Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Μεταγονιδιωματική ανάλυση για την αναζήτηση κινητών στοιχείων που σχετίζονται με αντοχή βακτηρίων στα αντιβιοτικά σε νερό

Abstract

dc:description

Η ανάπτυξη και η εξάπλωση της ανθεκτικότητας των βακτηρίων έχει προκαλέσει παγκόσμια ανησυχία τόσο στο νοσοκομειακό περιβάλλον, όσο και στην κοινότητα. Ιδιαίτερο πρόβλημα συνιστά η παρουσία ανθεκτικών στα αντιβιοτικά μικροοργανισμών στο περιβάλλον και ειδικότερα στα υδάτινα οικοσυστήματα, καθώς αυτά αποτελούν «δεξαμενή» περαιτέρω διασποράς της αντοχής. Μεγάλη ποσότητα των αντιβιοτικών που χορηγούνται στον άνθρωπο, αλλά και ανθεκτικών μικροοργανισμών, καταλήγουν στα λύματα, με αποτέλεσμα οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων (WWTP) να συνιστούν σημαντική πηγή διασποράς βακτηρίων ανθεκτικών στα αντιβιοτικά (ARB) και γονιδίων ανθεκτικότητας στα αντιβιοτικά (ARGs). Τα κινητά γενετικά στοιχεία (ιντεγκρόνια, τρανσποζόνια , πλασμίδια), που μπορούν να προσλάβουν και να κινητοποιήσουν γονίδια αντοχής, προσδίδουν στα γονίδια αυτά τη δυνατότητα να μετακινηθούν μεταξύ βακτηριακών κυττάρων. Με αυτό τον τρόπο, αυτό δημιουργείται ένα δίκτυο αλληλεπίδρασης μεταξύ των μικροοργανισμών του περιβάλλοντος, μέσω του οποίου διευκολύνεται η ευρύτερη διασπορά χαρακτήρων αντοχής στα αντιβιοτικά. Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η διερεύνηση της παρουσίας κινητών γενετικών στοιχείων που σχετίζονται με γονίδια αντοχής στα αντιβιοτικά σε τέσσερα δείγματα νερού από δυο μεγάλες μονάδες επεξεργασίας λυμάτων στην Ελλάδα, το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας και την Εγκατάσταση Επεξεργασίας Λυμάτων Λάρισας. Προκειμένου να προσδιοριστούν όλες οι αλληλουχίες βακτηριακού γενετικού υλικού και να εντοπιστούν όλα τα γενετικά στοιχεία που σχετίζονται με αντοχή στα αντιβιοτικά στα υπό εξέταση δείγματα, χρησιμοποιήθηκε τεχνολογία «shotgun» μεταγονιδιωματικής αλληλούχισης στην πλατφόρμα υψηλής απόδοσης NextSeq 2000 (Illumina). Η ανάλυση των αλληλουχιών που προέκυψαν έγινε με βιοπληροφορικά εργαλεία αιχμής (metaSPAdes pipeline, SPAdes v3.15.5, bacant και genomad). Στα δείγματα που εξετάστηκαν εντοπίστηκε πληθώρα γονιδίων αντοχής σε διάφορες τάξεις αντιβιοτικών (συνολικά 91 γονίδια), καθώς και πλασμίδια και τρανσποζόνια που έχουν συσχετιστεί με γονίδια αντοχής. Τέλος, ανιχνεύθηκε το γενετικό υλικό πολλών βακτηριοφάγων, οι οποίοι επίσης μπορούν να δράσουν ως φορείς γονιδίων αντοχής στα αντιβιοτικά Υπογραμμίζεται, ως ιδιαίτερα ανησυχητικός, ο εντοπισμός στα εξετασθέντα δείγματα γονιδίων αντοχής στις καρβαπενέμες, οι οποίες είναι αντιβιοτικά τελευταίας γραμμής έναντι λοιμώξεων από πολυανθεκτικά απθογόνα. Η μεταγονιδιωματική ανάλυση δειγμάτων νερού, η οποία έχει αρχίσει να εφαρμόζεται τα τελευταία χρόνια, αλλά δεν έχει ακόμη ευρεία εφαρμογή, έδωσε τη δυνατότητα ανίχνευσης και χαρακτηρισμού της πλειοψηφίας των αναζητούμενων γενετικών στοιχείων και, συνεπώς, ανέδειξε την ευρύτατη παρουσία αλλά και το δυναμικό διασποράς των γενετικών χαρακτήρων που σχετίζονται με την αντοχή στα αντιβιοτικά στο περιβάλλον. Τα παραπάνω ευρήματα υπογραμμίζουν το ρόλο του νερού ως «δεξαμενής» γονιδίων αντοχής και κινητών γενετικών στοιχείων που σχετίζονται με την αντοχή. Η παρούσα μελέτη αναδεικνύει την ευρύτητα του προβλήματος της αντοχής στα αντιβιοτικά και υπογραμμίζει την ανάγκη στρατηγικών για τον έλεγχο διασποράς της στο περιβάλλον

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Χριστοδούλου Στυλιάνα
  • Christodoulou Styliana

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3479615

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Χριστοδούλου Στυλιάνα; Christodoulou Styliana. Μεταγονιδιωματική ανάλυση για την αναζήτηση κινητών στοιχείων που σχετίζονται με αντοχή βακτηρίων στα αντιβιοτικά σε νερό. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3479615