Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η επίδραση της ενασχόλησης των παιδιών με ηλεκτρονικά παιχνίδια στην επίδοσή τους στα μαθηματικά: Δευτερογενής ανάλυση της έρευνας PISA 2018

Abstract

dc:description

Η καθημερινότητα και οι ασχολίες των μαθητών συνεχώς αλλάζουν. Με τη διαρκή άνοδο και την εξέλιξη της τεχνολογίας αυξάνονται οι ώρες που οι μαθητές αφιερώνουν στα ηλεκτρονικά παιχνίδια και το διαδίκτυο καθώς και οι απαιτήσεις της κοινωνίας από τους μαθητές προκειμένου να γίνουν πολίτες ικανοί να λύνουν προβλήματα εφαρμόζοντας τις γνώσεις που έχουν. Παρόλα αυτά αρκετοί δάσκαλοι παρατηρούν ότι οι μαθητές πηγαίνουν συχνά αδιάβαστοι, κουρασμένοι και δεν μπορούν να αποδώσουν στο μέγιστο στο σχολείο, όπως φαίνεται και από τις επιδόσεις τους στα μαθηματικά που δεν έχουν βελτιωθεί θεαματικά, υποστηρίζοντας ότι τα ηλεκτρονικά παιχνίδια ευθύνονται γι’ αυτό. Η έρευνα τα τελευταία χρόνια εστίασε στην επίδραση των ηλεκτρονικών παιχνιδιών στην επίδοση των μαθητών αλλά και στις δυνατότητες που δίνουν τα ηλεκτρονικά παιχνίδια, είτε σχεδιασμένα για τη διδασκαλία των μαθηματικών είτε γνωστών ηλεκτρονικών παιχνιδιών που υπάρχουν στο διαδίκτυο, για τη μάθηση και την κατανόηση των μαθηματικών. Με βάση αυτές τις έρευνες βρέθηκε ότι τα ηλεκτρονικά παιχνίδια επηρεάζουν την κατανόηση και τη βαθύτερη μάθηση των μαθηματικών από τους μαθητές άλλοτε θετικά, άλλοτε αρνητικά ενώ σε κάποιες έρευνες βρέθηκε ότι δεν επηρεάζουν ούτε θετικά αλλά ούτε και αρνητικά. Επιπλέον η έρευνα οδήγησε στη δημιουργία δύο βασικών θεωριών: τη θεωρία του Gamification και τη θεωρία του Game-Based Learning, με βάση τις οποίες σχεδόν όλα τα ηλεκτρονικά παιχνίδια, σχεδιασμένα για το μάθημα των μαθηματικών και μη, περιέχουν μαθηματικά. Η συγκεκριμένη έρευνα είναι δευτερογενής ανάλυση των αποτελεσμάτων του προγράμματος PISA 2018 και ερευνά αν τα ηλεκτρονικά παιχνίδια που παίζουν οι μαθητές στο σπίτι τους ή ακόμα και στο σχολείο, μέσα από προγράμματα προσομοίωσης και εκπαιδευτικές εφαρμογές ή εκπαιδευτικές ιστοσελίδες, επηρεάζουν την επίδοση των μαθητών στα μαθηματικά, τόσο γενικά όσο και από χώρα σε χώρα καθώς και ανάμεσα στα δύο φύλα. Προκειμένου να μελετήσουμε τα δεδομένα που είχαν συλλεχθεί από το πρόγραμμα PISA 2018 κάναμε ανάλυση με το πρόγραμμα SPSS. Συγκεκριμένα εστιάσαμε με περιγραφική στατιστική στις απαντήσεις όσον αφορά τον χρόνο και τη συχνότητα που χρησιμοποιούσαν οι μαθητές από όλες τις χώρες το διαδίκτυο και τα ηλεκτρονικά παιχνίδια, εντός αλλά και εκτός σχολείου. Επίσης ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στην περίπτωση της Ελλάδας, τα αποτελέσματα της οποίας συγκρίθηκαν με τα αποτελέσματα όλων των χωρών συνολικά, προκειμένου να δούμε αν διέφερε περισσότερο ή λιγότερο σε κάποια μεταβλητή καθώς και της Σιγκαπούρης, που είχε την καλύτερη επίδοση στα μαθηματικά. Κυρίως όμως η ανάλυση που χρησιμοποιήσαμε και μας έδωσε περισσότερα και πιο αναλυτικά αποτελέσματα για την επίδραση των διαφορετικών ηλεκτρονικών παιχνιδιών και εφαρμογών εντός και εκτός σχολείου στις χώρες που συμμετείχαν ήταν η ανάλυση της Γραμμικής Παλινδρόμησης (Regression) για κάθε χώρα ξεχωριστά αλλά και για