Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Δοσιμετρική μελέτη της επαναληψιμότητας τοποθέτησης ασθενών που υποβάλλονται σε ακτινοθεραπεία αριστερού μαστού σε συνθήκες βαθιάς εισπνοής (DIBH)

Abstract

dc:description

Η μετεγχειρητική ακτινοθεραπεία για καρκίνο του μαστού αποτελεί μία από τις συχνότερες μεθόδους θεραπείας και αποσκοπεί στην εφαρμογή θεραπευτικής ή και ενισχυτικής δόσης ακτινοβολίας για τη διασφάλιση της εξάλειψης του καρκινικού όγκου στην περιοχή. Ο καρκίνος του μαστού είναι η συχνότερη μορφή καρκίνου σε γυναίκες, ενώ αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες θανάτου των γυναικών από κακοήθες νεόπλασμα, ειδικά για γυναίκες στην ηλικιακή ομάδα μεταξύ 45 και 60 ετών. Η περιοχή του μαστού περιλαμβάνει ποικίλα όργανα και ιστούς ζωτικής σημασίας, όπως η καρδιά και οι πνεύμονες. Επιπλέον, μεταξύ των ιστών εμφανίζεται μεγάλη ετερογένεια ως προς την πυκνότητα, ενώ χαρακτηρίζονται και από σημαντικές ανατομικές μεταβολές λόγω κίνησης και φυσιολογικής λειτουργίας των οργάνων. Εξαιτίας αυτών των παραγόντων η χορήγηση ακτινοθεραπείας στην περιοχή βρίθει προκλήσεων και έχουν προταθεί διάφορα σχήματα και μέθοδοι ακτινοθεραπείας με σκοπό την βελτιστοποίηση της χορήγησης ακτινοβολίας στον στόχο (PTV) και ταυτόχρονα την ακτινοπροστασία των υγειών ιστών. Η συγκεκριμένη εργασία αναφέρεται σε μετεγχειρητική ακτινοθεραπεία αριστερού μαστού με ογκομετρικά διαμορφωμένη τοξοειδή θεραπεία (τεχνική VMAT) σε συνθήκες βαθιάς εισπνοής (DIBH). Σύμφωνα με αυτή την τεχνική, η ακτινοβολία χορηγείται διαλειμματικά, δηλαδή μόνο κατά την διάρκεια βαθιάς εισπνοής της ασθενούς, ενώ δεν χορηγείται κατά την εκπνοή. Αυτή η τεχνική στοχεύει στη μείωση των αβεβαιοτήτων που εισάγονται λόγω της κίνησης των πνευμόνων κατά τη φυσιολογική τους λειτουργία. Σκοπός της εργασίας είναι η δοσιμετρική μελέτη της επαναληψιμότητας τοποθέτησης ασθενών που υποβάλλονται σε αυτή τη θεραπεία. Για την παρούσα έρευνα αξιοποιήθηκαν οι απεικονίσεις υπολογιστικής τομογραφίας κωνικής τομής (CBCT) που λήφθηκαν πριν από τις συνεδρίες ακτινοθεραπείας των ασθενών. Στη συνέχεια, σχεδιάστηκαν εκ νέου οι ανατομικές δομές (όγκοι ενδιαφέροντος και κρίσιμα όργανα) για κάθε απεικόνιση, ώστε να συμμορφώνονται με την γεωμετρία τους κατά την αντίστοιχη συνεδρία. Δημιουργήθηκαν πλάνα θεραπείας, βάσει του αρχικού χορηγούμενου πλάνου, για την πρώτη συνεδρία και ορίστηκαν ως πλάνα αναφοράς για τον κάθε ασθενή. Μετέπειτα τα πλάνα αναφοράς εφαρμόστηκαν στις υπόλοιπες CBCT (2 έως Ν) προς υπολογισμό των δοσιμετρικών παραμέτρων. Για την στατιστική ανάλυση των δεδομένων, μετά την εξαγωγή τους από το σύστημα σχεδιασμού θεραπείας (TPS), χρησιμοποιήθηκε το στατιστικό πακέτο SPSS. Οι μεταβλητές υποβλήθηκαν στους κατάλληλους ελέγχους για σύγκριση της μέσης τιμής του δείγματος για CBCT 2-N με την τιμή για την CBCT 1 και μελετήθηκε η επίδραση πιθανών μεταβολών στην τοποθέτηση και οι ανατομικές διαφορές που προκύπτουν στην εναποθετούμενη δόση σε σχέση με το πλάνο αναφοράς. Το κύριο εύρημα μετά την πραγματοποίηση των ελέγχων είναι ότι οι πιο έντονα επηρεαζόμενες από την τοποθέτηση μεταβλητές αφορούν την περιοχή του PTV, ενώ για τα υπό κίνδυνο όργανα (OARs) το πλάνο συνεχίζει να αποδίδει όπως αναμένεται. Η παρατήρηση αυτή πιθανώς οφείλεται στο γεγονός ότι το πλάνο θεραπείας στοχεύει στην χορήγηση της συνταγογραφούμενης δόσης στο PTV, με ταυτόχρονη προστασία των υγιών ιστών. Συνεπώς, αλλαγές στην ανατομία του στόχου, χωρίς εκ νέου υπολογισμό και βελτιστοποίηση του πλάνου θεραπείας, οδηγούν σε διαφορετική από την αναμενόμενη επίδραση της ακτινοβολίας στον στόχο (PTV). Αυτό το αποτέλεσμα είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον και ανοίγει την πόρτα για περαιτέρω έρευνα με την συλλογή περισσότερων δεδομένων και την εισαγωγή στη μελέτη και επιπλέον τεχνικών ακτινοθεραπείας, όπως η τρισδιάστατη συμβατική ακτινοθεραπεία (3DCRT) και η ακτινοθεραπεία με διαμορφωμένη ένταση (IMRT).

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Δασκαλάκη Βικτωρία
  • Daskalaki Viktoria

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3420329

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Δασκαλάκη Βικτωρία; Daskalaki Viktoria. Δοσιμετρική μελέτη της επαναληψιμότητας τοποθέτησης ασθενών που υποβάλλονται σε ακτινοθεραπεία αριστερού μαστού σε συνθήκες βαθιάς εισπνοής (DIBH). 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3420329