National and Kapodistrian University of Athens
Ανήλικα θύματα εμπορίας ανθρώπων και η προστασία τους στην ελληνική έννομη τάξη
Abstract
dc:descriptionΗ εμπορία ανθρώπων, γνωστή ως "trafficking", αποτελεί μία σύγχρονη μορφή εκμετάλλευσης και δουλείας, παραβιάζοντας θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, όπως το δικαίωμα στη ζωή, την αξιοπρέπεια και την προσωπική ελευθερία. Ειδικότερα, τα ανήλικα θύματα αποτελούν ιδιαίτερα ευάλωτο στόχο, καθώς είναι πιο εκτεθειμένα σε εκμετάλλευση λόγω των δυσμενών συνθηκών διαβίωσής τους, όπως η φτώχεια, η κακοποίηση ή η έλλειψη γονεϊκής προστασίας. Τα παιδιά μπορεί να εξαναγκαστούν σε πορνεία, καταναγκαστική εργασία, επαιτεία ή άλλες μορφές εκμετάλλευσης, με τον κίνδυνο να αποτελέσουν θύματα οργανωμένων εγκληματικών δικτύων. Διεθνώς, οι αριθμοί των θυμάτων εμπορίας ανθρώπων είναι απογοητευτικοί, με σχεδόν το 28% των θυμάτων παγκοσμίως να είναι ανήλικοι, ενώ στις περιοχές όπως η Υποσαχάρια Αφρική και η Κεντρική Αμερική, το ποσοστό φτάνει το 60%. Στην Ελλάδα, σύμφωνα με πρόσφατες εκθέσεις, η πλειοψηφία των θυμάτων trafficking είναι παιδιά, με ιδιαίτερη αναφορά στην εργασιακή εκμετάλλευση και την επαιτεία. Ειδικά τα ασυνόδευτα ανήλικα, τα οποία βρίσκονται χωρίς γονική φροντίδα ή προστασία, είναι πολύ πιο ευάλωτα στην εκμετάλλευση. Η προστασία των ανήλικων θυμάτων εμπορίας ανθρώπων στην ελληνική έννομη τάξη εξετάζεται κυρίως μέσα από τις διεθνείς συμβάσεις και την ελληνική νομοθεσία, με ιδιαίτερη αναφορά στη Σύμβαση του ΟΗΕ κατά του οργανωμένου εγκλήματος και τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για τη δράση κατά της εμπορίας ανθρώπων. Η Ελλάδα ενσωμάτωσε αυτές τις διεθνείς δεσμεύσεις στην εθνική νομοθεσία, δημιουργώντας πλαίσιο για την πρόληψη και καταπολέμηση της εμπορίας, αλλά και για την προστασία των θυμάτων. Η εργασία εστιάζει στη νομική αντιμετώπιση των ανήλικων θυμάτων εμπορίας ανθρώπων στην Ελλάδα, αναλύοντας τις υπάρχουσες νομοθετικές προβλέψεις και τη νομολογία. Στόχος είναι να εντοπιστούν τα κενά στην προστασία που παρέχεται και να προταθούν βελτιώσεις. Παράλληλα, εξέταζεται το ζήτημα υπο τη σκοπιά του δικαίου αλλοδαπών διακρίνοντας τις προστατευτικές διατάξεις μεταξύ μεταναστευτικού και προσφυγικού δικαίου, αναφορικά με την προστασία των ανηλίκων. Γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στο ζήτημα της ευαλωτότητας, ευαλωτότητας, με την οποία ουσιαστικά νοείται η κατάσταση ανάγκης, αδυναμίας ή κινδύνου, στην οποία έχει περιέλθει ένα πρόσωπο, λόγω των οικονομικών, προσωπικών, κοινωνικών κλπ προβλημάτων, που αντιμετωπίζει και εξαιτίας της οποίας κατάστασης δεν έχει άλλη πραγματική και αποδεκτή επιλογή, παρά μόνο να υποκύψει και να αποδεχτεί την εκμετάλλευσή του. Η ομάδα που θεωρείται κατ’ εξοχήν ευάλωτη σύμφωνα με διεθνείς Συμβάσεις και τις ερμηνειες τους από τα δικαστήρια είναι τα παιδιά. Το μεγάλο ενδιαφέρον του ζητήματος αυτού συνίσταται στο γεγονός πως από τους ορισμούς του αδικήματος, όπως αυτοί αποδίδονται και στη συμβαση του Παλέρμο και στην Οδηγία 2011/36, ο νομοθέτης ως θύμα του εν λόγω αδικήματος δε θεωρεί μόνο όσους έχουν εξαναγκαστεί βίαια στην εκμετάλλευση τους αλλά και όσους έχουν συναινέσει σε αυτή λόγω της ευαλωτότητας τους (ή με απατειλά μέσα). Η πλήρης και αποτελεσματική προστασία των ανηλίκων θυμάτων εμπορίας ανθρώπων είναι ζωτικής σημασίας για την πρόληψη της περαιτέρω εκμετάλλευσής τους και κακοποίησης τους. Η Ελλάδα έχει τυπικά τουλάχιστον έχει εναρμονιστεί με τις διεθνείς και ευρωπαικές ρυθμίσεις, πρακτικά όμως η αρωγή που προσφέρεται στα θύματα στη χώρα μας φαίνεται να είναι περιορισμένη.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Αντουάν Δήμητρα-Νάια
- Antouan Dimitra-Naia
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3457646