Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Bioinformatics analysis of melanoma patients proteomic data

Abstract

dc:description

Αυτή η διπλωματική εργασία αφορά την ανάλυση δεδομένων πρωτεομικής που εξήχθησαν από μονοπύρηνα κύτταρα. Τα κύτταρα αυτά απομονώθηκαν από το περιφερικό αίμα ασθενών με μελάνωμα. Ο κύριος στόχος είναι η αναγνώριση διαφορών στο πρωτεομικό προφίλ που σχετίζονται με την ανταπόκριση στην ανοσοθεραπεία αντι-PD-1 σε ασθενείς με μελάνωμα σταδίου IV. Συγκεκριμένα, οι ασθενείς υποβλήθηκαν σε θεραπεία με πεμπρολιζουμάμπη, ένα αντίσωμα που λειτουργεί ως αναστολέας του PD-1. Ο PD-1 είναι ένας υποδοχέας που βρίσκεται στα Τ-λεμφοκύτταρα και δεσμεύεται με τους υποδοχείς PD-L1 ή PD-L2, οι οποίοι υπάρχουν σε φυσιολογικά ανθρώπινα κύτταρα, αποτρέποντας έτσι ανεπιθύμητες ανοσολογικές αντιδράσεις. Ωστόσο, τα καρκινικά κύτταρα παράγουν επίσης αυτούς τους υποδοχείς, επιτρέποντάς τους να αποφεύγουν την ανοσολογική επίθεση του οργανισμού. Με την αναστολή του PD-1, η πεμπρολιζουμάμπη ενεργοποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα ώστε να εντοπίσει αυτά τα κύτταρα. Αν και η προσέγγιση αυτή είναι αποτελεσματική για διάφορους τύπους καρκίνου, συχνά προκαλεί αυτοάνοσες παρενέργειες. Μετά την εξαγωγή και την πέψη των πρωτεϊνών, τα προκύπτοντα τρυπτικά πεπτίδια αναλύθηκαν μέσω υγρής χρωματογραφίας νανοροής συζευγμένης με φασματομετρία μάζας (LC-MS/MS). Ο φασματογράφος μάζας timsTOF fleX (Bruker) χρησιμοποιήθηκε σε λειτουργία Data Independent Acquisition (DIA). Η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε ήταν η dia-PASEF, parallel accumulation-serial fragmentation. Λόγω της εξειδίκευσης της μεθόδου dia-PASEF, λίγα εργαλεία προσφέρουν εύκολη ανάλυση των ακατέργαστων δεδομένων. Ως εκ τούτου, επιλέχθηκε το FragPipe, καθώς αποτελεί ένα ολοκληρωμένο λογισμικό που διευκολύνει την ανάλυση αξιοποιώντας πολλαπλά εργαλεία για την αναγνώριση πεπτιδίων και την ποσοτικοποίηση πρωτεϊνών με μειωμένο υπολογιστικό χρόνο. Τα επεξεργασμένα δεδομένα υποβλήθηκαν σε αξιολόγηση ποιότητας. Πραγματοποιήθηκαν πολυπαραμετρικές στατιστικές αναλύσεις, όπως PERMANOVA και ανάλυση κύριων συνιστωσών (PCA), προκειμένου να αξιολογηθεί η επίδραση παραγόντων όπως η ηλικία, το φύλο και η ανταπόκριση στη θεραπεία στα πρωτεομικά προφίλ. Η ανάλυση διαφορικής έκφρασης περιλάμβανε τον υπολογισμό των μεταβολών στην έκφραση των πρωτεϊνών μεταξύ των ανταποκρινόμενων και μη ανταποκρινόμενων ασθενών, καθώς και στατιστικό έλεγχο για τον εντοπισμό πρωτεϊνών με σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων. Διεξήχθη επίσης pathway enrichment analysis για τον εντοπισμό πιθανής συμμετοχής των ταυτοποιημένων πρωτεϊνών σε βιολογικές διεργασίες σχετικές με το μελάνωμα και την ανταπόκριση στην ανοσοθεραπεία. Τα ευρήματα συγκρίθηκαν με την διαθέσιμη βιβλιογραφία για την τοποθέτηση της πρωτεωμικής ανάλυσης στα πλαίσια της υπάρχουσας γνώσης. Αυτό το έργο φιλοδοξεί να συμβάλει στον αναπτυσσόμενο τομέα της κλινικής πρωτεομικής, μεσω της ταυτοποίησης ασθενών που θα ωφεληθούν από την ανοσοθεραπεία και του καθορισμού των μοριακών χαρακτηριστικών που σχετίζονται με την απόκριση στη θεραπεία αντι-PD-1 στο μελάνωμα.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • ΒΟΣΣΟΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ-ΟΡΕΣΤΗΣ
  • VOSSOS EMMANOUIL-ORESTIS

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5313560

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

ΒΟΣΣΟΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ-ΟΡΕΣΤΗΣ; VOSSOS EMMANOUIL-ORESTIS. Bioinformatics analysis of melanoma patients proteomic data. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5313560