Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Σχεδιασμός και σύνθεση νέου δομικού αναλόγου του Osimertinib

Abstract

dc:description

Στην παρούσα διπλωματική εργασία παρουσιάζεται η σύνθεση ενός ανάλογου του Osimertinib, το οποίο είναι κλινικά χορηγούμενος αναστολέας της τυροσινικής κινάσης του υποδοχέα του επιδερμικού αυξητικού παράγοντα (Epidermal Growth Factor Receptor, EGFR), 3 ης γενιάς. Οι αναστολείς τυροσινικής κινάσης διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη θεραπεία του μη μικροκυτταρικού καρκίνου του πνεύμονα και ασκούν την δράση τους μέσω αναστολής της κυτταρικής σηματοδότησης, που πυροδοτείται από τον EGFR. Η υπερέκφραση του συγκεκριμένου υποδοχέα αποτελεί βασικό μοριακό χαρακτηριστικό της νόσου, ενώ η επαγόμενη κατά τη θεραπεία εμφάνιση μεταλλάξεων στο αντίστοιχο γονίδιο μειώνει σταδιακά την αποτελεσματικότητα των αναστολέων πρώτης και δεύτερης γενιάς και καθιστά αναγκαία την ανάπτυξη νεότερων, πιο εκλεκτικών αναστολέων. Το Osimertinib αναστέλλει εκλεκτικά τον μεταλλαγμένο EGFR και έτσι αποτρέπονται οι εκτός στόχου παρενέργειες. Το ανάλογο του Osimertinib που συντέθηκε στα πλαίσια της παρούσας εργασίας, σχεδιάστηκε με βάση την κρυσταλλογραφική δομή του φαρμάκου εντός του ενεργού κέντρου του ενζύμου. Είναι παράγωγο πυρρολοπυριδίνης με υποκατάσταση μορφολίνης σε κατάλληλη θέση, ώστε να μελετηθεί η διευθέτηση του μορίου εντός του ενεργού κέντρου. Η συνθετική πορεία ξεκινά από την εμπορικά διαθέσιμη 2-αμινο-4-μεθυλο-3-νιτροπυριδίνη που υποβάλλεται σε διαδοχικές αντιδράσεις διαζώτωσης, χλωρίωσης, δημιουργίας εναμινόνης, αναγωγής και κύκλωσης προς χλωροπυρρολοπυριδίνη. Ακολουθεί ακυλίωση, μεθυλίωση, εισαγωγή της μορφολίνης και τέλος εκ νέου δημιουργία εναμινόνης. Το ενδιάμεσο αυτό συνδέεται με κατάλληλα υποκατεστημένη αρυλογουανιδίνη, η οποία συντίθεται από την 4-φθορο-2- μεθοξυανιλίνη μέσω διαδοχικών αντιδράσεων νίτρωσης, εισαγωγής της γουανιδίνης και πυρηνόφιλης υποκατάστασης. Το προϊόν της σύζευξης υφίσταται αναγωγή και ακυλίωση, οδηγώντας έτσι στη σύνθεση του επιθυμητού τελικού προϊόντος.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Ιατρού Μαρία-Ειρήνη
  • IATROU MARIA-EIRINI

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5301134

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Ιατρού Μαρία-Ειρήνη; IATROU MARIA-EIRINI. Σχεδιασμός και σύνθεση νέου δομικού αναλόγου του Osimertinib. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301134