Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Σύνθεση πυρρολιδινο-θειοξοτετραϋδροπυριμιδινονών και μελέτη της καταλυτικής τους δράσης σε ασύμμετρες οργανικές αντιδράσεις

Abstract

dc:description

Η οργανοκατάλυση αποτελεί τον τρίτο πυλώνα της σύγχρονης Κατάλυσης στην Οργανική Χημεία μαζί με την ασύμμετρη κατάλυση με τη χρήση μετάλλων μεταπτώσεως και τη βιοκατάλυση. Ραγδαία είναι η ανάπτυξη του συγκεκριμένου κλάδου την τελευταία δεκαετία, ο οποίος ουσιαστικά αναφέρεται στη χρήση μικρών οργανικών μορίων τα οποία δεν περιέχουν μέταλλα, προκειμένου να πραγματοποιηθεί εναντιοεκλεκτικά μια χημική αντίδραση. Στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται μια ιστορική αναδρομή από τα πρώτα χρόνια της οργανοκατάλυσης και αναφορά στα πλεονεκτήματα που προσφέρουν οι οργανοκαταλύτες στην ερευνητική κοινότητα. Επίσης, πραγματοποιείται κατάταξη αυτών σε γενικά μοντέλα ενεργοποίησης ανάλογα με τον τρόπο δράσης τους, και εκτενής αναφορά στην ενεργοποίηση μέσω μηχανισμού εναμίνης, βάση χαρακτηριστικών αντιδράσεων της βιβλιογραφίας. Στο δεύτερο κεφάλαιο παρουσιάζεται ο σκοπός της παρούσας διατριβής που ουσιαστικά είναι η σύνθεση αλλά και η μελέτη της πυρρολιδινο- θειοξοτετραϋδροπυριμιδινόνης, ως οργανοκαταλύτη σε διάφορες καταλυτικές αντιδράσεις, όπως είναι η αντίδραση Michael ανάμεσα στην κυκλοεξανόνη με το νιτροστυρένιο και το φαινυλονιτροδιένιο και η πολύ δύσκολη αντίδραση της α- αλκυλίωσης. Στο τρίτο κεφάλαιο γίνεται εκτενής αναφορά στην εργαστηριακή σύνθεση των διλειτουργικών οργανοκαταλυτών που φέρουν την ομάδα της θειοξοτετραϋδροπυριμιδινόνης και βασίζονται στον μεθυλεστέρα του εμπορικά διαθέσιμου φυσικού αμινοξέος β-(S)-φαινυλαλανίνη και στην εμπορικά διαθέσιμη (S,S)-1,2-διφαινυλοαιθυλενοδιαμίνη. Ανάλογα με τις συνθήκες τις αντίδρασης (όξινες ή βασικές) πραγματοποιήθηκε κλείσιμο του δακτυλίου της ενδιάμεσης θειουρίας, προς παρασκευή του οργανοκαταλύτη πυρρολιδινο- θειοξοτετραϋδροπυριμιδινόνη αλλά και του Ν-Βoc προστατευμένου παραγώγου αυτής αντίστοιχα. Τέλος, στο ίδιο κεφάλαιο παρατίθενται χαρακτηριστικά φασματοσκοπικά δεδομένα αυτών. Στο τέταρτο κεφάλαιο περιγράφονται γνωστά παραδείγματα της βιβλιογραφίας που αφορούν την αντίδραση Μichael μεταξύ κυκλοεξανόνης και νιτροστυρενίου με χρήση οργανοκαταλυτών που βασίζονται στην προνομιακή δομή του πυρρολιδινικού δακτυλιου. Επίσης, γίνεται συνοπτική αναφορά στις αντιδράσεις βελτιστοποίησης της συγκεκριμένης αντίδρασης με χρήση του οργανοκαταλύτη πυρρολιδινο- θειοξοτετραϋδροπυριμιδινόνη που είχαν ήδη μελετηθεί στο Εργαστήριο Οργανικής Χημείας. Παρουσιάζονται επιπρόσθετες μηχανιστικές μελέτες που πραγματοποιήθηκαν και αφορούσαν τη συγκεκριμένη αντίδραση-μοντέλο. Στο πέμπτο κεφάλαιο μελετάται η αντίδραση α-αλκυλίωσης ανάμεσα στην κυκλοεξανόνη με την 4,4΄-δις(διμεθυλαμινο)βενζυδρόλη. Έτσι λοιπόν, παρουσιάζεται η μελέτη των καταλυτικών ιδιοτήτων της πυρρολιδινο- θειοξοτετραϋδροπυριμιδινόνης, μέσα από μια σειρά αντιδράσεων βελτιστοποίησης που αφορούν αλλαγές είτε στη χρήση του διαλύτη, είτε στο όξινο πρόσθετο, είτε στις συνθήκες της αντίδρασης, ενώ τέλος πραγματοποιείται επιπρόσθετη μελέτη με τη χρήση διαφορετικών υποστρωμάτων, υπό τις βέλτιστες συνθήκες που βρέθηκαν. Εν συνεχεία, στο έκτο κεφάλαιο συνοψίζονται διάφορες αντιδράσεις γνωστές στη βιβλιογραφία που αναφέρονται στην αντίδραση Michael μεταξύ διαφόρων κυκλικών κετονών και νιτροδιενίων. Μελετήθηκε η καταλυτική δράση της πυρρολιδινο- θειοξοτετραϋδροπυριμιδινόνης στην αντίδραση Michael μεταξύ της κυκλοεξανόνης και του φαινυλονιτροδιενίου, σε σχέση είτε με αλλαγές στη φύση του εκάστοτε διαλύτη, είτε με αλλαγές στο όξινο πρόσθετο. Τέλος, στο έβδομο κεφάλαιο παρατίθενται οι πειραματικές πορείες και τα φασματοσκοπικά δεδομένα όλων των ενώσεων που παρασκευάστηκαν στα πλαίσια της παρούσας διατριβής.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Author dc:creator
  • Τρυφωνίδου Μαρία

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:1320104

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
related terms
citation

Τρυφωνίδου Μαρία. Σύνθεση πυρρολιδινο-θειοξοτετραϋδροπυριμιδινονών και μελέτη της καταλυτικής τους δράσης σε ασύμμετρες οργανικές αντιδράσεις. 2011. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1320104