Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Πόλεμος στη Συρία: Επιπτώσεις στον πληθυσμό, στο περιβάλλον και στις υποδομές

Abstract

dc:description

Ο εμφύλιος πόλεμος στην Συρία αποτελεί μία κρίση, με το Συριακό έθνος να αποτε- λεί το σύστημα του οποίου η κανονικότητα επηρεάζεται, κυρίως μέσω απειλών. Οι απειλές αυτές αντικατοπτρίζονται στην ένοπλη βία και είναι ενάντια σε θεμελιώδεις αξίες και δικαιώ- ματα. Τα θεμελιώδη αυτά δικαιώματα, όπως αποτυπώνονται στην οικουμενική διακήρυξη των Ηνωμένων Εθνών για τα ανθρώπινα δικαιώματα, στο σύνολο τους, καταπατούνται στο χρονικό διάστημα που διαρκεί η εμφύλια σύγκρουση. Η καταπάτηση των ανθρώπινων δι- καιωμάτων με τη σειρά της αποτελεί τον βασικό παράγοντα ο οποίος επιφέρει άμεσες και έμμεσες συνέπειες στον πληθυσμό. Ένας άλλος τομέας ο οποίος πλήγεται, είναι οι βασικές υποδομές της χώρας. Στην αρχή της κρίσης η χρησιμοποίηση στρατιωτικού εξοπλισμού ήταν περιορισμένη. Με την εμφάνιση όμως των διαφόρων ένοπλων ομάδων ενεπλάκησαν και στρατιωτικές δυνάμεις με το σύνολο του βαριού οπλισμού τους. Η καταστροφή μέρους των υποδομών, οφειλόταν κυρίως σε πρακτική που εφαρμοζόταν και από τα δύο μέρη προκειμένου να φέρουν τον αντίπαλό τους σε δυσχερή θέση. Επιπρόσθετα αναφέρεται ότι με την εμφάνιση των τζιχαντιστικών οργανώσεων παρατηρείται μία άνευ προηγουμένου καταστροφή μνημείων οποία και αποτελεί μέρος της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της Συρίας. Πέρα από τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας που επηρεάζονται από την διεξαγωγή του πολέμου, εξίσου σημαντική είναι και η επίδραση της σύγκρουσης στο φυσικό περιβάλλον. Οι ανθρώπινες ενέργειες και οι συγκρούσεις έχουν επιφέρει σοβαρό πλήγμα στο φυσικό περιβάλλον της Συρίας με ανυπολόγιστες συνέπειες. Την κατάσταση επιδεινώνει και το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής πού έχει επιφέρει μεγάλες περιόδους ξηρασίας στην ευρύτερη περιοχή της Συρίας. Στην παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζονται οι επιπτώσεις του μακρόχρονου πολέμου στην επικράτεια της Συρίας και συγκεκριμένα στους τομείς που προαναφέρθηκαν. Αναλυτικότερα στον τομέα της κοινωνίας και του πληθυσμού γίνεται αναφορά στην γενικότερη υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων λαμβάνοντας υπόψη τις επιδράσεις του πολέμου στη δυνατότητα πρόσβασης στην υγεία κυρίως λόγω της απώλειας τόσο των υγειονομικών εγκαταστάσεων της χώρας όσο και της διαρροής υψηλά εκπαιδευμένου προσωπικού στο εξωτερικό. Επιπλέον λόγω της δυσκολίας πρόσβασης στην τροφή εξαιτίας της μείωσης της παραγωγής, στην στέγη κυρίως λόγω του εξαναγκασμού των κατοίκων να εγκαταλείψουν τις εστίες τους εξαιτίας της καταστροφής των κατοικιών και των βασικών υποδομών διαβίωσης στα μεγάλα αστικά κέντρα από τους συνεχείς βομβαρδισμούς. Επιπρόσθετα ο εξαναγκασμός αποχής από την εκπαίδευση καθώς πολλές εκπαιδευτικές εγκαταστάσεις σε ολόκληρη την επικράτεια της Συρίας καταστράφηκαν και επιπλέον λόγω της δημιουργίας κλίματος ανασφάλειας συνέβαλε εξίσου στην μείωση του βιοτικού επιπέδου των κατοίκων. Τέλος γίνεται αναφορά στη δράση των ένοπλων ομάδων συμπεριλαμβανομένων και αυτών που χαρακτηρίστηκαν ως τρομοκρατικές και οι οποίες συγκροτήθηκαν κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, προκαλώντας στον άμαχο πληθυσμό το φόβο για την απώλεια της ίδιας τους της