Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Συγκριτική μελέτη προβλημάτων σε σχολικά βιβλία: Η περίπτωση της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης

Abstract

dc:description

Η επίλυση προβλήματος θεωρείται σε πολλά Αναλυτικά Προγράμματα Σπουδών μία κεντρική μαθηματική πρακτική που υποστηρίζει τους μαθητές να κάνουν ενδο μαθηματικές και εξω-μαθηματικές συνδέσεις. Επομένως, η παρουσία προβλημάτων στα σχολικά βιβλία διαδραματίζει κομβικό ρόλο στη μάθηση των μαθηματικών. Στην παρούσα διπλωματική εργασία πραγματοποιήθηκε συγκριτική μελέτη των προβλημάτων τριών σύγχρονων σχολικών βιβλίων της Β’ Λυκείου τριών χωρών (Ελλάδας, Κύπρου και Αγγλίας) σχετικά με τις έννοιες της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης. Οι συγκεκριμένες έννοιες επιλέχθηκαν καθώς θεωρούνται σημαντικές λόγω της σύνδεσής τους με ποικιλία εφαρμογών σε επιστημονικό και πολιτισμικό επίπεδο, αλλά και εξαιτίας των δυσκολιών που αντιμετωπίζουν οι μαθητές κατά τη μαθησιακή διαδικασία. Συγκεκριμένα, πραγματοποιήθηκε ποιοτική και ποσοτική μελέτη των προβλημάτων που περιέχονται στα κεφάλαια της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης στα σχολικά εγχειρίδια των τριών χωρών. Αρχικά, πραγματοποιήθηκε ποιοτική μελέτη των προβλημάτων ως προς το πλαίσιο αναφοράς και την συνοδεία ή μη των εκφωνήσεών τους από εικονικές αναπαραστάσεις. Παράλληλα, μελετήθηκαν οι πρακτικές επίλυσης που απαιτούνται από τους μαθητές για την επίλυση των συγκεκριμένων προβλημάτων, καθώς και η ύπαρξη ή έλλειψη σύνδεσης μεταξύ των μαθηματικών αντικειμένων της εκθετικής και της λογαριθμικής συνάρτησης. Στη συνέχεια, πραγματοποιήθηκε ποσοτική ανάλυση των προβλημάτων του σχολικού εγχειριδίου της κάθε χώρας με βάση τα παραπάνω ποιοτικά χαρακτηριστικά. Τέλος, πραγματοποιήθηκε συγκριτική μελέτη μεταξύ των προβλημάτων των τριών χωρών, με σκοπό την εύρεση ομοιοτήτων και διαφορών ανάμεσα στα σχολικά εγχειρίδια των τριών χωρών. Ως θεωρητικό και μεθοδολογικό εργαλείο της έρευνάς μας χρησιμοποιήθηκε το Κοινωνικο – Διδακτικό τετράεδρο (ΚΔΤ) των Rezat & Strasser (2012). Οι διαστάσεις που μελετώνται είναι: ‘Μαθηματικά’ που αφορά στη ‘Μαθηματική ενότητα της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης’, ‘Τεχνουργήματα’ που αφορά στα ‘Σχολικά βιβλία’, ‘Μαθητής’ που αφορά στις ‘Μαθηματικές πρακτικές που καλείται να αναπτύξει κατά την επίλυση προβλημάτων στη συγκεκριμένη μαθηματική ενότητα’ και ‘Ίδρυμα’ που αφορά στους ‘Διδακτικούς στόχους της συγκεκριμένης μαθηματικής ενότητας’ όπως αναδεικνύονται μέσα από τα προβλήματα προς λύση που προτείνονται στα σχολικά βιβλία κάθε χώρας. Η μελέτη των παραπάνω διαστάσεων θα μας βοηθήσει 7 να βγάλουμε συμπεράσματα για τη ‘Δημόσια εικόνα των μαθηματικών’, και συγκεκριμένα της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης, που προωθεί η κάθε χώρα και τις ‘Συμβάσεις και νόρμες του να είσαι μαθητής και να μαθαίνεις’ τα συγκεκριμένα μαθηματικά αντικείμενα σε καθεμία από τις τρεις χώρες. Κατά τη μελέτη διαπιστώθηκαν ορισμένες ομοιότητες αλλά και διαφορές ανάμεσα στα σχολικά βιβλία των τριών χωρών. Οι κύριες ομοιότητες αφορούν στο πλαίσιο αναφοράς των προβλημάτων, όπου α) κυριαρχεί το Επιστημονικό πλαίσιο και στις τρεις χώρες με ποσοστά 45%-60%, β) στο ρόλο των αναπαραστάσεων που παίζουν ένα διακοσμητικό κυρίως ρόλο για την επίλυση του προβλήματος με στόχο κυρίως την ενεργοποίηση των μαθητών και γ) στο ότι οι πρακτικές που κυρίως απαιτούνται από τους μαθητές είναι κυρίως διαδικαστικές (επίλυση τύπων) συγκριτικά με τις σύνθετες (δημιουργία μαθηματικού μοντέλου, ανάπτυξη πρακτικών επιχειρηματολογίας). Οι κύριες διαφορές που σημειώθηκαν αφορούν α) τον αριθμό των προβλημάτων που καταγράφηκαν στο κάθε σχολικό βιβλίο, με το Αγγλικό να περιέχει σαφώς περισσότερα προβλήματα από τα άλλα δύο, β) την παντελή έλλειψη εικονικών αναπαραστάσεων στο Κυπριακό σχολικό βιβλίο, και γ) το υψηλό ποσοστό προβλημάτων σε οικονομικό πλαίσιο στο Κυπριακό βιβλίο (54%). Επιπλέον, δ) μόνο το Αγγλικό βιβλίο περιέχει προβλήματα όπου είναι αναγκαία η χρήση της αναπαράστασης για να λυθούν, ε) το μικρότερο ποσοστό αναγκαιότητας δημιουργίας μαθηματικού μοντέλου ήταν στο Κυπριακό σχολικό βιβλίο (2 από τα 11 προβλήματα), στ) ενώ στο Αγγλικό βιβλίο βρέθηκε το υψηλότερο ποσοστό ανάγκης ανάπτυξης πρακτικών επιχειρηματολογίας (13 στα 35 προβλήματα) και μοντελοποίησης (18 στα 35 προβλήματα) από τους μαθητές. Οι παραπάνω διαφορές αναδεικνύουν τις γνωστικές απαιτήσεις για τους μαθητές που σε θεσμικό επίπεδο θέτει η κάθε χώρα στη μάθηση της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Σαντοριναίου Παναγιώτα
  • Santorinaiou Panagiota

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3236662

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Σαντοριναίου Παναγιώτα; Santorinaiou Panagiota. Συγκριτική μελέτη προβλημάτων σε σχολικά βιβλία: Η περίπτωση της εκθετικής και λογαριθμικής συνάρτησης. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3236662