National and Kapodistrian University of Athens
Ο ρόλος της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης στις σύγχρονες κοινωνίες και οικονομίες. Μια διαφορετική αντίληψη στο σύγχρονο επιχειρηματικό περιβάλλον της Ελλάδας.
Abstract
dc:descriptionΗ Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη είναι διαχρονικό φαινόμενο και έχει τις ρίζες της στο Μεσαίωνα. Στη σημερινή εποχή όπου υπάρχει ραγδαία ανάπτυξη της τεχνολογίας, των μέσων μαζικής ενημέρωσης, των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και λόγω της εμφάνισης του φαινομένου της παγκοσμιοποίησης γίνεται λόγος για επιχειρηματικά μοντέλα και ψηφιακές καινοτομίες, όπου διαμορφώνονται και συμμορφώνονται από την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη. Μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής μας είναι η υποβάθμιση και καταπάτηση του περιβάλλοντος και της ανθρώπινης ηθικής. Η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη αναλαμβάνει αυτό το σπουδαίο ρόλο και παίρνει όλο και μεγαλύτερες διαστάσεις στον χώρο των επιχειρήσεων, δημιουργώντας προσδοκίες στους πολίτες. Οι επιχειρήσεις ακολουθούν κοινωνικές δράσεις, προβάλλοντας τον ευαίσθητο και κοινωνικό χαρακτήρα τους επιφέροντας ευνοϊκά αποτελέσματα. Θεωρώ ότι η σημερινή κοινωνία έχει ανάγκη πιο πολύ από ποτέ την ΕΚΕ, γιατί διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο σε όλους τους τομείς της ζωής μας και ταυτόχρονα συντελεί στην αύξηση της κερδοφορίας της επιχείρησης. Η κατάσταση αυτή είναι δηλαδή μια ‘’win - win situation’’, εφόσον όλοι έχουν κέρδος από αυτό. Αυτό και μόνο δεν μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει βάσιμος λόγος να αμφισβητηθεί η αξία της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης, όμως σε κάθε θέμα που απασχολεί την κοινωνία, υπάρχουν και οι υποστηρικτές της αντίθετης άποψης. Τα μοντέλα καινοτομίας του τετραπλού και του πενταπλού έλικα είναι βασισμένα στην διπλή έλικα της βιολογίας (DNA), λόγω της ελικοειδούς αρχιτεκτονικής της, του σχήματός της δηλαδή, που δημιουργεί ποιοτικές και ποσοτικές δυνατότητες επικοινωνίας και συνδιαλλαγής δεδομένων. Τα μοντέλα αυτά λοιπόν είναι τα θεωρητικά εργαλεία που πρέπει να εφαρμοστούν έμπρακτα στο χώρο της σύγχρονης καινοτόμου επιχειρηματικότητας και στην αειφόρο ανάπτυξη και διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην έννοια της ΕΚΕ και συγκεκριμένα είναι: το μοντέλο της πενταπλής έλικας, το οποίο τονίζει τη σημασία της ενσωμάτωσης της καινοτομίας με την περιβαλλοντική και κοινωνική ευαισθητοποίηση. Είναι δηλαδή ένα μοντέλο καινοτομίας που αναπτύχθηκε μετά το μοντέλο του τριπλού έλικα (μιας συνεργικής σχέσης μεταξύ του τριγώνου πανεπιστημίου-βιομηχανίας-κυβέρνησης) και του μοντέλου τετραπλού έλικα, το οποίο αναπτύχθηκε συμπεριλαμβάνοντας το στοιχείο της κοινωνίας των πολιτών. Αυτοί οι πυλώνες συνεργάζονται και αλληλοεπιδρούν μεταξύ τους, στοχεύοντας όχι μόνο στη δημιουργία καινοτόμων λύσεων σε καίρια προβλήματα και θέματα της εποχής μας, αλλά επιδρώντας θετικά στην κοινωνία και στον κάθε πολίτη ξεχωριστά. Αυτό επηρεάζει και τη συμπεριφορά μας μεταξύ μας, αλλά και τη συμπεριφορά μας στο περιβάλλον και την ευθύνη που έχουμε σαν άνθρωποι στην κοινωνία. Στον τέταρτο έλικα χρησιμοποιούμε τον όρο: ‘’των πολιτών’’, αφού εκείνοι καθορίζουν με τη θέλησή τους τα επόμενα βήματα της εξέλιξης της τεχνολογίας, της καινοτομίας και των μακροπρόθεσμων στόχων. Κάθε πτυχή αυτής της έλικας είναι κρίσιμη για την παροχή βιώσιμου ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος και για την οικονομική ανάπτυξη των χωρών. Επιπλέον, δημιουργώντας ισχυρούς δεσμούς μεταξύ περιβαλλοντικών παραγόντων και δημιουργικότητας, αυτό το μοντέλο έχει στενή σχέση με την πολυεπιστημονική ανάλυση, την επίλυση προβλημάτων