Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Μελέτη συχνότητας φορέων παθογόνων παραλλαγών σε αυτοσωμικά υπολειπόμενα γονίδια με σκοπό την αξιοποίηση τους για αναπαραγωγικές επιλογές

Abstract

dc:description

Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας αλληλούχισης του γονιδιώματος, αλλά και η συνεχιζόμενη ανάπτυξη των τεχνικών ανάλυσης των δεδομένων που προκύπτουν από αυτή, οδήγησε τη δυνατότητα στα νέα ζευγάρια του εκτενούς ελέγχου φορείας για σπάνια υπολειπόμενα γενετικά νοσήματα, ανεξάρτητα από την φυλετική καταγωγή του ζευγαριού και μάλιστα σε προσιτό κόστος. Ο έλεγχος παρέχει στους γονείς την γνώση του κινδύνου να αποκτήσουν παιδί με νόσημα και τη δυνατότητα αναπαραγωγικών επιλογών. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι ο προσδιορισμός στον ελληνικό πληθυσμό της συχνότητας εμφάνισης παθογόνων παραλλαγών (φορείες) σε 1273 γονίδια που ευθύνονται για την εμφάνιση αυτοσωμικών ή φυλοσύνδετων υπολειπόμενων νοσημάτων όπως καθορίστηκαν στο Αυστραλιανό πρόγραμμα Mackenzie’s Mission. Συγκεκριμένα πραγματοποιήθηκε ανάλυση των δεδομένων από ελέγχους WES 350 ασθενών που παραπέμφθηκαν στο Εργαστήριο Ιατρικής Γενετικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ. Από την ανάλυση εντοπίστηκαν 482 παθογόνες παραλλαγές και διαπιστώθηκε ότι περίπου το ~2% των ζευγαριών στην Ελλάδα διατρέχει κίνδυνο να έχει παθολογική κύηση, ενώ περίπου 1/200 νεογνά κινδυνεύουν να πάσχουν από σπάνιο γενετικό νόσημα (υπολογισμοί βασισμένοι στις 85.000 καταγεγραμμένες γεννήσεις το 2021 στη Ελλάδα). Η πιθανότητα αυτή είναι σημαντικά μεγαλύτερη από την αναμενόμενη που οφείλεται σε ανευπλοειδίες οι οποίες ελέγχονται στον προβλεπόμενο προγεννητικό έλεγχο (Down Syndrome με συχνότητα εμφάνισης 1/700 γεννήσεις). Συμπληρωματικά διαπιστώθηκε ότι 20 από τα 1273 γονίδια εμφανίζουν παθογόνες παραλλαγές με συχνότητα μεγαλύτερη του 1% στον ελληνικό πληθυσμό. Εξετάζοντας τα 20 αυτά γονίδια ανιχνεύονται 1192 ζευγάρια που έχουν υψηλό ρίσκο, δηλαδή το 1,39% των ζευγαριών που τεκνοποίησαν στην Ελλάδα το 2021, έναντι 2% που καλύπτει ο έλεγχος των 1273 γονιδίων. Επίσης με αυτόν τον τρόπο ανιχνεύονται οι 296 δυνητικά παθολογικές κυήσεις από τις 400 του συνολικού ελέγχου. Έτσι ελέγχοντας το 1,57% των γονιδίων μπορούμε να αποτρέψουμε το 74% των δυνητικά παθολογικών κυήσεων. O εκτενής έλεγχος φορείας σπάνιων γενετικών νοσημάτων αποτελεί σημαντικό αναπαραγωγικό εργαλείο για τα νέα ζευγάρια, αλλά και μεγάλη πρόκληση για το ιατρικό προσωπικό να συμβάλλει στη βελτίωση της ποιότητάς του, αλλά και να θέσει τους κανόνες της επαρκούς και ηθικά ασφαλούς εφαρμογής του.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Παρασκευόπουλος Γεώργιος
  • Paraskevopoulos Georgios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3362422

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Παρασκευόπουλος Γεώργιος; Paraskevopoulos Georgios. Μελέτη συχνότητας φορέων παθογόνων παραλλαγών σε αυτοσωμικά υπολειπόμενα γονίδια με σκοπό την αξιοποίηση τους για αναπαραγωγικές επιλογές. 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3362422