Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Το νομικό καθεστώς των αποδοχών των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου

Abstract

dc:description

Η συζήτηση γύρω από τις αποδοχές των μελών του ΔΣ των ανωνύμων εταιρειών έχει ανακύψει ως μείζον ζήτημα στο χώρο της εταιρικής διακυβέρνησης τα τελευταία έτη και ιδίως μετά το ξέσπασμα της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, η οποία οδήγησε σε κατάρρευση μερικές από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο και ταυτόχρονα ανέδειξε τις στρεβλώσεις, που είχαν εμφιλοχωρήσει στα συστήματα αμοιβών. Η προβληματική εξικνείται από το μείζον θέμα της σύγκρουσης συμφερόντων που αποτελεί εγγενές στοιχείο των εσωτερικών σχέσεων στις ανώνυμες εταιρείες, ως απόρροια του κεφαλαιουχικού της χαρακτήρα και του διαχωρισμού μεταξύ ιδιοκτησίας και διοίκησης. Η προσπάθεια για άμβλυνση των αντικρουόμενων συμφερόντων στην ανώνυμη εταιρεία συνδυάστηκε με την παροχή κινήτρων προς τα μέλη ΔΣ και τη διαμόρφωση των αμοιβών, οι οποίες δεν αρκούνταν στην καταβολή σταθερώς προσδιορίσιμων αμοιβών (σταθερές αμοιβές), αλλά επεκτάθηκαν στη λήψη μεταβλητώς υπολογιζόμων αμοιβών (κυμαινόμενες αμοιβές), οι οποίες εξαρτώνται από την πορεία και την τύχη της εταιρείας και καταβάλλονται ως πρόσθετη αμοιβή (bonus). Η σύνδεση των αμοιβών με την απόδοση οδήγησε σταδιακά στην υιοθέτηση στρεβλών κινήτρων και την ανάληψη υπέρογκων κινδύνων από τους διοικούντες την εταιρεία και τελικώς στη ζημία της εταιρείας και των μετόχων. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, το ζήτημα αντιμετωπίστηκε αρχικά στο πλαίσιο αξιοποίησης και ενίσχυσης των κανόνων εταιρικής διακυβέρνησης, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προβαίνει στην έκδοση των πρώτων Συστάσεων προς τα κράτη μέλη. Η πορεία έδειξε ότι χρειάζονταν περισσότερο δραστικά μέτρα και ως αποτέλεσμα είχαμε τη θέσπιση αρχικά υποχρεωτικών κανόνων για τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, υπό το πρίσμα της διατήρησης της κεφαλαιακής τους επάρκειας. Στη συνέχεια εκδόθηκε η Οδηγία 2017/828, η οποία αφορά τις εταιρείες με μετοχές εισηγμένες σε οργανωμένη αγορά και προβλέπει την υποχρεωτική θέσπιση πολιτικής αποδοχών, βάσει της οποίας θα καθορίζεται το πλαίσιο των αμοιβών των μελών του ΔΣ. Η σημαντικότερη καινοτομία, όμως, της Οδηγίας ήταν η καθιέρωση του δικαιώματος του «say on pay» των μετόχων, οι οποίοι θα ψηφίζουν επί της υποβληθείσας πολιτικής αποδοχών. Η ενίσχυση του ρόλου των μετόχων, σε συνδυασμό με αποτελεσματική δημοσιοποίηση των αποδιδόμενων αμοιβών θεωρούνται καθοριστικά στοιχεία για τη δημιουργία ενός υγιούς κανονιστικού πλαισίου που θα περιβάλει τη χορήγηση των αμοιβών . Η Οδηγία ενσωματώθηκε στο ελληνικό δίκαιο με το Ν. 4548/2018, με τον οποίο αναμορφώθηκε εν συνόλω το δίκαιο των ανωνύμων εταιρειών στην Ελλάδα, και καταργήθηκε ο κ.ν. 2190/1920, εκατό σχεδόν έτη μετά τη θέση του σε ισχύ. Αναφορικά με τις αμοιβές, ο νομοθέτης εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία της ενσωμάτωσης της Οδηγίας και προέβη σε σημαντικές αλλαγές συλλήβδην στο νομικό καθεστώς των αμοιβών των μελών ΔΣ, το οποίο μέχρι πρότινος ρυθμιζόταν κατ’ αρχήν από το α. 24 του κ.ν. 2190/1920, το οποίο είχε πλέον καταστεί δυσλειτουργικό και παρωχημένο . Στην παρούσα μελέτη σκοπείται η παρουσίαση της γενικής προβληματικής και των επιμέρους θεμάτων που αφορούν το νομικό καθεστώς που διέπει τις αμοιβές των μελών του ΔΣ μίας ανώνυμης εταιρείας, όπως αυτό διαμορφώθηκε μετά τις πρόσφατες νομοθετικές τροποποιήσεις, επιχειρώντας ταυτόχρονα συγκριτική επισκόπηση με τις διατάξεις του προϊσχύσαντος δικαίου, όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο, προκειμένου να αναδειχθεί πληρέστερα το περιεχόμενο των νέων διατάξεων.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Ζαλοκώστας Παντελεήμων
  • Zalokostas Panteleimon

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2886617

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Ζαλοκώστας Παντελεήμων; Zalokostas Panteleimon. Το νομικό καθεστώς των αποδοχών των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου. 2019. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2886617