Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η αρχή του κοινωνικού κράτους στην ελληνική συνταγματική ιστορία

Abstract

dc:description

Σε αυτήν την εργασία θα αναλυθεί η αρχή του κοινωνικού κράτους στην ελληνική συνταγματική ιστορία. Πρώτα θα επιχειρηθεί μια ιστορική διερεύνηση της γενεαλογίας των κοινωνικών δικαιωμάτων και των πολιτικών του κοινωνικού κράτους στον 20ο αιώνα, καθώς και των αιτιών που οδήγησαν αρχικά στην ανάπτυξη του και αργότερα στην σταδιακή συρρίκνωσή του απο τα τέλη του 1970, λόγω της ανάδυσης της παγκοσμιοποίησης. Στην συνέχεια θα εξετασθούν οι διατάξεις που κατοχυρώνουν κοινωνικά δικαιώματα και μέτρα κοινωνικής πολιτικής στα ελληνικά Συντάγματα, εντασσόμενα στο ευρύτερο πλαίσιο του ευρωπαϊκού συνταγματισμού και των εκάστοτε κοινωνικοπολιτικών εξελίξεων. Ιδιαίτερη έμφαση βέβαια θα δοθεί στο ισχύον Σύνταγμα του 1975 στο οποίο για πρώτη φορά κατοχυρώνονται τα βασικά κοινωνικά δικαιώματα, προσθέτοντας την απαραίτητη κοινωνική διάσταση στον ατομικό και πολιτικό αυτοκαθορισμό. Υπό το πρίσμα αυτό θα εξετασθεί και η συνταγματική αναθεώρηση του 2001, που καθιέρωσε ρητά το κοινωνικό κράτος, καθώς και οι εξαιρετικά αρνητικές επιπτώσεις που επέφερε ο περιορισμός του κοινωνικού κεκτημένου στα πλαίσια των προγραμμάτων δημοσιονομικής προσαρμογής. Πιο αναλυτικά, θα αναφερθεί η συρρίκνωση των εργασιακών σχέσεων και η μείωση των δημοσίων δαπανών λόγω των μέτρων που υιοθετήθηκαν από τις Ελληνικές Κυβερνήσεις και τους Ευρωπαϊκούς θεσμούς για να αποφευχθεί η ελληνική χρεωκοπία. Τέλος, ιδιαίτερη αναφορά θα γίνει και στην πρόσφατη, ατελέσφορη εν πολλοίς, σχετική συζήτηση, για την συνταγματική αναθεώρηση του 2019 και θα αναζητηθούν τρόποι ενίσχυσης του διεκδικητικού πλαισίου των κοινωνικών δικαιωμάτων στην ελληνική έννομη τάξη, με στόχο την ενίσχυση του κοινωνικού κεκτημένου και την ολοκλήρωση της παραπληρωματικότητας των δικαιωμάτων μέσω του κοινωνικού αυτοκαθορισμού. Το ερευνητικό ερώτημα περιστρέφεται γύρω απο την ιστορική επισκόπηση των κοινωνικών δικαιωμάτων στην ελληνική συνταγματική ιστορία και τις μελλοντικές προοπτικές ενίσχυσης του διεκδικητικού τους πλαισίου. Ως εκ τούτου η εργασία αντλεί κυρίως υλικό από την βιβλιογραφία του Συνταγματικού Δικαίου και από την διεθνή και εγχώρια νομολογία για τα κοινωνικά δικαιώματα ( υπό το πρίσμα της αγωγιμότητας τους), ενώ αξιοποιούνται και αρκετά εγχειρίδια πολιτικής επιστήμης, από κοινού με κάποιες βασικές γνώσεις μακροοικονομικής, για μια κατά το δυνατόν διεπιστημονική πραγμάτευση του παρόντος θέματος.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Γκίτσας Ιωάννης
  • Gkitsas Ioannis

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2968804

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Γκίτσας Ιωάννης; Gkitsas Ioannis. Η αρχή του κοινωνικού κράτους στην ελληνική συνταγματική ιστορία. 2021. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2968804