National and Kapodistrian University of Athens
In Vitro μελέτη διαπερατότητας Λιδοκαΐνης και Τετρακαΐνης από ημιστερεές μορφές
Abstract
dc:descriptionΗ τοπική χορήγηση φαρμάκων είναι μια ανώδυνη μέθοδος χορήγησης με την εφαρμογή μιας φαρμακευτικής σύνθεσης σε άθικτο και υγιές δέρμα. Αποτελεί εναλλακτική οδό σε σχέση με τις συμβατικές (από του στόματος και ενδοφλέβια) οδούς, αποφεύγοντας τις παρενέργειες αυτών. Ένα όμως από τα βασικά της προβλήματα, είναι ο μικρός αριθμός φαρμακευτικών μορίων που μπορούν να περάσουν την κεράτινη στιβάδα και η χαμηλή διαπερατότητα που τα χαρακτηρίζει. Ενίσχυση της διαπερατότητας μπορεί να επιτευχθεί με διάφορους τρόπους, ένας εκ των οποίων είναι η δημιουργία ευτηκτικών μιγμάτων. Αυτή η μέθοδος χρησιμοποιήθηκε στην παρούσα διπλωματική εργασία προκειμένου να δημιουργηθεί μια τοπική αναισθητική κρέμα με λιδοκαΐνη και τετρακαΐνη. Τα τοπικά αναισθητικά χρησιμοποιούνται ευρέως σε δερματολογικές επεμβάσεις για την ανακούφιση από τον πόνο. Η αναισθησία προκαλείται με την διακοπή των σημάτων νευρικής αγωγιμότητας στο επίπεδο των διαύλων ιόντων νατρίου. Σκοπός της συγκεκριμένης μελέτης ήταν η μορφοποίηση μιας κρέμας λιδοκαΐνης και τετρακαΐνης για την επίτευξη βέλτιστης διαπέρασης των δύο τοπικών αναισθητικών. Για την επιβεβαίωση της μορφοποίησης πραγματοποιήθηκε in vitro και ex vivo μελέτη διαπερατότητας σε τεχνητή μεμβράνη Strat-M™ και δέρμα αντίστοιχα. Ακόμη, έγινε συγκριτική μελέτη με εμπορική κρέμα βάσης η οποία χρησιμοποιείται για τη παρασκευή γαληνικών σκευασμάτων. Για τη δημιουργία της κρέμας λιδοκαΐνης : τετρακαΐνης εφαρμόστηκε ένας Σχεδιασμός Μίγματος με παράγοντες το ευτηκτικό μίγμα λιδοκαΐνης : τετρακαΐνης (1:1), σε περιεκτικότητα από 5% ως 20%, και τα υπόλοιπα συστατικά σε περιεκτικότητα από 80% ως 95%. Αναφέρεται ότι διατηρήθηκαν σταθερές οι περιεκτικότητες σε πηκτικό παράγοντα (Carbopol 974P), γαλακτωματοποιητή (Kolliphor RH 40), συν-διαλύτη (PEG 400) και συντηρητικό (φαινοξυαιθανόλη) με βάση προκαταρκτικά πειράματα μεταβάλλοντας ουσιαστικά μόνο την περιεκτικότητα σε νερό και τοπικά αναισθητικά. Κρίθηκε δυνατή η ενσωμάτωση των δύο τοπικών αναισθητικών σε περιεκτικότητα ως και 20% με τη δεδομένη συνταγή. Ακόμη, πραγματοποιήθηκε ενσωμάτωση του ευτηκτικού μίγματος, σε αντίστοιχες περιεκτικότητες, σε κρέμα βάσης Versatile™. Βρέθηκε ότι η συγκεκριμένη κρέμα βάσης δύναται να χρησιμοποιηθεί για παρασκευή κρέμας τοπικής αναισθησίας με περιεκτικότητα σε ευτηκτικό μίγμα ως 5% όταν δεν προστίθενται άλλα έκδοχα και ως και 14% όταν προστίθεται σε αυτή αιθοξυδιγλυκόλη, η οποία βελτιώνει τη σταθερότητα της. Από in vitro πειράματα διαδερμικής διαπέρασης με την χρήση κυττάρων τύπου Franz, παρατηρήθηκε ότι αυξάνοντας την περιεκτικότητα σε ευτηκτικό μίγμα, υπήρχε αύξηση στη διαπέραση από την τεχνητή μεμβράνη Strat-M™. Συγκεκριμένα, η κρέμα με 20% ευτηκτικό μίγμα είχε την υψηλότερη διαπέραση, 2728,40±176,79 μg λιδοκαΐνης/cm^2 και 877,77±23,08 μg τετρακαΐνης/cm^2 αντίστοιχα. Με βάση τα αποτελέσματα του λογισμικού Design Expert®, τα δεδομένα αθροιστικής ποσότητας της λιδοκαΐνης στις έξι ώρες περιγράφηκαν καλύτερα με βάση το δευτεροβάθμιο μοντέλο (Quadratic), καθώς R2=0,9616, R2Adj=0,9539 και R2Pred=0,9405. Το τεταρτοβάθμιο μοντέλο (Quartic) ήταν κατάλληλο για την συσχέτιση των συστατικών και της απόκρισης (αθροιστική ποσότητα της τετρακαΐνης στις έξι ώρες), το οποίο αποδεικνύεται από τις τιμές των R2=0,9864, R2Adj=0,9795 