Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

«Αξιολογώντας τις Δυνατότητες των Wikis στην εκπαιδευτική διαδικασία: Οι απόψεις των Εκπαιδευτικών»

Abstract

dc:description

Ο γενικός σκοπός της παρούσας έρευνας ήταν η αξιολόγηση ενός εκπαιδευτικού wiki με θέμα τον ιταλικό πολιτισμό από εκπαιδευτικούς και η διερεύνηση των στάσεων, αντιλήψεων και προτάσεών τους απέναντι στην εποικοδομητική χρήση των εργαλείων wiki στην ελληνική πρωτοβάθμια εκπαίδευση καθώς και στα βασικά χαρακτηριστικά που πρέπει να συγκεντρώνουν, τα οποία θα συμβάλουν στη μαθησιακή αποτελεσματικότητά τους. Ειδικότερα, σε σχέση με τον πολιτισμό, στόχος είναι μέσα από την αξιολόγηση που θα κάνουν οι εκπαιδευτικοί στο wiki, να αναδειχθούν προτάσεις και ιδέες για τη σωστή διαμόρφωση και εφαρμογή ενός wiki που έχει πολιτισμικό περιεχόμενο και χαρακτήρα, ώστε να είναι όσο γίνεται πιο αποτελεσματικό στην απόκτηση πολιτισμικών γνώσεων εκ μέρους των μαθητών και στην καλλιέργεια διαπολιτισμικής συνείδησης και νοοτροπίας. Οι επιμέρους στόχοι της διπλωματικής ήταν: α) η μελέτη των απόψεων και των προτάσεων των εκπαιδευτικών σχετικά με την κατάλληλη διαμόρφωση του περιεχομένου ενός εκπαιδευτικού wiki (πληροφοριακό υλικό, ασκήσεις, δραστηριότητες), β) η διερεύνηση των απόψεων και προτάσεων των εκπαιδευτικών σχετικά με την κατάλληλη διαμόρφωση ενός εκπαιδευτικού wiki ως ψηφιακού εργαλείου και τεχνολογικού περιβάλλοντος μάθησης, γ) η καταγραφή των απόψεων και των προτάσεων των εκπαιδευτικών όσον αφορά την πρακτική εφαρμογή ενός εκπαιδευτικού wiki στα πλαίσια μιας τάξης και το ρόλο του εκπαιδευτικού, δ) η ανάλυση και μελέτη των σκέψεων και ιδεών των εκπαιδευτικών σχετικά με την ενδεχόμενη συμβολή ενός κατάλληλα διαμορφωμένου εκπαιδευτικού wiki σε μαθησιακό επίπεδο για την απόκτηση γνώσεων και την καλλιέργεια δεξιοτήτων (ερευνητικές, ομαδοσυνεργατικές, ψηφιακές), ε) ειδικότερα για τα wiki με πολιτισμικό περιεχόμενο και χαρακτήρα η ανάλυση και μελέτη των σκέψεων και ιδεών των εκπαιδευτικών σχετικά με την ενδεχόμενη συμβολή ενός κατάλληλα διαμορφωμένου εκπαιδευτικού wiki για την απόκτηση πολιτισμικών γνώσεων και την καλλιέργεια της διαπολιτισμικής συνείδησης. Για την συλλογή των ερευνητικών δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της δομημένης συνέντευξης (Κυριαζή, 2001, Patton, 2002) και για την ανάλυση των δεδομένων και την τελική συγγραφή των αποτελεσμάτων η μέθοδος της θεματικής ανάλυσης και η κατασκευή εννοιολογικών χαρτών, αντίστοιχα (Τσιώλης, 2018). Το δείγμα αποτελούνταν από 10 εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, οι οποίοι εργάζονταν στο Λεκανοπέδιο Αττικής. Τα κυριότερα αποτελέσματα για την αποτελεσματική χρήση ενός εκπαιδευτικού wiki στην τάξη ήταν τα εξής: α) το περιεχόμενο ενός εκπαιδευτικού wiki (πληροφοριακό υλικό, ασκήσεις, ερευνητικές δραστηριότητες), πρέπει να συνάδει με το γνωστικό, αντιληπτικό επίπεδο των χρηστών και τα ενδιαφέροντά τους για να είναι ελκυστικό και κατανοητό, το ύφος γραφής να είναι ευχάριστο και οικείο, να συνδέεται με τους στόχους του Αναλυτικού Προγράμματος, να είναι σαφές, περιεκτικό και επαρκές σε έγκυρες και αξιόπιστες πληροφορίες κατάλληλα διαμορφωμένες και δομημένες, ώστε να προάγεται η μάθηση, η κατανόηση και η υγιής απομνημόνευση. Επίσης, καλό είναι να είναι διαθεματικό και πολυτροπικό, ώστε η μάθηση να είναι πιο βιωματική και ουσιαστική, με μια ισορροπημένη αναλογία μεταξύ γραπτού κειμένου και πολυμεσικού υλικού, β) το εκπαιδευτικό wiki ως ψηφιακό περιβάλλον μάθησης θα πρέπει