Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Φαρμακολογικές επιδράσεις στη στοματοφαρυγγική κατάποση στο γηριατρικό πληθυσμό: μία συστηματική ανασκόπηση

Abstract

dc:description

Στόχος: Να προσδιοριστεί εάν τα αντιψυχωσικά/νευροληπτικά και αντικαταθλιπτικά φάρμακα μπορούν να προκαλέσουν στοματοφαρυγγική δυσφαγία σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας και να προσδιοριστούν οι συγκεκριμένες φαρμακολογικές ουσίες. Σχεδιασμός μελέτης: Συστηματική ανασκόπηση Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε βιβλιογραφική ανασκόπηση σε βάσεις δεδομένων (EMBASE, CINAHL, PubMed) τον Δεκέμβριο του 2023, με επαναληπτική αναζήτηση τον Νοέμβριο του 2024. Η στρατηγική αναζήτησης περιλάμβανε όρους που αφορούσαν τις φαρμακευτικές ουσίες, τον γηριατρικό πληθυσμό και τη στοματοφαρυγγική δυσφαγία. Δύο εξεταστές αξιολόγησαν ανεξάρτητα, επέλεξαν και εξήγαγαν δεδομένα. Ο αριθμός καταχώρησης της συστηματικής ανασκόπησης στη βάση δεδομένων PROSPERO είναι: CRD42024549413. Αποτελέσματα: Μεταξύ 736 ερευνών που ανακτήθηκαν, μόνο 12 πληρούσαν τα κριτήρια εισαγωγής: οκτώ μελέτες περιπτώσεων, τρεις αναδρομικές μελέτες και μία σειρά μελετών περιπτώσεων. Τα επίπεδα των αποδεικτικών στοιχείων ήταν χαμηλά και ο κίνδυνος μεροληψίας ήταν υψηλός σε όλες τις μελέτες που συμπεριλήφθηκαν. Υπήρξε υψηλό επίπεδο ετερογένειας στη μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε για την αξιολόγηση της δυσφαγίας. Ορισμένες μελέτες χρησιμοποίησαν κλινική αξιολόγηση παρά την κλίνη, άλλες χρησιμοποίησαν απεικονιστική μέθοδο αξιολόγησης, ενώ άλλες χρησιμοποίησαν υποκειμενικά εργαλεία με απλή αναφορά από τους ασθενείς. Τα συμπτώματα της δυσφαγίας ήταν ποικίλα, συμπεριλαμβανομένης της δυσκολίας στη μάσηση, τη μεταφορά και τον καθαρισμό του βλωμού, τη διείσδυση ή / και την εισρόφηση, τόσο σε υγρές όσο και σε στερεές υφές. Σε ορισμένους ασθενείς, η χορήγηση αυτών των φαρμάκων οδήγησε σε αλλαγή του τρόπου σίτισης. Σε αρκετές από αυτές τις περιπτώσεις, τα συμπτώματα της δυσφαγίας βελτιώθηκαν ή εξαφανίστηκαν μετά τη διακοπή της χορήγησης του φαρμάκου. Τόσο τυπικά όσο και άτυπα αντιψυχωσικά φάρμακα καθώς και αντικαταθλιπτικά φάρμακα εντοπίστηκαν στη βιβλιογραφία. Πιο συγκεκριμένα, η αλοπεριδόλη, η ρισπεριδόνη, η φλουφαιναζίνη, η λοξαπίνη, η σερτραλίνη, η θειοριδαζίνη, η τριφλουοπεραζίνη και η ολανζαπίνη ήταν μερικές από τις ουσίες που συνδέονται με στοματοφαρυγγική δυσφαγία που προκαλείται από φάρμακα. Συμπεράσματα: Συμπερασματικά, διαπιστώθηκε ότι τα αντιψυχωσικά και αντικαταθλιπτικά φάρμακα μπορεί να οδηγήσουν σε δυσφαγία στον γηριατρικό πληθυσμό. Αυτά τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν τη σημασία του ελέγχου της κατάποσης κατά την τυπική αξιολόγηση ρουτίνας αλλά και στους επακόλουθους ελέγχους αυτών των ασθενών, ειδικά εάν πρόκειται να γίνει έναρξη χορήγησης αντιχολινεργικών φαρμάκων. Δείχνει επιπλέον, ότι η ανασκόπηση της φαρμακευτικής αγωγής θα πρέπει να συμπεριληφθεί στη διαφορική διάγνωση, ειδικά όταν υπάρχει αιφνίδια έναρξη δυσκολιών κατάποσης στον γηριατρικό πληθυσμό. Οι μελλοντικές έρευνες θα πρέπει να διερευνήσουν τη σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας της ενσωμάτωσης επικυρωμένων πρωτοκόλλων για αξιολογήσεις κατάποσης, προκειμένου να ελεγχθεί η αλληλεπίδραση μεταξύ των αλλαγών στη λειτουργία κατάποσης και της χορήγησης αντιψυχωσικών και αντικαταθλιπτικών φαρμάκων κατά την κλινική πρακτική.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κατρή Μαρία
  • Katri Maria

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3475152

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κατρή Μαρία; Katri Maria. Φαρμακολογικές επιδράσεις στη στοματοφαρυγγική κατάποση στο γηριατρικό πληθυσμό: μία συστηματική ανασκόπηση. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3475152