National and Kapodistrian University of Athens
Επανενεργοποίηση χρωμοσώματος Χ ως θεραπευτική προσέγγιση. Το παράδειγμα του συνδρόμου Rett.
Abstract
dc:descriptionΗ αδρανοποίηση του χρωμοσώματος Χ (XCI), η τυχαία μεταγραφική αποσιώπηση του ενός χρωμοσώματος Χ στα σωματικά κύτταρα των θήλεων θηλαστικών ατόμων, είναι ένας μηχανισμός που εξασφαλίζει την ‘ίση’ έκφραση των γονιδίων που εδράζονται στο χρωμόσωμα Χ και στα δύο φύλα. Η αντιστάθμιση της γονιδιακής δοσολογίας μεταξύ των δύο φύλων έχει ως αποτέλεσμα την απενεργοποίηση του ενός χρωμοσώματος Χ κατά τα πρώιμα στάδια της εμβρυονικής ανάπτυξης. Ωστόσο, η αδρανοποίηση του χρωμοσώματος Χ, είναι μια αναστρέψιμη κατάσταση καθώς μπορεί να ακολουθηθεί από επανενεργοποίηση του αδρανοποιημένου Χ ( X chromosome reactivation, XCR). Tο σύνδρομο Rett (RTT) είναι μια νευροεκφυλιστική διαταραχή που συνδέεται με το Χ και προκαλείται από παραλλαγές του γονιδίου MECP2 (methyl-CpG-binding protein2). Η πρωτεΐνη MECP2 έχει καθοριστικό ρόλο στη ρύθμιση του επιγονιδιώματος, της φυσιολογίας των νευρώνων, της διατήρησης των νευρικών συνάψεων και της συμπεριφοράς. Δεδομένης της γενετικής βάσης του συνδρόμου Rett (RTT) και της πιθανότητας επανενεργοποίησης του χρωμοσώματος Χ, σημαντικές προσπάθειες έχουν γίνει για τον σχεδιασμό θεραπευτικών προσεγγίσεων με στόχο την επαν-έκφραση του MECP2. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η βιβλιογραφική ανασκόπηση των πληροφορίων που έχουν προκύψει για την αναστροφή της αδρανοποίησης του χρωμοσώματος Χ και της εφαρμογής της επανενεργοποίησης του Χ ως θεραπευτικής προσέγγισης σε φυλοσύνδετα νοσήματα όπως, το σύνδρομο Rett. Για την συγγραφή αυτής της διπλωματικής έγινε αναζήτηση άρθρων σε βάσεις δεδομένων. Ένας αριθμός μελετών έχει παρουσιάσει στοιχεία για την επανενεργοποίηση του χρωμοσώματος Χ και πιο συγκεκριμένα για τη βελτίωση της έκβασης του φαινοτύπου ασθενών με σύνδρομο Rett, μετά την επανενεργοποίηση του γονιδίου MECP2 στο αδρανοποιημένο Χ χρωμόσωμα. Πληθώρα μελετών αναφέρει ότι χρήση μορίων όπως η δεσιταβίνη ( αναστολέας του DNMT, που εξασφαλίζει τη διατήρηση του προτύπου μεθυλίωσης) και τα ΧIST αντινοηματικά ολιγονουκλεοτίδια (ΧIST Antisense Oligonucleotides, ASO) οδηγούν σε επανενεργοποίηση του χρωμοσώματος Χ. Ωστόσο, η πλήρης κατανόηση του φαινομένου της επανενεργοποίησης συνεχίζει να αποτελεί σημαντική πρόκληση και είναι επιτακτική η ανάγκη σχεδιασμού περαιτέρω ερευνητικών μελετών, καθώς θα μπορούσε να αποτελεί μια μελλοντική θεραπευτική προσέγγιση όχι μόνο για το σύνδρομο Rett, αλλά και άλλων φυλοσύνδετων νοσημάτων.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Καλαμάτα Αναστασία
- Kalamata Anastasia
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3410680