Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Ο λειτουργικός ρόλος του Προοιμίου στην τρίτη δημηγορία του Περικλέους: από τους ῥητορικούς τόπους στους ῥητορικούς τρόπους

Abstract

dc:description

Στην παρούσα εργασία γίνεται ρητορική ανάλυση του Προοιμίου (Exordium) της τρίτης δημηγορίας του Περικλέους (2.60-4) με τη Νεοαριστοτελική μέθοδο της Ρητορικής Κριτικής, προκειμένου να καταδειχτεί ο λειτουργικός του ρόλος. Η ανάλυση διακρίνεται σε δύο μέρη, το Περικείμενο και την Κειμενική Ανάλυση. Το Περικείμενο πραγματεύεται το εξωγλωσσικό περιβάλλον της ομιλίας και η Κειμενική Ανάλυση την ίδια την ομιλία αξιοποιώντας τους πέντε κανόνες της Ῥητορικῆς του Αριστοτέλη. Εξετάζονται από τα ἔργα τοῦ ῥήτορος (opera oratoris) οι τρεις μόνον κανόνες, Εὕρεσις (Inventio), Τάξις (Dispositio) και Λέξις (Elocutio). Παράλληλα, μελετώνται οι Στρατηγικές Απολογίας που επιστρατεύει ο Περικλής προκειμένου να αποκαταστήσει τη δημόσια εικόνα του. Η συνοπτική εξέταση της υπόλοιπης δημηγορίας εστιάζει στην Εὕρεσιν, και, ιδιαίτερα, στους τόπους (loci argumentorum), κοινούς (loci communes) και ειδικούς, που αξιοποιεί ο Περικλής για να δομήσει την επιχειρηματολογία του. Συνάγονται συμπεράσματα για το Ἦθος του ομιλητή, το Πάθος και τον Λόγον, τον αριθμό και την κατανομή των τόπων, τη σύνδεση των μέσων πειθούς με τα θέματα που θέτει το Προοίμιον, για τις Στρατηγικές Απολογίας, τη λειτουργικότητα του Προοιμίου και την αποτελεσματικότητα της δημηγορίας. Στο Παράρτημα II παρουσιάζεται μια διδακτική πρόταση για τον τρόπο προσέγγισης και ανάλυσης του απολογητικού λόγου ενώπιον εχθρικού ακροατηρίου με τον τίτλο «Πάταξον μέν, ἄκουσον δέ: Ομιλία σε εχθρικό ακροατήριο».

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Μαθιουδάκη Καλλιόπη
  • Mathioudaki Kalliopi

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2818823

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Μαθιουδάκη Καλλιόπη; Mathioudaki Kalliopi. Ο λειτουργικός ρόλος του Προοιμίου στην τρίτη δημηγορία του Περικλέους: από τους ῥητορικούς τόπους στους ῥητορικούς τρόπους. 2018. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2818823