Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Περπατώ στη ρεματιά Πεντέλης – Χαλανδρίου και μαθαίνω την ιστορία της: Μια ολιστική βιωματική προσέγγιση για το περιβάλλον και την αειφορία

Abstract

dc:description

Η ρεματιά Πεντέλης Χαλανδρίου είναι ένας πολύτιμος πνεύμονας πρασίνου στον αστικό ιστό της Αθήνας κι ένα από τα ελάχιστα υδάτινα ίχνη του παρελθόντος της πρωτεύουσας. Προσφέρει καταφύγιο, τροφή και νερό για πολλά ζώα και φυτά, γεγονός που την καθιστά ένα ιδιαίτερα σπάνιο βιότοπο για την πόλη. Η ρεματιά ήταν η αφορμή που εποικίστηκε η περιοχή την εποχή της Χαλκοκρατίας το 2600-2000 π.Χ. και από την εποχή του Κλεισθένη αποτελούσε τον δήμο Φλύας(= εύφορη γη). Στους κλασσικούς χρόνους επιφανείς πολίτες κατάγονταν από την περιοχή όπως ο τραγικός ποιητής Ευριπίδης και ο στρατηγός Θεμιστοκλής. Από τις όχθες της περνούσε ο αρχαίος δρόμος μεταφοράς μαρμάρων από την Πεντέλη στην Ακρόπολη, αξιόλογα τμήματα της οποίας έχουν βρεθεί στην περιοχή του Χαλανδρίου. Λίγο πιο ψηλά στα Μελίσσια, δεσπόζει η πεντάτοξη μαρμάρινη γέφυρα της Δούκισσας της Πλακεντίας, στη θέση πιθανότατα αρχαίας γέφυρας της αρχαίας οδού των λατομείων. Πρόκειται για ένα πολύ αξιόλογο αρχιτεκτονικό δημιούργημα και την αρχαιότερη γέφυρα της περιοχής της Αθήνας που έχει σωθεί. Σχεδόν αναλλοίωτη διατηρείται 2000 χρόνια μετά την κατασκευή της η παράπλευρη σήραγγα του Αδριάνειου Υδραγωγείου που ξεκινούσε από την περιοχή της Μονής Πεντέλης και ακολουθώντας τη διεύθυνση της ρεματιάς συνδεόταν με την κύρια σήραγγα στην κυκλική δεξαμενή της οδού Ελ Αλαμέιν στο Χαλάνδρι. Ίχνη του υδραγωγείου, τα λεγόμενα και «πηγάδια» είναι εμφανή σε πολλά σημεία της πορείας του. Όλα τα παραπάνω καθιστούν τη ρεματιά ένα πολύ ενδιαφέρον θέμα για εκπαιδευτική αξιοποίηση. Η μεγάλη περιβαλλοντική και πολιτιστική αξία της ρεματιάς καθώς και η επιθυμία να δοθεί στους μαθητές που την επισκέπτονται η ευκαιρία να τη γνωρίσουν, να την κατανοήσουν και ως συνέπεια να την αγαπήσουν και να την προστατεύσουν αποτέλεσαν το κίνητρο για να σχεδιαστεί το περιβαλλοντικό μονοπάτι της ρεματιάς Πεντέλης – Χαλανδρίου. Το μονοπάτι εκτός από εργαλείο περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης λειτουργεί και ως μέσο ανάδειξης της ιστορίας και του πολιτισμού της περιοχής ενώ μπορεί να αξιοποιηθεί και για τη βιώσιμη ανάπτυξή της. Η παρούσα εργασία προσεγγίζει ολιστικά τα σημεία ενδιαφέροντος της ρεματιάς Πεντέλης – Χαλανδρίου. Η παιδαγωγική προσέγγιση που ακολουθεί βασίζεται στις αρχές που διέπουν τα Προγράμματα Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία. Συγκεκριμένα οι μαθητές μέσω της αναζήτησης , της διερεύνησης, της συνεργατικότητας και των βιωματικών δράσεων, ανακαλύπτουν τους θησαυρούς της ρεματιάς, εντοπίζουν θετικές ή αρνητικές πρακτικές, κατανοούν τις συμπεριφορές και τις στάσεις που μπορούν να συμβάλλουν στη βιώσιμη ανάπτυξη της περιοχής, διατυπώνουν προτάσεις και αναλαμβάνουν δράσεις σε αυτήν την κατεύθυνση. Οι δραστηριότητες που προτείνονται απευθύνονται σε μαθητές νηπιαγωγείου και πρώτων τάξεων του Δημοτικού και μπορούν να οργανωθούν συμπληρωματικά με τις δράσεις που οργανώνονται από τη δημοτική αρχή για την ανάδειξη του Αδριάνειου Υδραγωγείου και την πολιτιστική κληρονομιά της πόλης.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Σπανούδη Ελπίδα
  • Spanoudi Elpida

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3197160

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Σπανούδη Ελπίδα; Spanoudi Elpida. Περπατώ στη ρεματιά Πεντέλης – Χαλανδρίου και μαθαίνω την ιστορία της: Μια ολιστική βιωματική προσέγγιση για το περιβάλλον και την αειφορία. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3197160