Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Μικρά Ασία (Οκτώβριος 1921 – Ιούλιος 1922): Το δεκάμηνο της επιχειρησιακής αδράνειας και η επίδρασή του στον ψυχισμό και στο φρόνημα του Ελληνικού Στρατού

Abstract

dc:description

Αντικείμενο της παρούσας μελέτης είναι η καταγραφή του κλίματος που διαμορφώθηκε στους κόλπους του ελληνικού στρατεύματος κατά την τελευταία φάση της Μικρασιατικής Εκστρατείας. Στόχος της έρευνας είναι η ανάδειξη των παραγόντων εκείνων που άσκησαν καθοριστική επίδραση στο ηθικό των Ελλήνων αξιωματικών και οπλιτών, μέσα από την παρουσίαση και την εξέταση των πολιτικο-διπλωματικών διεργασιών που έλαβαν χώρα, κατά κύριο λόγο, μετά τις επιχειρήσεις της Στρατιάς Μικράς Ασίας στον Σαγγάριο και μέχρι την εκδήλωση της τουρκικής επίθεσης τον Αύγουστο του 1922. Η έρευνα επικεντρώθηκε κυρίως στο αρχείο της Διεύθυνσης Ιστορίας Στρατού του Γενικού Επιτελείου Στρατού. Τα σχετικά έγγραφα του Γενικού Στρατηγείου της Στρατιάς Μικράς Ασίας και των στρατιωτικών σχηματισμών και των μονάδων που έδρασαν την περίοδο 1919-1922 στο Μικρασιατικό Μέτωπο, αν και σποραδικά, σκιαγραφούν σε επαρκή βαθμό τις ψυχικές και ηθικές δυνάμεις των ελληνικών στρατευμάτων και παράλληλα ρίχνουν φως στις επιμέρους παραμέτρους επίδρασης και διαμόρφωσής τους. Η πραγμάτευση του θέματος αναπτύσσεται σε συνολικά επτά κεφάλαια. Κύριο αντικείμενο αποτελούν οι μεταβολές που υπέστη το ηθικό των Ελλήνων βαθμοφόρων και οπλιτών, κατά τη διάρκεια της εκστρατείας, σε μια πορεία σταθερά καθοδική, που κατέληξε στο μη αναστρέψιμο ψυχικό τέλμα, κατά το τελευταίο δεκάμηνο της επιχειρησιακής απραξίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στην ανάλυση της αναζωπύρωσης των πολιτικοϊδεολογικών αντιθέσεων στους κόλπους του στρατού, οι οποίες ενίσχυσαν το διχαστικό κλίμα και συγκλόνισαν συθέμελα το στράτευμα. Στην ίδια κατεύθυνση, η μελέτη εστιάζεται στην κρατική αβελτηρία, που ευθύνεται για μια σειρά από προβλήματα, όπως η άδικη μεταχείριση των μαχητών του μετώπου σχετικά με την απονομή προαγωγών και ηθικών αμοιβών, καθώς και τη χορήγηση αδειών, οδηγώντας στην όξυνση του ήδη τεταμένου κλίματος και στη διασάλευση της πειθαρχίας και του κλονισμού των αξιών του στρατεύματος. Παράλληλα, παρατίθενται παράγοντες σαφώς μικρότερης βαρύτητας (δυσχερείς καιρικές συνθήκες, ελλείψεις σε τρόφιμα και είδη πρώτης ανάγκης, η επιρροή της Αριστεράς, του Τύπου και της κεμαλικής προπαγάνδας, καθώς και η φημολογία για αυτονόμηση της Ιωνίας), που, με τη σειρά τους, επενέργησαν δυσμενώς στην καθημερινότητα και, κατ’ επέκταση, στον ψυχισμό του μαχόμενου στρατεύματος. Επίσης γίνεται αναφορά σε ζητήματα όπως οι βουλευτικές εκλογές του 1920, η παλινόρθωση του Κωνσταντίνου, η μεταστροφή των Συμμάχων υπέρ των Κεμαλιστών και η διακοπή οικονομικής και στρατιωτικής υποστήριξης προς την Ελλάδα, η οικονομική δυσπραγία της χώρας, ο Μουσταφά Κεμάλ και οι Εθνικιστές, και η αποτυχία των διπλωματικών διαπραγματεύσεων.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κοπανιτσάνου Θεοφάνη
  • Kopanitsanou Theofani

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2776210

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κοπανιτσάνου Θεοφάνη; Kopanitsanou Theofani. Μικρά Ασία (Οκτώβριος 1921 – Ιούλιος 1922): Το δεκάμηνο της επιχειρησιακής αδράνειας και η επίδρασή του στον ψυχισμό και στο φρόνημα του Ελληνικού Στρατού. 2018. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2776210