Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Διευκρίνιση του ρόλου των εξωσωμάτων στη νευροφλεγμονώδη απόκριση

Abstract

dc:description

Η νευροφλεγμονή ορίζεται ως η φλεγμονώδης αντίδραση του κεντρικού νευρικού συστήματος που χαρακτηρίζεται από την έκκριση διαφόρων κυτταροκινών και φλεγμονωδών μορίων. Ο ρόλος της μικρογλοίας και των αστροκυττάρων φαίνεται να είναι εξέχων στη ρύθμιση των νευροφλεγμονωδών αποκρίσεων. Συγκεκριμένα, η ενεργοποίηση αυτών των γλοιακών κυττάρων και η έναρξη του νευροφλεγμονώδους συστήματος συνδέονται άμεσα με την παθογένεια νευροεκφυλιστικών νόσων, όπως η νόσος του Alzheimer (AD), η νόσος του Parkinson (PD) και η ατροφία πολλαπλών συστημάτων (MSA). Η MSA παθογένεια ειδικότερα, χαρακτηρίζεται από την ανώμαλη συσσώρευση της νευρωνικής προσυναπτικής πρωτεΐνης α-συνουκλεΐνης (αSyn) και της ολιγοδενδρογλοιακής ειδικής φωσφοπρωτεΐνης TPPP/p25α σε γλοιακά κυτταροπλασματικά εγκλείσματα (GCIs) εντός των ολιγοδενδροκυττάρων. Φυσιολογικά, τα ώριμα ολιγοδενδροκύτταρα δεν εκφράζουν ανιχνεύσιμα επίπεδα ενδογενούς αSyn, οπότε παραμένει ασαφές πώς η παθολογική αSyn συσσωρεύεται εντός των ολιγοδενδροκυττάρων στην MSA. Η επικρατούσα υπόθεση σχετικά με αυτή την έκτοπη έκφραση υποστηρίζει ότι η αSyn που υπάρχει στον εξωκυττάριο χώρο προσλαμβάνεται από τα ολιγοδενδροκύτταρα μετά την απελευθέρωσή της από τους νευρώνες, που φυσιολογικά εκφράζουν την πρωτεΐνη. Μέρος αυτής της απελευθέρωσης διευκολύνεται εν μέρει από τα εξωσώματα, τα οποία είναι εξωκυττάρια νανομεγέθους κυστίδια (EVs) που διευκολύνουν τη διακυτταρική επικοινωνία, μεταφέροντας το φορτίο τους (πρωτεΐνες, λιπίδια, RNA) από τα γειτονικά κύτταρα στα κύτταρα-δέκτες. Ταυτόχρονα, τα EVs μπορούν να συμβάλλουν στην εξάπλωση παθολογικών πρωτεϊνών και τοξικών μορίων εντός του εγκεφάλου, με αποτέλεσμα να συμβάλλουν στην πρόοδο της νόσου. Ωστόσο, ο ρόλος των ολιγοδενδρογλοιακής προέλευσης EVs στην ενεργοποίηση τόσο της μικρογλοίας όσο και των αστροκυττάρων και την επακόλουθη φλεγμονή στο πλαίσιο της MSA παραμένει ανεξερεύνητος. Στην παρούσα μελέτη, στοχεύουμε στη διερεύνηση των επιδράσεων των EVs που απελευθερώνονται από MSA-like ή control ολιγοδενδρογλοιακές κυτταρικές σειρές που έχουν προηγουμένως υποβληθεί σε αγωγή με ανθρώπινη ανασυνδυασμένη αSyn σε μορφή προ-διαμορφωμένων ινών (PFFs) ή PBS, στην κατάσταση ενεργοποίησης των πρωτογενών καλλιεργειών μικρογλοίας και αστροκυττάρων τρωκτικών, που υποκρύπτουν τη νευροφλεγμονώδη απόκριση. Οι κύριοι στόχοι μας περιλαμβάνουν τον χαρακτηρισμό της σχετιζόμενης με την αSyn παθολογίας, που εκδηλώνεται με την ανίχνευση παθολογικών πρωτεϊνικών διαμορφώσεων εντός εμβολιασμένης με EVs μικρογλοίας και αστροκυττάρων, και την αξιολόγηση της έκφρασης ειδικών δεικτών (πρωτεϊνικοί δείκτες, έκκριση κυτταροκινών) που είναι ενδεικτικοί της ενεργοποίησής τους. Τα δεδομένα μας δείχνουν ότι τα EVs ολιγοδενδρογλοιακής προέλευσης προσλαμβάνονται αποτελεσματικά τόσο από τη μικρογλοία όσο και από τα αστροκύτταρα και μεταδίδουν την παθολογία που σχετίζεται με την αSyn, όπως αποδεικνύεται από την ανίχνευση των μη φυσιολογικών διαμορφώσεων αSyn εντός των αποδεκτών γλοιακών κυττάρων. Επιπλέον, τα EVs που προέρχονται από ολιγοδενδροκύτταρα επεξεργασμένα με PFF αύξησαν τα επίπεδα έκφρασης της γαλακτίνης-3, του CD206 και του IBA1 στη μικρογλοία, γεγονός που υποδηλώνει μια αλλαγή στην κατάσταση ενεργοποίησης της μικρογλοίας, η οποία συνοδεύεται από μια αλλαγή στην μορφολογία της. Τα επίπεδα των προφλεγμονωδών κυτταροκινών TNF-α και IL-6 βρέθηκαν αυξημένα παρουσία τόσο των PFF-EVs όσο και των PBS-EVs, γεγονός που πιθανώς αποδίδεται σε απόκριση της μικρογλοίας στην αλλαγή του περιβάλλοντός τους που προκλήθηκε από την προσθήκη EVs. Σε κατάσταση ηρεμίας στα αστροκύτταρα, η προσθήκη EVs είχε ως αποτέλεσμα την ανοδική τάση των επιπέδων GFAP, ενδεικτικών της ενεργοποίησης των αστροκυττάρων, η οποία επιβεβαιώθηκε περαιτέρω από τα αυξημένα επίπεδα της p65 υπομονάδας του πυρηνικού παράγοντα NF-kappa-B, κυρίως παρουσία EVs εμπλουτισμένων σε αSyn και TPPP/p25α πρωτεϊνών. Εν κατακλείδι, αυτά τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι υπό πειραματικές συνθήκες που μοιάζουν με της MSA, τα EVs ολιγοδενδρογλοιακής προέλευσης είναι σε θέση να μεταδίδουν παθολογικές πρωτεΐνες εντός των γειτονικών μικρογλοιακών κυττάρων και αστροκυττάρων, διευκολύνοντας έτσι την ενεργοποίησή τους. Κατά συνέπεια, η επιλεκτική στόχευση των EVs ολιγοδενδρογλοιακής προέλευσης μπορεί να αποτελέσει μια πολλά υποσχόμενη θεραπευτική προσέγγιση για την καταπολέμηση της νευροφλεγμονής που διέπει τη νευρωνική νέκρωση στην ανθρώπινη MSA.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Ριζά Ανδριανή
  • Riza Andriani

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3448174

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Ριζά Ανδριανή; Riza Andriani. Διευκρίνιση του ρόλου των εξωσωμάτων στη νευροφλεγμονώδη απόκριση. 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3448174