις πυρκαγιές και τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Οι επιπτώσεις αυτές δεν αφορούν αποκλειστικά την υλική υπόσταση των μνημείων, αλλά επηρεάζουν επίσης την κοινωνική συνοχή, την τοπική οικονομία, την πολιτιστική ταυτότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη των περιοχών όπου αυτά βρίσκονται. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική μετατόπιση της διεθνούς επιστημονικής συζήτησης από την παραδοσιακή προστασία των μνημείων προς μια περισσότερο ολιστική αντίληψη της διαχείρισης κινδύνων. Η πολιτιστική κληρονομιά δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως παθητικό αντικείμενο διατήρησης, αλλά ως ενεργό στοιχείο κοινωνικής ανθεκτικότητας, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην προσαρμογή των κοινωνιών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η νέα αυτή προσέγγιση βασίζεται στη σύνδεση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη βιώσιμη ανάπτυξη, την πολιτική προστασία, τη διαχείριση φυσικών καταστροφών και τη συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα εργασία εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να προστατευθεί απέναντι στις αυξανόμενες απειλές της κλιματικής κρίσης, με έμφαση στη διαχείριση κινδύνων, στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας και στη συνεργατική διακυβέρνηση. Κεντρικό αντικείμενο της μελέτης αποτελεί η περίπτωση της Ελλάδας, η οποία αναλύεται συγκριτικά με δύο διαφορετικά ευρωπαϊκά παραδείγματα: τη Νορβηγία και την Ιταλία. Η επιλογή των συγκεκριμένων χωρών επιτρέπει τη διερεύνηση διαφορετικών μοντέλων θεσμικής οργάνωσης, πολιτικών προσαρμογής και πρακτικών προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς απέναντι στους κλιματικούς κινδύνους. Η έρευνα βασίζεται σε ποιοτική μεθοδολογική προσέγγιση, μέσω ανάλυσης θεσμικών και πολιτικών κειμένων, εθνικών στρατηγικών, σχεδίων δράσης και διεθνών κατευθυντήριων πλαισίων. Παράλληλα, αξιοποιείται η συγκριτική ανάλυση πολιτικών (policyanalysis), με στόχο την αξιολόγηση του βαθμού ενσωμάτωσης της έννοιας της ανθεκτικότητας, της αποτελεσματικότητας των μηχανισμών διακυβέρνησης και της μετάβασης από ένα αντιδραστικό σε ένα προληπτικό μοντέλο διαχείρισης κινδύνων. Τα αποτελέσματα της μελέτης αναδεικνύουν ότι, παρά τη σημαντική πρόοδο στη θεσμική αναγνώριση των κλιματικών απειλών, εξακολουθούν να υφίστανται προκλήσεις που σχετίζονται με τον συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, την πρόληψη και την ενσωμάτωση ολοκληρωμένων σχεδίων διαχείρισης κινδύνων για την πολιτιστική κληρονομιά. Η συγκριτική προσέγγιση δείχνει ότι η αποτελεσματική προστασία δεν εξαρτάται μόνο από την ύπαρξη θεσμικών εργαλείων, αλλά και από την ικανότητα ανάπτυξης συνεργειών μεταξύ κρατικών φορέων, επιστημονικής κοινότητας, τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνίας των πολιτών. Η συμβολή της εργασίας έγκειται στην ανάδειξη της ανάγκης μετάβασης προς ένα ολοκληρωμένο μοντέλο διακυβέρνησης, στο οποίο η πολιτιστική κληρονομιά αντιμετωπίζεται ως δυναμικό στοιχείο ανθεκτικότητας και όχι μόνο ως αντικείμενο προστασίας. Μέσα από τη συγκριτική ανάλυση των τριών χωρών, η μελέτη επιχειρεί να συμβάλει στη συζήτηση για τη διαμόρφωση αποτελεσματικότερων πολιτικών προσαρμογής και διαχείρισης κλιματικών κινδύνων στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς.","abstract_html":"Η κλιματική κρίση αποτελεί μία από τις σοβαρότερες προκλήσεις του 21ου αιώνα, επηρεάζοντας όχι μόνο τα φυσικά οικοσυστήματα και τις ανθρώπινες κοινωνίες, αλλά και την πολιτιστική κληρονομιά. Τα μνημεία, οι αρχαιολογικοί χώροι, τα ιστορικά κέντρα πόλεων, τα μουσεία και τα πολιτιστικά τοπία εκτίθενται ολοένα και περισσότερο σε κινδύνους που προέρχονται από την άνοδο της θερμοκρασίας, τη μεταβολή των βροχοπτώσεων, την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, τις πλημμύρες, τις πυρκαγιές και τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Οι επιπτώσεις αυτές δεν αφορούν αποκλειστικά την υλική υπόσταση των μνημείων, αλλά επηρεάζουν επίσης την κοινωνική συνοχή, την τοπική οικονομία, την πολιτιστική ταυτότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη των περιοχών όπου αυτά βρίσκονται. