Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Συνιστώσες ελεγκτικού μηχανισμού: ανάλυση ομοιοτήτων και διακριτών ορίων μεταξύ φορολογικού ελέγχου, ελέγχου Ορκωτών Λογιστών και εσωτερικού ελέγχου

Abstract

dc:description

Η τάση για δολοπλοκίες και απόκρυψη της αλήθειας για ίδιον όφελος, είναι πανάρχαια, όπως και η εσκεμμένη αγνόηση της ηθικής, των κανόνων και του νόμου. Για την αποφυγή όλων αυτών χρειάζεται έλεγχος και γι’ αυτό η ελεγκτική είναι απαραίτητη (Μαρδά, 2017, 12). Με τον όρο «ελεγκτική» νοείται το σύνολο των αρχών, κανόνων και ενεργειών που απορρέουν από βαθειά γνώση της οικονομικής των επιχειρήσεων, της λογιστικής και του δικαίου μέσω των οποίων διενεργείται ο έλεγχος των εμπορικών βιβλίων, οικονομικών καταστάσεων, λογιστικών και συναφών στοιχείων μιας επιχείρησης/οργανισμού, για την διαπίστωση πράξεων ή παραλείψεων και για την εξαγωγή αιτιολογημένων συμπερασμάτων σχετικά με την οικονομική διαχείριση (Μαρδά, 2017, 13). Η ελεγκτική είναι κλάδος της οικονομικής των επιχειρήσεων που πραγματεύεται τις αρχές, τους κανόνες και τις προϋποθέσεις για την διενέργεια ελέγχου σε κάθε οικονομική διαχείριση ξένης περιουσίας, δηλαδή περιουσίας νομικού ή φυσικού προσώπου έναντι τρίτων που την διαχειρίζονται (Τσαχουρίδου, 2017, 5). Αποτελεί έναν από τους πιο δυναμικούς κλάδους της Οικονομικής Επιστήμης, που αποσκοπεί στην μετάδοση αξιόπιστων οικονομικών πληροφοριών σχετικών με την δραστηριότητα μεγάλων οικονομικών οργανισμών, προκειμένου να σχηματίσει γνώμη για την αντικειμενικότητα, την ακρίβεια και την αξιοπιστία των οικονομικών καταστάσεων των επιχειρήσεων (Μαρδά, 2017, 12). Ο ελεγκτής, αυτός δηλαδή που διενεργεί έναν έλεγχο, πρέπει να είναι πρόσωπο με ηθικό κύρος, ειδική κατάρτιση και πείρα και πρέπει να έχει επίσημη επαγγελματική αναγνώριση και ανεξαρτησία γνώμης (Ανυφαντής, 2019, 52). Ο διαρκής έλεγχος είναι απαραίτητος για την προστασία των συμφερόντων ενός οργανισμού/επιχείρησης και οι ελεγκτές έχουν δύσκολο έργο καθώς συχνά αντιμετωπίζουν περιπτώσεις εξαπάτησης. Για παράδειγμα, σε έρευνα στο εξωτερικό, διαπιστώθηκε σε 459 εταιρείες (με ετήσια έσοδα τουλάχιστον $250.000.000) ότι το 75% εξ αυτών αντιμετώπισαν φαινόμενα απάτης (Warren et al, 2006, 27). Η ελεγκτική διακρίνεται σε τρείς (3) κατηγορίες, στην εσωτερική, στην εξωτερική και στην κρατική: 1. Ο εσωτερικός έλεγχος, (όπως ορίζεται από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Εσωτερικών Ελεγκτών) είναι «μία ανεξάρτητη διαδικασία που λειτουργεί μέσα στον οργανισμό για να εξετάσει και να εκτιμήσει τις διαδικασίες παρέχοντας σημαντική υπηρεσία σε αυτόν». Αποσκοπεί στον περιορισμό κινδύνων/λαθών, στην διασφάλιση της αξιοπιστίας των βιβλίων και στην διαφύλαξη της περιουσίας της επιχείρησης. 