Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Μελέτη εκχυλισμάτων των ειδών Juglans regia L. και Sambucus nigra L. για τον εντοπισμό αντιοξειδωτικών ουσιών και αναστολέων της κολλαγενάσης

Abstract

dc:description

Τα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά (ΑΦΦ) αποτελούν πλούσια πηγή βιοδραστικών ενώσεων, καθώς περιέχουν δευτερογενείς μεταβολίτες με διάφορες φαρμακολογικές δράσεις, ενώ χρησιμοποιούνται ευρέως από την αρχαιότητα για τη θεραπεία δερματικών παθήσεων. Η παρούσα εργασία πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια του ευρωπαϊκού προγράμματος EthnoHERBS το οποίο μεταξύ άλλων στοχεύει στη συστηματική καταγραφή πληροφοριών σχετικών με την παραδοσιακή θεραπευτική των Βαλκανίων και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αναζήτηση παραδοσιακών γνώσεων, που σχετίζονται με τη θεραπευτική αντιμετώπιση δερματικών παθήσεων και δυσλειτουργιών, τόσο σε δεδομένα εθνοβοτανικών μελετών όσο και στα έργα των αρχαίων Ελλήνων ιατρών και σε χειρόγραφα της αρχαίας, βυζαντινής και μεταβυζαντινής περιόδου. Τα φυτά Juglans regia L. και Sambucus nigra L. επιλέχτηκαν για περαιτέρω μελέτη καθώς παρατηρήθηκε εκτεταμένη αναφορά σε εθνοφαρμακολογικές μελέτες για την παραδοσιακή χρήση τους έναντι διαφόρων δερματικών παθήσεων. Πιο συγκεκριμένα, η παρούσα εργασία επικεντρώθηκε στην ανάλυση του φυτοχημικού προφίλ των κλασμάτων του μεθανολικού εκχυλίσματος του Juglans regia L. και του υδατοαλκοολικού εκχυλίσματος του Sambucus nigra L. τα οποία προέρχονται από επεξεργασία των αρχικών εκχυλισμάτων με χρωματογραφία κατανομής με φυγοκέντριση (FCPC). Αρχικά, δοκιμάστηκαν διαφορετικά συστήματα διαλυτών από την οικογένεια Oka ως προς τον χρόνο διαχωρισμού των δύο φάσεων και την αναλογία τους, ενώ η κατανομή των συστατικών μεταξύ των φάσεων αξιολογήθηκε με την εφαρμογή της χρωματογραφίας λεπτής στιβάδας (TLC). Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε χρωματογραφικός έλεγχος με χρωματογραφία λεπτής στιβάδας υψηλής απόδοσης (HPTLC) για την διερεύνηση του χημικού περιεχομένου των κλασμάτων και ταυτόχρονα αξιολογήθηκε η αντιοξειδωτική τους δράση με τη χρήση βιοαυτογραφικής ανάλυσης με HPTLC (HPTLC-DPPH•). Επιπρόσθετα, έγινε λήψη φασμάτων NMR των κλασμάτων και αξιολόγηση της αντιοξειδωτικής (ικανότητα εξουδετέρωσης της ελεύθερης ρίζας DPPH) και της ανασταλτικής δράσης τους έναντι του ενζύμου κολλαγενάση με την εφαρμογή in vitro βιολογικών δοκιμών. Στόχος ήταν να μελετηθεί η συνδιακύμανση της βιολογικής δράσης τους με την φασματική πληροφορία που προέρχεται από τη μελέτη των φασμάτων 1H-NMR, χρησιμοποιώντας πολυμεταβλητή στατιστική ανάλυση σε περιβάλλον MATLAB με τη χρήση της εργαλειοθήκης Heterocovariance Approach (HetCA), με σκοπό την μείωση του χρόνου και την αύξηση της αποτελεσματικότητας της διαδικασίας εντοπισμού των βιοδραστικών συστατικών στα επιλεγμένα φυτικά εκχυλίσματα. Πιο συγκεκριμένα, από τη μελέτη του μεθανολικού εκχυλίσματος J. regia ταυτοποιήθηκαν οι ενώσεις που εμφάνισαν αντιοξειδωτική δράση, 3-Ο-ραμνοσίδης της κερκετίνης, 3-Ο-ξυλοσίδης της κερκετίνης, 3-Ο-απιοφουρανοσίδης της κερκετίνης, 3-Ο-γαλακτοσίδης της κερκετίνης και 1-Ο-γλυκοπυρανοσίδης του 1,4,8-τριϋδροξυναφθαλενίου ενώ από το υδατοαλκοολικό εκχύλισμα του S. nigra ταυτοποιήθηκαν οι ενώσεις 3,5-δικαφεοϋλκινικό οξύ, 5-καφεοϋλκινικό οξύ, 3-Ο-γλυκοσίδης της κερκετίνης, 3-Ο-ρουτινοσίδης της κερκετίνης, 3-Ο-γλυκοσίδης της ισοραμνετίνης που εμφάνισαν αντιοξειδωτική δράση και ανασταλτική δράση έναντι του ενζύμου της κολλαγενάσης. Η ένωση 3-Ο-ρουτινοσίδης της ισοραμνετίνης φάνηκε να είναι εντελώς αδρανής και για τις δύο δράσεις. Συμπερασματικά, η εφαρμογή της μεθοδολογίας HetCa στη συνδυαστική μελέτη της δεδομένων βιολογικής δράσης και 1H-NMR φασματοσκοπίας, σε συνδυασμό με τα αποτελέσματα αξιολόγησης του περιεχομένου σε βιοδραστικά συστατικά με την HPTLC βιοαυτογραφική μέθοδο, διευκολύνουν την ταυτοποίηση των βιοδραστικών μεταβολιτών, επιταχύνουν την πειραματική πορεία και μειώνουν το κόστος που απαιτούν οι συμβατικές μελέτες ανίχνευσης και απομόνωσης δραστικών ενώσεων από πολύπλοκα φυσικά παρασκευάσματα.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Θερμογιάννη Μαρία
  • Thermogianni Maria

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3420141

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Θερμογιάννη Μαρία; Thermogianni Maria. Μελέτη εκχυλισμάτων των ειδών Juglans regia L. και Sambucus nigra L. για τον εντοπισμό αντιοξειδωτικών ουσιών και αναστολέων της κολλαγενάσης. 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3420141