Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Το δικαίωμα στην αξιοπρέπεια μέσα από την ελληνική και ξένη νομολογία

Abstract

dc:description

H παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει την νομική σημασιολογία της αξιοπρέπειας. Η «ανθρώπινη αξιοπρέπεια» ή «αξία του ανθρώπου», στο βαθμό που οι δύο έννοιες ταυτίζονται, είναι συνυφασμένη με τα ανθρώπινα δικαιώματα και την προστασία τους, διατηρώντας έντονο κοινωνικό περιεχόμενο, κεντρικό ρόλο στη φιλοσοφία και πιο πρόσφατα στο δίκαιο. Εντούτοις, με εξαίρεση ορισμένες κοινές παραδοχές για το τι συνιστά νομικά παραβίαση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ο ακριβής νομικός εννοιολογικός προσδιορισμός της τόσο σε θεωρητικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο πρακτικής και νομολογιακής εφαρμογής παραμένει δυσχερής, με την συγκρότηση ενός επιστημονικού και νομολογιακού consensus γύρω από την φύση, το περιεχόμενο και τη λειτουργία της δυσερμήνευτης αυτής έννοιας να διαμορφώνεται ερμηνευτικά μόνο σε ένα ελάχιστο κοινό πυρήνα. Η ασάφεια και αοριστία της έννοιας «αξιοπρέπεια» με τη συνακόλουθη αδυναμία τόσο της φιλοσοφίας όσο και της νομικής επιστήμης αλλά κυρίως της νομολογίας να προσδώσει ένα κοινά αποδεκτό ορισμό αυτής σε διεθνές ή περιφερειακό επίπεδο δεν είναι τυχαία. Σχετίζεται άμεσα με τη πολυδαίδαλη ιστορική και φιλοσοφική της διαδρομή αλλά κυρίως με την εμφιλοχώρηση στην έννοια της πολιτισμικών, ιδεολογικών και θρησκευτικών ιδιαιτεροτήτων. Εντούτοις, όπως κάθε φιλοσοφική, ιστορική η πολιτική προσέγγιση της πολυσήμαντης επίμαχης έννοιας οδηγεί μέσα από ετερογενή ιδεολογικά και πολιτικά ρεύματα σε διαφορετικούς αναστοχασμούς έτσι και η νομική της προσέγγιση αναπόδραστα άγει και σε ένα αφετηριακό μεν καθοριστικό δε ερώτημα, ήτοι για ποιόν λόγο η αξιοπρέπεια σε ορισμένες έννομες τάξεις όπως στη Γερμανία ανάγεται σε ύψιστη συνταγματική αξία. Ακολούθως και με βάση την ιδέα ότι η δεσμευτική δύναμη ενός Συντάγματος θεμελιώνεται τελικώς μόνο επί αντικειμενικών αξιών η αξιοπρέπεια συνιστά μια κορυφαία συνταγματική αρχή του αντικειμενικού Συνταγματικού Δικαίου ή εξ’ υποκειμένου δίκαιο ή και τα δύο συνδυαστικά; Εάν όντως προσλαμβάνει τον χαρακτήρα ενός υποκειμενικού δημοσίου δικαιώματος, ποιο είναι το υλικό μέγεθος του δικαιώματος αυτού και η αντίστοιχη αξίωση που θεμελιώνει στον δικαικά ρυθμιζόμενο κοινωνικό βίο; Ακολούθως, πρόκειται για ένα απόλυτο ατομικό δικαίωμα το οποίο στο πλαίσιο της αρχής της ενότητας του Συντάγματος υπερισχύει κάθε άλλου συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος ή για ένα συνταγματικό δικαίωμα η προστατευτική εμβέλεια του οποίου υπόκειται και μπορεί να αντέξει την διαδικασία της σύγκρουσης – στάθμισης με άλλα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα, υποκείμενο σε περιορισμούς και εάν η απάντηση στο τελευταίο ερώτημα είναι θετική τότε ελλοχεύει ο κίνδυνος συρρίκνωσης του προστατευτικού περιεχομένου μιας τόσο έντονα ηθικά φορτισμένης έννοιας; Το σύνολο των ως άνω ερωτημάτων αναφορικά με την αξιοπρέπεια ως πηγή των θεμελιωδών δικαιωμάτων θα επιχειρηθεί να απαντηθεί υπό το φως της θεωρίας αλλά κυρίως της νομολογίας, καθόσον η νοηματόδοση της αόριστης αυτής έννοιας είναι δυνατή κυρίως μέσα από την δικαστική ερμηνεία και εφαρμογή της

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Μπίκος Γεώργιος
  • Bikos Georgios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2863994

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Μπίκος Γεώργιος; Bikos Georgios. Το δικαίωμα στην αξιοπρέπεια μέσα από την ελληνική και ξένη νομολογία. 2019. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2863994