Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

ΟΜΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΜΠΥΛΩΝ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΪΣΟΔΥΝΑΜΙΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΩΝ ΣΚΕΥΑΣΜΑΤΩΝ ΟΤΑΝ Η ΕΙΣΟΔΟΣ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΟΥ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ WEIBULL – ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΟ

Abstract

dc:description

Οι μελέτες βιοϊσοδυναμίας αποτελούν την κύρια μέθοδο απόδειξης θεραπευτικής ισοδυναμίας μεταξύ ενός πρωτότυπου φαρμακευτικού σκευάσματος κι ενός γενόσημου, που χορηγούνται per os. Παρά τη μεγάλη χρησιμότητα των μελετών βιοϊσοδυναμίας, για λόγους εξοικονόμησης πόρων και χρόνου αλλά και για λόγους ηθικής, υπάρχει η τάση διερεύνησης της δυνατότητας ανάπτυξης άλλων μεθόδων οι οποίες θα είναι ικανές να εξασφαλίσουν την ομοιότητα των δύο σκευασμάτων τόσο ως προς το θεραπευτικό αποτέλεσμα όσο και ως προς την ασφάλειά τους. Για το λόγο αυτόν, υπήρξε ενδιαφέρον προς την αξιοποίηση των δεικτών άμεσης σύγκρισης in vitro καμπυλών διάλυσης ως μέσο για την πρόβλεψη της in vivo συμπεριφοράς των σκευασμάτων. Με γνώμονα αυτό, στην παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζεται, σε πρώτη φάση, η ευαισθησία των δεικτών άμεσης σύγκρισης καμπυλών διάλυσης και πιο συγκεκριμένα των δεικτών διαφοράς (f1), ομοιότητας (f2) και Rescigno (ξ1, ξ2), στο να αντανακλούν τις διαφορές που υφίστανται στα σκευάσματα υπό έλεγχο (Τ) και αναφοράς (R) σε σχέση με το λόγο T/R της φαρμακοκινητικής παραμέτρου Tmax (χρόνος που αντιστοιχεί στη μέγιστη συγκέντρωση φαρμάκου στο αίμα), όταν τα σκευάσματα χορηγούνται per os. Μελετήθηκαν περιπτώσεις σκευασμάτων που το φάρμακο θεωρείται ότι ακολουθεί μονοδιαμερισματική κατανομή και κινητική διάλυσης που περιγράφεται από τη συνάρτηση Weibull και με την παραδοχή ότι η διάλυση αποτελεί το καθοριστικό βήμα εμφάνισης του φαρμάκου στη γενική κυκλοφορία. Χρησιμοποιήθηκαν θεωρητικά in vitro και in vivo δεδομένα για διαφορετικές τιμές της παραμέτρου σχήματος της συνάρτησης Weibull (uT), της σταθεράς του ρυθμού διάλυσης/απορρόφησης (kd, ka) και απομάκρυνσης (kel) για τα σκευάσματα υπό έλεγχο και αναπτύχθηκαν in vitro – in vivo συσχετίσεις (IVIVC) προκειμένου να εξεταστεί η συμφωνία του λόγου T/R της παραμέτρου Tmax με τους δείκτες f1, f2, ξ1 και ξ2 στο να αντανακλούν διαφορές στα συγκρινόμενα σκευάσματα. Παρατηρήθηκε ότι η τιμή της παραμέτρου σχήματος του σκευάσματος υπό έλεγχο παίζει καθοριστικό ρόλο στις IVIVC. Πιο συγκεκριμένα, για uT<1 και kaT/kaR>1, η Τmax είναι αρκετά ευαίσθητη στο να αντανακλά τις διαφορές μεταξύ των σκευασμάτων και βρίσκεται σε μεγαλύτερη συμφωνία με τους δείκτες όταν kaR>kel, σε αντίθεση με την περίπτωση όπου kaR<kel, που in vitro-in vivo συμφωνία παρατηρείται για αρκετά χαμηλές τιμές της παραμέτρου uT. Όταν kaT/kaR<1, η Tmax δεν είναι σε ιδιαίτερη συμφωνία με τους δείκτες καθώς φαίνεται να μην μπορεί να ανιχνεύσει διαφορές μεταξύ των σκευασμάτων, εκτός από τις περιπτώσεις όπου kaR<kel και η παράμετρος σχήματος λαμβάνει χαμηλές τιμές (uT=0.2, 0.5). Από την άλλη μεριά, όταν uT>1 και kaR>kel, για kaT>kaR η Tmax είναι σε πλήρη συμφωνία με τους δείκτες, ενώ για kaT<kaR, in vitro-in vivo συμφωνία παρατηρείται για τις μεγαλύτερες τιμές uT. Τέλος, υπάρχει in vitro-in vivo ασυμφωνία και για kaR<kel, όπου η Tmax φαίνεται να είναι λιγότερο ευαίσθητη στο να εντοπίζει διαφορές, σε σχέση με τους δείκτες. Με βάση τα συμπεράσματα από τις IVIVC αλλά και τη συμπεριφορά της Tmax ως προς την αρχική έκθεση στο φάρμακο, επιλέχθηκαν οι κατάλληλες τιμές των uT, kaT και kel προκειμένου να προστεθεί σφάλμα στα θεωρητικά