National and Kapodistrian University of Athens
Η έννοια της ψυχής στον Πλάτωνα και τον Πλωτίνο
Abstract
dc:descriptionΗ παρούσα εργασία έχει ως αντικείμενο μελέτης της έννοια της ψυχής στο φιλοσοφικό έργο του Πλάτωνα και του Πλωτίνου. Η έννοια «ψυχή» πρωτοαπαντάται στα ομηρικά έπη, γι’ αυτό είναι απαραίτητο να εκκινήσουμε από αυτά, ενώ με την έννοια έχουν ασχοληθεί στις φιλοσοφικές τους αναζητήσεις οι ορφικοί, οι πυθαγόρειοι και ο Σωκράτης. Πρώτος καταγράφει ένα δομημένο έργο, μέσα στο οποίο επιδιώκεται η προσέγγιση της έννοιας της ψυχής ο Πλάτων. Συγκεκριμένα, στους διαλόγους του διακρίνει την ψυχή σε τρία μέρη, τα οποία παραλληλίζει με τρεις κατηγορίες πολιτών της ιδανικής πολιτείας. Επιπλέον, ο Πλάτων στο έργο του παρουσιάζει τον διαχωρισμό του κόσμου σε ουράνιο και επίγειο και τοποθετεί την ψυχή σε εκείνα που ανήκουν στον πρώτο, με τη γέννηση εισέρχονται στον δεύτερο και με τον φυσικό θάνατο επιστρέφουν στον ουράνιο. Κάτι αντίστοιχο επιδιώκει και ο Νεοπλατωνικός φιλόσοφος Πλωτίνος στις 54 πραγματείες του στο συνολικό έργο Εννεάδες. Ειδικότερα, ο Πλωτίνος αφορμάται από τον Πλατωνικό Παρμενίδη και ξεκινά τη φιλοσοφική θεωρία του με τη διάκριση των τριών αρχικών υποστάσεων του κόσμου: του Ενός, του Νου και της Ψυχής. Καταλήγοντας στην ψυχή ταυτίζεται με τον Πλάτωνα στην πεποίθηση πως αυτή προέρχεται από τον αιώνιο και νοητό κόσμο και σε αυτόν προσπαθεί να επιστρέψει μέσω της έκστασης. Μέχρι να το επιτύχει ενσαρκώνεται ξανά και ξανά για να υπερβεί σε κάθε μετενσάρκωση τη φθαρτή φύση του υλικού κόσμου. Πρόκειται για την πλατωνική παλιγγενεσία. Μέσω αυτής της διαδικασίας η ψυχή επιδιώκει να κατακτήσει την ευδαιμονία, η οποία θα επέλθει από την ένωσή της με τον Θεό. Στη συνέχεια της παρούσας μελέτης γίνεται εκτενής αναφορά στην πορεία, του στόχους και τις σχολές της Νεοπλατωνικής και Ύστερης Νεοπλατωνικής περιόδου. Καταληκτικά, η ερμηνεία της έννοιας της ψυχής μέσα από τα φιλοσοφικά έργα του Πλάτωνα και του Πλωτίνου φαίνεται πως δίνεται μέσα από τον όρο «πνοή ζωής», ενώ η αυτονομία της είναι συνδυασμός προαίρεσης και τύχης και αυτές την κατευθύνουν στην αρχική της φύση και επομένως την ευτυχία.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Γρούβα Παναγιώτα
- Grouva Panagiota
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:2917855