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική μετατόπιση της διεθνούς επιστημονικής συζήτησης από την παραδοσιακή προστασία των μνημείων προς μια περισσότερο ολιστική αντίληψη της διαχείρισης κινδύνων. Η πολιτιστική κληρονομιά δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως παθητικό αντικείμενο διατήρησης, αλλά ως ενεργό στοιχείο κοινωνικής ανθεκτικότητας, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην προσαρμογή των κοινωνιών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η νέα αυτή προσέγγιση βασίζεται στη σύνδεση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη βιώσιμη ανάπτυξη, την πολιτική προστασία, τη διαχείριση φυσικών καταστροφών και τη συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα εργασία εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να προστατευθεί απέναντι στις αυξανόμενες απειλές της κλιματικής κρίσης, με έμφαση στη διαχείριση κινδύνων, στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας και στη συνεργατική διακυβέρνηση. Κεντρικό αντικείμενο της μελέτης αποτελεί η περίπτωση της Ελλάδας, η οποία αναλύεται συγκριτικά με δύο διαφορετικά ευρωπαϊκά παραδείγματα: τη Νορβηγία και την Ιταλία. Η επιλογή των συγκεκριμένων χωρών επιτρέπει τη διερεύνηση διαφορετικών μοντέλων θεσμικής οργάνωσης, πολιτικών προσαρμογής και πρακτικών προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς απέναντι στους κλιματικούς κινδύνους. Η έρευνα βασίζεται σε ποιοτική μεθοδολογική προσέγγιση, μέσω ανάλυσης θεσμικών και πολιτικών κειμένων, εθνικών στρατηγικών, σχεδίων δράσης και διεθνών κατευθυντήριων πλαισίων. Παράλληλα, αξιοποιείται η συγκριτική ανάλυση πολιτικών (policyanalysis), με στόχο την αξιολόγηση του βαθμού ενσωμάτωσης της έννοιας της ανθεκτικότητας, της αποτελεσματικότητας των μηχανισμών διακυβέρνησης και της μετάβασης από ένα αντιδραστικό σε ένα προληπτικό μοντέλο διαχείρισης κινδύνων. Τα αποτελέσματα της μελέτης αναδεικνύουν ότι, παρά τη σημαντική πρόοδο στη θεσμική αναγνώριση των κλιματικών απειλών, εξακολουθούν να υφίστανται προκλήσεις που σχετίζονται με τον συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, την πρόληψη και την ενσωμάτωση ολοκληρωμένων σχεδίων διαχείρισης κινδύνων για την πολιτιστική κληρονομιά. Η συγκριτική προσέγγιση δείχνει ότι η αποτελεσματική προστασία δεν εξαρτάται μόνο από την ύπαρξη θεσμικών εργαλείων, αλλά και από την ικανότητα ανάπτυξης συνεργειών μεταξύ κρατικών φορέων, επιστημονικής κοινότητας, τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνίας των πολιτών. Η συμβολή της εργασίας έγκειται στην ανάδειξη της ανάγκης μετάβασης προς ένα ολοκληρωμένο μοντέλο διακυβέρνησης, στο οποίο η πολιτιστική κληρονομιά αντιμετωπίζεται ως δυναμικό στοιχείο ανθεκτικότητας και όχι μόνο ως αντικείμενο προστασίας. Μέσα από τη συγκριτική ανάλυση των τριών χωρών, η μελέτη επιχειρεί να συμβάλει στη συζήτηση για τη διαμόρφωση αποτελεσματικότερων πολιτικών προσαρμογής και διαχείρισης κλιματικών κινδύνων στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς.","abstract_has_math":false,"creators":["Ενφιετζόγλου Ελένη","Enfietzoglou Eleni"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2026,"date_issued":"2026","date_published":"2026","updated_at":"2026-11-19T05:21:19Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5463310"],"render_values":[{"text":"uoadl:5463310","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5463310","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5463310","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5463310","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Ενφιετζόγλου Ελένη","Enfietzoglou