2. Ο εξωτερικός έλεγχος διενεργείται από εξωτερικούς ειδικά εκπαιδευμένους επαγγελματίες λογιστές/ελεγκτές («ορκωτοί ελεγκτές λογιστές») με σκοπό την σωστή απεικόνιση, χωρίς λάθη και παραλήψεις, των οικονομικών καταστάσεων. 3. Ο κρατικός έλεγχος περιλαμβάνει τους ελέγχους που διενεργούνται από διάφορους κρατικούς φορείς, όπως ο φορολογικός έλεγχος που αφορά την αναζήτηση του φορολογητέου εισοδήματος και είναι συνήθως περισσότερο συνοπτικός, ενώ δεν ακολουθεί λογιστικά και ελεγκτικά πρότυπα (Αντωνόπουλος, 2014, 37). Οι έλεγχοι διακρίνονται επίσης σε λογιστικοί (ή διαχειριστικοί) και σε διοικητικοί, με τον λογιστικό (ή διαχειριστικό) να είναι ο έλεγχος επί της οικονομικής διαχείρισης της οικονομικής μονάδος, δηλαδή η εξέταση των βιβλίων της οικονομικής μονάδας, των δικαιολογητικών εγγράφων που αποδεικνύουν την αλήθεια, ακρίβεια και νομιμότητα των εγγραφών που αναφέρονται σε αυτά, η ζήτηση των απαιτούμενων πληροφοριών και η διενέργεια δοκιμαστικών επαληθεύσεων (tests), ώστε να πεισθεί ο ελεγκτής για την ακρίβεια και την αλήθεια των ανωτέρω βιβλίων και των, βάσει αυτών, συνταχθεισών οικονομικών καταστάσεων. Αντικείμενο του διαχειριστικού ελέγχου είναι η οικονομική διαχείριση της περιουσίας της οικονομικής μονάδας (δημόσιας ή ιδιωτικής) η οποία αποτυπώνεται λογιστικώς. Από την άλλη πλευρά, ο διοικητικός έλεγχος αποσκοπεί να εξακριβώσει αν εφαρμόσθηκαν οι σκοποί της διοίκησης (Ανυφαντής, 2019, 34). Αναλόγως του περιεχομένου οι έλεγχοι διακρίνονται και σε γενικοί ή ειδικοί, αναλόγως του σκοπού διακρίνονται σε προληπτικοί ή κατασταλτικοί, αναλόγως της διάρκειας διακρίνονται σε μόνιμους (διαρκείς ή συνεχείς), ή περιοδικούς (τακτικούς) και σε έκτακτους (περιστασιακούς) και αναλόγως του προσώπου διακρίνονται σε εσωτερικοί (που διενεργούνται από εσωτερικούς ελεγκτές) ή εξωτερικοί (που διενεργούνται από Ορκωτούς Ελεγκτές Λογιστές) (Ανυφαντής, 2019, 36). Ο εσωτερικός, ο εξωτερικός και ο φορολογικός έλεγχος θα εξεταστούν προκειμένου να εντοπιστούν ομοιότητες και διαφορές μεταξύ των. Αξίζει να σημειωθεί ότι κάθε έλεγχος μπορεί να συναντάται στον ιδιωτικό και στον δημόσιο τομέα, πλην όμως η παρούσα μελέτη θα επικεντρωθεί στον ιδιωτικό τομέα με μικρές αναφορές στον δημόσιο.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Φακιδάρη Ιωάννα
  • Fakidari Ioanna

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3254811

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Φακιδάρη Ιωάννα; Fakidari Ioanna. Συνιστώσες ελεγκτικού μηχανισμού: ανάλυση ομοιοτήτων και διακριτών ορίων μεταξύ φορολογικού ελέγχου, ελέγχου Ορκωτών Λογιστών και εσωτερικού ελέγχου. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3254811