Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

H λογοτεχνική και εκπαιδευτική συμβολή του Ανδρέα Καρκαβίτσα: Ιδεολογική και παιδαγωγική προσέγγιση

Abstract

dc:description

Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τον λογοτεχνικό κόσμο του Ανδρέα Καρκαβίτσα, εστιάζοντας στην αισθητική και ιδεολογική του διάσταση, καθώς και στη σχέση του με την εκπαίδευση. Μέσα από τη μελέτη των έργων του, τόσο των λογοτεχνικών όσο και των σχολικών αναγνωστικών που συνέγραψε σε συνεργασία με τον Ν. Έλατο, αναδεικνύεται η συμβολή του στη διαμόρφωση της νεοελληνικής πεζογραφίας και η επίδρασή του στην εκπαιδευτική διαδικασία. Αρχικά, παρουσιάζεται το ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο έζησε και έγραψε ο Καρκαβίτσας, καθώς και τα κύρια χαρακτηριστικά της ηθογραφίας, στην οποία εντάσσεται το έργο του. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ρεαλιστικό στοιχείο, την κοινωνική κριτική και τη χρήση της δημοτικής γλώσσας, που αποτελούν βασικούς άξονες της λογοτεχνικής του δημιουργίας. Στη συνέχεια, αναλύονται τα σημαντικότερα έργα του, όπως Ο Ζητιάνος, Λόγια της Πλώρης και Η Λυγερή, μέσα από τα οποία αναδεικνύονται οι αφηγηματικές του τεχνικές, οι θεματικές του επιλογές και η ιδεολογική του τοποθέτηση απέναντι στα κοινωνικά ζητήματα της εποχής του. Παράλληλα, διερευνάται η σχέση του Καρκαβίτσα με την εκπαίδευση, κυρίως μέσω των αναγνωστικών που έγραψε σε συνεργασία με τον Ν. Έλατο. Τα κείμενα αυτά, παρότι προορίζονταν για διδακτική χρήση, φέρουν έντονα λογοτεχνικά χαρακτηριστικά και συμβάλλουν στην ανάπτυξη της ηθικής και κριτικής σκέψης των μαθητών. Εξετάζεται πώς τα αναγνωστικά αυτά αντανακλούν τις παιδαγωγικές αντιλήψεις της εποχής και πώς λειτουργούν ως φορείς μετάδοσης αξιών, όπως ο σεβασμός στη διαφορετικότητα, η κοινωνική δικαιοσύνη και η πολιτισμική αγωγή. Τέλος, η εργασία αναδεικνύει τη διαχρονική σημασία του έργου του Καρκαβίτσα, τόσο ως προς τη συμβολή του στη νεοελληνική λογοτεχνία όσο και ως προς την επιρροή του στη διαμόρφωση των παιδαγωγικών και ιδεολογικών προτύπων. Μέσα από την ανάλυση του έργου του, προκύπτει ότι η λογοτεχνία του δεν περιορίζεται στη ρεαλιστική αποτύπωση της εποχής του, αλλά διαθέτει παιδευτικό χαρακτήρα, προσφέροντας μια πολυεπίπεδη ανάγνωση που εξακολουθεί να είναι επίκαιρη και γόνιμη για τη μελέτη της νεοελληνικής γραμματείας.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κασσιανού Περσεφώνη-Θεοδώρα
  • Kassianou Persefoni-Theodora

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3473766

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κασσιανού Περσεφώνη-Θεοδώρα; Kassianou Persefoni-Theodora. H λογοτεχνική και εκπαιδευτική συμβολή του Ανδρέα Καρκαβίτσα: Ιδεολογική και παιδαγωγική προσέγγιση. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3473766