Eleni"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2026"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5463310","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5463310"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η κλιματική κρίση αποτελεί μία από τις σοβαρότερες προκλήσεις του 21ου αιώνα, επηρεάζοντας όχι μόνο τα φυσικά οικοσυστήματα και τις ανθρώπινες κοινωνίες, αλλά και την πολιτιστική κληρονομιά. Τα μνημεία, οι αρχαιολογικοί χώροι, τα ιστορικά κέντρα πόλεων, τα μουσεία και τα πολιτιστικά τοπία εκτίθενται ολοένα και περισσότερο σε κινδύνους που προέρχονται από την άνοδο της θερμοκρασίας, τη μεταβολή των βροχοπτώσεων, την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, τις πλημμύρες, τις πυρκαγιές και τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Οι επιπτώσεις αυτές δεν αφορούν αποκλειστικά την υλική υπόσταση των μνημείων, αλλά επηρεάζουν επίσης την κοινωνική συνοχή, την τοπική οικονομία, την πολιτιστική ταυτότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη των περιοχών όπου αυτά βρίσκονται. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική μετατόπιση της διεθνούς επιστημονικής συζήτησης από την παραδοσιακή προστασία των μνημείων προς μια περισσότερο ολιστική αντίληψη της διαχείρισης κινδύνων. Η πολιτιστική κληρονομιά δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως παθητικό αντικείμενο διατήρησης, αλλά ως ενεργό στοιχείο κοινωνικής ανθεκτικότητας, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην προσαρμογή των κοινωνιών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η νέα αυτή προσέγγιση βασίζεται στη σύνδεση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη βιώσιμη ανάπτυξη, την πολιτική προστασία, τη διαχείριση φυσικών καταστροφών και τη συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα εργασία εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να προστατευθεί απέναντι στις αυξανόμενες απειλές της κλιματικής κρίσης, με έμφαση στη διαχείριση κινδύνων, στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας και στη συνεργατική διακυβέρνηση. Κεντρικό αντικείμενο της μελέτης αποτελεί η περίπτωση της Ελλάδας, η οποία αναλύεται συγκριτικά με δύο διαφορετικά ευρωπαϊκά παραδείγματα: τη Νορβηγία και την Ιταλία. Η επιλογή των συγκεκριμένων χωρών επιτρέπει τη διερεύνηση διαφορετικών μοντέλων θεσμικής οργάνωσης, πολιτικών προσαρμογής και πρακτικών προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς απέναντι στους κλιματικούς κινδύνους. Η έρευνα βασίζεται σε ποιοτική μεθοδολογική προσέγγιση, μέσω ανάλυσης θεσμικών και πολιτικών κειμένων, εθνικών στρατηγικών, σχεδίων δράσης και διεθνών κατευθυντήριων πλαισίων. Παράλληλα, αξιοποιείται η συγκριτική ανάλυση πολιτικών (policyanalysis), με στόχο την αξιολόγηση του βαθμού ενσωμάτωσης της έννοιας της ανθεκτικότητας, της αποτελεσματικότητας των μηχανισμών διακυβέρνησης και της μετάβασης από ένα αντιδραστικό σε ένα προληπτικό μοντέλο διαχείρισης κινδύνων. Τα αποτελέσματα της μελέτης αναδεικνύουν ότι, παρά τη σημαντική πρόοδο στη θεσμική αναγνώριση των κλιματικών απειλών, εξακολουθούν να υφίστανται προκλήσεις που σχετίζονται με τον συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, την πρόληψη και την ενσωμάτωση ολοκληρωμένων σχεδίων διαχείρισης κινδύνων για την πολιτιστική κληρονομιά. Η συγκριτική προσέγγιση δείχνει ότι η αποτελεσματική προστασία δεν εξαρτάται μόνο από την ύπαρξη θεσμικών εργαλείων, αλλά και από την ικανότητα ανάπτυξης συνεργειών μεταξύ κρατικών φορέων, επιστημονικής κοινότητας, τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνίας των πολιτών. Η συμβολή της εργασίας έγκειται στην ανάδειξη της ανάγκης μετάβασης προς ένα ολοκληρωμένο μοντέλο διακυβέρνησης, στο οποίο η πολιτιστική κληρονομιά αντιμετωπίζεται ως δυναμικό στοιχείο ανθεκτικότητας και όχι μόνο ως αντικείμενο προστασίας. Μέσα από τη συγκριτική ανάλυση των τριών χωρών, η μελέτη επιχειρεί να συμβάλει στη συζήτηση για τη διαμόρφωση αποτελεσματικότερων