Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Ανάπτυξη και εφαρμογή βιοαναλυτικής LC-MS/MS μεθοδολογίας προσδιορισμού λιπιδικών μεσολαβητών της φλεγμονής σε ανθρώπινο πλάσμα/ορό από ασθενείς Covid-19

Abstract

dc:description

Η νόσος COVID – 19 είναι μια νέα ασθένεια που προκαλείται από τον ιό SARS-CoV – 2. Από την αρχή του 2020 έγινε μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής μας, καθώς προκαλεί αρκετά συχνά σοβαρή πνευμονία ενώ μπορεί να οδηγήσει σε σύνδρομο οξείας αναπνευστικής δυσφορίας (ARDS), ανεπάρκεια οργάνων και θάνατο. Κύριο χαρακτηριστικό της παθοφυσιολογίας της νόσου είναι η ανοσολογική απόκριση του ξενιστή καθώς αυτή διαφοροποιείται μεταξύ των ασθενών, οι οποίοι μπορεί να εμφανίσουν ελαφριά ή βαριά συμπτώματα. Ταυτόχρονα, η ασθένεια χαρακτηρίζεται από συστηματική απορρύθμιση του μεταβολισμού και εκτεταμένες αλλαγές στο λιπιδίωμα υποδηλώνοντας την πιθανότητα απορρύθμισης την λιπιδικών μεσολαβητών της φλεγμονής. Λίγες πρόσφατες μελέτες έχουν υποστηρίξει πως υπάρχει ανισορροπία στους λιπιδικούς μεσολαβητές με μια ταχεία αύξηση των προ-φλεγμονωδών μεσολαβητών που μπορεί να συμβάλλει στην σοβαρότητα της ασθένειας. Αν και οι λιπιδικοί μεσολαβητές βιοσυντίθενται γρήγορα μέσα σε δευτερόλεπτα έως και λίγα λεπτά σε περιπτώσεις οξείας φλεγμονής, συχνά παραμελούνται λόγω έλλειψης μεθοδολογιών για τον ποσοτικό προσδιορισμό τους. Σε καταστάσεις παρατεταμένης οξείας φλεγμονής που χαρακτηρίζεται από υπερδιέγερση του ανοσοποιητικού συστήματος, όπως στην περίπτωση της σοβαρής νόσου COVID – 19, είναι σημαντικό να μελετηθούν τα επίπεδα των λιπιδικών μεσολαβητών, οι οποίοι παίζουν κυρίαρχο ρόλο στην ενορχήστρωση των υπόλοιπων βημάτων της έμφυτης ανοσίας. Στην παρούσα διπλωματική εργασία αναπτύχθηκε μια ευαίσθητη και αποτελεσματική βιοαναλυτική μέθοδος προσδιορισμού των λιπιδικών μεσολαβητών: 20-υδροξυ-εικοσιτετραενικού οξέος (20-ΗΕΤΕ), 11,12-εποξυ-εικοσατριενικού οξέος (11,12-ΕΕΤ) και 5(S)-6(R)-διυδροξυ-εικοσατετραενικού οξέος (5(S)-6(R)-DIHETE) σε πλάσμα ανθρώπινης προέλευσης με τη χρήση υγρής χρωματογραφίας συζευγμένη με διαδοχική φασματομετρία μαζών (LC-MS/MS). Για την κατεργασία των δειγμάτων πραγματοποιήθηκε πρώτα κατακρίμνηση πρωτεϊνών και στην συνέχεια ακολούθησε πρωτόκολλο εκχύλισης στερεής φάσης. Η μέθοδος επικυρώθηκε πλήρως σύμφωνα με τις οδηγίες του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων. Στην συνέχεια η μέθοδος εφαρμόστηκε για ανάλυση κλινικών δειγμάτων. Αναλύθηκαν συνολικά 110 δείγματα ασθενών. Τα χαμηλότερα όρια ποσοτικοποίησης (LLOQ) ήταν 0.25 ng/mL και για τους 3 αναλύτες. Τα ευρήματα της ανάλυσης, συσχετίζουν το 20-ΗΕΤΕ ως πιθανό παράγοντα κινδύνου για τη νοσηλεία των ασθενών σε μονάδα εντατικής θεραπείας, ανεξάρτητα από τον εάν οι ασθενείς είναι εμβολιασμένοι ή όχι. Η συσχέτιση που προκύπτει είναι αρκετά σημαντική για το προαναφερθέν μόριο και τον κίνδυνο για νοσηλεία, καθώς το καθιστά έναν ισχυρό βιοδείκτη ο οποίος δύναται να εφοδιάσει τους κλινικούς γιατρούς με σημαντικές πληροφορίες για την εξέλιξη των ασθενών τους, σε αρκετά πρώιμο στάδιο της νόσου. Ταυτόχρονα, διακρίνοντας τον σημαντικό ρόλο του 20-HETE σχετικά με την σοβαρότητα της νόσου Covid-19, είναι πολύ πιθανό το συγκεκριμένο μόριο να αποτελέσει έναν μελλοντικό φαρμακολογικό στόχο για αυτή ή και άλλες ασθένειες με αντίστοιχη παθοφυσιολογία.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Παπέλης Δημήτριος
  • Papelis Dimitrios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3390098

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Παπέλης Δημήτριος; Papelis Dimitrios. Ανάπτυξη και εφαρμογή βιοαναλυτικής LC-MS/MS μεθοδολογίας προσδιορισμού λιπιδικών μεσολαβητών της φλεγμονής σε ανθρώπινο πλάσμα/ορό από ασθενείς Covid-19. 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3390098