τα αγόρια και τα κορίτσια από όλες τις χώρες συνολικά και την Ελλάδα. Με βάση την περιγραφική ανάλυση που διεξάχθηκε σε όλες τις χώρες φάνηκε ότι πάνω από το 80% των μαθητών αφιερώνουν περισσότερες από 2 ώρες καθημερινά εκτός σχολείου και τα Σαββατοκύριακα στο διαδίκτυο ενώ το 24% των μαθητών δεν χρησιμοποιεί το διαδίκτυο στο σχολείο (28% στην Ελλάδα). Η μειωμένη χρήση του διαδικτύου στο σχολείο οδηγεί σε μειωμένη χρήση ψηφιακών συσκευών στο σχολείο για το μάθημα των μαθηματικών καθώς και μειωμένη χρήση προγραμμάτων προσομοίωσης, εκπαιδευτικών εφαρμογών ή εκπαιδευτικών ιστοσελίδων, με αποτέλεσμα περισσότεροι από το 50% των μαθητών να μην τα χρησιμοποιούν καθόλου σε όλες τις χώρες. Από την άλλη η αύξηση των ωρών στο διαδίκτυο εκτός σχολείου οδηγεί σε αύξηση της συχνότητας που οι μαθητές παίζουν διαφορετικά είδη παιχνιδιών. Γύρω στο 25% των μαθητών από όλες τις χώρες παίζει σχεδόν κάθε μέρα παιχνίδια για έναν παίχτη ή παιχνίδια για περισσότερους παίχτες στο διαδίκτυο ή παιχνίδια μέσω κοινωνικών δικτύων. Ανάμεσα στα δύο φύλα από όλες τις χώρες υπήρξαν διαφορές όσον αφορά τη χρήση του διαδικτύου και των ηλεκτρονικών παιχνιδιών και εφαρμογών εντός και εκτός σχολείου. Με βάση τις αναλύσεις φάνηκε ότι τα αγόρια χρησιμοποιούν περισσότερο χρόνο το διαδίκτυο και παίζουν πιο συχνά ηλεκτρονικά παιχνίδια εντός και εκτός σχολείου, με περίπου το 25% των αγοριών να παίζουν σχεδόν κάθε μέρα ηλεκτρονικά παιχνίδια ενώ περίπου το 50% των κοριτσιών να μην παίζουν καθόλου ηλεκτρονικά παιχνίδια. Η διαφορά ανάμεσα στα δύο φύλα ήταν στατιστικά σημαντική σε όλες τις μεταβλητές, με εξαίρεση τις ώρες στο διαδίκτυο που αφιέρωναν οι μαθητές στο σχολείο και δεν ήταν στατιστικά σημαντική η διαφορά τους. Η χρήση του διαδικτύου τις καθημερινές εκτός σχολείου αλλά και τα Σαββατοκύριακα στην Ελλάδα ήταν μεγαλύτερη στις 2-4 ώρες σε σχέση με όλες τις χώρες περίπου κατά 6% ενώ ήταν κατά 10% μικρότερη από όλες τις χώρες στη χρήση του διαδικτύου για περισσότερο από 6 ώρες. Στην Ελλάδα το ποσοστό των μαθητών που παίζουν σχεδόν καθημερινά ηλεκτρονικά παιχνίδια ήταν μεγαλύτερο σε σχέση με το αντίστοιχο ποσοστό από όλες τις χώρες (σε ποσοστό περίπου 3%). Παρόμοιες διαφορές υπήρχαν ανάμεσα στην Ελλάδα και τη Σιγκαπούρη και ήταν στατιστικά σημαντικές. Συγκεκριμένα στην Σιγκαπούρη χρησιμοποιούσαν περισσότερο το διαδίκτυο στο σχολείο (20%) και τις ψηφιακές συσκευές (5%) στο μάθημα των μαθηματικών σε σχέση με την Ελλάδα ενώ η χρήση προγραμμάτων προσομοίωσης στο σχολείο και εκπαιδευτικών εφαρμογών ή εκπαιδευτικών ιστοσελίδων ήταν μεγαλύτερη (2%) στην Ελλάδα σε σχέση με τη Σιγκαπούρη σε σχεδόν καθημερινή χρήση. Όσον αφορά τις καθημερινές εκτός σχολείου οι μαθητές της Σιγκαπούρης αφιέρωναν περισσότερο από 6 ώρες στο διαδίκτυο (10%) σε σχέση με την Ελλάδα ενώ διαφορές παρατηρήθηκαν ως προς την συχνότητα που παίζουν διαφορετικά είδη παιχνιδιών. Όσον αφορά την ανάλυση με την Γραμμική Παλινδρόμηση (Regression) φάνηκε ότι υπήρχε ένα μοτίβο για όλες τις χώρες με πολύ μικρές εξαιρέσεις. Συγκεκριμένα, με βάση την Γραμμική Παλινδρόμηση (Regression) βρέθηκε ότι το φύλο επηρεάζει θετικά την επίδοση των μαθητών στα