να είναι συμβατό με τις ψηφιακές γνώσεις και δεξιότητες των μαθητών, εύχρηστο, απλό, κατανοητό με ξεκάθαρο περιβάλλον διεπαφής και πλοήγησης χωρίς ασυνέπειες, με ποικίλες δυνατότητες μετάβασης σε διάφορα σημεία, με ελκυστικά πολυμεσικά στοιχεία και με δραστηριότητες που διαθέτουν πρακτική ευχέρεια και συμπληρώνονται εύκολα ηλεκτρονικά, γ) ο ρόλος του δασκάλου είναι να παρέχει διαρκή ανατροφοδότηση, ενθάρρυνση και καθοδήγηση στους μαθητές για συμμετοχή, επικοινωνία μεταξύ τους και συνεργασία και να εξοικειώσει τους μαθητές από την αρχή με τη χρήση του εργαλείου, ώστε να αποκτήσουν αυτονομία και ευχέρεια, ενώ στο τέλος καλό είναι να διεξάγει στην τάξη μια συζήτηση αναστοχασμού πάνω στην όλη εμπειρία. Ακόμα θα πρέπει να δοθεί επαρκής χρόνος στους μαθητές και κρίνεται αρκετά ωφέλιμο το να αξιοποιηθεί ο μικτός τρόπος μάθησης, δηλαδή online και δια ζώσης ώστε οι μαθητές να επωφεληθούν από τα πλεονεκτήματα και των δύο. Επίσης, καλό είναι να αξιοποιηθεί το τεχνικό χαρακτηριστικό του wiki που δίνει τη δυνατότητα μέτρησης και αξιολόγησης της συμμετοχής και συνεισφοράς του κάθε μαθητή στην ομάδα του και γενικότερα στο πρότζεκτ, διότι αυτό θα αποτελέσει κίνητρο συμμετοχής, δ) ένα wiki όταν είναι κατάλληλα διαμορφωμένο από τεχνική άποψη αλλά και άποψη περιεχομένου και εφαρμοστεί με τον κατάλληλο τρόπο από τον εκπαιδευτικό, μπορεί να συμβάλει όχι μόνο στην απόκτηση γνώσεων αλλά και στην ανάπτυξη δεξιοτήτων (π.χ. ερευνητική κριτική σκέψη, ομαδοσυνεργατικές, επικοινωνιακές, μεταγνωστικές, ψηφιακές δεξιότητες) και ενδεχομένως και στάσεων ζωής και να θέσει τα θεμέλια για την καλλιέργεια ενός είδους αυτόνομης, ανεξάρτητης και ανακαλυπτικής μάθησης. Μάλιστα, στην περίπτωση που το wiki έχει πολιτισμικό χαρακτήρα και περιεχόμενο, όπως στην παρούσα έρευνα, οι μαθητές πέρα από την απόκτηση πολιτισμικών γνώσεων, μπορούν να αποκτήσουν μια διαπολιτισμική στάση και συνείδηση, να εκτιμήσουν την αξία των άλλων πολιτισμών και τη μοναδικότητα του δικού τους πολιτισμού και να απαλλαγούν από ξενοφοβικά και ρατσιστικά στερεότυπα. Επίσης, στα κυριότερα αποτελέσματα της μελέτης συγκαταλέγονται οι απόψεις πολλών εκπαιδευτικών ότι ορισμένα προβλήματα τα οποία μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά την αποτελεσματική εφαρμογή των εργαλείων wiki στην εκπαίδευση, είναι η έλλειψη κριτικής σκέψης και ερευνητικών δεξιοτήτων στους μαθητές λόγω μη επαρκούς καλλιέργειάς τους στο σχολείο αλλά και λόγω της εύκολης πρόσβασης που έχουν μέσω του Ίντερνετ σε μια αχανή ποσότητα πληροφοριών, τις οποίες δέχονται άκριτα γιατί δεν προλαβαίνουν να τις επεξεργαστούν και να διερευνήσουν την εγκυρότητα και αξιοπιστία τους. Ένα άλλο πιθανό πρόβλημα είναι οι ελλιπείς συνεργατικές, επικοινωνιακές δεξιότητες και δεξιότητες διαμοιρασμού στους μαθητές, λόγω αυξημένων ανταγωνιστικών αντιλήψεων και αισθήματος ιδιοκτησίας του υλικού τους. Ωστόσο, καταλύτης στα παραπάνω ζητήματα είναι ο δάσκαλος, ο οποίος πρέπει να αμβλύνει αυτές τις ελλείψεις και να δείξει το δρόμο για τη δημιουργία μιας κοινότητας συνεργασίας και επικοινωνίας που διέπεται από ερευνητικό και κριτικό πνεύμα.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Φασουλή Μαρία
  • Fasouli Maria

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3260652

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Φασουλή Μαρία; Fasouli Maria. «Αξιολογώντας τις Δυνατότητες των Wikis στην εκπαιδευτική διαδικασία: Οι απόψεις των Εκπαιδευτικών». 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3260652