και R2Pred=0,9395 , οι οποίες προσεγγίζουν ικανοποιητικά τη μονάδα. Τα δεδομένα αθροιστικής ποσότητας της λιδοκαΐνης στις τέσσερις ώρες περιγράφηκαν καλύτερα με βάση το τεταρτοβάθμιο μοντέλο (Quartic). Τα στατιστικά μέτρα R2, R2Adj και R2Pred ήταν ικανοποιητικά και συγκεκριμένα έλαβαν τιμές ως εξής: R2=0,9840 , R2Adj=0,9760 και R2Pred=0,9542. Τέλος, το τριτοβάθμιο μοντέλο (Cubic) αποτέλεσε το προτεινόμενο μοντέλο για την περιγραφή των δεδομένων της αθροιστικής ποσότητας της τετρακαΐνης στις τέσσερις ώρες με R2=0,9795 , R2Adj=0,9726 και R2Pred=0,9620. Το συγκεκριμένο λογισμικό δύναται να προτείνει τη βέλτιστη συνταγή, η οποία ήταν αυτή με 20% ευτηκτικό μίγμα. Παρόλα αυτά, μέσω στατιστικής ανάλυσης, βρέθηκε ότι ενώ υπάρχει αύξηση στη διαπέραση, αυτή δεν είναι στατιστικά σημαντική για τις κρέμες με περιεκτικότητα μεγαλύτερη και ίση από 13% σε ευτηκτικό μίγμα. Όσον αφορά την σταθερότητα της συγκεκριμένης κρέμας, κρίθηκε ικανοποιητική για διάστημα τριών μηνών καθώς δεν παρατηρήθηκε φυσική ούτε χημική αστάθεια. Από τα ex vivo πειράματα διαπερατότητας από ανθρώπινη επιδερμίδα, δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική αύξηση στη διαπέραση λιδοκαΐνης με αύξηση της περιεκτικότητας σε ευτηκτικό μίγμα από 14% και πάνω, συμπεραίνοντας έτσι ότι επιβεβαιώνονται ex vivo τα in vitro αποτελέσματα με την τεχνητή μεμβράνη Strat-M™. Κάτι τέτοιο δεν επιβεβαιώθηκε για την τετρακαΐνη, όπου δεν παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά όταν η περιεκτικότητα σε ευτηκτικό ήταν 5%, 14% και 20%. Από τα παραπάνω, θεωρήθηκε ως βέλτιστη η κρέμα με 14% ευτηκτικό μίγμα. Επιπρόσθετα, διεξήχθη ex vivo συγκριτική μελέτη με την κρέμα βάσης Versatile™ και τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι κρέμες που διαμορφώθηκαν στην παρούσα διπλωματική είχαν πιο ικανοποιητική διαπέραση όσον αφορά την λιδοκαΐνη σε σχέση με την κρέμα βάσης Versatile™ όταν σε αυτή προστέθηκε 5% και 14% ευτηκτικό μίγμα. Συγκεκριμένα, η αθροιστική ποσότητα λιδοκαΐνης που διαπέρασε το δέρμα ήταν 70,27±5,50 μg/cm^2 και 76,50±4,62 μg/cm^2 για τις κρέμες με 5% και 14% ευτηκτικό μίγμα αντίστοιχα, ενώ στην περίπτωση αυτών με την κρέμα βάσης Versatile™ ήταν αντίστοιχα 31,35±5,25 μg/cm^2 για την κρέμα με 5% ευτηκτικό μίγμα και 49,09±6,24 μg/cm^2 για την κρέμα με 14% ευτηκτικό μίγμα. Η αυξημένη αυτή διαπέραση στην τελευταία σύνθεση οφείλεται στην αιθοξυδιγλυκόλη, η οποία λειτούργησε όχι μόνο ως σταθεροποιητής αλλά και ως ενισχυτής διαπέρασης. Η αθροιστική ποσότητα τετρακαΐνης κυμαίνονταν από 40,12 ως 46,69 μg/cm^2 στις συνθέσεις και διαφοροποιήθηκε μόνο στην περίπτωση της κρέμας βάσης Versatile™ με 5% ευτηκτικό μίγμα, όπου ήταν χαμηλότερη. Τέλος, η συνθετική μεμβράνη Strat-M™ παρουσίασε πολύ καλή συσχέτιση με την ανθρώπινη επιδερμίδα για τα δύο τοπικά αναισθητικά. Ειδικότερα, η συσχέτιση ήταν γραμμική όσον αφορά τη λιδοκαΐνη, με τιμές συντελεστή συσχέτισης για τις κρέμες με 5%, 14% και 20% ευτηκτικό μίγμα ίσες με R2=0,9977, R2=0,9958 και R2=0,9985. Στην περίπτωση της τετρακαΐνης, οι αντίστοιχες τιμές ήταν R2=0,9991 , R2=0,9977 και R2=0,9954. Έτσι, συνεπάγεται ότι η τεχνητή μεμβράνη Strat-M™ μπορεί να αποτελέσει μια αξιόπιστη εναλλακτική λύση σε προκαταρκτικά πειράματα διαπερατότητας.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Κανακίδη Λαμπρινή-Δανάη
- Kanakidi Lamprini-Danai
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3227268