πολιτικών προσαρμογής και διαχείρισης κλιματικών κινδύνων στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς.","The climate crisis represents one of the most significant challenges of the 21st century, affecting not only natural ecosystems and human societies but also cultural heritage. Monuments, archaeological sites, historic urban centres, museums, and cultural landscapes are increasingly exposed to risks arising from rising temperatures, changing precipitation patterns, sea-level rise, floods, wildfires, and extreme weather events. These impacts extend beyond the physical integrity of cultural heritage assets, also affecting social cohesion, local economies, cultural identity, and the sustainable development of the areas in which they are located. In recent years, international academic discourse has undergone a significant shift from traditional approaches to heritage conservation towards a more holistic understanding of risk management. Cultural heritage is no longer regarded merely as a passive object of preservation but increasingly as an active component of societal resilience, capable of contributing to communities’ adaptation to the impacts of climate change. This emerging approach is grounded in the integration of cultural heritage protection with sustainable development, civil protection, disaster risk management, and the active participation of local communities. Within this context, the present study examines how cultural heritage can be safeguarded against the growing threats posed by the climate crisis, with particular emphasis on risk management, resilience building, and collaborative governance. The primary focus is on Greece, which is examined comparatively alongside two distinct European cases: Norway and Italy. The selection of these countries enables an exploration of different models of institutional organisation, climate adaptation policies, and cultural heritage protection practices in response to climate-related risks. The research adopts a qualitative methodological approach, drawing on the analysis of institutional and policy documents, national strategies, action plans, and international policy frameworks and guidelines. In parallel, a comparative policy analysis is employed to assess the extent to which resilience principles have been integrated into relevant policies, the effectiveness of governance mechanisms, and the transition from reactive to preventive approaches to risk management. The findings indicate that, despite substantial progress in the institutional recognition of climate-related threats, significant challenges persist regarding coordination among relevant stakeholders, operational preparedness, preventive measures, and the integration of comprehensive risk management plans for cultural heritage. The comparative analysis demonstrates that effective protection depends not only on the availability of institutional instruments but also on the capacity to foster synergies among government authorities, the scientific community, local government, and civil society. The study's contribution lies in highlighting the need for a transition towards an integrated governance model in which cultural heritage is recognised as a dynamic component of resilience rather than solely as an object of protection. Through a comparative analysis of Greece, Norway, and Italy, the research seeks to contribute to the broader academic and policy debate on developing more effective climate adaptation and climate risk management policies in the field of cultural heritage."