δεδομένα και να εξεταστεί η συμπεριφορά των φαρμακοκινητικών παραμέτρων Cmax, Tmax και AUCTmax,R στο να αντανακλούν διαφορές στην αρχική έκθεση στο φάρμακο στα πλαίσια προσομοιωμένων μελετών βιοϊσοδυναμίας. Πρακτικά, αναγεννήθηκαν προσομοιωμένα in vivo δεδομένα συγκέντρωσης του φαρμάκου στο αίμα με σφάλμα, πραγματοποιήθηκε ανάλυση διασποράς για τους λογαρίθμους των παραμέτρων Cmax και AUCTmax,R και εκτιμήθηκαν τα 90% διαστήματα εμπιστοσύνης για τους λόγους των γεωμετρικών μέσων των παραμέτρων ενώ για την παράμετρο Tmax εφαρμόστηκε μη παραμετρική στατιστική ανάλυση (Wilcoxon Signed Rank Test). Παρατηρήθηκε ότι για τις φαρμακοκινητικές παραμέτρους Cmax και AUCTmax,R τα αποτελέσματα που προέκυψαν από τα δεδομένα με σφάλμα, στην πλειοψηφία τους, συμφωνούν με τα αντίστοιχα που προέκυψαν από τα θεωρητικά δεδομένα, πλην ορισμένων περιπτώσεων. Οι εξαιρέσεις αφορούν τιμές των λόγων T/R των παραμέτρων που εντοπίζονταν πολύ κοντά στα όρια βιοϊσοδυναμίας και είναι ασφαλώς αναμενόμενο λόγω της προσθήκης του σφάλματος στα δεδομένα. Όσον αφορά την Tmax, παρατηρήθηκαν αρκετές διαφοροποιήσεις από τη θεωρητική συμπεριφορά, οι οποίες όμως δεν εντοπίζονται μόνο σε λόγους T/R πλησίον των ορίων βιοϊσοδυναμίας. Παρατηρήθηκε ότι, όταν uT<1 και kaT<kaR, της περιπτώσεις που kaR>kel, η παράμετρος Tmax εμφανίζεται λιγότερο ευαίσθητη στο να ανιχνεύει διαφορές στην αρχική έκθεση στο φάρμακο σε σχέση με τις παραμέτρους Cmax και AUCTmax,R. Το αντίθετο παρατηρείται όταν kaR<kel. Όταν όμως kaT>kaR, η παράμετρος Tmax εμφανίζεται πιο ευαίσθητη σε σχέση με τις δύο παραμέτρους. Σε αυτές τις περιπτώσεις η Tmax μπορεί να φανεί ιδιαίτερη χρήσιμη στο να δείξει τις διαφορές στην αρχική έκθεση στο φάρμακο που δεν μπορούν να ανιχνεύσουν οι Cmax και AUCTmax,R, δηλαδή διαφορές στο χρόνο μέγιστης συγκέντρωσης της τάξης της 1.5 ώρας. Όταν uT>1 και kaR>kel, της περιπτώσεις που kaT>kaR, και οι τρεις παράμετροι δείχνουν διαφορές στην αρχική έκθεση στο φάρμακο, αν και οριακά σε ορισμένες περιπτώσεις για τις παραμέτρους Cmax και AUCTmax,R. Η Tmax εμφανίζει θεωρητικά τη μεγαλύτερη ευαισθησία και θα μπορούσε να αποτελέσει μια χρήσιμη παράμετρο της αρχικής έκθεσης στο φάρμακο. Δεν εμφανίζει όμως πάντοτε και την αναμενόμενη στατιστική ευαισθησία και κυρίως για τις περιπτώσεις όπου οι διαφορές στο χρόνο μέγιστης συγκέντρωσης μπορεί να είναι μικρότερες από μία ώρα περίπου. Σε αυτές τις περιπτώσεις η Tmax επηρεάζεται πολύ από το δειγματοληπτικό σχήμα με αποτέλεσμα μια μη σταθερή και μη αναμενόμενη στατιστικά συμπεριφορά. Όταν kaR<kel και kaT<kaR, η παράμετρος Tmax εμφανίζει παρόμοια ή ακόμη και μεγαλύτερη ευαισθησία στο να ανιχνεύει διαφορές στην αρχική έκθεση στο φάρμακο σε σχέση με την AUCTmax,R. Η Cmax παρουσιάζει τη χαμηλότερη ευαισθησία. Το αντίθετο της παρατηρείται όταν kaT>kaR. Η παράμετρος Tmax, θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμο να χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με τις AUCTmax,R και Cmax για μια πιο αποτελεσματική εκτίμηση της αρχικής έκθεσης στο φάρμακο.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Ζαχάριου Ισμήνη
  • Zachariou Ismini

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2968483

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Ζαχάριου Ισμήνη; Zachariou Ismini. ΟΜΟΙΟΤΗΤΑ ΚΑΜΠΥΛΩΝ ΔΙΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΪΣΟΔΥΝΑΜΙΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΩΝ ΣΚΕΥΑΣΜΑΤΩΝ ΟΤΑΝ Η ΕΙΣΟΔΟΣ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΟΥ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ WEIBULL – ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΟ. 2021. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2968483