μαθηματικά. Όσον αφορά το σχολείο βρέθηκε ότι οι ώρες στο διαδίκτυο στο σχολείο, η χρήση ψηφιακών συσκευών στο μάθημα των μαθηματικών και η χρήση προγραμμάτων προσομοίωσης επηρεάζουν αρνητικά την επίδοση των μαθητών στα μαθηματικά ενώ η χρήση εκπαιδευτικών ιστοσελίδων ή εκπαιδευτικών εφαρμογών επηρεάζουν θετικά την επίδοση των μαθηματικών στα μαθηματικά αλλά περίπου στις μισές χώρες δεν ήταν στατιστικά σημαντική η επίδρασή τους. Η χρήση του διαδικτύου εκτός σχολείου έχει διαφορετική επίδραση στην επίδοση των μαθητών στα μαθηματικά. Συγκεκριμένα οι ώρες στο διαδίκτυο τις καθημερινές έχουν αρνητική επίδραση στην επίδοση στα μαθηματικά ενώ οι ώρες στο διαδίκτυο το Σαββατοκύριακο έχουν θετική επίδραση στην επίδοση των μαθητών. Τέλος τα παιχνίδια που παίζουν οι μαθητές μόνοι τους ή με άλλους παίχτες στο διαδίκτυο έχουν θετική επίδραση στην επίδοσή τους στα μαθηματικά ενώ τα παιχνίδια που παίζουν μέσω κοινωνικών δικτύων έχουν αρνητική επίδραση στην επίδοσή τους στα μαθηματικά σχεδόν σε όλες τις χώρες. Όσον αφορά τα αγόρια και τα κορίτσια από όλες τις χώρες παρατηρήθηκαν ομοιότητες ως προς τη χρήση του διαδικτύου εντός και εκτός σχολείου, τα παιχνίδια μέσω κοινωνικών δικτύων, τη χρήση προγραμμάτων προσομοίωσης στο σχολείο και τη χρήση εκπαιδευτικών ιστοσελίδων ή εκπαιδευτικών εφαρμογών. Οι διαφορές ανάμεσα στα δύο φύλα ήταν ότι η χρήση ψηφιακών συσκευών στο μάθημα των μαθηματικών επιδρούσε θετικά στην επίδοση των κοριτσιών και αρνητικά στην επίδοση των αγοριών, τα παιχνίδια που έπαιζαν οι μαθητές μόνοι τους επηρέαζαν θετικά την επίδοση των κοριτσιών ενώ δεν ήταν στατιστικά σημαντική για την επίδοση των αγοριών και τα ηλεκτρονικά παιχνίδια με περισσότερους παίχτες στο διαδίκτυο επηρέαζαν θετικά τα αγόρια και αρνητικά τα κορίτσια. Από την άλλη στην Ελλάδα η επίδραση των παιχνιδιών που παίζουν μόνοι τους οι μαθητές ήταν θετική τόσο για τα αγόρια όσο και για τα κορίτσια και η χρήση ψηφιακών συσκευών στο μάθημα των μαθηματικών επιδρά αρνητικά στην επίδοση και των δύο φύλων ενώ οι υπόλοιπες μεταβλητές για τα δύο φύλα είναι παρόμοιες ανάμεσα στην Ελλάδα και όλες τις χώρες. Συνοψίζοντας η χρήση διαφορετικών ειδών παιχνιδιού επηρεάζει με διαφορετικό τρόπο την επίδοση των μαθητών στα μαθηματικά. Οι επιδράσεις των ηλεκτρονικών παιχνιδιών είναι παρόμοια σχεδόν σε όλες τις χώρες και διαφέρει ο βαθμός στον οποίο τα ηλεκτρονικά παιχνίδια επιδρούν στην επίδοση των μαθητών στα μαθηματικά σε κάθε χώρα. Επίσης υπάρχουν διαφορές και όσον αφορά το φύλο. Τέλος από τις αναλύσεις φάνηκε ότι δεν αρκεί απλά η χρήση των ηλεκτρονικών παιχνιδιών στη διδασκαλία των μαθηματικών αλλά χρειάζεται να γίνεται κάθε φορά με τον κατάλληλο τρόπο.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κατερινοπούλου Νικολέττα
  • Katerinopoulou Nikoletta

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3323119

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κατερινοπούλου Νικολέττα; Katerinopoulou Nikoletta. Η επίδραση της ενασχόλησης των παιδιών με ηλεκτρονικά παιχνίδια στην επίδοσή τους στα μαθηματικά: Δευτερογενής ανάλυση της έρευνας PISA 2018. 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3323119