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η πολιτιστική κληρονομιά απέναντι στην κλιματική κρίση: Συγκριτική μελέτη περιπτώσεων διαχείρισης κινδύνων και απειλών της πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα, Νορβηγία και Ιταλία"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Ενφιετζόγλου Ελένη","Enfietzoglou Eleni"],"dc:date":["2026"],"dc:description":["Η κλιματική κρίση αποτελεί μία από τις σοβαρότερες προκλήσεις του 21ου αιώνα, επηρεάζοντας όχι μόνο τα φυσικά οικοσυστήματα και τις ανθρώπινες κοινωνίες, αλλά και την πολιτιστική κληρονομιά. Τα μνημεία, οι αρχαιολογικοί χώροι, τα ιστορικά κέντρα πόλεων, τα μουσεία και τα πολιτιστικά τοπία εκτίθενται ολοένα και περισσότερο σε κινδύνους που προέρχονται από την άνοδο της θερμοκρασίας, τη μεταβολή των βροχοπτώσεων, την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, τις πλημμύρες, τις πυρκαγιές και τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Οι επιπτώσεις αυτές δεν αφορούν αποκλειστικά την υλική υπόσταση των μνημείων, αλλά επηρεάζουν επίσης την κοινωνική συνοχή, την τοπική οικονομία, την πολιτιστική ταυτότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη των περιοχών όπου αυτά βρίσκονται. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται σημαντική μετατόπιση της διεθνούς επιστημονικής συζήτησης από την παραδοσιακή προστασία των μνημείων προς μια περισσότερο ολιστική αντίληψη της διαχείρισης κινδύνων. Η πολιτιστική κληρονομιά δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως παθητικό αντικείμενο διατήρησης, αλλά ως ενεργό στοιχείο κοινωνικής ανθεκτικότητας, το οποίο μπορεί να συμβάλει στην προσαρμογή των κοινωνιών απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η νέα αυτή προσέγγιση βασίζεται στη σύνδεση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη βιώσιμη ανάπτυξη, την πολιτική προστασία, τη διαχείριση φυσικών καταστροφών και τη συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα εργασία εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η πολιτιστική κληρονομιά μπορεί να προστατευθεί απέναντι στις αυξανόμενες απειλές της κλιματικής κρίσης, με έμφαση στη διαχείριση κινδύνων, στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας και στη συνεργατική διακυβέρνηση. Κεντρικό αντικείμενο της μελέτης αποτελεί η περίπτωση της Ελλάδας, η οποία αναλύεται συγκριτικά με δύο διαφορετικά ευρωπαϊκά παραδείγματα: τη Νορβηγία και την Ιταλία. Η επιλογή των συγκεκριμένων χωρών επιτρέπει τη διερεύνηση διαφορετικών μοντέλων θεσμικής οργάνωσης, πολιτικών προσαρμογής και πρακτικών προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς απέναντι στους κλιματικούς κινδύνους. Η έρευνα βασίζεται σε ποιοτική μεθοδολογική προσέγγιση, μέσω ανάλυσης θεσμικών και πολιτικών κειμένων, εθνικών στρατηγικών, σχεδίων δράσης και διεθνών κατευθυντήριων πλαισίων. Παράλληλα, αξιοποιείται η συγκριτική ανάλυση πολιτικών (policyanalysis), με στόχο την αξιολόγηση του βαθμού ενσωμάτωσης της έννοιας της ανθεκτικότητας, της αποτελεσματικότητας των μηχανισμών διακυβέρνησης και της μετάβασης από ένα αντιδραστικό σε ένα προληπτικό μοντέλο διαχείρισης κινδύνων. Τα αποτελέσματα της μελέτης αναδεικνύουν ότι, παρά τη σημαντική πρόοδο στη θεσμική αναγνώριση των κλιματικών απειλών, εξακολουθούν να υφίστανται προκλήσεις που σχετίζονται με τον συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων, την επιχειρησιακή ετοιμότητα, την πρόληψη και την ενσωμάτωση ολοκληρωμένων σχεδίων διαχείρισης κινδύνων για την πολιτιστική κληρονομιά. Η συγκριτική προσέγγιση δείχνει ότι η αποτελεσματική προστασία δεν εξαρτάται μόνο από την ύπαρξη θεσμικών εργαλείων, αλλά και από την ικανότητα ανάπτυξης συνεργειών μεταξύ κρατικών φορέων, επιστημονικής κοινότητας, τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνίας των πολιτών. Η συμβολή της εργασίας έγκειται στην ανάδειξη της ανάγκης μετάβασης προς ένα ολοκληρωμένο μοντέλο διακυβέρνησης, στο οποίο η πολιτιστική κληρονομιά αντιμετωπίζεται ως δυναμικό στοιχείο ανθεκτικότητας και όχι μόνο ως αντικείμενο προστασίας. Μέσα από τη συγκριτική ανάλυση των τριών χωρών, η μελέτη επιχειρεί να συμβάλει στη συζήτηση για τη διαμόρφωση αποτελεσματικότερων πολιτικών προσαρμογής και διαχείρισης κλιματικών κινδύνων στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς.","The climate crisis represents one of the most significant challenges of the 21st century, affecting not only natural ecosystems and human societies but also cultural heritage. Monuments, archaeological sites, historic urban centres, museums, and cultural landscapes are increasingly exposed to risks arising from rising temperatures, changing precipitation patterns, sea-level rise, floods, wildfires, and extreme weather events. These impacts extend beyond the physical integrity of cultural heritage assets, also affecting social cohesion, local economies, cultural identity, and the sustainable development of the areas in which they are located. In recent years, international academic discourse has undergone a significant shift from traditional approaches to heritage conservation towards a more holistic understanding of risk management. Cultural heritage is no longer regarded merely as a passive object of preservation but increasingly as an active component of societal resilience, capable of contributing to communities’ adaptation to the impacts of climate change. This emerging approach is grounded in the integration of cultural heritage protection with sustainable development, civil protection, disaster risk management, and the active participation of local communities. Within this context, the present study examines how cultural heritage can be safeguarded against the growing threats posed by the climate crisis, with particular emphasis on risk management, resilience building, and collaborative governance. The primary focus is on Greece, which is examined comparatively alongside two distinct European cases: Norway and Italy. The selection of these countries enables an exploration of different models of institutional organisation, climate adaptation policies, and cultural heritage protection practices in response to climate-related risks. The research adopts a qualitative methodological approach, drawing on the analysis of institutional and policy documents, national strategies, action plans, and international policy frameworks and guidelines. In parallel, a comparative policy analysis is employed to assess the extent to which resilience principles have been integrated into relevant policies, the effectiveness of governance mechanisms, and the transition from reactive to preventive approaches to risk management. The findings indicate that, despite substantial progress in the institutional recognition of climate-related threats, significant challenges persist regarding coordination among relevant stakeholders, operational preparedness, preventive measures, and the integration of comprehensive risk management plans for cultural heritage. The comparative analysis demonstrates that effective protection depends not only on the availability of institutional instruments but also on the capacity to foster synergies among government authorities, the scientific community, local government, and civil society. The study's contribution lies in highlighting the need for a transition towards an integrated governance model in which cultural heritage is recognised as a dynamic component of resilience rather than solely as an object of protection. Through a comparative analysis of Greece, Norway, and Italy, the research seeks to contribute to the broader academic and policy debate on developing more effective climate adaptation and climate risk management policies in the field of cultural heritage."],"dc:identifier":["uoadl:5463310","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5463310"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Η πολιτιστική κληρονομιά απέναντι στην κλιματική κρίση: Συγκριτική μελέτη περιπτώσεων διαχείρισης κινδύνων και απειλών της πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα, Νορβηγία και Ιταλία"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:21:19Z"}