National and Kapodistrian University of Athens
Ακουστική εκπαίδευση (auditory training) στους ενήλικες: μεθοδολογία και αποτελέσματα
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Ακουστική εκπαίδευση είναι η συστηματική παρουσίαση ηχητικών ερεθισμάτων με σκοπό τη βελτίωση της διακριτικής αντίληψής τους. Αποτελεί μια σημαντική πτυχή της ακουστικής αποκατάστασης σε όλες τις περιπτώσεις απώλειας ακοής και οφείλει τα ευεργετικά αποτελέσματά της στην ακουστική πλαστικότητα που εξαρτάται από την εμπειρία. Μεθοδολογία: Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση αξιολόγησε τις μεθόδους και τα αποτελέσματα 15 μελετών πάνω στην ακουστική εκπαίδευση μεγάλων ενηλίκων (>50 ετών) με σχετιζόμενη με την ηλικία βαρηκοΐα. Οι συμμετέχοντες μπορούσαν να είναι χρήστες ακουστικών βοηθημάτων ή και όχι, αλλά σε κάθε περίπτωση δεν χρησιμοποιούσαν κοχλιακά εμφυτεύματα. Η ημερομηνία δημοσίευσης της κάθε μελέτης έπρεπε να περιλαμβάνεται στο χρονικό διάστημα 2013-2020. Κάθε μελέτη έπρεπε να περιλαμβάνει τουλάχιστον ένα δείκτη έκβασης που να σχετίζεται με την καταληπτότητα της ομιλίας, τις γνωσιακές λειτουργίες ή τις επικοινωνιακές δεξιότητες, μετρούμενο είτε μέσω συμπεριφορικών δοκιμασιών είτε μέσω ερωτηματολογίων. Η ποιότητα των μελετών αξιολογήθηκε με βάση 10 προαποφασισμένες παραμέτρους. Αποτελέσματα: Η ακουστική εκπαίδευση είχε ως αποτέλεσμα βελτιωμένες επιδόσεις των εκπαιδευμένων στα ίδια τα υλικά της εκπαίδευσης (on-task learning) και σχεδόν σε όλες τις δραστηριότητες η βελτίωση μετά την εκπαίδευση ήταν στατιστικά σημαντική. Όσον αφορά τη γενίκευση της μάθησης (off-task learning) η βελτίωση υπήρξε στατιστικά σημαντική στους περισσότερους από τους μισούς δείκτες έκβασης και στις 3 κατηγορίες (κατανόηση ομιλίας, γνωσιακές λειτουργίες, επικοινωνιακές δεξιότητες). Στατιστικά σημαντικές ήταν η βελτίωση στα περισσότερα ερωτηματολόγια αξιολόγησης των κοινωνικών και συναισθηματικών επιπτώσεων της απώλειας ακοής και η μεταβολή στις περισσότερες ηλεκτροφυσιολογικές μετρήσεις. Μόλις 6 μελέτες εμπεριείχαν δεδομένα από μακροχρόνια παρακολούθηση των ασθενών μετά το πέρας του εκπαιδευτικού προγράμματος (long term follow-up), ενώ τα ποσοστά συμμόρφωσης στα εκπαιδευτικά πρωτόκολλα, όπου καταγράφηκαν, ήταν πολύ υψηλά (>78%). Αναφορικά με την ποιότητα των μελετών, το μέσο συνολικό σκορ ήταν 11,13 στα 20, που αντιστοιχεί σε μέτριο επίπεδο τεκμηρίωσης. Συζήτηση: Όσον αφορά τη μάθηση στα υλικά της εκπαίδευσης, τα δεδομένα της παρούσας ανασκόπησης επιβεβαιώνουν την προϋπάρχουσα γνώση. Αντιφατικά αλλά περισσότερο ενθαρρυντικά είναι τα δεδομένα σχετικά με τη δυνατότητα γενίκευσης της μάθησης στην ακουστική καθημερινότητα των ασθενών. Περισσότερες off-task δραστηριότητες που σχετίζονται με την κατανόηση της ομιλίας παρουσίασαν στατιστικά σημαντική μεταβολή μετά την εκπαίδευση, σε σύγκριση με τις δυο προϋπάρχουσες συστηματικές ανασκοπήσεις πάνω στο ίδιο ζήτημα, εύρημα αναμενόμενο δεδομένης της προόδου των τεχνολογικών εργαλείων. Επιπλέον, ανεπαρκή ήταν τα μέχρι τώρα δεδομένα σχετικά με τη γενίκευση της μάθησης που προκύπτει από την ακουστική εκπαίδευση στις γνωσιακές λειτουργίες, ενώ δεν υπήρχαν ηλεκτροφυσιολογικά δεδομένα που να συνοδεύουν τα ευεργετικά αποτελέσματα της ακουστικής εκπαίδευσης. Αναφορικά με την καταλληλότητα της ακουστικής εκπαίδευσης, η συμμόρφωση παραμένει υψηλή, αλλά τα δεδομένα σχετικά με τη διατήρηση της μάθησης παραμένουν φτωχά. Παρά τη μικρή συνολική βελτίωση, το επίπεδο τεκμηρίωσης των μελετών παραμένει χαμηλό. Συμπεράσματα: Η ακουστική εκπαίδευση αποτελεί μια σύγχρονη και πολλά υποσχόμενη μέθοδο για τη βελτίωση τόσο της ακουστικής καθημερινότητας και της κατανόησης της ομιλίας των ασθενών με πρεσβυακουσία όσο και του γνωσιακού τους επιπέδου. Ερωτηματικό παραμένει εάν η μάθηση που προκύπτει διατηρείται και για πόσο χρόνο μετά το πέρας του εκπαιδευτικού προγράμματος. Χρειάζονται μελέτες με υψηλότερο επίπεδο τεκμηρίωσης ώστε να μπορούν να εξαχθούν περισσότερο ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα και καταλληλότητα της ακουστικής εκπαίδευσης.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Λιοδάκης Ανδρέας
- Liodakis Andreas
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:2946871