National and Kapodistrian University of Athens
Η σχέση του Δαρβινισμού με τον Μαρξισμό και η «αλληλογραφία» του Μαρξ με τον Δαρβίνο
Abstract
dc:descriptionΗ αλληλογραφία Μαρξ Δαρβίνου διερευνήθηκε από δύο οπτικές. Η μία ήταν η καταγραφή των γεγονότων δηλαδή το περιεχόμενο των επιστολών, ο χρόνος που στάλθηκαν, οι πιθανές προθέσεις, η αυθεντικότητα και πιθανές ερμηνείες για τη στάση που κράτησαν οι δύο σπουδαίοι διανοητές του 18ου αιώνα. Η άλλη οπτική ήταν η εξέταση των θεωριών των Μαρξ και Δαρβίνου ως προς τις βασικές αρχές της κάθε θεωρίας, την τεκμηρίωση των θέσεων του καθενός, την αναζήτηση πιθανών σημείων «συνάντησης» μεταξύ τους καθώς και το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο στο οποίο διαμορφώθηκαν. Θεωρήθηκε σκόπιμο η εργασία αυτή να περιέχει όσο γίνεται περισσότερο αυθεντικά αποσπάσματα από το έργο του καθενός, από την αλληλογραφία τους ή ακόμα απόψεις τρίτων για να περιοριστεί η απόκλιση ανάμεσα σε αυτό που γράφεται από τον εκάστοτε μελετητή και των γραφόμενων από τους ίδιους τους διανοητές, Μαρξ και Δαρβίνο. Ο Μαρξ επιδίωξε την επικοινωνία με τον Δαρβίνο διότι τα δεδομένα των συλλογών του Δαρβίνου και τα συμπεράσματα που προέκυπταν από τις ερμηνείες του στην Καταγωγή των ειδών θεμελίωναν τον διαλεκτικό υλισμό, γεγονός που συμπλήρωνε την μαρξική θεωρία. Ο Δαρβίνος θεωρούσε ότι δεν υπήρχε σημείο συνάντησης αφού το έργο του Μαρξ αφορούσε το πεδίο της πολιτικής οικονομίας για το οποίο ο εκείνος δήλωνε άγνοια και επιπλέον δεν έβλεπε την συσχέτιση που θα μπορούσε να έχει το Κεφάλαιο με την εξέλιξη των ειδών. Το έργο του Δαρβίνου ήταν τόσο επαναστατικό, καινοτόμο και τεκμηριωμένο που ξεπέρασε ακόμα και τον ίδιο. Αμφισβήτησε την σταθερότητα των ειδών, επινόησε τη διακλαδιζόμενη εξέλιξη, και πρότεινε τρόπους να τροποποιούνται τα χαρακτηριστικά των ειδών και να προκύπτουν νέα. Η κοινή καταγωγή των ειδών ως συμπέρασμα από τις παρατηρήσεις θεωρείται τομή για τις επιστήμες της ζωής. Η φυσική επιλογή των ικανότερων ή των ικανοτήτων ξεσήκωσε θύελλες που είναι ενεργές και σήμερα. Τροφοδοτεί τις κοινωνιοβιολογικές προσεγγίσεις αλλά και τις αντιμαχόμενες απόψεις διαμορφώνοντας δύο διακριτά ρεύματα μέσα στους επιστήμονες. Οι βιοεπιστήμες όσο πλησιάζουν την υλιστική φύση τους με τις νέες ανακαλύψεις, τόσο περισσότερο καταρρέουν δογματικές θέσεις που έχουν ως αφετηρία τους, αναπόδεικτες παραδοχές όπως συμβαίνει με την κοινωνιοβιολογία. Η φιλοσοφία της επιστήμης και ο διαλεκτικός υλισμός αποτελούν μια ευρετική εξελικτική θεωρία του υλικού κόσμου η οποία εξελίσσεται και η ίδια. Σύμφωνα με την παρούσα εργασία αυτό αποτελεί το σημείο συνάντησης του μαρξισμού με τον δαρβινισμό.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Βασιλάτου Βασιλική
- Vasilatou Vasiliki
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3261364