ζωής ενώ αποτέλεσαν έναν από τους λόγους της εσωτερικής και εξωτερικής μετανάστευσης. Η αναφορά στο φυσικό περιβάλλον περιλαμβάνει την ανάλυση των επιδράσεων που προκαλούν η χρησιμοποίηση των πυρομαχικών, των εκρηκτικών υλών, των χημικών όπλων άλλα και των ναρκών. Επίσης αναλύεται η επίδραση της απώλειας της φυτοκάλυψης ως αποτέλεσμα δράσεων των κατοίκων όπως η υπερβολική υλοτόμηση των δασικών περιο- χών, η μη ορθή διάθεση των απορριμμάτων, η επίδραση της μόλυνσης από τα κατεστραμμέ- να κτήρια και γενικότερα από την καταστροφή των υποδομών της χώρας όπως τα δίκτυα ύ- δρευσης αποχέτευσης. Τέλος η αναφορά των επιπτώσεων στο φυσικό περιβάλλον ολοκλη- ρώνεται με την επίδραση της εσωτερικής μετανάστευσης δηλαδή των εσωτερικά μετατοπι- σμένων λόγω των συγκρούσεων κατοίκων, σε συνδυασμό με την κλιματική αλλαγή η οποία έχει επιφέρει μείωση στην γεωργική παραγωγή κυρίως λόγω της παρατεταμένης ξηρασίας. Στον τομέα των υποδομών εξετάζονται οι επιδράσεις στους διάφορους λειτουργικούς τομείς που αυτές υποστηρίζουν. Αναλυτικότερα οι υποδομές αυτές περιλαμβάνουν τις εγκαταστάσεις του τομέα των μεταφορών, τις εγκαταστάσεις πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας παροχής υπηρεσιών υγείας, τις εγκαταστάσεις του τομέα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, της διαχείρισης των αποβλήτων, των δικτύων κοινής ωφέλειας όπως τα δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης κ.α. Παράλληλα πραγματοποιείται αναφορά στις συνέπειες της απώλειάς των παραπάνω υποδομών στην οικονομική ζωή της χώρας, στο βιοτικό επίπεδο του πληθυσμού αλλά και στην καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος ως δευτερογενής αιτία κυρίως λόγω από τα προϊόντα που παράγονται κατά την καταστροφή των κτηριακών εγκαταστάσεων. Εξετάζεται η συνεισφορά των διεθνών οργανισμών, κυρίως των Ηνωμένων Εθνών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παρουσιάζονται συνοπτικά οι δράσεις που ανέλαβαν να υλοποιήσουν οι διάφοροι φορείς των οργανισμών αυτών στους διάφορους τομείς της συριακής κοινωνίας οι οποίοι επηρεάστηκαν από τη δεκαετή σύγκρουση. Οι τομείς αυτοί καλύπτουν ολόκληρο το φάσμα των ενεργειών που αναλήφθηκαν από τους πάροχους ανθρωπιστικής βοήθειας και περιλαμβάνουν την κάλυψη των αναγκών στέγασης, πρόσβασης σε καθαρό νερό και εγκαταστάσεις υγιεινής, την πρόσβαση σε δομές υγείας, την πρόσβαση στην εργασία, την πρόσβαση στην τροφή, την παροχή εκπαίδευσης, την προστασία των αδύναμων κοινωνικά ομάδων όπως είναι οι γυναίκες και τα μικρά παιδιά, την αντιμετώπιση της εγκληματικότητας και της τρομοκρατίας, την ανάπτυξη της ανθεκτικότητας των κοινοτήτων, αλλά και τη στήριξη των γειτονικών κρατών τα οποία έχουν επωμιστεί μεγάλος μέρος της διαχείρισης των προσφύγων. Τέλος επιχειρείται η εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων για τις επιδράσεις μίας ανθρωπογενούς καταστροφής όπως είναι ο πόλεμος και αναδεικνύεται το σύνολο των επιδράσεων που αυτός προκαλεί.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Δερδεμέζης Νικόλαος
  • Derdemezis Nikolaos

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3349779

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Δερδεμέζης Νικόλαος; Derdemezis Nikolaos. Πόλεμος στη Συρία: Επιπτώσεις στον πληθυσμό, στο περιβάλλον και στις υποδομές. 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3349779