National and Kapodistrian University of Athens
Η σχέση της αλεξιθυμίας και της παρορμητικότητας με την προβληματική χρήση αλκοόλ στον νεαρό ενήλικο πληθυσμό
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Το αλκοόλ αποτελεί μία ψυχοτρόπο ουσία, η οποία ανέκαθεν απασχολούσε την επιστημονική κοινότητα κυρίως λόγω των φαινομένων κατάχρησης όσον αφορά την κατανάλωσή της, με τους νέους να αποτελούν την πληθυσμιακή εκείνη ομάδα που παρουσιάζει υψηλότερα επίπεδα προβληματικής χρήσης αλκοόλ σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό. Στο πλαίσιο αυτό, διάφορες έρευνες έχουν επιχειρήσει να διερευνήσουν τα πιθανά αίτια αυτής της προβληματικής σχέσης των νέων με το αλκοόλ αναδεικνύοντας την σημασία τόσο ιδιοσυγκρασιακών παραγόντων, με την αλεξιθυμία και την παρορμητικότητα να κυριαρχούν, όσο και αντίστοιχα ηλικιακών με την εφηβεία να σηματοδοτεί την ηλικία έναρξης κατανάλωσης αλκοόλ. Σκοπός: Λόγω της απουσίας σχετικών ερευνών στην Ελλάδα, σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η διερεύνηση της σχέσης της αλεξιθυμίας και της παρορμητικότητας με την προβληματική χρήση αλκοόλ στους νέους ηλικίας 18-30 καθώς και η εξέταση του ρόλου της εφηβείας στην ηλικιακή έναρξη της προβληματικής κατανάλωσης αλκοόλ. Ως εκ τούτου, τέθηκαν και μελετήθηκαν οι εξής ερευνητικές υποθέσεις: 1) τα άτομα με υψηλότερα επίπεδα παρορμητικότητας αναμένεται να κάνουν μεγαλύτερη χρήση αλκοόλ σε σχέση με τα άτομα με χαμηλότερα επίπεδα παρορμητικότητας, 2) τα άτομα με υψηλότερα επίπεδα αλεξιθυμίας αναμένεται να κάνουν μεγαλύτερη χρήση αλκοόλ σε σχέση με τα άτομα με χαμηλότερα επίπεδα αλεξιθυμίας και 3) τα άτομα που ξεκίνησαν την κατανάλωση αλκοόλ στην εφηβεία αναμένεται να κάνουν προβληματική χρήση αλκοόλ κατά την νεαρή ενήλικη ζωή τους. Μέθοδος: Η μελέτη αυτή είναι συγχρονική και πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά μέσω της πλατφόρμας Google Forms με δείγμα 526 νεαρούς ενήλικες ηλικίας 18-30. Η συλλογή δεδομένων διήρκησε από τις 15 Οκτωβρίου του 2024 έως τις 27 Ιανουαρίου του 2025. Τα ερωτηματολόγια που χρησιμοποιήθηκαν ήταν τα εξής: α) Ερωτηματολόγιο δημογραφικών στοιχείων, β) Κλίμακα αναγνώρισης διαταραχής χρήσης αλκοόλ (AUDIT) με την προσθήκη δύο ερωτήσεων για την μελέτη του παράγοντα της εφηβείας, γ) Κλίμακα Αλεξιθυμίας του Τορόντο (TAS-20) και δ) Κλίμακα Παρορμητικότητας του Barratt (BIS-11). Τέλος, σημειώνεται ότι τα ερωτηματολόγια αυτά αναρτήθηκαν και διαμοιράστηκαν με τη μορφή Google Forms στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπου και συμπληρώθηκαν από τους συμμετέχοντες. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα έδειξαν υψηλότερα επίπεδα παρορμητικότητας σχετίζονταν με μεγαλύτερη πιθανότητα επικίνδυνης χρήσης έως και εξάρτησης από το αλκοόλ (p<0,001). Όσον αφορά την αλεξιθυμία, παρατηρήθηκε πως μόνο η συναισθηματική διάσταση αυτής παρουσιάζει θετική συσχέτιση με την εμφάνιση καταχρηστικών συμπεριφορών κατανάλωσης αλκοόλ (p<0,001), καθώς η διάσταση εξωτερικού προσανατολισμού δεν βρέθηκε να σχετίζεται με την χρήση του αλκοόλ (p=0,077). Συγχρόνως, επιβεβαιώθηκε μεταξύ άλλων και ο καταλυτικός ρόλος της εφηβείας στην ηλικιακή έναρξη κατανάλωσης ποτών με αλκοόλ καθώς μεγαλύτερη συχνότητα κατανάλωσης αλκοολούχων ποτών πριν τα 18 σχετιζόταν με μεγαλύτερη πιθανότητα επικίνδυνης χρήσης έως και εξάρτησης από αυτά (p<0,001). Συμπεράσματα: Η παρούσα μελέτη αποτελεί μία πρώτη ερευνητική προσπάθεια διερεύνησης της σχέσης της αλεξιθυμίας, της παρορμητικότητας και της εφηβικής ηλικίας με την προβληματική χρήση αλκοόλ στους νέους. Τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης έρευνας υποστηρίζουν πως οι μεταβλητές της παρορμητικής και αλεξιθυμικής συμπεριφοράς και της εφηβείας μπορούν να λειτουργήσουν ως ισχυροί προγνωστικοί παράγοντες για την μελλοντική εμφάνιση συμπεριφορών κατάχρησης αλκοόλ. Συνεπώς, τα ευρήματα αυτά πιθανόν να βοηθήσουν την επιστημονική κοινότητα της Ελλάδας στην πρόληψη και τη διαχείριση τέτοιων φαινομένων και να αποτελέσουν το έναυσμα για περαιτέρω διερεύνηση και μελέτη του συγκεκριμένου θέματος.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Χαραλαμποπούλου Αναστασία-Μαρία
- Charalampopoulou Anastasia-Maria
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3480943