και τις ικανότητες λήψης αποφάσεων. Οι παγκόσμιοι πόροι εξαντλούνται με αυξανόμενο ρυθμό, η κακή χρήση της τεχνολογίας δημιουργεί την κλιματική αλλαγή και διάφορες οικολογικές καταστροφές με αποτέλεσμα η ποιότητα ζωής του ανθρώπου να απειλείται. Οι αλλαγές είναι ραγδαίες και είναι δύσκολο να αναπτυχθεί η κοινωνική συνείδηση και να γίνει κατανοητή η έννοια της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Οι προσπάθειες που γίνονται είναι σε πολύ καλό επίπεδο και σε αυτό βοηθάνε η γνώση, η καινοτομία, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και η καλή χρήση της τεχνολογίας που προσπαθούν όλα μαζί να δώσουν λύσεις στην απειλή που δέχεται ο άνθρωπος. Η καινοτομία, που απεικονίζει και το επιπέδου ανάπτυξης μιας χώρας, είναι το φως που θα φωτίσει ‘’το τούνελ’’ της οικονομικής προόδου. Η γνώση και η καινοτομία προσπαθούν να δημιουργήσουν μια κοινή απάντηση στις αυξανόμενες περιβαλλοντικές ανησυχίες σε έναν κόσμο που είναι διασυνδεδεμένος, όσον αφορά στην τεχνολογία, στην κοινωνικοοικονομία και στον πολιτισμό, οδηγώντας ολόκληρη τη διαδικασία μετασχηματισμού. (Carayannis & Campbell, 2010). Στόχος του συστήματος καινοτομίας είναι να δημιουργήσει μια συνέργεια που ενισχύει την οικονομία, την κοινωνία και τη δημοκρατία προωθώντας μια αποτελεσματική, αποδοτική και λογική αλληλεπίδραση μεταξύ όλων των παραγόντων από πάνω προς τα κάτω. (Carayannis & Campbell, 2012) Μια άλλη έννοια που προέκυψε ως αποτέλεσμα του τετραπλού και πενταπλού έλικα είναι η δημοκρατία της γνώσης. Σύμφωνα με αυτήν, όλοι οι φορείς συμβάλλουν στην ανάπτυξη της κοινωνίας και της οικονομίας όντας σε μια δυναμική σχέση σε κάθε στάδιο των διαδικασιών ανάπτυξης της γνώσης. (Carayannis, Campbell, & Grigoroudis, 2022). Επόμενο θέμα προς συζήτηση είναι ο τομέας των ‘’τεχνών’’, που μας τροφοδοτεί με νέες καινοτόμες σκέψεις και μας γεμίζει δημιουργική ικανότητα. Με αυτό τον τρόπο ενισχύεται όχι μόνο η καλλιτεχνική κοινότητα με τα έργα, αλλά και η επιστημονική κοινότητα, και ευρύτερα η κοινωνία των πολιτών, ο πυλώνας της τέταρτης έλικας, με ενδιαφέρουσες και καινοτόμες ιδέες και δράσεις. Όπως είπε και σε μια συνέντευξή του, το 2013 ο καθηγητής Καραγιάννης στην εφημερίδα ‘’ELLINIKI GNOMI • Die Zeitung der Griechen in Europa’’: ‘’Ο τομέας της Επιχειρηματικότητας και Καινοτομίας αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες πάνω στον οποίο μπορεί να δομηθεί μια στρατηγική αλλαγής, στην οποία οι άνθρωποι μπορούν πραγματικά να πιστέψουν και την οποία όντως έχουν ανάγκη’’. Τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερα στην Ελλάδα, όλες οι εταιρείες έχουν υπηρετήσει τον κοινωνικό στόχο της ΕΚΕ, είτε στην θεωρία, είτε στην πράξη, με διάφορους τρόπους, από τον πιο απλό, όπως να υπάρχει κάδος ανακύκλωσης στο εργασιακό χώρο, έως στον πιο πολύπλοκο που απαιτεί στρατηγικό σχέδιο και οργάνωση. Θεωρώ ότι η ΕΚΕ είναι πλέον βασικό κομμάτι της επικοινωνίας μας, των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και των τηλεπικοινωνιών, όπου μέσω αυτών γίνεται και η διαφήμιση και η διάδοσή της. Σε αυτό βοηθάει και ο αθλητισμός, που εκτός από ψυχαγωγία είναι ένα σημείο συσπείρωσης των ανθρώπων διαφορετικών λαών και φύλων, που καταδεικνύει την μεγάλη δύναμή του. Και η θρησκεία όμως εμπεριέχει την έννοια της ΕΚΕ, με τη βοήθεια της οποίας αναδεικνύεται ο στόχος και η σημασία της καθημερινής ζωής. Το Θεματικό Πεδίο έχει σκοπό να αναδείξει τη σοβαρή και απαραίτητη εφαρμογή της ΕΚΕ στις επιχειρήσεις και να απαριθμήσει τις ωφέλειες και τα θετικά αντίκτυπα στην κοινωνία γενικά.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Αναστασάκη Δέσποινα
- Anastasaki Despoina
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek, English
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3447681