National and Kapodistrian University of Athens
Η διερεύνηση των σχέσεων της ψυχικής ανθεκτικότητας εκπαιδευτικών και διευθυντών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης με την ικανοποίηση από την εργασία, τα συναισθήματα, τη συνοχή του συλλόγου διδασκόντων και το στρες.
Abstract
dc:descriptionΤις τελευταίες δεκαετίες η διερεύνηση των εννοιών της ψυχικής ανθεκτικότητας, της εργασιακής ικανοποίησης, της σημασίας των συναισθημάτων στην εργασία, του στρες βρίσκονται στο επίκεντρο του ερευνητικού ενδιαφέροντος. Οι πρόσφατες εξελίξεις στον χώρο της σχολικής ψυχολογίας αλλά και της εκπαίδευσης φανερώνουν μια διαφορετική αντίληψη για τον ρόλο του σχολείου, το σύστημα των αξιών και την ιεράρχηση των εκπαιδευτικών του στόχων. Στην διαφορετική αυτή προσέγγιση βασική έννοια είναι αυτή της ψυχικής ανθεκτικότητας, η οποία δίνει τη δυνατότητα θετικής προσαρμογής των ατόμων ή των συστημάτων παρά τις αντίξοες συνθήκες με τις οποίες μπορεί να έρχονται αντιμέτωποι. Η σχετική βιβλιογραφία επισημαίνει πως η ενδυνάμωση της ψυχικής ανθεκτικότητας θεωρείται προστατευτικός παράγοντας που προάγει το θετικό συναίσθημα, την ικανοποίηση από την εργασία, τις σχέσεις μεταξύ των μελών της σχολικής κοινότητας καθώς και τα επίπεδα στρες των εκπαιδευτικών. Η παρούσα έρευνα μελετά τις σχέσεις της ψυχικής ανθεκτικότητας τόσο των εκπαιδευτικών όσο και των διευθυντών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης με την ικανοποίηση από την εργασία, τα συναισθήματα, τη συνοχή του συλλόγου διδασκόντων και το στρες. Η διερεύνηση των εννοιών έγινε με σταθμισμένα ερωτηματολόγια διαβαθμισμένα σύμφωνα με την κλίμακα Likert. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε δημόσια δημοτικά σχολεία της Α΄ Διεύθυνσης Αθηνών, τη χρονική περίοδο από τον Δεκέμβριο 2021 έως τον Ιανουάριο 2022. Το δείγμα αποτελείται από 183 εκπαιδευτικούς και διευθυντές πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης. Για τη μέτρηση των υπό διερεύνηση εννοιών χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα ψυχικής ανθεκτικότητας «The Resilience Scale» (Wagnild & Young, 1993), η κλίμακα «Job Satisfaction Index» των Brayfield και Rothe (1951), όπως αυτό μεταφράστηκε και προσαρμόστηκε στην ελληνική γλώσσα από τους Kafetsios και Zampetakis (2008), η κλίμακα «Perceived Cohesion Scale», των Bollen και Hoyle (1990) και η κλίμακα του Glanz (2006:37) προσαρμοσμένο στην ελληνική πραγματικότητα, η κλίμακα «Job Affect Scale» (Brief, Burke, George, Robinson, & Webster, 1988) και τέλος για το εργασιακό στρες η κλίμακα «Perceived Stress Scale» (Cohen & Williamson, 1988). Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν σημαντική συσχέτιση της ψυχικής ανθεκτικότητας με την ικανοποίηση από την εργασία και με το θετικό συναίσθημα στην εργασία και αρνητική λιγότερο ισχυρή συσχέτιση με το αρνητικό συναίσθημα. Επίσης αρνητική συσχέτιση βρέθηκε ανάμεσα στην ψυχική ανθεκτικότητα και το αντιλαμβανόμενο στρες. Αυτό δείχνει πως υψηλά επίπεδα ψυχικής ανθεκτικότητας λειτουργούν ως προβλεπτικοί παράγοντες για την εμφάνιση μειωμένων επιπέδων στρες και αρνητικού συναισθήματος. Επομένως θα ήταν χρήσιμο να σχεδιαστούν και να εφαρμοστούν επιμορφωτικά σεμινάρια και προγράμματα, προκειμένου να αυξηθούν τα επίπεδα ψυχικής ανθεκτικότητας καθώς φαίνεται να σχετίζεται άμεσα με όλες τις κλίμακες που μελετήθηκαν. Όσον αφορά την κλίμακα της Εργασιακής Ικανοποίησης συσχετίσεις βρέθηκαν με όλες τις κλίμακες. Η πιο ισχυρή συσχέτιση ήταν μεταξύ της Εργασιακής Ικανοποίησης και του θετικού συναισθήματος. Επιπλέον το αρνητικό συναίσθημα βρέθηκε πως είχε θετική συσχέτιση με την κλίμακα του στρες. Η ισχυρή συσχέτιση του θετικού συναισθήματος τόσο με την ψυχική ανθεκτικότητα όσο και με την εργασιακή ικανοποίηση αναδεικνύει τον σημαντικό ρόλο των συναισθημάτων στην εργασία συμπέρασμα που επαληθεύεται από την έρευνα των Kafetsios και Zampetakis (2008).
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Γιούργα Ελένη
- Giourga Eleni
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3217672