Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Ανίχνευση νοθείας σε γαλακτοκομικά προϊόντα με μοριακές τεχνικές

Abstract

dc:description

Τα γαλακτοκομικά προϊόντα έχουν σημαντικό ρόλο στην διατροφή, λόγω της υψηλής διατροφικής τους αξίας. Παράγονται πολύ εύκολα από το γάλα διάφορων ειδών ζώων με πιο γνωστά την αγελάδα, το πρόβατο, το κατσίκι και το βούβαλο. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ελλάδα κατέχει υψηλή θέση στη παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος, συνεπώς και τυροκομικών προϊόντων, λόγω της γεωγραφικής της θέσης και του μεσογειακού της κλίματος. Σήμερα, η Ελλάδα διαθέτει 22 τυριά Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (Π.Ο.Π) και 2 τυριά Προστατευμένης Γεωγραφικής Ένδειξης (Π.Γ.Ε), όπου τα περισσότερα από αυτά παρασκευάζονται κυρίως από αιγοπρόβειο γάλα, ενώ απαγορεύεται η προσθήκη αγελαδινού γάλακτος σε οποιαδήποτε ποσότητα. Δυστυχώς, τα αιγοπρόβεια προϊόντα αποτελούν κατεξοχήν στόχος νοθείας με αγελαδινό γάλα, λόγω της υψηλής τιμής τους. Για παράδειγμα, η φέτα Π.Ο.Π αντικαθίσταται συχνά από το λευκό αγελαδινό τυρί, καθώς τείνουν να μοιάζουν αρκετά μεταξύ τους σε υφή και γεύση, όμως το κόστος της φέτας είναι σχεδόν διπλάσιο από του αγελαδινού τυριού. Οι συγκεκριμένες περιπτώσεις νοθείας όχι μόνο εξαπατούν οικονομικά τους καταναλωτές, αλλά επίσης καθίσταται σοβαρή απειλή προς στην δημόσια υγεία, λόγω της καζείνης του αγελαδινού γάλακτος που είναι ικανή να προκαλέσει αλλεργική αντίδραση σε ορισμένους ανθρώπους. Για αυτό το λόγο, πραγματοποιούνται διαρκείς προσπάθειες ανάπτυξης νέων μεθόδων που θα εντοπίζουν γρήγορα και άμεσα την προσθήκη αγελαδινού γάλακτος σε αιγοπρόβεια προϊόντα ακόμα και σε συγκεντρώσεις μικρότερες του 5%. Οι μοριακές μέθοδοι βασίζονται στην ανάλυση του DNA, το οποίο είναι ξεχωριστό για το κάθε ζώο, από τα σωματικά κύτταρα του και επομένως παρουσιάζουν υψηλή ακρίβεια και εξειδίκευση. Στην παρούσα εργασία, αρχικά πραγματοποιήθηκε επιλογή της κατάλληλης μεθόδου απομόνωσης DNA από τυρί και γιαούρτι με χρήση Real-time PCR. Από τα 3 διαφορετικά πρωτόκολλα απομόνωσης DNA που δοκιμάστηκαν, επιλέχθηκε το RSC Purefood GMO and Authentication kit της Promega, λόγω της χρήσης αυτοματοποιημένου εξοπλισμού και της δυνατότητας ταυτόχρονης υψηλής ανάλυσης πολλών δειγμάτων σε μικρό χρονικό διάστημα. Στην συνέχεια, πραγματοποιήθηκαν πειράματα ευαισθησίας για την ανίχνευση αγελαδινού γάλακτος σε αιγοπρόβεια γαλακτοκομικά προϊόντα με την χρήση μεθόδου Touch Down (TD) PCR που είχε αναπτυχθεί σε προγενέστερη εργασία. Η συγκεκριμένη μέθοδος ήταν ικανή να ανιχνεύσει αγελαδινό γάλα με παράλληλη ταυτοποίηση του αναγραφόμενου είδους, πρόβειο ή κατσικίσιο, μέσω του πρόβειου και κατσικίσιου πρωτοκόλλου, αντίστοιχα. Το πρόβειο πρωτόκολλο μπόρεσε να ανιχνεύσει συγκεντρώσεις αγελαδινού γάλακτος 5% σε λευκό πρόβειο τυρί, 1% σε κίτρινο τυρί και 1% σε γιαούρτι, ενώ για το κατσικίσιο πρωτόκολλο βρέθηκε ως όριο ανίχνευσης (LOD) το 5% στο λευκό τυρί και 1% στο γιαούρτι. Τέλος, ακολούθησε εφαρμογή σε εμπορικά διαθέσιμα δείγματα αιγοπρόβειων τυριών και γιαουρτιών με το 50% των κατσικίσιων γιαουρτιών, το 14,28% των πρόβειων γιαουρτιών, το 40% των λευκών κατσικίσιων τυριών άλμης και το 33,33% των πρόβειων τυριών να ανιχνεύονται ως νοθευμένα με αγελαδινό γάλα χρησιμοποιώντας την παρούσα μέθοδο.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Σερδάρη Μαρία-Χριστίνα
  • Serdari Maria-Christina

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3420947

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Σερδάρη Μαρία-Χριστίνα; Serdari Maria-Christina. Ανίχνευση νοθείας σε γαλακτοκομικά προϊόντα με μοριακές τεχνικές. 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3420947